February 26, 2014 7ĐỊNH NGHĨA Sóng siêu âm là những rung động cơ học có cùng bản chất với âm thanh nhưng có tần số cao mà tai người không nghe được... Sóng âm chỉ truyền được trong m
Trang 3February 26, 2014 3
LỊCH SỬ
PIERRE CURIE
(1859-1906)
Trang 4LỊCH SỬ
Trang 5February 26, 2014 5
LỊCH SỬ
Trang 6LỊCH SỬ
Trang 7February 26, 2014 7
ĐỊNH NGHĨA
Sóng siêu âm là những rung động cơ học có cùng bản chất với âm thanh nhưng có tần số cao mà tai người không nghe được
Trang 8ĐỊNH NGHĨA
Trang 9February 26, 2014 9
VẬT LÝ HỌC
1 Hertz = 1 chu kỳ / giây
1kHz = 1000Hz = 1000 chu kỳ / giây
1MHz = 1 triệu chu kỳ / giây
Sóng âm chỉ truyền được trong môi trường vật chất chứ không truyền được trong chân không (khác với ánh sáng,tia X và tia Laser)
Trang 10VẬT LÝ HỌC
Mật độ phân tử càng dày đặc thì sóng âm càng lan truyền nhanh.Do vậy sóng âm lan truyền tốt nhất trong chất rắn và kém nhất trong chất khí
Trang 11February 26, 2014 11
VẬT LÝ HỌC
Trong môi trường nước,sóng âm lan truyền với vận tốc 1540m/giây
Hầu hết các mô của cơ thể có vận tốc truyền
âm tương đương với môi trường nước ngoại
trừ mô phổi có vận tốc truyền âm kém và mô xương có vận tốc truyền âm khá cao
Trang 12VẬT LÝ HỌC
Trang 13February 26, 2014 13
VẬT LÝ HỌC
Siêu âm là các sóng hình sin tạo bởi những
rung động cơ học trong môi trường vật chất (có thể đàn hồi,thay đổi hình dạng được)
Siêu âm truyền năng lượng cơ học cho môi
trường nhưng không ion hóa nó
Sóng siêu âm dùng trong Y học có tần số từ 20MHz
Trang 141-VẬT LÝ HỌC
Công thức cơ bản liên hệ đến tần số sóng:
C = F x λ
C: vận tốc truyền âm (tùy môi trường).
F: tần số (số chu kỳ trong một giây).
λ: độ dài bước sóng.
F tăng λ giảm độ phân giải tốt hình ảnh tốt.
F tăng độ suy giảm của sóng âm tăng sóng
không truyền sâu được.
Trang 15February 26, 2014 15
VẬT LÝ HỌC
Trang 16VẬT LÝ HỌC
Trang 17February 26, 2014 17
VẬT LÝ HỌC
Trang 18CẤU TẠO MÁY SIÊU ÂM
Trang 19February 26, 2014 19
CẤU TẠO ĐẦU DÒ
Trang 20VẬT LÝ HỌC
Hiện tượng áp điện (piezoelectric effect): là
hiện tượng chuyển đổi một tác dụng cơ học ra điện và ngược lại
Tinh thể áp điện được làm bằng thạch anh
(quartz) hoặc chất gốm (céramique) như TZP (titanate zirconate de plomb) nhạy cảm với
nhiệt độ
Trang 21February 26, 2014 21
VẬT LÝ HỌC
Trang 22VẬT LÝ HỌC
Hiện tượng áp điện thuận: Khi ta tác động một lực cơ học (nén hoặc kéo giãn) lên tinh thể áp điện thì trên mặt giới hạn tinh thể xuất hiện
những điện tích trái dấu có một hiệu số điện thế giữa hai bề mặt
Trang 23February 26, 2014 23
VẬT LÝ HỌC
Hiện tượng áp điện nghịch: Khi ta tạo trên
tinh thể áp điện một hiệu số điện thế thì tinh thể áp điện sẽ giãn ra hay nén lại Do đó,khi
ta tạo trên tinh thể áp điện một hiệu số điện
thế xoay chiều thì tinh thể áp điện sẽ
nén-giãn liên tục và dao động theo tần số của hiệu
số điện thế xoay chiều tạo ra sóng âm
Trang 24VẬT LÝ HỌC
Đầu dò vừa phát vừa thu sóng
Sóng siêu âm dội lại theo định luật phản chiếu của ánh sáng
Sự dội lại nhiều hay ít tùy khác biệt trở âm của hai môi trường vật chất
Z = p x C
Z: trở âm của môi trường.
p: tỷ trọng của môi trường.
