VĂN MIÊU TẢTẢ ĐỒ VẬT LỚP 4 KIẾN THỨC CẦN NHỚ Để làm tốt bài văn miêu tả các đồ vật đơn giản, gần gũi với cuộc sống xung quanh, các em cần phải: Xác định rõ đồ vật cần được miêu tả là v
Trang 1VĂN MIÊU
TẢ LỚP 4
GV: PHƯƠNG THỊ THU HƯƠNG TRƯỜNG : TIỂU HỌC NAM SÀI GÒN.
Trang 2VĂN MIÊU TẢ
TẢ ĐỒ VẬT LỚP 4
KIẾN THỨC CẦN NHỚ
Để làm tốt bài văn miêu tả các đồ vật đơn giản, gần gũi với cuộc sống xung quanh, các
em cần phải:
Xác định rõ đồ vật cần được miêu tả là vật gì
Quan sát kĩ đồ vật sẽ tả để tìm ra nét nổi bật riêng của đồ vật đó và hình dáng, màu sắc, cấu tạo, công dụng, …
Trong khi quan sát, các em cần vận dụng quan sát bằng mắt (thị giác) để thấy rõ về hình dáng, kích thước, màu sắc,… bằng tai (thính giác) để nghe âm thanh, tiếng động của vật khi ta sử dụng (đồng hồ kim, quạt máy chạy,…), bằng xúc giác để cảm nhận độ bóng, pin, mịn, phẳng, nhám,… của vật
Dùng từ ngữ thích hợp để làm nổi bật các đặc điểm riêng của đồ vật, dùng từ ngữ hình ảnh so sánh hoặc nhân hóa để miêu tả được cụ thể, sinh động hơn
CẤU TẠO CHUNG CỦA BÀI VĂN TẢ ĐỒ VẬT
Trang 31 Mở bài: Có thể mở bài theo một trong những cách sau:
a Giới thiệu ngay đồ vật định tả (mở bài trực tiếp).
b Nói chuyện khác có liên quan để dẫn vào việc giới thiệu đồ vật định tả (mở bài gián tiếp).
2 Thân bài
Tả bao quát là tả toàn bộ tổng thể đồ vật (hình dáng, kích thước, màu sắc, chất
liệu,…)
Tả chi tiết là tả những bộ phận đặc điểm nổi bật: lần lượt tả từng bộ phận của đồ
vật theo trình tự từ trước ra sau, từ trên xuống dưới hoặc từ ngoài vào trong,…
Nêu rõ công dụng của đồ vật hay của từng bộ phận
3 Kết bài
Có thể kết bài theo một trong những cách sau:
a Nêu cảm nghĩ với đồ vật định tả (kết bài không mở rộng).
b Từ công cụ của đồ vật, nêu thêm mối quan hệ giữa con người với đồ vật đó, bàn luận
dẫn dắt người đọc liên tưởng hoặc suy nghĩ thêm về những vấn đề có liên quan (kết bài
mở rộng).
Trang 4MỘT SỐ DÀN Ý CHI TIẾT
Tả cái cặp sách mà em thường mang đến lớp.
I Mở bài
- Cái cặp là vật dụng gần gũi với em nhất
- Cặp được mẹ mua cho vào dịp đầu năm học mới
II Thân bài
a Tả bao quát
- Cặp hình hộp chữ nhật
- Làm bằng vải bố, có quai đeo
b Tả chi tiết
- Mặt trước màu xanh lam, có trang trí hình hai chú cún con rất ngộ nghĩnh
- Đường viền nắp cặp màu vàng, nổi bật trên mặt cặp
- Khóa cặp làm bằng sắt xi bóng nhoáng
- Mặt sau hình chữ nhật, màu xanh đậm hơn mặt trước
- Dây đeo màu xanh đậm, lót xốp rất êm
- Bên trong có ba ngăn, một ngăn chính và hai ngăn phụ
- Có một túi nhỏ để đựng đồ dùng học tập
- Mỗi ngăn được ngăn cách một lớp vải dù, mềm và chắc
- Mỗi khi đóng, mở khóa nghe lách cách
III Kết bài
- Cặp giúp em bảo quản sách vở
- Cặp đồng hành với em tới trường
- Cặp chứ đựng nguồn kiến thức
- Em xem cặp như người bạn thân
- Em giữ gìn cặp cẩn thận để dùng được bền, đẹp
Hãy tả cây bút máy mà em đang sử dụng.
I Mở bài
- Đúng vào dịp sịnh nhật, em được tặng một cây bút máy
Trang 5- Cây bút đó rất tốt, em mới dùng khi vào học lớp bốn.
