Qua chuyến thực tế này, em hiểu rõ hơn các quy trình côngnghệ sản xuất, các thiết bị hoạt động trong nhà máy một cách trực quan nhất mà trongchương trình đào tạo bậc đại học em chỉ được
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ
KHOA CÔNG NGHỆ
BÔ MÔN CÔNG NGHỆ KỸ THUẬT HÓA HỌC
BÁO CÁO THỰC TẬP NGÀNH NGHỀ CNHH
THAM QUAN NHÀ MÁY YAKULT
THAM QUAN NHÀ MÁY AJINOMOTO
CÁN BỘ HƯỚNG DẪN SINH VIÊN THỰC HIỆN
Ngành CN Kỹ Thuật Hóa Học – Khóa 44
Cần Thơ, Tháng 5/2022
Trang 2LỜI CẢM ƠN
Lời đầu tiên em xin cảm ơn quý thầy cô Bộ môn Công nghệ hóa học, Khoa Côngnghệ, Trường Đại học Cần thơ và các anh chị trong các công ty trong chuyến thamquan thực tế ngành nghề Qua chuyến thực tế này, em hiểu rõ hơn các quy trình côngnghệ sản xuất, các thiết bị hoạt động trong nhà máy một cách trực quan nhất mà trongchương trình đào tạo bậc đại học em chỉ được tiếp cận về mặt lý thuyết
Song song đó, nhờ chuyến tham quan thực tế này giúp em có thêm nhiều cơ hộitrao dồi phần nào vốn kinh nghiệm, kiến thức khi được trực tiếp tham quan nhà máyYakult và nhà máy Ajinomoto Việt Nam
Nhờ sự chuẩn bị chu đáo và phần giới thiệu ấn tượng, cũng như phần hỏi đáp cóquà của các anh/chị trong các công ty, nhà máy mà em biết được một số quy trình sảnxuất cũng như quá trình thành lập, tình hình hoạt động của công ty, giúp em tiếp cậnđược những công nghệ, những kiến thức mới, quan trọng hơn hết là áp dụng nhữngkiến thức nền tảng ở bậc đại học vào ứng dụng thực tiễn
Cần Thơ, ngày 10 tháng 05 năm 2021
Sinh viên thực hiện
Hồ Hữu Lợi
Trang 3MỤC LỤC
CHƯƠNG 1: THAM QUAN NHÀ MÁY YAKULT VIỆT NAM 1
CHƯƠNG 2: THAM QUAN NHÀ MÁY AJINOMOTO 9
2.1.2 Một số sản phẩm của công ty Ajinomoto Việt Nam 13
2.2.2 Quy trình sản xuất bột ngọt Ajinomoto 18
Trang 4DANH MỤC HÌNH
Hình 1-1: Giáo sư Minoru Shirota tại phòng thí nghiệm 1
Hình 1-4: Các tiêu chuẩn đã được chứng nhận của Yakult 4
Hình 1-6: Quy trình sản xuất của Nhà máy Yakult Việt Nam 5
Hình 2-11: (a) Nhà máy Biên Hòa, (b) Nhà máy Long Thành 18
Hình 2-13: Sơ đồ công nghệ sản xuất bột ngọt Ajinomoto 19Hình 2-14: Quy trình sản xuất ra bột ngọt Ajinomoto 20
Hình 2-16: Dung dịch acid glutamic được chuyển thành monosodium glutamate 21Hình 2-17: Quá trình làm sạch monosodium glutamate 21Hình 2-18: Quá trình kết tinh monosodium glutamate 21
Hình 2-20: Bột ngọt Ajinomoto được phân phối đến khách hàng 22Hình 2-21: Quy trình sản xuất hạt nêm Aji-ngon 23
Trang 5Hình 2-22: “Đặc trưng riêng có” của công ty Ajinomoto Việt Nam 24
Trang 6CHƯƠNG 1: THAM QUAN NHÀ MÁY YAKULT VIỆT NAM
Chuyến tham quan trực tuyến nhà máy Yakult Việt Nam được diễn ra vào ngày28/04/2022 lúc 10h qua ứng dụng Zoom với sự hỗ trợ của thầy cô và anh chị đại diệnnhà máy Yakult
1.1 Tổng quan về công ty Yakult
1.1.1 Lịch sử hình thành
Những năm 20 của thế kỷ XX, Nhật Bản về cơ bản là một nước nghèo về kinh tế
và điều kiện vệ sinh cũng như an toàn về sức khỏe không được chú trọng Theo mộtbáo cáo của bác sĩ người Nhật Hiromi Shinya, trưởng khoa nội soi dạ dày, đã khám vàchữa bệnh cho hơn 300.00 bệnh nhân đã kết luận: “Người có sức khỏe tốt là người có
