6 - Đây không phải là loài rắn độc, nguy hiểm mà có nhiều công dụng trong y 7 học, nhất là sản xuất thuốc chữa bệnh nên rắn Long thừa đang được bán trên 8 trị trường với mức giá bình
Trang 12
3
Kỹ thuật nuôi rắn Ráo
4
Trâu
5
6
7
Trang 2- Rắn Ráo trâu thuộc loài rắn hổ, tên khoa học là Ptyas Mucosus, là loài rắn
2
nằm trong Sách đỏ Việt Nam Tên gọi của nó tùy vào nơi nó sống Ở miền
3
Đông người ta gọi nó là rắn Long Thừa, miền Tây gọi là hổ hèo, miền Trung
4
gọi là ráo trâu và miền Bắc là hổ trâu Rất nhiều tên gọi nhưng tên chung của
5
loài rắn này là hổ dện vì trên mình nó có nhiều vằn vện
6
- Đây không phải là loài rắn độc, nguy hiểm mà có nhiều công dụng trong y
7
học, nhất là sản xuất thuốc chữa bệnh nên rắn Long thừa đang được bán trên
8
trị trường với mức giá bình quân 450.000 đồng/kg
9
10
I Kỹ thuật nuôi
11
1 Chuông nuôi
12
Trang 32
- Chuồng nuôi rắn có nhiều dạng, chuồng xi măng hoặc chuồng lưới
3
- Diện tích chuồng nuôi: 2m x 1m x 1,2m (Dài X Rộng X Cao)
4
- Cửa chuồng làm ngang bên hông để tiện vệ sinh
5
- Bên trong chuồng có vỉ tre để rắn nằm, mặt trên của chuồng lợp bằng lưới
6
sắt nhỏ để tạo sự thoáng mát, sạch và êm để rắn nghỉ ngơi
7
- Đáy chuồng tráng một lớp xi măng mỏng, sau đó đắp lên một lớp đất
8
khoảng 2cm
9
Trang 4- Chuồng rắn có thể đặt ở vị trí đầu nhà nơi có mái che hoặc tận dụng các gian
1
nhà trống để nuôi, chỗ đặt chuồng phải đảm bảo thông thoáng, sạch sẽ, chống
2
gió lạnh thổi vào Mỗi chuồng có thể nuôi được 50 con rắn
3
- Theo kinh nghiệm nhiều năm trong chăn nuôi rắn, loài rắn rất dễ gần nếu
4
như đã quen hơi với người nuôi Đặc biệt khi cho rắn ăn phải mang đủ các
5
thiết bị phòng hộ như: kính, găng tay, ủng cao su và nhất là không uống rượu
6
trước khi vào chuồng rắn tránh bị lạ hơi gây sự phản ứng của rắn
7
- Trước đây, việc cho rắn ăn là đưa mồi vào chuồng một lúc, không kiểm tra
8
được khẩu phần ăn của từng con nên dễ xảy ra tình trạng dư thừa thức ăn gây
9
tốn kém và lãng phí Điều này làm rắn chán ăn và gây ô nhiễm, ảnh hưởng
10
đến chất lượng và số lượng rắn, rắn trưởng thành không đồng đều
11
- Trong quá trình nuôi, phải thường xuyên phân loại rắn, phát hiện kịp thời và
12
cách ly rắn bệnh để điều trị, ngăn ngừa dịch bệnh cho rắn, tránh thất thoát
13
trong quá trình chăn nuôi
14
15
2 Thức ăn
16
17
- Rắn là loài động vật hoang dã mới được thuần hóa, sức đề kháng cao, ít dịch
18
bệnh, có khả năng thích ứng với điều kiện nuôi dưỡng Chúng rất kỹ tính,
19
Trang 5thức ăn chính của chúng là cóc, nhái … và chúng ăn rất sạch, con mồi phải
1
còn sống Hơn nữa, rắn chỉ ăn khoảng 2-3 lần trong 1 tuần
2
- Thức ăn của rắn non chủ yếu là ếch, nhái nhỏ, cá, tép…Cứ 3-5 ngày lại cho
3
rắn ăn một lần, số lượng thức ăn tăng dần theo tuổi
4
- Thức ăn của rắn trưởng thành chủ yếu là chuột, cóc, ếch, nhái…Rắn bắt mồi
5
bằng cách đớp, ngoạm, răng cong vào trong nhờ cấu tạo của xương hàm mở
6
