SỰ NHIỄM ĐIỆN DO CỌ SÁT A.MỤC TIÊU: 1.Kiến thức: -HS mô tả được một hiện tượng hoặc một TN chứng tỏ vật bị nhiễm điện do cọ xát.. -Giải thích được một số hiện tượng nhiễm điện do cọ
Trang 1SỰ NHIỄM ĐIỆN DO CỌ SÁT
A.MỤC TIÊU:
1.Kiến thức: -HS mô tả được một hiện tượng hoặc một TN chứng tỏ vật
bị nhiễm điện do cọ xát
-Giải thích được một số hiện tượng nhiễm điện do cọ xát trong thực tế (chỉ
ra các vật nào cọ xát với nhau và biểu hiện của sự nhiễm điện)
2.Kỹ năng: Làm TN cho vật bằng cách cọ xát
quanh
B.CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS:
Mỗi nhóm HS (Đồ dùng có ở PTN):
- 1 thước nhựa, 1 thanh thuỷ tinh hữu cơ, 1 mảnh nilông
-1 quả cầu nhựa xốp có xuyên sợi chỉ khâu, 1 giá treo
-1 mảnh len hoặc một mảnh lông thú, 1 mảnh dạ, 1 mảnh lụa sấy khô
-1 số mẩu giấy vụn.-1 mảnh tôn.-1 mảnh nhựa.-1 bút thử điện thông mạch
C PHƯƠNG PHÁP: Trực quan, đàm thoại
D TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC *ỔN ĐỊNH (1 phút)
*H Đ.1: TỔ CHỨC TÌNH HUỐNG HỌC TẬP (6 phút)
-GV gọi 2 HS mô tả hiện tượngổtong ảnh đầu -HS quan sát tranh vẽ tr
Trang 2chương III (SGK), nêu thêm các hiện tượng khác?
-Gọi HS nêu mục tiêu chương III
-Để tìm hiểu các loại điện tích, trước hết ta tìm
hiểu một trong các cách nhiễm điện cho các vật là
“Nhiễm điện do cọ xát”’
-Vào những ngày hanh khô khi cởi áo bằng len
hoặc dạ em đã từng thấy hiện tượng gì?
-GV: Hiện tượng sấm sét là hiện tượng nhiễm điện
do cọ xát
47 SGK, nêu ví dụ khác
-Đọc SGK tr 47, nêu được những mục tiêu cần đạt được của chương III
-HS nêu được: Khi cởi
áo len, dạ trong tối thấy chớp sáng li ti và tiếng lách tách
H Đ 2: LÀM TN PHÁT HIỆN VẬT BỊ CỌ XÁT CÓ KHẢ NĂNG HÚT
CÁC VẬT KHÁC ( 15 phút)
I VẬT NHIỄM ĐIỆN
-Yêu cầu HS đọc TN 1, nêu các dụng cụ
TN và các bước tiến hành TN
-GV lưu ý HS trước khi làm TN phải kiểm
tra xem các vật đó có hút được các vật nhẹ
không? (Chưa hút được các vật nhẹ)
-Lưu ý cách cọ xát các vật (cọ mạnh nhiều
HS đọc TN 1 trong SGK, nêu được dụng
cụ và cách tiến hành TN
-Tiến hành TN theo nhóm, mỗi HS trong nhóm đều phải tiến hành TN với ít nhất 1 vật, ghi kết quả vào bảng 1
Trang 3lần theo một chiều) sao đó đưa lại gần các
vật cần kiểm tra để phát hiện hiện tượng
xảy ra rồi ghi kết quả vào bảng kết quả TN
1
-Từ bảng kết quả TN HS các nhóm thảo
luận, lựa chọn cụm từ thích hợp để điền
vào chỗ trống phù hợp
-GV hướng dẫn HS thảo luận để đưa ra kết
luận đúng ghi vở
-Tham gia thảo luận trong nhóm, chọn
từ thích hợp điền vào chỗ trống trong kết luận
Kết luận 1: Nhiều vật sau khi bị cọ xát
có khả năng hút các vật khác
H Đ.3: PHÁT HIỆN VẬT BỊ CỌ XÁT BỊ NHIỄM ĐIỆN CÓ KHẢ NĂNG
LÀM SÁNG BÓNG ĐÈN CỦA BÚT THỬ ĐIỆN.( 15 phút) -Tại sao nhiều vật sau khi cọ xát lại có thể hút các
vật khác?
