Chỉ quy định về “tình trạng phá sản” tại Điều 3: DN, HTX bị coi là lâm vào tình trạng phá sản khi không có khả năng thanh toán các khoản nợ đến hạn khi chủ nợ có yêu cầu... Tình trạng
Trang 1 Trong tháng 3 Diễn đàn sinh viên sẽ tổ chức cuộc thi học thuật dành cho sinh viên chính quy – Hãy tham gia cuộc thi và giành những phần thưởng xứng đáng từ
HCMLS.ORG và nhà tài trợ.
Cám ơn bạn đã đọc hết những dòng này.
Rita17643
WWW.VIETLAWS.WORDPRESS.COM
Trang 3HỌC LIỆU
PGS.TS Dương Đăng Huệ: Pháp luật phá sản của Việt
Nam.NXB Tư pháp năm 2005
PGS.TS Phạm Duy Nghĩa ĐI TÌM TRIẾT LÝ CỦA LUẬT PHÁ SẢN 2003.
Trường ĐH Luật Hà Nội: Giáo trình luật thương mại tập 2
NXB Cơng an nhân dân Hà Nội năm 2007.
Vụ cơng tác lập pháp: Những nội dung cơ bản của Luật phá sản NXB bộ tư pháp Hà Nội năm 2004.
TAND TP HCM Báo cáo thực hiện Luật phá sản 2008
Phạm Xuân Thọ Chánh Tịa Kinh tế TP HCM GIẢI QUYẾT PHÁ SẢN TẠI TP.HCM.Thực tiễn - Vướng mắc - Kiến nghị
Luật mẫu về phá sản xuyên quốc gia của Ủy ban Liên hiệp
quốc về luật thương mại quốc tế (UNCITRAL)
Trang 4HỌC LIỆU (tt)
- Bankruptcy Abuse Prevention and Consumer
Protection Act of 2005) của Hoa Kỳ.
- Phần 5.4 - 5.6 về phá sản trong Đạo luật công ty Úc năm 2001.
- Richard Posner, Economic Analysis of Law (1992) (4th Ed.) trang 397-405.
- Gerard Hertig, et al., “Creditor Protection,” in “Anatomy of Corporate Law” 71 (2004);
- Thomas H Jackson, “Search Term Begin Bankruptcy, Bankruptcy, and the Creditors’ Bargain,” 91 Yale L.J 857 (1982) (Edited).
Non UCITRAL LEGISLATIVE GUIDE ON INSOVENCY LAW.
Trang 5*WESITE: Tiếng Việt
Trang 6ĐỀ TÀI KHOA HỌC
Bùi Xuân Hải Hoàn thiện pháp luật về phá sản doanh
nghiệp
Lê Hữu Trí. Luật phá sản Việt Nam dưới góc độ so sánh
Nguyễn Trường Nhật Phượng Chế độ pháp lý về Phá sản - Thực tiễn thi hành và hướng hoàn thiện.
Đinh Ngọc Thu Hương Địa vị pháp lý của Toà án trong thủ tục phá sản theo Luật phá sản năm 2004
Lê Học Lâm Những biện pháp pháp lý đảm bảo thực hiện Luật phá sản năm 2004 ở nước ta hiện nay
Đinh Thị Thanh Nga Bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp lâm vào tình trạng phá sản
Lê Thị Đào Luật phá sản 2004 - Cơ sở pháp lý bảo vệ
quyền và lợi ích hợp pháp của các chủ nợ….
Trang 7VĂN BẢN: PHẦN LUẬT PHÁ SẢN
Luật phá sản 2004;
NQ của HĐTPTANDTC số 03/2005/ NQ – HĐTP ngày 28/ 4/2005 hướng dẫn thi hành một số quy định của Luật phá sản.
NĐ SỐ 05/2010/NĐ-CP NGÀY 18 THÁNG 01 NĂM
2010 QUY ĐỊNH VIỆC ÁP DỤNG LUẬT PHÁ SẢN
ĐỐI VỚI CÁC TỔ CHỨC TÍN DỤNG
NĐ 67/2006/NĐ – CP ngày 11/7/2006 hướng dẫn áp dụng Luật phá sản với doanh nghiệp đặc biệt và tổ chức hoạt động của Tổ quản lý, thanh lý tài sản
QĐ của Chánh án TANDTC số 01/2005/QĐ – TANDTC ngày 27/4/2005 về quy chế làm việc của Tổ thẩm phán
phụ trách tiến hành thủ tục phá sản.