rộng nên có thể nuốt được những con mồi lớn
7
- Thức ăn cho rắn không được cho vào tràn lan như trước, mà phải đựng vào
8
trong thùng để khi đói rắn có thể vào ăn, những thức ăn thừa sẽ không bị rơi
9
vãi ra ngoài làm bẩn chuồng rắn
10
- Nước uống: tốt nhất nên cung cấp đầy đủ nước sạch và mát cho rắn uống và
11
tắm tự do Trong chuồng cần đặt vật chứa nước cho rắn tắm và uống, phải
12
thay nước hàng ngày Nên đặt bóng đèn trong chuồng rắn, nhằn tạo cho rắn
13
thích nghi với ánh sáng và tạo nhiệt độ ấm cho rắn (nếu vào mùa đông)
14
15
II Kỹ thuật sinh sản
16
Việc chọn giống rắn làm bố mẹ rất quan trọng và ảnh hưởng lớn đến chất
17
lượng con rắn sau này
18
19
1 Chọn và chăm sóc rắn sinh sản
20
- Chọn rắn đực, rắn cái làm giống phải dựa trên ngoại hình, rắn từ khi sinh ra
21
đến trưởng thành không có lần nào bị nhiễm bệnh Trong quá trình nuôi, rắn
22
chóng lớn, da rắn mượt, thân hình dài cân đối
23
- Rắn đực và rắn cái phải khác dòng để khi lai tạo tránh nhiễm trùng huyết
24
Trang 6- Quá trình sinh trưởng phát triển của rắn phải trải qua những lần lột da Đối
1
với loài rắn Long Thừa, thời gian rắn thay da khoảng 15-20 ngày và tiếp tục
2
thay da trong suốt quá trình rắn lớn, một con rắn cái từ lúc nở đến lúc sinh sản
3
từ 9-10 tháng tuổi Sau khi thay da nếu được cung cấp thức ăn đầy đủ, chăm
4
sóc nuôi dưỡng tốt, tốc độ tăng trưởng của rắn có thể tăng nhanh hơn 2-3 lần
5
- Bên cạnh việc chọn lựa rắn giống thì vấn đề đảm bảo tỷ lệ trứng rắn nở cao
6
cũng cần được quan tâm Để đảm bảo tỷ lệ trứng nở cao chúng ta có thể nuôi
7
ghép 2 con rắn đực với 10 con rắn cái
8
- Thời gian rắn đẻ sau khi phối giống khoảng 30 đến 35 ngày Một con cái có
9
thể đẻ từ 12 – 21 trứng
10
11
2 Kỹ thuật ấp trứng
12
13
- Dụng cụ ấp trứng rắn của nông dân hiện nay rất đơn giản (một cái lu), lấy
14
đất có độ ẩm 25-30 độ bỏ vào ½ lu, sau đó xử lý thật chặt, tiếp theo rãi thêm
15
01 lớp cát trải mỏng rồi bỏ trứng rắn vào, dùng bao diêm hoặc vải bịt miệng
16
lu lại, khoảng 75 ngày sau rắn tự nở
17
Trang 7- Trong điều kiện chăn nuôi, khi ấp trứng cần kiểm tra trứng vài lần, nếu thấy
1
các quả trứng to đều, trắng, khô ráo là trứng tốt, những quả vỏ xỉn vàng là
2
trứng hỏng phải loại bỏ ngay
3
4
3 Kỹ thuật nuôi rắn con
5
6
7
- Rắn con mới nở thả vào chuồng cho uống nước khoảng 7 ngày sau rắn thay
8
da, khi rắn thay da thả nhái nhỏ vào để rắn ăn, trung bình 50 con rắn con 01
9
tháng tuổi mỗi ngày ăn khoảng 0,5kg nhái con
10
- Rắn con để nuôi hiện có giá từ 50.000- 70.000đ/01con Rắn 8 tháng tuổi có
11
trọng lượng từ 1,2kg trở lên thì mới đẻ nhiều trứng
12
Trang 8III Quản lý chăm sóc, phòng trị bệnh
2
- Công việc quản lý vệ sinh chuồng trại cũng là yếu tố quyết định đến kết quả
3
nuôi Nếu quản lý không tốt dễ dẫn đến thiệt hại Thường ngày phải dọn phân
4
trong chuồng, số phân hàng ngày thải ra không nhiều, phân thường khô, ít
5
mùi hôi
6