Trang 27February 26, 2014 27
VẬT LÝ HỌC
Hệ quả của công thức:
Hình siêu âm chỉ rõ khi tia siêu âm thẳng
góc với mặt ngăn cách
Sự dội lại của tia siêu âm tùy thuộc vào sự khác biệt về bản chất giữa hai môi trường chứ không tùy thuộc vào vật cản
Trang 28VẬT LÝ HỌC
Trang 29February 26, 2014 29
CẤU TẠO MÁY SIÊU ÂM
Trang 30CẤU TẠO MÁY SIÊU ÂM
Trang 31February 26, 2014 31
CẤU TẠO MÁY SIÊU ÂM
Trang 32CẤU TẠO MÁY SIÊU ÂM
Trang 33February 26, 2014 33
CẤU TẠO MÁY SIÊU ÂM
Trang 34CẤU TẠO MÁY SIÊU ÂM
Trang 35February 26, 2014 35
CẤU TẠO MÁY SIÊU ÂM
Trang 36CÁC MODE SIÊU ÂM
Trang 37February 26, 2014 37
CÁC MODE SIÊU ÂM
Trang 38CÁC MODE SIÊU ÂM
Trang 39February 26, 2014 39
CÁC MODE SIÊU ÂM
B MODE
Trang 40KỸ THUẬT
Trang 41February 26, 2014 41
KỸ THUẬT
Trang 42KỸ THUẬT
Trang 43February 26, 2014 43
KỸ THUẬT
Tần số đầu dò ở mức 20MHz chỉ dùng cho
việc khảo sát thật nông (vài mm): siêu âm
mắt,siêu âm trong lòng mạch (intravascular
US)
Siêu âm vùng nông như tuyến giáp, tuyến
vú,bìu thì dùng đầu dò 7-10MHz là thích hợp
Trang 45February 26, 2014 45
KỸ THUẬT
Trang 46NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
BỤNG TỔNG QUÁT
Trang 47February 26, 2014 47
NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
BỤNG TỔNG QUÁT
Trang 48NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SẢN KHOA
Trang 49February 26, 2014 49
NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SẢN KHOA
Trang 50NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SẢN KHOA
Trang 51February 26, 2014 51
NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
PHỤ KHOA
SUBMUCOSAL LEIOMYOMA
Trang 52NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
PHỤ KHOA
Trang 53February 26, 2014 53
NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
PHỤ KHOA
Trang 54NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
PHỤ KHOA
Trang 55February 26, 2014 55
NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
NHI KHOA
Trang 56NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
NHI KHOA-SIÊU ÂM XUYÊN THÓP
Trang 57February 26, 2014 57
NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
NHI KHOA-SIÊU ÂM XUYÊN THÓP
Trang 58NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
TIM MẠCH
Trang 59February 26, 2014 59
NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
TIM MẠCH-SIÊU ÂM TRONG LÒNG MẠCH
Angiography: Hẹp đồng tâm lòng mạch
vành.
SA trong lòng mạch: Thành mạch chủ yếu là cấu trúc echo dày của vôi hóa,giới hạn ngoài cùng bởi lớp echo mỏng
Trang 60NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SIÊU ÂM TIM QUA THỰC QUẢN
Trang 61February 26, 2014 61
NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SIÊU ÂM TIM QUA THỰC QUẢN
MYXOMA
Trang 62NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SIÊU ÂM TIM QUA THỰC QUẢN
Trang 63February 26, 2014 63
NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SIÊU ÂM QUA NGẢ HẬU MÔN
PROSTATIC CANCER
Trang 64NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SIÊU ÂM KHỚP
Trang 65February 26, 2014 65
NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SIÊU ÂM KHỚP
TRÀN DỊCH BAO HOẠT DỊCH
Trang 66NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SIÊU ÂM BÌU
Trang 67February 26, 2014 67
NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SIÊU ÂM BÌU
TESTICULAR TUMOR
Trang 68NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SIÊU ÂM TUYẾN VÚ
Trang 69February 26, 2014 69
NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SIÊU ÂM TUYẾN GIÁP
FOLLICULAR CARCINOMA BENIGN ADENOMA
Trang 70NHỮNG KHẢ NĂNG CỦA SIÊU ÂM
SIÊU ÂM MẮT
Trang 71February 26, 2014 71CẢM ƠN SỰ CHÚ Ý THEO DÕI CỦA QUÝ
BÁC SĨ