dạ dày đẹp, ngược lại, người có sức khỏe kém là người có dạ dày không đẹp” muốnbiết người đó có khỏe mạnh hay không hãy nhìn vào dạ dày của họ Vì vậy việcnghiên cứu về sản phẩm có thể giúp tăng cường sức khỏe đường tiêu hóa được quantâm Axit lactic là một hợp chất hóa học rất quan trọng trong quá trình sinh hóa.Minoru Shirota là nhà vi trùng học người Nhật Bản, vào những năm 1920 ông đã xácđịnh được một chủng vi khuẩn axit lactic đó là một phần của hệ đường ruột sau nàyđược gọi là Lactobacillus casei shirota, có hiệu quả ức chế vi khuẩn gây hại trongđường ruột của chúng ta
Tập đoàn Yakult được giáo sư Minoru Shirota thành lập vào năm 1935 tại NhậtBản Ông là người đã có công phát hiện và nuôi thành công loại vi khuẩnLactobacillus casei Shirota-một chủng khuẩn rất có lợi cho hệ tiêu hóa của con người.Ngày nay Yakult đã trở thành một tập đoàn lớn mạnh có mặt ở hơn 33 quốc gia vàvùng lãnh thổ Mỗi ngày có hơn 30 triệu chai Yakult được tiêu thụ toàn thế giới
Hình 1-1: Giáo sư Minoru Shirota tại phòng thí nghiệm
Yakult đã và đang phát triển không ngừng Tính đến thời điểm hiện tại, Yakult đã
có mặt trên 40 quốc gia trên toàn thế giới
Cùng nhìn qua những cột mốc đánh dấu quá trình hình thành và phát triển củacông ty Yakul:
Trang 7Năm 1935, Yakult được phát triển sản xuất và được thương mại đầu tiên trên thịtrường Nhật Bản.
Năm 1955, công ty Yakult Honsha được thành lập có trung tâm nghiên cứu đượcthành lập ở Kyoto
Năm 1963, Yakult khiển khai hệ thống Yakult Ladies
Năm 1967, thành lập Viện nghiên cứu vi sinh của Yakult đặt tại Kunitachi – NhậtBản
Năm 1968, Yakult được giới thiệu trên thịtrường với dạng chai nhựa mới
Năm 1981, chứng khoán của công ty đượcliệt kê vào danh sách lựa chọn đầu
tiên của Sở chứng khoán Tokyo
Năm 1998, Yakult được Bộ y tế, Lao động và Phúc lợi xã hội Nhật Bản chứngnhận FOSHU
Năm 2005, Chi nhánh trung tâm nghiên cứu vi sinh được thành lập tại Châu Âu(Bỉ)
Năm 2007, công ty Yakult Việt Nam bắtđầu kinh doanh
1.1.2 Giới thiệu chung về công ty Yakult
Công ty Yakult Honsha
Vào năm 1955 công ty Yakult Honsha đượcthành lập Yakult Honsha là một
trong những công ty hàng đầu Nhật Bản và là công ty tiên phong trong lĩnh vựcProbiotics Hiện tại Yakult Honsha đang kinh doanh 3 dòng sản phẩm chính: Thựcphẩm và thức uống, mĩ phẩm và dược phẩm
Hình 1-2: Công ty Yakult Honsha
Trang 8Công ty Yakult Việt Nam
Hình 1-3: Nhà máy Yakult Việt Nam
Địa chỉ: Số 5 Đại lộ Tự Do, Khu Công nghiệp Việt Nam-Singapore (VSIP), Thị
xã Thuận An, tỉnh Bình Dương
Yakult Việt Nam được thành lập vào ngày 26/06/2006, với tổng vốn đầu tư trên
400 tỉ đồng do sự góp vốn của công ty Yakult Honsha Nhật Bản (80%) và tập đoànDanone của Pháp (20%) Yakult Việt Nam bắt đầu kinh doanh từ tháng 8 năm 2007.Việt Nam là thành viên thứ 30 của tập đoàn Yakult trên thế giới
Hiện nay, năng suất của nhà máy đạt 300.000 chai/ngày, sản phẩm của Yakult đã
có mặt hầu hết ở các siêu thị (GO, Co.op mart, Lottemart) và các cửa hàng bán lẻ khắpcác tỉnh thành Việt Nam Ngoài ra, với dịch vụ Yakult Lady sản phẩm sữa chua lênmen còn được phân phối trực tiếp tận nhà của khách hàng ở địa bàn Thành phố Hồ ChíMinh, Hà Nội, Hải Phòng, Đồng Nai, Bình Dương, Đà Nẵng, Nha Trang, Vinh Nhàmáy Yakult Việt Nam được đặt tại khu công nghiệp Việt Nam-Singapore, Tx Thuận
An, tỉnh Bình Dương, với tổng diện tích là 24000 m2.Quy trình sản xuất nhập khẩuhoàn toàn từ Nhật Bản vì thế quy trình vận hành, kiểm soát chất lượng được thực hiện