II Thân bài
a Tả bao quát hình dáng bên ngoài.
- Bút đặt trong một chiếc hộp nhựa trong
- Hình dáng cây bút: dài và thon thon, trông rất xinh xắn
b Tả từng bộ phận
- Thân bút và nắp bút bằng nhựa, màu hồng, … Cái cài bút màu vàng sáng loáng
- Nắp bút đậy vừa khít vào thân bút
- Mở nắp thấy rõ ngòi bút màu vàng; đầu ngòi tròn, chắc nịch
- Cái lưỡi gà màu đen có những rãnh nhỏ, hơi vót nhọn phía đầu; nó nằm dưới ngòi bút
- Ruột bút được làm bằng một thứ nhựa tốt, nằm giữa hai mảnh sắt nhỏ như hình cái nhíp Bên trong ruột là một ống dẫn nước, bé như que tăm
III Kết bài
Tác dụng của chiếc bút và cách em giữ nó
Ví dụ: Chiếc bút giúp em viết đẹp hơn trước Vì vậy, em bảo quản nó rất cẩn thận…
Trang 6Tả tấm lịch treo tường mà em biết
I Mở bài
- Giới thiệu tấm lịch mà em sẽ tả (do lịch do má mua hay một người thân biếu tặng?)
- Tấm lịch được treo ở đâu (ở phòng khách hay phòng làm việc của ba hoặc má?)
II Thân bài
Tùy theo tấm lịch mà nhà em thuộc loại nào (lịch tờ hay lịch lốc mà em sẽ có cách tả khác nhau) Nếu là loại lịch lốc thì em có thể tả như sau:
a Tả bìa lịch
- Bìa lịch được làm bằng một tấm giấy các tông cứng
- Hình dáng, kích thước: bìa lịch hình chữ nhật, chiều ngang 40 xăng-ti-mét, chiều cao 60 xăng-ti-mét
- Phía trên bìa lịch: Nếu là bìa bồi bọc giấy bóng đỏ, thì trên đó thường có những chữ hoặc những ảnh nhũ vàng Song cũng có thể là một bức tranh nghệ thuật, khi đó em có thể tả
sơ qua về bức tranh đó
Chẳng hạn:
Phía trên tấm bìa là một bức tranh nghệ thuật, màu sắc hài hòa, quen thuộc
Cảnh trong tranh: một cảnh hội xuân, các cụ ông cụ bà cùng các cháu thiếu nhi, các cô gái mặc áo dài từ thân, các trai làng đứng xem đấu vật
Bên dưới bức tranh là một dòng chữ vàng lấp lánh: Chúc mừng năm mới
b Tả lốc lịch
- Vị trí của lốc lịch nằm ở phần thân dưới của bìa lịch, chiếm khoảng một phần ba chiều dài của bìa lịch
- Lốc lịch dày như một cuốn từ điển gồm 365 tờ, lúc chưa dùng thì bao kín
- Trên mỗi tờ lịch có ghi tên tháng, tên ngày trong tuần Bên dưới mỗi tờ lịch lại có ghi chữ Hán và ngày tháng theo âm lịch
Chú ý: Tả bìa cũng như tả lốc lịch, đều phải kết hợp tả quát với tả chi tiết.
III Kết bài
Mỗi tấm lịch như một người bạn thân thiết của mỗi gia đình Nó nhắc nhở ta phải biết quý trọng thời gian
Trang 7Tả quyển sách Tiếng Việt 4, tập một của em.
I Mở bài
- Quyển sách Tiếng Việt 4, tập một là một trong những đồ dùng học tập rất cần thiết cho em
- Quyển sách được bố mua vào đầu năm học mới
II Thân bài
a Tả bên ngoài
- Sách hình chữ nhật, khổ sách 17cm x 24cm
- Bìa trước màu tím nhạt, có tranh vẽ năm bạn học sinh đang ngồi học, phía trên ghi tên sách, phía dưới ghi tên Nhà xuất bản
- Bìa sau màu trắng, có dán tem của Nhà xuất bản Giáo dục
b Tả bên trong
- Giấy trắng tinh, cùng khổ giấy với tờ bìa, mỏng hơn giấy bìa, gồm 184 trang
- Kênh chữ to, rõ ràng
- Môn tập đọc thường có kênh hình (tranh vẽ) minh họa
- Mạch kiến thức chia theo từng chủ điểm
- Mỗi tuần học: gồm 5 phân môn (Tập đọc, Luyện từ và câu Chính tả, Tập làm văn,
Kể chuyện)
- Có câu hỏi, luyện tập sau mỗi bàn học
- Có hướng dẫn ôn tập giữa học kì và cuối học kì
- Cuối quyển sách là phần mục lục
III Kết bài
- Quyển sách là nơi chứa đựng nguồn tri thức tiếng Việt
- Sách giúp em học tập tốt, sách đồng hành với em trong suốt học kì
- Em hứa gìn giữ sách cẩn thận, không để rách bìa, quăn góc
Tả chiếc bàn học của em.