-GV hướng dẫn HS kiểm tra với các phương án
HS nêu ra
-GV hướng dẫn HS tiến hành TN 2 Lưu ý HS
kiểm tra mảnh tôn trước khi đặt vào mảnh nhựa
xem bóng đèn bút thử điện thông mạch có sáng
không? Lưu ý cách cầm mảnh dạ cọ xát nhựa, thả
mảnh tôn vào mảnh nhựa để cách điện với tay
-HS suy nghĩ, nêu phương án trả lời và cách làm TN kiểm tra
-HS tiến hành TN 2 theo nhóm Chú ý quan sát hiện tượng xảy
ra, thấy được: Bóng đèn của bút thử điện sáng
-Hoàn thành kết luận 2, thảo
Trang 4-GV kiểm tra việc tiến hành TN của một số nhóm,
nếu hiện tượng xáy ra chưa đạt phải giải thích cho
HS nguyên nhân
-GV có thể làm lại TN cho HS quan sát hiện tượng
để hoàn thành kết luận 2 ghi vở
-GV thông báo: Các vật bị cọ xát có khả năng hút
các vật khác hoặc có thể làm sáng bóng đèn của
bút thử điện Các vật đó được gọi là các vật nhiễm
điện hay các vật mang điện tích
luận trên lớp, ghi kết luận đúng vào vở
Kết luận 2: Nhiều vật khi bị cọ xát có khả năng làm sáng bóng đèn
H Đ.4: VẬN DỤNG-CỦNG CỐ-HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ (8 phút)
II.VẬN DỤNG
-Yêu cầu HS hoạt động nhóm nhỏ
các câu hỏi C1, C2, C3 sau đó thảo
luận chung cả lớp GV chốt lại câu
trả lời đúng
-GV lưu ý HS sử dụng các thuật ngữ
chính xác
-Qua bài học hôm nay các em cần
ghi nhớ điều gì?
-Hiện tượng khi cởi áo len đã nêu ở
-Thảo luận nhóm trả lời câu C1, C2, C3.-Tham gia nhận xét câu trả lời của các nhóm trên lớp, sửa chữa nếu sai
C1: Lược và tóc cọ xát→lược và tóc đều nhiễm điện→lược nhựa hút kéo tóc thẳng ra
C2: Khi thổi, luồng gió làm bụi bay
-Cánh quạt quay cọ xát với không khí→cánh quạt bị nhiễm điện→cánh
Trang 5đầu bài tương tự hiện tượng chớp và
sấm sét xảy ra trong tự nhiên như thế
nào? Để trả lời câu hỏi này các em
đọc phần “ Có thể em chưa biết”
Trả lời câu hỏi đặt ra ở đầu bài đó
chính là nội dung bài tập 17.4 (SBT
tr.18)
quạt hút các hạt bụi ở gần nó Mép quạt cọ xát nhiều nên nhiễm điện nhiều nhất →mép quạt hút bụi mạnh nhất, bụi bám nhiều nhất
C3: Gương, kính, màn hình ti vi cọ xát với khăn lau khô→nhiễm điện vì thế chúng hút bụi vải ở gần
-HS thuộc phần ghi nhớ ngay tại lớp -HS đọc phần “Có thể em chưa biết”
để hiểu nguyên nhân của hiện tương chớp và sấm sét, liên hệ giải thích được hiện tượng cởi áo len trong những ngày hanh khô
*Hướng dẫn về nhà: -Học thuộc phần ghi nhớ
-Làm bài tập 17.1, 17.2, 17.3 ( SBT-tr.18)
E.RÚT KINH NGHIỆM
………
…………