tự động hóa với chỉ 90 người điều khiển mọi hoạt động của nhà máy
Quá trình sản xuất sữa uống lên men Yakult được áp dụng theo qui trình côngnghệ khép kín, đảm bảo thu được sản phẩm gần 99% so với nguyên liệu thô ban đầu,chính vì vậy có rất ít chất thải được thải ra ngoài môi trường Hơn nữa, toàn bộ nguồnnguyên vật liệu sử dụng cho quá trình sản xuất này đều là những thành phần sạch,không tạo ra rác thải độc hại, không khói thải, cũng như không gây tiếng ồn Ngoài ra,lượng nước thải sau khi sản xuất được xử lý bằng công nghệ vi sinh và sau đó sẽ tiếptục được xử lý bởi hệ thống xử lý chất thải của VSIP (Khu Công Nghiệp Việt NamSingapore) trước khi thải ra môi trường Bằng việc tuân thủ các quy định nghiêm ngặttrong khâu sản xuất từ lên men, phối trộn, quản lý chất lượng cũng như vệ sinh an toàn
Trang 9thực phẩm theo tiêu chuẩn Nhật Bản Yakult Việt Nam cam kết cung cấp những sảnphẩm đầy chất lượng đến tay người dùng qua hàng loạt các giấy chứng nhận Hệ ThốngQuản lý Chất Lượng HACCP, ISO 22000, Hệ Thống Quản Lý Môi Trường ISO 14001
và Hệ Thống Quản Lý An Toàn Sức Khỏe Nghề Nghiệp OHSAS 18001
Hình 1-4: Các tiêu chuẩn đã được chứng nhận của Yakult
1.2 Tham quan nhà máy
1.2.1 Yakult là gì?
Hình 1-5: Sữa chua lên men Yakult
Yakult là sữa chua uống lên men được sản xuất từ sữa bột gầy, đường nước vàchứa khuẩn sống Lactobacillus casei Shirota Theo tiếng Nhật, tên Yakult bắt nguồn từchữ “Jahurto” có nghĩa là sữa chua (theo thuật ngữ Esperanto phổ biến vào khoảngnăm 1880)
Mỗi chai Yakult có chứa hơn 6,5 tỉ khuẩn Lactobacillus casei Shirota Khônggiống như hầu hết những chuẩn khuẩn bình thường khác trong các loại sữa chua khác,
mà khuẩn L.casei Shirota có khả năng sống sót trong dịch vị dạ dày và dịch vị mật,tiến đến ruột vẫn còn sống, hỗ trợ phục hồi sựu cân bằng hệ vi sinh vật đường ruột.Khi tiêu thụ Yakult hằng ngày, khuẩn L.casei Shirota hỗ trợ cải thiện tiêu hóa, điều hòa
hệ miễn dịch và ngăn ngừa các bệnh ung thư
Trang 101.2.2 Nguyên liệu sản xuất
Yakult là sữa uống lên men được sản xuất từ hỗn hợp của bột gầy, đường, nước
và vi khuẩn Lactobacillus casei shirota
Sữa bột gầy (sữa gầy) là loại sữa được tách béo một phần hoặc tách béo hoàntoàn Hàm lượng béo chỉ từ 0,5% - 1% được nhập khẩu từ Hà Lan
Đường Glucose và đường cát trắng: các nguyên liệu này được mua ở các nhàmáy đường Biên Hòa hay nhà máy đường Tây Ninh
Vi sinh vật: nhà máy Yakult sử dụng chủng vi khuẩn L.casei Shirota Chuẩn vikhuẩn này được nhập khẩu trực tiếp từ công ty Yakult Honsa Nhật Bản Thức ăn chínhcủa vi khuẩn này là đường Glucose
Nước: được cung cấp từ khu công nghiệp này, nước được qua hệ thống xử lý củanhà máy mới được đem sử dụng để sản xuất sữa
Thành phần của vỏ chai sữa chua lên men 65ml có nguồn gốc từ các hạt nhựanguyên sinh polystyrene được nhập khẩu từ Nhật Bản đảm bảo an toàn với sức khỏecon người
Vỏ bọc đóng gói thành pack là lớp nhựa mỏng polypropylene
1.2.3 Quy trình sản xuất
Hình 1-6: Quy trình sản xuất của Nhà máy Yakult Việt Nam
Dưới đây là toàn bộ quy trình sản xuất của nhà máy Yakult:
1 Chuẩn bị nguyên liệu: nguyên liệu gồm sữa bột gầy, đường glucose vàđường cát trắng
Trang 112 Bồn hòa tan – phối trộn: hòa tan sữa bột gầy với đường glucose và đườngcát trắng bằng nước nóng, sau đó lọc vô trùng trong một bồn lớn.