I Mở bài
Trang 8Chiếc bàn học là người bạn thân thiết nhất đối với mỗi học sinh Em cũng có một chiếc bàn học như thế
II Thân bài
1 Tả bao quát
- Vì em có rất nhiều sách vở nên bố mẹ đã chọn mua cho em một chiếc bàn học thật
to Bàn ấy được kê ngay ngắn ở góc phòng học của em
- Bàn được làm từ gỗ xoan đào , khoác bên ngoài một chiếc áo với những đường vân gỗ nổi lên thật giống với những dải lụa Bàn được đánh véc-ni bóng loáng
2 Tả chi tiết
- Mặt bàn rất láng và phẳng, có màu nâu nhạt hơi nghiêng về phía em ngồi
- Bàn có bốn chân, chống đỡ bốn góc, mỗi chân có bốn cạnh, phần trên ăn vào bốn góc, kéo thẳng như thả dọi xuống mặt đất Các cạnh của chân bàn được gọt thu dần lại, phía dưới chỉ còn bằng một nửa phần trên khiến cho cái bàn thanh thoát hẳn lên
- Bàn có sáu ngăn Em đã tận dụng hết sáu ngăn đó để đựng sách vở và đồ dùng học tập
- Bàn giúp em ngồi học một cách thoải mái Chính điều đó đã tạo cho em cảm hứng
để học tốt hơn
III Kết bài
- Trải qua nhiều năm rồi, bàn trở thành người bạn thân thiết của em, giúp em đạt những danh hiệu học sinh giỏi
- Sau này dù có lớn lên, có học cao hơn nữa thì bàn luôn là người bạn giúp em đi tới những chân trời mơ ước
Trang 9Hãy tả chiếc đồng hồ báo thức mà em biết.
I Mở bài
- Chiếc đồng hồ báo thức là một đồ vật rất tiện ích cho gia đình em
- Bố mua chiếc đồng hồ này nhân một chuyến đi công tác vào cuối năm
II Thân bài
a Tả mặt trước
- Đồng hồ mang nhãn hiệu
- Được cấu trúc như một hình hộp chữ nhật
- Chiều dài 12cm, chiều rộng 8cm, chiều cao 4cm
- Thuộc loại đồng hồ để bàn
- Vỏ được làm bằng nhựa màu cánh gián
- Mặt số màu trắng, có ghi các số từ 1 đến 12
- Ngoài mặt số là mặt gương trong suốt
- Kim giờ ngắn và to, màu đen
- Kim phút dài và mảnh hơn kim giờ, màu đen pha trắng
- Kim giây bé nhất màu đỏ, chuyển động nhanh nhất
b Tả mặt sau
- Phía trên là bộ phận lên dây cót, chuông báo thức
- Phía dưới là bộ phận để lắp pin
- Mặt đáy của đồng hồ có bốn chân nhỏ để đứng vững trên bàn
c Tả hoạt động
- Báo đúng giờ giấc, không nhanh, không châm
- Báo thức theo ý muốn của người sử dụng
- Âm thanh chuyển động nghe tí tách, tí tách
- Âm thanh báo thức là nhạc chuông trong trẻo
III Kết bài
- Đồng hồ rất có ích đối với gia đình em
- Báo giờ báo thức cho mọi người trong gia đình
- Nhắc nhở em phải biết quý trọng thời gian, biết dùng thời gian vào những việc có ích
- Em rất quí chiếc đồng hồ, xem nó như một tài sản quí của gia đình
Trang 10Tả một đồ vật mà em được nhìn thấy và đã để lại cho em nhiều ấn tượng sâu sắc.