- Rắn là động vật hoang dã, ít bị bệnh Tuy nhiên, biện pháp phòng bệnh tổng
7
hợp cho rắn là biện pháp tốt nhất: chăm sóc nuôi dưỡng tốt, ăn uống sạch sẽ,
8
thức ăn đảm bảo thành phần và giá trị dinh dưỡng, chuồng trại luôn sạch sẽ,
9
không lầy lội, không nóng quá, lạnh quá, không có mùi lạ, tránh ruồi nhặng
10
và các loại côn trùng khác gây hại cho rắn
11
Rắn Long Thừa là loài rắn ít bị bệnh hơn các loài rắn khác, song trong quá
12
trình nuôi đôi lúc rắn cũng bị bệnh tiêu chảy
13
→ Khi rắn bị tiêu chảy, cách nhận biết như sau:
14
Hàng ngày dọn vệ sinh chuồng cho rắn, khi quan sát thấy số lượng phần ăn
15
của rắn giảm, có hiện thượng phân hôi, nhão đó là bệnh tiêu chảy
16
→ Để điều trị bệnh này ta áp dụng biện pháp sau:
17
Cho rắn ăn ít lại và cho uống men tiêu hóa chống tiêu chảy Hàng ngày, quét
18
dọn đáy chuồng, rửa máng nước, loại bỏ phần thức ăn thừa Đồng thời phải
19
đảm bảo chế độ và số lượng thức ăn theo nhu cầu của rắn trong từng thời kỳ
20
(dựa theo trọng lượng của rắn)
21
22
IV Thông tin giá thành
23
Trang 9- Trước đây, nhiều người dân đi bắt rắn hoang dã để bán không những vi
1
phạm Luật bảo tồn động vật hoang dã, mà hiệu quả kinh tế cũng thấp, do rắn
2
hoảng sợ, giảm sức khỏe, tổn thương khi bị đuổi bắt, rắn chậm lớn, thất thoát
3
cao Nhưng thông qua mô hình nuôi rắn sinh sản này, người dân không còn
4
bắt rắn con ngoài tự nhiên đem về nuôi, mà người nuôi trước nhân giống,
5
chuyển giao kỹ thuật và bán giống cho người sau Nghề nuôi rắn đã làm cho
6
nhiều hộ chuyển sang bắt chuột để bán làm giảm đáng kể nạn “giặc chuột”
7
phá hoại mùa màng tại địa phương, đồng thời đây lại là biện pháp giúp người
8
dân có thêm nguồn thu nhập trong lúc nông nhàn
9
- Nếu như trước đây đối với đa số người dân rắn là nỗi sợ hãi thì hiện nay
10
thông qua việc nuôi rắn, chúng như những người bạn trong mỗi gia đình Với
11
việc nuôi rắn trong chuồng, tiếp xúc với rắn hàng ngày tạo cho rắn thân thiện
12
với con người Có thể nói, con rắn đối với người dân rất quan trọng, bởi vì
13
ngoài giá trị làm thuốc để chữa bệnh và bồi bổ sức khỏe, rắn còn có giá trị
14
kinh tế đem lại nguồn thu nhập cao, tạo công ăn việc làm cho người dân
15
- Hiện nay, thị trường tiêu thụ rắn rất phong phú và đa dạng Rắn thương
16
phẩm đang được cung cấp cho nhiều nhà hàng, khách sạn trong nước và một
17
phần phục vụ cho xuất khẩu
18
- Trọng lượng rắn nuôi trong một năm bình quân khoảng 1,3kg/01 con, với
19
giá thị trường 450.000đ/kg, trừ đi chi phí ban đầu thì với 100 con rắn thương
20
phẩm lợi nhuận mang về khoảng 40- 50 triệu đồng /01 năm
21
* Đối với việc bán giống: rắn con (khoảng 01 tuần tuổi) được xuất chuồng
22
dưới dạng rắn giống với giá thành từ 50.000- 70.000đ/01con Như vậy, nếu
23
nuôi 100 con rắn giống cái, sau một lứa đẻ có thể mang về cho người nuôi
24
khoảng 84 triệu đến 119 triệu (chưa trừ chi phí ban đầu)
25
Kỹ thuật nuôi rắn ráo trâu, Nguồn: Khuyến nông Việt Nam
26
Trang 101