3 Thiết bị tiệt trùng: dung dịch sữa được chuẩn bị được tiệt trùng ở nhiệt độ
120oC trong thời gian 20 phút để tiêu diệt tất cả các vi sinh vật nào mà có hiện diệntrong sữa Sau đó, dung dịch được vận chuyển qua nhiều hệ thống ống và valve đếnbồn lên men lớn
4 Bồn lên men: cấy men Yakult vào bồn sữa tiệt trùng, sau đó được ủ mentrong vài ngày.Sau vài ngày hỗn hợp sữa trong bồn đặc sệt
5 Bồn nuôi cấy men Yakult: chủng khuẩn L casei Shirota đã được nuôi cấy
và thử nghiệm trong phòng thí nghiệm, được cho vào bồn lên men
6 Thiết bị đồng hóa: sữa sau khi lên men được đem đi đồng hóa thông quathiết bị đồng hóa riêng biệt Sản phẩm sau khi đồng hóa sẽ được chuyển vào bồn lớnchứa dung dịch đường tiệt trùng
7 Bồn lưu trữ chứa dung dịch đường tiệt trùng: sữa lên men sau khi đồnghoá được bơm vào bồn lưu trữ và khuấy đều với nước đường tạo thành sữa bán thànhphẩm Mục đích của giai đoạn này là để trung hòa vị chua của sản phẩm sau khi lênmen, đồng thời đường sẽ là nguồn dinh dưỡng cung cấp cho khuẩn L.casei Shirotasống trong thời hạn sử dụng
8 Hệ thống xử lý nước
9 Bồn chứa nước tiệt trùng
10 Thiết bị trộn: hỗn hợp trên được pha loãng với nước cất vô trùng (đã được
xử lý bằng tia UV) để pha loãng tạo thành sữa bán thành phẩm
11 Bồn chứa sữa bán thành phẩm
12 Máy tạo chai: các chai nhựa polystyrene được sản xuất tại nhà máy bằngmáy tạo chai Các hạt nhựa polystyrene được đun nóng và tạo khuôn dạng chai Yakult.Sau đó, chúng được chuyển qua bồn chứa lớn vô trùng cho các công đoạn tiếp theo
Trang 1217 Máy đóng gói 5 chai: 5 chai sẽ được bao lại thành 1 pack trong 1 lớp nhựamỏng polypropylene.
18 Máy đóng gói hoàn chỉnh: đóng gói 10 lốc thành 1 thùng bằng nhựa
1.2.4 Lợi ích của sữa chua lên men Yakult đối với cơ thể
_Một số tác dụng của sữa chua lên men Yakult
_Làm tăng số lượng vi khuẩn có lợi và cân bằng hệ vi sinh trong đường ruột_Góp phần loại bỏ độc tố và ức chế sự hình thành những chất gây hại cho đườngruột
_Ngăn ngừa và cải thiện táo bón
_Cải thiện sức khỏe hệ thống miên dịch vàphòng ngừa được nhiều bệnh tật
1.3 Nhận xét đánh giá và góp ý
Yakult là dòng sữa chua lên men phổ biến nhất ở Việt Nam Sữa chua có vị ngọtngọt, chua chua chính vì thế nó thu hút nhiều đối tượng khách hàng từ trẻ em đếnngười lớn Giá thành cũng là một yếu tố quan trọng quyết định đến sự yêu thích củasản phẩm này, giá của lốc 5 chai x 65 ml chỉ 25.000 VNĐ đây là mức giá bình dân phùhợp với đại đa số gia đình Việt Nam Bên cạnh đó việc uống 1 chai Yakult 65ml mỗingày giúp góp phần làm tăng lợi khuẩn có trong đường ruột giúp cải thiện đường tiêuhóa
Về chuyến tham quan Nhà máy Yakult: do tình hình thức tế tồn tại một số khókhăn nên không thể sắp xếp chuyến tham quan thực tế để cảm nhận tận mắt về quy
mô, quy trình sản xuất cũng như sự hiếu khách của đội ngũ nhân nhiên, đây là mộtđiều đáng tiếc Tuy nhiên, việc tham quan qua hình thức qua zoom cũng mang lại một
