UNG THƯ VÚ THỂ TỦY Quyển sách nhỏ này dành cho những người muốn biết thêm thông tin về ung thư vú thể tủy, chuẩn đoán như thế nào, điều trị ra sao Giới thiệu Chúng tôi hy vọng rằng quyển sách này giúp.
Trang 1UNG THƯ VÚ THỂ TỦY
Quyển sách nhỏ này dành cho những người muốn biết thêm thông tin về ung thư vú thể tủy, chuẩn đoán như thế nào, điều trị ra sao
Giới thiệu
Trang 2Chúng tôi hy vọng rằng quyển sách này giúp bạn hỏi bác bác sĩ điều trị các câu hỏi và tham dự càng nhiều càng tốt vào quá trình điều trị Chúng tôi khuyến nghị bạn đọc quyển
sách này cùng với quyển Điều trị ung thư vú.
Ung thư vú thể tủy là gì?
Ung thư vú thể tủy (đôi khi được gọi là ung thư vú thể tủy cổ điển) là loại ung thư vú hiếm gặp Bác sĩ giải phẫu bệnh nhìn vào các tế bào ung thư dưới kính hiển vi để xem đó
là loại ung thư vú nào Ung thư vú thể tủy và ung thư vú thể tủy không điển hình (khi một
số chứ không phải là tất cả các đặc tính của ung thư vú thể tủy được nhìn thấy dưới kính hiển vi) đôi khi được nói tới là loại ung thư vú giống như tủy Ung thư vú ống dẫn sữa xâm lấn (thường được gọi là ‘loại không đặc biệt’ hoặc NST) cũng có thể có các đặc tính giống như tủy Các loại ung thư vú này cùng nhau chiếm 3-5% tất cả các loại ung thư vú Ung thư vú thể tủy là loại ung thư xâm lấn, nghĩa là nó có tiềm năng lan tỏa từ vú tới các
bộ phận khác của cơ thể, mặc dầu không phổ biến với loại ung thư vú này Ung thư vú thể tủy có thể xảy ra ở bất kỳ lứa tuổi nào nhưng thường được chuẩn đoán nhiều hơn ở phụ
nữ trẻ Loại ung thư vú này cũng phổ biến hơn ở những phụ nữ thừa hưởng gen BRCA1
bị đột biến Quyển sách Ung thư vú trong gia đình có thêm thông tin về gen BRCA1.
Nam giới cũng có thể phát triển ung thư vú thể tủy nhưng rất hiếm
Mặc dầu mỗi trường hợp là khác nhau, tiên lượng của ung thư vú thể tủy thường tốt hơn một số loại ung thư vú xâm lấn phổ biến khác
Ung thư vú thể tủy được chuẩn đoán thế nào?
Ung thư vú thể tủy được chuẩn đoán bằng cách cách giống như các loại ung thư vú khác Các xét nghiệm có thể gồm chụp X quang vú và/hoặc siêu âm vú, tiếp theo là chọc hút kim nhỏ (FNA) và/hoặc sinh thiết lõi
Ung thư vú thể tủy được điều trị như thế nào?
Phẫu thuật thường là điều trị đầu tiên cho ung thư vú thể tủy, có thể là phẫu thuật bảo tồn
và loại bỏ ung thư với biên mô vú bình thường xung quanh khu vực ung thư, hoặc cắt bỏ
vú (cắt bỏ tất cả mô vú gồm cả núm vú)
Kiểu phẫu thuật phụ thuộc vào vị trí của ung thư vú, khu vực ung thư lớn như thế nào so với kích thước vú và liệu ung thư vú được tìm thấy ở nhiều khu vực của vú hay không
Bác sĩ phẫu thuật vú sẽ thảo luận với bạn.
Trang 3Đôi khi cần phẫu thuật thêm nếu biên của mô vú bình thường xung quanh khu vực ung thư được lấy ra trong phẫu thuật đầu tiên có chứa tế bào ung thư để đảm bảo rằng tất cả ung thư đã được loại bỏ Trong một số trường hợp phẫu thuật thứ hai sẽ là phẫu thuật cắt
bỏ vú Nếu phẫu thuật cắt bỏ vú được khuyến nghị hoặc nếu bạn chọn phẫu thuật cắt bỏ
vú, bác sĩ phẫu thuật vú sẽ thảo luận lựa chọn tái tạo vú với bạn Tái tạo vú có thể được thực hiện cùng lúc với phẫu thuật cắt bỏ vú (tái tạo tức thì) hoặc nhiều tháng hoặc nhiều
năm sau đó (tái tạo trì hoãn) Để có thêm thông tin đề nghị xem quyển sách Tái tạo vú.