Trang 8 NĐ 94/2005/ NĐ – CP ngày 15/7/2005 về giải quyết quyền lợi của người lao động ở doanh nghiệp, hợp tác xã bị phá sản.
TTLT 19/2008/TTLT-BTC-BTP ngày 19/02/2008 của Bộ Tài chính và Bộ Tư pháp hướng dẫn việc lập, quản lý, sử dụng
và quyết toán kinh phí bảo đảm hoạt động của cơ quan thi hành án dân sự và tổ quản lý, thanh lý tài sản của doanh
nghiệp, hợp tác xã lâm vào tình trạng phá sản.
NĐ114/2008/NĐ – CP ngày 03/11/2008 hướng dẫn chi tiết thi hành một số điều của Luật Phá sản đối với doanh nghiệp
hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực bảo hiểm, chứng khoán
và tài chính khác.
NĐ số 10/2009/NĐ – CP ngày 06/02/2009 về xử lý vi phạm hành chính trong quá trình tiến hành thủ tục phá sản.
Trang 9NỘI DUNG MÔN HỌC: 2 PHẦN
(30TIẾT)
TM (TRỌNG TÀI THƯƠNG MẠI) – 15 Tiết
Trang 10Đánh giá
Kiểm tra giữa kỳ : 20%/tổng điểm
Thi viết : 80%/tổng điểm
Trang 12Phần A PHÁP LUẬT VỀ PHÁ SẢN DOANH NGHIỆP, HỢP TÁC XÃ
“Vòng đời DN” : Qui luật Triết học Mác
1. Khởi nghiệp
2. Tăng trưởng
3. Phồn thịnh và
4. Suy thoái
Trang 13DN ra đời và chấm dứt bằng những con đường pháp lý nào?
Trang 14Vì sao DN bị phá sản: Suy nghĩ?
1 Không có sản phẩm mang tính cạnh tranh
2 Chi phí cá nhân của chủ doanh nghiệp quá lớn
3 Sử dụng quá nhiều nhân viên
4 Doanh nghiệp quá chú ý đến tiện nghi
5 Quá xem nhẹ những thua lỗ ban đầu
6 Nợ khó đòi cao
7 Doanh nghiệp bị nợ quá nhiều
8 Chỉ nghĩ đến doanh số
9 Không lập quĩ dự phòng tài chính
10 Quá tin vào người khác
Trang 15I KHÁI QUÁT CHUNG VỀ PHÁ SẢN VÀ PHÁP LUẬT VỀ PHÁ SẢN DN, HTX
1.1 Khái niệm phá sản
* Về phương diện ngôn ngữ:
pháp, mất khả năng thanh toán hay phá sản
Trang 16* Theo thông lệ quốc tế
qua TA nhằm mục đích giúp các cá nhân hoặc
cơ sở thương mại được xóa nợ và/hoặc trả nợ
dưới sự bảo vệ của tòa Phá Sản
PS 04?
Trang 17* Pháp luật phá sản ở Việt Nam
Không có một định nghĩa chính thức về “phá
sản” Vì sao?
Chỉ quy định về “tình trạng phá sản” tại Điều 3:
DN, HTX bị coi là lâm vào tình trạng phá sản khi không có khả năng thanh toán các khoản nợ đến hạn khi chủ nợ có yêu cầu.
Trang 18“Phá sản” là hiện tượng “con nợ”:
(i) lâm vào tình trạng mất khả năng
thanh toán các khoản nợ đến hạn
(ii) và Tòa án tuyên bố phá sản
(iii) nhằm phân chia tài sản còn lại của
con nợ cho các bên liên quan theo thủ tục
do pháp luật quy định.