I Mở bài
- Trong chuyến đi thăm Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ, em được nhìn thấy chiếc khăn rằn của Mẹ Việt Nam Anh hùng Trần Thị Lướt
- Chiếc khăn được xem như kỉ vật và được trưng bày tại đây
II Thân bài
- Chiếc khăn rằn dệt bằng vải bố
- Chiều ngang chừng 0,6m, chiều dài khoảng 1,2m
- Mặt khăn in đậm hình ka-rô màu đỏ sẫm, nền khăn màu trắng
- Hai đầu khăn có những tua vải làm tăng thêm vẻ đẹp duyên dáng của khăn
- Nền khăn đã có những vết sờn bạc
- Khăn giúp mẹ Trần Thị Lướt choàng ấm ở mùa đông, che nắng, thấm mồ hôi ở mùa hè
- Khăn cùng mẹ đồng cam cộng khổ, gánh vác khó khăn, cùng mẹ giấu tài liệu vượt qua đồn bốt địch
- Khăn chứng kiến những thời khắc lịch sử hào hùng của dân tộc Việt Nam
III Kết bài
- Mẹ Trần Thị Lướt hi sinh để lại chiếc khăn rằn với những ý nghĩa to lớn
- Chiếc khăn đã ghi dấu ấn một chặng đường đấu tranh của dân tộc, nó là kỉ vật thiêng liêng mà viện bảo tàng đang cất giữ
- Em thầm biết ơn mẹ và biết ơn các chiến sĩ cách mạng đã hi sinh cuộc đời cho dân tộc Việt Nam
Tả hình dáng một con lật đật.
I Mở bài
Trang 11- Mẹ đưa em đến cửa hàng bách hóa tổng hợp, khu bán đồ chơi cho thiếu nhi.
- Em chọn mua con lật đật được đặt ở chính giữa gian hàng
II Thân bài
a Tả bao quát
- Hình dáng: lật đật như hai quả bóng nhựa ghép lại với nhau
- Màu sắc: màu đỏ
b Tả chi tiết
- Trên đầu, lật đật đội một chiếc khăn màu vàng có viền đăng ten ôm sát khuôn mặt bầu bĩnh
- Cái mũi tẹt nhưng lại hơi hênh hếch
- Miệng cười rất xinh
- Bụng lật đật thắt một cái đai màu vàng
- Hai cánh tay chìa ra hai bên, tròn mũm mĩm
- Lật đật không biết đi, chỉ ngồi yên một chỗ, nhưng nếu đụng vào lật đật sẽ nghiêng qua nghiêng lại và phát ra âm thanh “loong boong”, “loong boong”
III Kết bài
Em rất yêu món đồ chơi này, mỗi khi đi học về em đều mang lật đật ra chơi đùa với nó
Trang 12Tả một món đồ chơi mà em thích
I Mở bài
- Trước ngày sinh nhật một hôm, ông bà nội mua cho em một hộp đồ chơi xếp hình
- Đây là món đồ chơi mà bấy lâu em mong ước
II Thân bài
a Tả hộp đồ chơi
- Hộp đồ chơi rất to, hình vuông, ước chừng cao bảy mươi phân
- Mặt ngoài của hộp vẽ một ngôi nhà mái ngói đỏ tươi nằm trong khu vườn đầy hoa
và cây ăn trái
- Trong hộp có nhiều khối nhựa với nhiều màu sắc và hình thù khác nhau
- Trong hộp có một cuốn sách hướng dẫn xếp hình và một máy cát sét nhỏ
b Tả hình em xếp
- Mẫu hình em chọn để xếp chính là ngôi biệt thự nằm giữa khu vườn có những luống hoa hồng trồng ngay trước sân nhà
- Giữa hai luống hoa là một lối đi nhỏ được rải bằng sỏi trắng
- Trong sân có một hồ các với hòn non bộ
- Với bộ đồ xếp này, em xếp được rất nhiều hình
III Kết bài
- Từ khi có bộ đồ xếp, em cảm thấy mình khéo tay hẳn lên
- Em thầm cảm ơn ông bà nội vì đã tặng cho em một bộ đồ chơi rất ý nghĩa
Trang 13Tả một đồ dùng học tập hoặc đồ chơi mà em yêu thích.