Ung thư vú thể tủy ít có khả năng lan tỏa tới các hạch bạch huyết dưới tay hơn các loại ung thư vú khác Tuy nhiên, bác sĩ có thể muốn kiểm tra các hạch bạch huyết của bạn do việc này giúp họ quyết định liệu bạn có cần thêm điều trị bổ sung nào sau phẫu thuật không Để làm việc này, bác sĩ phẫu thuật nhiều khả năng đề xuất phẫu thuật để lấy ra một vài hạch bạch huyết (sinh thiết hạch gác hoặc lấy mẫu) hoặc tất cả các hạch bạch huyết Sinh thiết hạch gác được sử dụng rộng rãi cho những người mắc ung thư vú mà xét nghiệm trước phẫu thuật cho thấy không có bằng chứng hạch bạch huyết có chứa tế bào ung thư Sinh thiết hạch gác xác định liệu hạch (các) bạch huyết đầu tiên mà vú đổ dịch vào có tế bào ung thư hay không Nếu hạch gác không có tế bào ung thư có nghĩa là các hạch khác cũng không có tế bào ung thư nên sẽ không cần vét các hạch bạch huyết khác Nếu kết quả sinh thiết hạch gác cho thấy hạch (các hạch) đầu tiên bị ảnh hưởng, thì nhóm phẫu thuật viên có thể khuyến nghị cần phẫu thuật thêm hoặc xạ trị cho các hạch bạch huyết còn lại
Nếu các xét nghiệm thực hiện trước phẫu thuật cho thấy các hạch bạch huyết có chứa tế bào ung thư, bác sĩ phẫu thuật thường sẽ khuyến nghị vét hạch bạch huyết cùng lúc với
phẫu thuật Để có thêm thông tin, đề nghị xem quyển sách Điều trị ung thư vú.
Điều trị bổ trợ là gì?
Sau phẫu thuật bạn có thể cần điều trị thêm được gọi là liệu pháp bổ trợ và có thể gồm:
• Hóa trị
• Xạ trị
• Liệu pháp nội tiết
• Liệu pháp trúng đích
Đôi khi hóa trị hoặc liệu pháp nội tiết có thể được thực hiện trước phẫu thuật, và được gọi
là liệu pháp tân bổ trợ Mục đích của các điều trị này là để giảm rủi ro ung thư vú quay trở lại ở cùng bên vú, phát triển ở vú còn lại hoặc lan tỏa ra tới nơi nào khác trên cơ thể
Hóa trị
Trang 4Hóa trị là điều trị sử dụng các loại thuốc chống ung thư (được gọi là chất độc) để phá hủy
tế bào ung thư Hóa trị cũng được biết đến là điều trị toàn thân do nó điều trị toàn cơ thể Điều trị này sẽ được khuyến nghị hay không phụ thuộc vào nhiều đặc tính của ung thư, như là kích thước, độ mô học (các tế bào tăng trưởng nhanh như thế nào và chúng khác với tế bào bình thường như thế nào) và liệu các hạch bạch huyết có bị ảnh hưởng hay không Nó cũng sẽ phụ thuộc vào thụ thể oestrogen (ER) hoặc thụ thể HER2 (để có thêm
thông tin để nghị xem quyển sách Tìm hiểu báo cáo giải phẫu bệnh).
Một số người được điều trị hóa chất trước khi phẫu thuật, được gọi là hóa trị tân bổ trợ
Để có thêm thông tin để nghị xem quyển sách Hóa trị cho ung thư vú.
Xạ trị
Xạ trị là điều trị ung thư có sử dụng tia X năng lượng cao được tính toán và kiểm soát cẩn thận Nếu bạn được phẫu thuật bảo tồn vú, bạn thường sẽ được xạ trị vào mô vú còn lại ở bên mổ Đôi khi bạn có thể được xạ trị vào các hạch bạch huyết dưới cánh tay
Nếu bạn được phẫu thuật đoạn nhũ, bạn có thể được xạ trị vào thành ngực nơi bạn được phẫu thuật Nhiều khả năng bạn được xạ trị vào vùng này nếu có rủi ro cao các tế bào ung thư có thể còn lại hoặc nếu có tìm thấy các tế bào ung thư tại các hạch bạch huyết dưới
cánh tay (hố nách) Để có thêm thông tin đề nghị xem quyển sách Xạ trị cho ung thư vú giai đoạn sớm.