Trang 191.2 Phân loại phá sản: nhiều tiêu chí 1.2.1 Đối tượng bị giải quyết phá sản:
Ở Việt Nam ko thừa nhận Ps CÁ NHÂN?
Trang 201.2 Phân loại phá sản: nhiều tiêu chí (tt)
1.2.2 Nguyên nhân phá sản
Phá sản trung thực
- Nguyên nhân khách quan…
- Qui luật cạnh tranh
Trang 211.3 Tình trạng phá sản: (state of bankruptcy)
Thế giới: 3 tiêu chí
* Tiêu chí định lượng: không thanh toán được một món nợ đến hạn có giá trị tối thiểu: Luật Anh: 50 bảng, Luật Singapore là 2000 đô la Sin…
* Tiêu chí "kế toán": BCTC của DN mắc nợ:
- Tổng giá trị TS nợ > Tổng giá trị TS có
- Phản ánh chính xác hơn tình trạng tài chính của
DN mắc nợ và thu hẹp hơn phạm vi những DN bị
mở thủ tục phá sản
Trang 22* Tiêu chí định tính "mất khả năng thanh toán":
- Tính "tức thời của việc trả nợ”: Không quan tâm đến TS hiện có của DN mắc nợ
- Ở góc độ tài chính kế toán: tiêu chí này chỉ xem xét đến
dòng tiền của DN mắc nợ khi đánh giá khả năng thanh toán
- Khả năng mở thủ tục PS đối với một DN đến sớm hơn
- Có những giải pháp "phục hồi”/cho phá sản DN kịp thời
- Để bảo vệ có hiệu quả quyền và lợi ích hợp pháp của DN mắc
nợ và các chủ nợ, ngăn chặn hiện tượng phá sản dây chuyền.
Trang 23Luật PS 1993: Kết hợp “mĩ mãn”
ngày kể từ ngày đòi nợ + thời hạn 3 tháng nợ lương liên tiếp với người lao động.
hoạt động kinh doanh
Trang 24BÌNH LUẬN: Luật PS 1993?
Chủ nợ phải chứng minh là con nợ thua lỗ 2 năm liên tiếp? Không chứng minh + bí mật kd: không thể nộp đơn
Biện pháp tài chính cần thiết? Hệ quả: DN bị
tuyên bố phá sản thì gần như TS còn lại rất ít
Khả năng “phục hồi” rất thấp: mở thủ tục giải
quyết phá sản đối với DN chỉ còn là để thanh lý, chứ không phải là để phục hồi DN.
Trang 25LUẬT PS 2004: 3 DẤU HIỆU:
dấu hiệu:
(creditors’ requests)
Trang 26DẤU HIỆU 1: Có các khoản nợ đến hạn:
* LOẠI NỢ: 2 LOẠI: chỉ 2 loại nợ
- Nợ không có bảo đảm
- Nợ có bảo đảm 1 phần (chỉ tính phần không có bảo đảm đến hạn)
Vấn đề: Không tính đến nợ có bảo đảm? Vì sao?
Trang 27Phá sản khác với Vụ án dân sự?
Trang 29DẤU HIỆU 2:Chủ nợ đã có yêu cầu thanh toán
Văn bản đòi nợ của chủ nợ,
Hình thức khác….
Trang 30DẤU HIỆU 3: DN, HTX không có (mất) khả năng thanh toán.
toán được nợ đến hạn, hoặc
tổng nghĩa vụ đến hạn phải thanh toán > giá trị tài sản có
Trang 31BÌNH LUẬN: CÁC DẤU HIỆU THEO LPS 2004
- Đơn giản hoá khái niệm “tình trạng phá sản” nhằm tạo thuận lợi cho việc mở thủ tục PS
+ Chủ nợ ko cần CM con nợ thua lỗ, khó khăn
+ NLĐ ko cần chờ 3 tháng lương liên tiếp…
- Khắc phục được tình trạng quá muộn để phục hồi DN hay có điều kiện tốt hơn trong việc thanh toán cho các chủ nợ.
- Đảm bảo lợi ích chính đáng của các chủ nợ kịp thời
hơn
Trang 32BÌNH LUẬN: CÁC DẤU HIỆU (tt)
- Không quy định rõ số nợ và thời gian quá hạn không thực hiện nghĩa vụ thanh toán của con nợ: Nợ 1000d và quá hạn 1 ngày?