I Mở bài
- Vào năm học mới, mẹ mua cho em nhiều dụng cụ học tập
- Trong số đó có một cây bút chì
II Thân bài
1 Tả bao quát
- Cây bút chì còn thơm mùi gỗ và nước sơn
- Bút dài hơn một gang tay, thân tròn và to hơn chiếc đũa
- Bút có màu vàng, trên đó nổi bật hàng chữ xanh: BÚT CHÌ HỒNG HÀ
2 Tả chi tiết
- Đầu bút có cái đai mạ kền sáng bóng bọc lấy một miếng tẩy nhỏ màu hồng phấn
- Ruột bút nhỏ, đen, tròn nằm chính giữa chạy dài theo chiều gỗ
- Em cầm bút vẽ thử, nét bút đen, đậm nhạt theo nét vẽ hiện dần lên trông thật đẹp mắt
III Kết bài
- Chiếc bút chì đã trở thành người bạn thân thiết của em
- Mỗi khi sử dụng xong, em đều cho bút vào hộp để khỏi bị gãy
1
Trang 14Tả quyển vở của em
I Mở bài
Cuối năm học lớp ba, với danh hiệu học sinh giỏi, em được nhà trường khen thưởng nhiều dụng cụ học tập, trong đó có quyển vở học sinh
II Thân bài
a Tả bao quát
Quyển vở hình chữ nhật, chiều dài 25cm và chiều rộng 16cm
b Tả chi tiết
- Bia vở được làm bằng loại giấy tốt, rất dày
- Màu vàng nâu của bìa lóng lánh bởi những vân chỉ ngang dọc, làm nổi bật hình ảnh cậu mục đồng cưỡi trâu thả diều trong tranh dân gian Đông Hồ
- Bìa sau in nhiều mẫu vở với nhiều bức tranh Đông Hồ như “Chăn trâu thổi sáo, Chăn trâu học bài, Đám cưới chuột….”
- Bìa dưới bìa vở có logo “Hàng Việt Nam chất lượng cao”, cạnh bên là tên công ty sản xuất Vĩnh Tiến
- Vở có những trang giấy trắng tinh được kẻ ô li vuông vắn
- Phía trái trang giấy có viền để làm lề
- Trang giấy nào cũng đều đặn những dòng kẻ tăm tắp
- Chính những trang giấy sẽ giúp em lưu giữ kiến thức
III Kết bài
- Vở là người bạn thân thiết của em
- Em sẽ giữ gìn vở cẩn thận, nhất là không để vở bị quăn góc
MỘT SỐ BÀI VĂN HAY
Đề bài: Tả con gấu bông
Trang 15Nhân dịp sinh nhật em lần thứ chín, mọi người đã tặng cho em rất nhiều quà Nào
là chị búp bê xinh xắn, cô lật đật dễ thương, chiếc tàu hỏa kêu tu tu,… Nhưng có lẽ em thích nhất là con gấu bông
Chú gấu bông này trông thật đáng yêu làm sao! Thân mình chú tròn tròn, mũm mĩm Chú chỉ to bằng một em bé mới sinh Khoác trên mình chiếc áo lông màu trắng
tinh mềm mịn nhìn chú thật bảnh Trông gấu bông tròn ủm nhưng không hề nặng vì toàn thân chú được làm bằng bông gòn Mỗi lần bế chú trên tay, em thấy chú nhẹ lắm! Gấu
bông có cái đầu tròn, to bằng quả bóng nhựa Hai cái lỗ tai nhỏ xíu chỉ bằng nửa chiếc bánh quy Trên khuôn mặt vô cùng đáng yêu ấy là đôi mắt được làm từ nhựa cứng, to đen, tròn xoe trong suốt như hai viên bi Chiếc mũi nhỏ xíu, đen đen hếch lên trông thật buồn cười Miệng của chú thêu bằng chỉ đen giống hình vầng trăng khuyết y hệt chú
đang chúm chím đang cười với em Trên cổ của chú có một chiếc nơ Ở giữa có những
hạt kim tuyến đầy màu sắc trông rất xinh xắn Đôi tay của chú ngắn lúc nào cũng giơ ra phía trước như đòi em bế bồng Hai chân của chú không đủ cứng cáp vì chú được làm
bằng bông Vì vây, chú gấu lúc nào cũng trong tư thế đang ngồi yên một chỗ hoặc nằm ngửa lên thôi Trời bắt đầu trở lạnh, em xin mẹ may cho chú một chiếc áo khoác và một đôi vớ để chú không bị rét nữa Buổi tối, chú thường ngồi cạnh em, nhìn em và như muốn học bài cùng với em vậy Mỗi đêm khi đi ngủ, em thường ôm chú vào lòng, lúc ấy em không còn sợ bất kì thứ gì nữa Hôm nào đi học về em chạy ngay đến ôm chặt lấy chú Chú gấu như một người bạn thân luôn chia sẻ cùng em niềm vui, nổi buồn Em không thể nào thiếu đi người bạn này
Em rất yêu quý chú gấu bông này Em thầm cảm ơn mẹ vì mẹ đã mang chú đến với
em Em hứa sẽ yêu thương và giữ gìn chú thật cẩn thận để chú mãi mãi bên em
MỘT SỐ CÁCH MỞ BÀI GIÁN TIẾP