Liệu pháp nội tiết
Do nội tiết oestrogen có thể có vai trò trong thúc đẩy một số loại ung thư vú phát triển, có nhiều liệu pháp nội tiết làm việc theo nhiều cách khác nhau để chặn ảnh hưởng của oestrogen lên các tế bào ung thư Liệu pháp nội tiết sẽ chỉ được chỉ định nếu ung thư vú
có các thụ thể bên trong tế bào, các thụ thể này đính với chất nội tiết oestrogen (được gọi
là ung thư vú dương tính với thụ thể oestrogen hay là ung thư vú ER+) Tất cả các loại ung thư vú được xét nghiệm để tìm thụ thể oestrogen bằng cách sử dụng mô lấy ra từ sinh thiết hoặc sau khi phẫu thuật Khi oestrogen đính với các thụ thể này, nó có thể thúc đẩy ung thư tăng trưởng Nếu ung thư là dương tính với thụ thể nội tiết, bác sĩ sẽ thảo luận với bạn liệu pháp nội tiết nào có thể thích hợp nhất với bạn
Ung thư vú thể tủy nhiều khả năng âm tính với thụ thể nội tiết oestrogen (ER+) do vậy liệu pháp nội tiết sẽ không có chút lợi ích nào cho bạn
Đôi khi không tìm thấy các thụ thể oestrogen, có thể thực hiện xét nghiệm để tìm thụ thể progesteron (một chất nội tiết khác) Do các thụ thể oestrogen đóng vai trò quan trọng hơn các thụ thể progesteron, các lợi ích của liệu pháp nội tiết ít lợi ích hơn cho những người
mà ung thư vú chỉ dương tính với thụ thể progesteron (PR+ và ER-) Rất ít ung thư vú rơi
Trang 5vào chủng loại này Tuy nhiên nếu bạn mắc thể ung thư vú này, bác sĩ sẽ thảo luận liệu liệu pháp nội tiết có thích hợp hay không
Để có thêm thông tin, đề nghị xem quyển sách Điều trị ung thư vú hoặc từng quyển sách
về thuốc nội tiết
Liệu pháp trúng đích (đôi khi được gọi là liệu pháp sinh học)
Đây là một nhóm thuốc chặn sự tăng trưởng và lan tỏa của ung thư Chúng nhắm trúng và can thiệp vào quá trình trong tế bào làm ung thư tăng trưởng
Liệu pháp trúng đích được sử dụng rộng rãi nhất là trastuzumab (Herceptin) Chỉ những người mà ung thư có mức độ HER2 cao (được gọi là dương tính với HER2) sẽ hưởng lợi
từ điều trị bằng trastuzumab HER2 là một protein làm tế bào ung thư tăng trưởng
Có nhiều xét nghiệm để đo mức độ HER2 được thực hiện trên mô vú lấy ra trong sinh thiết hoặc phẫu thuật
Ung thư vú thể tủy thường là âm tính với HER2 Nếu bạn mắc ung thư vú âm tính với HER2 thì trastuzumab không có bất kỳ lợi ích gì cả
Để có thêm thông tin, đề nghị xem quyển sách Trastuzumab (Herceptin).
Ung thư vú bộ ba âm tính
Khi ung thư vú âm tính với HER2, thụ thể oestrogen và progesteron thì được gọi là ung thư vú bộ ba âm tính Loại này hoàn toàn phổ biến trong ung thư vú thể tủy
Nếu bạn mắc ung thư vú bộ ba âm tính thì bạn có thể lo ngại rằng bạn có thể không được điều trị bằng liệu pháp nội tiết hoặc trastuzumab Tuy nhiên những người được chuẩn đoán ung thư vú thể tủy nói chung có tiên lượng tốt hơn những người mắc một vài loại ung thư vú bộ ba âm tính khác
Bạn cảm thấy thế nào
Được thông báo là bạn mắc ung thư vú có thể làm bạn lo lắng, sợ hãi và đôi khi thấy cô lập Có thể đặc biệt khó khăn khi bị chuẩn đoán mắc ung thư vú loại hiếm như là ung thư
vú thể tủy, do bạn có thể không gặp bất kỳ người nào khác được chuẩn đoán chính xác như bạn Tuy nhiên ung thư vú thể tủy được điều trị cùng cách như các loại ung thư vú phổ biến khác nên bạn có thể thấy nói chuyện với người khác được điều trị giống như bạn
là hữu ích
Bất kể loại ung thư vú nào mà bạn mắc phải, lo lắng bệnh có thể quay trở lại vào lúc nào
đó trong tương lai là điều tự nhiên Có những người có thể hỗ trợ bạn nên bạn đừng e ngại hỏi giúp đỡ nếu bạn cần Bạn có thể để những người khác biết cảm giác của bạn, đặc biệt
Trang 6là gia đình và bạn bè của bạn, để họ có thể hỗ trợ thêm bạn Một số người thấy thảo luận cảm giác và các mối quan ngại với bác sĩ hoặc điều dưỡng là có ích Nếu bạn muốn nói chuyện sâu hơn về cảm giác và các mối quan ngại của mình trong một khoảng thời gian, nhân viên tư vấn hoặc nhà tâm lý học có thể thích hợp hơn