+ LPS Nga: >=100.000 rúp với chủ nợ là PN và 10.000 rúp với chủ nợ là cá nhân.
+ Luật Công ty của Úc: >= AUD $2000 và Cty không
chứng minh được khả năng trả khoản nợ đến hạn đó.
- “Lạm dụng” quyền nộp đơn nhằm gây ảnh hưởng xấu đến danh dự, uy tín, hoạt động kinh doanh DN khác
Trang 33HẠN CHẾ: (tt)
Thuật ngữ “các khoản nợ” trong Điều 3 không được giải thích
+ Nợ từ các hợp đồng dân sự, thương mại
và lao động, nghĩa vụ ngoài HĐ
+ Khoản nợ thuế, tiền XPVPHC?
Trang 34Phân biệt Phá sản và Tình trạng phá sản?
các khoản nợ đến hạn + Có yêu cầu của chủ nợ.
- Thời điểm: TA ra quyết định mở thủ tục PS
Trang 35Phân tích hệ quả pháp lý:
Chủ SH DN 100% vốn NN bị phá sản ở NN?
Chủ SH cty TNHH 1TV bị tuyên bố ps?
Cty TNHH AB, trong đó A là cá nhân, B là cty TNHH B bị tuyên bố phá sản, A phải làm gì?
Trang 361.4 Quá trình hình thành và phát triển
của pháp luật phá sản Việt Nam
Điều 592 Bộ Luật Hồng Đức 1460: nếu
người mắc nợ “là quan từ cửu phẩm trở lên, mắc nợ nhiều quá mà không có đủ tài sản trả hết tất cả các chủ nợ, được quyền tâu xin
thanh toán tài sản, chia cho các chủ nợ tuỳ theo số nợ nhiều hay ít… Người mắc nợ
không được giấu diếm tài sản, trái luật bị
phạt 80 trượng Chủ nợ nào tìm được tài sản giấu được phép xin lấy đủ số nợ”.
Trang 371.4.2.Thời thuộc Pháp cho đến năm 1975
Trang 381.4.3 Pháp luật phá sản từ 1975 - 1993
Kinh tế bao cấp không cần tới Luật PS
Kinh tế đổi mới + Ảnh hưởng từ các nước
Hai đạo luật: năm 1990
- Luật công ty 1990 ( Đ24)
- Luật Doanh nghiệp tư nhân 1990 (Đ17)
Trang 391.4 4 Pháp luật phá sản của từ năm 1993 - 2004
* Luật phá sản DN 1993: ít được dùng Vì sao?
1.4.5 Pháp luật phá sản của Việt Nam từ năm
2004 đến nay
* Luật phá sản năm 2004: ít được dùng? Vì
sao?
Trang 40Suy ngẫm
“Luật phá sản 2004 sắp bị…"phá sản"?”
Trích: http://vietnamnet.vn/xahoi/2006/12/642187/
Trang 411.5 Vai trò của Luật phá sản1.5.1 Tác động của Luật PS:
chuyền (chain-reaction bankruptcies)
- Quan hệ phụ thuộc về tài chính: cty mẹ - cty con?
hoảng sâu sắc về chính trị
Trang 421.5.2 Vai trò Luật Phá sản: Phân tích
- Dùng toàn bộ tài sản của con nợ để trả cho chủ nợ
- Thủ tục phá sản cho phép chủ nợ có biện pháp kiểm soát được tình hình tài chính của con nợ + hạn chế những rủi ro, thiệt hại
- Thông qua các quy định về quyền của chủ nợ:
+ nộp đơn
+ khiếu nại về danh sách chủ nợ
+ cử đại diện tham gia vào Tổ QL,TLTS
+ tham gia HNCN;
+ khiếu nại quyết định tuyên bố phá sản….
Trang 431.5.2 Vai trò Luật Phá sản (tt)
- Tái cấu trúc con nợ thông qua TTPH + giải thoát con nợ khỏi tình trạng khó khăn
- Giúp con nợ rút lui khỏi thương trường theo một trật tự
- Cơ chế bảo toàn tài sản của con nợ
- Thay đổi người quản lý, điều hành con nợ
- Chế tài đối với người nộp đơn không khách quan gây
ảnh hưởng xấu đến danh tiếng của con nợ.
Trang 441.5.2 Vai trò Luật Phá sản (tt)
- TTPH + NLĐ ko mất việc làm
- Quyền nộp đơn: ko trả lương (ko cần 3 th)
- Quyền được tham gia vào quá trình giải quyết phá sản: Tổ, HNCN…
- Quyền được ưu tiên thanh toán trước các khoản
nợ thông thường khác, kể cả nợ thuế
Trang 451.5.2 Vai trò Luật Phá sản (tt)
Góp phần làm lành mạnh nền kinh tế, thúc đẩy hoạt động sx, kd
nhiệm chức vụ, thành lập DN + ko miễn trừ
nghĩa vụ cho chủ DNTN, TVHD…
chữa bệnh cho nền kinh tê + làm cho nền k.tế
thật sự khỏe mạnh với những tế bào khỏe mạnh
Trang 461.5.2 Vai trò Luật Phá sản (tt)
- PS là sự xung đột lợi ích giữa tình trạng
mất khả năng thanh toán của con nợ với
việc đòi nợ của chủ nợ + bất ổn
- LPS là công cụ hữu hiệu để giải quyết tình trạng cưỡng bức, đe dọa con nợ, giúp con
nợ tránh khỏi việc đòi nợ bất hợp pháp
- Thủ tục phục hồi + giải quyết thất nghiệp…
Trang 471.6 Đối tượng áp dụng của Luật Phá sản
Trang 48Vấn đề thảo luận?
HỘ KINH DOANH?
- Quá tải cho ngành TA, chưa có kno
- VN chưa quản lý được tài sản cá nhân,
- HKD không bắt buộc phải có vốn điều lệ, vốn đầu
tư, vốn pháp định; BCTC, sổ sách kế toán….
- Là sự chưa tiến bộ của LPS, “nhân đạo” giải
thoát…
Trang 49Thảo luận (tt)
đối tượng áp dụng của LPS?
Bình đẳng giữa các chủ thể kinh doanh
Chủ nợ có thêm một cơ chế bảo đảm cho họ
quyền đòi nợ đúng pháp luật, tránh tình trạng bắt xiết nợ, gây mất trật tự an toàn xã hội
Nhiều Hộ KD hiện nay qui mô lớn
Phù hợp với Thông lệ q.tế + WTO
Trang 50II Chủ thể tiến hành và tham gia quá trình
giải quyết yêu cầu tuyên bố phá sản.
Cơ quan tiến hành thủ tục phá sản (Tòa án),
Tổ quản lý thanh lý tài sản,
Các chủ nợ,
Doanh nghiệp, hợp tác xã.
Chủ thể khác
Trang 512.1 Tòa án: Cơ quan tiến hành thủ tục phá sản
2.1.1 Về thẩm quyền giải quyết: phân cấp
Vì sao phân cấp? “giảm tải”?
Trang 52Thảo luận: nên tập trung về tòa Tỉnh?
- Số lượng DN phá sản ít?
- Hoạt động rất phức tạp, đụng chạm: chủ nợ, việc làm của người lao động, trật tự an toàn xã hội
- Số lượng thẩm phán ở TA cấp huyện còn thiếu về số lượng, yếu kém về trình độ, nhất là kiến thức chuyên môn về phá sản, kinh tế, tài chính
- Thế giới: TA chuyên trách về PS (Mỹ, Nhật, HQ, Hà Lan )
Trang 53Trường hợp cần thiết tòa Tỉnh lấy lên
chủ nợ tại nhiều huyện khác nhau , ở nước
ngoài
Có khoản nợ còn tranh chấp phải giải quyết?
(với những CN khác ko phải là CN trực tiếp yêu cầu)
ra q.định mở TTPS đối với HTX đó hoặc
trong trường hợp phức tạp khác (cần phải
tuyên bố giao dịch vô hiệu )
Trang 552.2 Tổ quản lý, thanh lý tài sản (Tổ QLTLTS)
Luật PS 1993: 2 TỔ: TỔ QL và TỔ TL
Luật PS 2004: 1 TỔ: Tổ QL VÀ TL vì
sao? đbảo sự thống nhất
Trang 562.2 Tổ quản lý, thanh lý tài sản (tt)
2.2.1 Thành lập Tổ QL,TL TS:
- Thẩm phán ra q.định thành lập Tổ
định mở thủ tục phá sản.
Trang 572.2 Tổ quản lý, thanh lý tài sản (tt)
Trang 582.2 Tổ quản lý, thanh lý tài sản (tt)
2.2.3 Nhiệm vụ và quyền hạn của tổ quản lý, thanh lý tài sản
- Điều 10, Điều 11 Luật Phá sản và
- Chương III Nghị định số 67/2006/NĐ-CP ngày 11/7/2006
Trang 592.3 Chủ nợ: 3 CHỦ NỢ
Chủ nợ có bảo đảm : giá trị TS bảo đảm
>= khoản vay
Chủ nợ có đảm bảo một phần : giá trị
TS bảo đảm =< khoản vay
Chủ nợ không có bảo đảm : không có
biện pháp bảo đảm kèm theo
Trang 602.3 Chủ nợ: (tt)
nộp đơn, tham gia, chi phối HNCN, thanh
toán…)
*Các trường hợp chuyển hóa tư cách chủ nợ?
+ Có bảo đảm + quyền ưu tiên thanh toán bị hủy bỏ: chủ nợ ko bđ…
Trang 612.3 Chủ nợ: (tt)
Vấn đề: chủ nợ mới (Đ31.2.d : Vay tiền)?
Xuất hiện trên cơ sở các hoạt động KD của
sách chủ nợ hay không? ko qui định
tục nào: PS hay TTDS?
Trang 62II Chủ thể tiến hành và tham gia (tt)
2.4 Doanh nghiệp, hợp tác xã lâm vào tình trạng phá sản
chủ sở hữu DN Nhà nước, cổ đông của CTCP, TVHD của công ty HD khi họ nộp đơn yêu cầu
mở thủ tục phá sản DN của họ
Trang 63II TRèNH TỰ, THỦ TỤC GIẢI QUYẾT
PHÁ SẢN DN, HTX 5.1 Tớnh chất của thủ tục: “thủ tục tư pháp đặc biệt: TTDS?
- Đ Đ òi nợ òi nợ tập thể ? (TTDS: đũi nợ riờng lẻ)
- Đ Đ ược tiến hành trong một ược tiến hành trong một hoàn cảnh đặc biệt:?
- Có khả năng giúp con nợ phục hồi.
- Hậu quả: thường là sự chấm dứt h.động của con nợ
- Một thủ tục pháp lý có tính chất tổng hợp: ?
Trang 64CM: “PS là thủ tục thanh toán nợ đặc biệt?
a Cơ sở phát sinh? Yêu cầu giải quyết Phá sản
b Thanh toán tập thể?
- Đến hạn hoặc chưa: chưa đến hạn cũng
- Thanh toán cùng một lúc – cùng điều kiện
c Nguyên tắc thanh toán? thứ tự & tỷ lệ (khác gốc và lãi trong TTDS)
Trang 655.2 Thủ tục giải quyết phá sản (tt)
4 bước:
1 Nộp đơn yêu cầu và mở thủ tục ps;
2 Phục hồi hoạt động kinh doanh;
3 Thanh lý tài sản, các khoản nợ;
4 Tuyên bố DN, HTX bị phá sản
Trang 66Hai loại thủ tục:
THỦ TỤC PHÁ SẢN ĐẦY ĐỦ: 4 BƯỚC?
THỦ TỤC PHÁ SẢN RÚT GỌN?
- Chỉ có bước 1 : Trả đơn/Ko mở TTPS
- Không có bước 2 : 1 + 3+ 4 (Ko PH)
- Không có bước 2,3: 1 + 4 (Ko PH + TL)
- Không có bước 3,4: 1 + 2 (PH thành công)