số thuận lợi nhất định Ấn tượng đầu tiên là các anh chị đại diện công ty rất nhiệt tình,thân thiện với tác phong làm việc chuyên nghiệp vào đúng giờ cùng sự chuẩn bị rất kỹlưỡng để cho các bạn sinh viên có cái nhìn rõ ràng hơn về Nhà máy sản xuất sữa chualên men Yakult Anh chị đã chuẩn bị tư liệu, hình ảnh rất sống động được quay trựctiếp từng khâu sản xuất của nhà máy đến sản phẩm cuối cùng, cùng với sự dẫn dắtnhiệt tình của chị MC rất dễ thương Mặt khác, anh chị duy trì không khí sôi động củabuổi tham quan bằng các câu hỏi có thưởng cho các bạn sinh viên nhớ lại những thông
Trang 13tin quan trọng làm cho không khí rất náo nhiệt, vui vẻ Bên cạnh đó, mỗi bạn đượcnhận phần quà từ Yakult như món quà lưu niệm và giấy chứng nhận tham gia Nhà máy
ở cuối phần tham quan Chân thành cảm ơn buổi tham quan trực tuyến rất là tuyệt vờimang đến cái nhìn mới về quy trình sản xuất sản phẩm thật mang đến cho người tiêudùng sản phẩm an toàn và hợp vệ sinh
Trang 14CHƯƠNG 2: THAM QUAN NHÀ MÁY AJINOMOTO
Chuyến tham quan thực tế trực tuyến nhà máy Ajinomoto Việt Nam được thựchiện vào lúc 9h ngày 19/07/2021 bằng phần mềm tham qua trực tiếp 3D với sự thamgia của thầy cô, các bạn và sự hỗ trợ, giúp đỡ từ phía các anh chị thuộc công tyAjinomoto Việt Nam
2.1 Tổng quan về tập đoàn Ajinomoto
2.1.1 Lịch sử hình thành
Hành trình khám phá ra vị Umami của chúng tôi bắt đầu bằng một bát súp đậuphụ nấu với kombu dashi (nước dùng làm từ tảo bẹ kombu) Khi thưởng thức nướcdùng này, tiến sĩ Ikeda tin chắc rằng có sự tồn tại của một vị cơ bản nữa khác hoàntoàn với các vị ngọt, mặn, chua và đắng Bị cuốn hút bởi ý nghĩ này, ông bắt đầu tiếnhành phân tích thành phần của tảo bẹ kombu Cùng thời gian đó, Hiizu Miyake, tiến sĩ
y khoa đầu tiên của Nhật Bản, đã đưa ra giả thuyết rằng vị ngon sẽ kích thích tiêu hóa.Lấy ý tưởng này làm động lực, tiến sĩ Ikeda đã nỗ lực hết mình, cuối cùng ông đã tìm
ra yếu tố mang lại hương vị đặc biệt cho kombu: Đó là glutamic acid, một loại aninoacid Ông đặt tên cho vị này là Umami và phát triển phương pháp sản xuất gia vịUmami với thành phần chính là Glutamate
Nhằm cải thiện dinh dưỡng cho người Nhật, Tiến sĩ Ikeda sang Đức du học vàonăm 1899 Chính sự ấn tượng về vóc dáng và sức khỏe tốt của người Đức đã khiếnông nuôi dưỡng khát vọng mãnh liệt nhằm cải thiện dinh dưỡng cho người Nhật Mộtngười khác cùng chung ước mơ này là Saburosuke Suzuki II Năm 1909, ông thành lậpdoanh nghiệp liên doanh để bắt đầu kinh doanh Bột ngọt AJI-NO-MOTO®, gia vịUmami đầu tiên trên thế giới Nguồn gốc ra đời của Tập đoàn Ajinomoto bắt nguồn từ
lý tưởng: “Ăn ngon, Sống khỏe”
Hình 2-7: Chân dung tiến sĩ Ikeda
Tập đoàn Ajinomoto được thành lập từ năm 1909 tại Tokyo, NhậtBản với sản
Trang 15phẩm gia vị umami đầu tiên trên thế giới mang thương hiệu AJI-NO-MOTO Với tônchỉ “góp phần xây dựng cuộc sống tốt đẹp hơn cho mọingười trên trái đất bằngcáchđóng góp những tiến bộ quan trọng trong các lĩnhvực Thực phẩm và Sức khỏe và bằngnhững hoạt động vì Sinh mệnh con người”, Tập đoàn Ajinomoto đã và đang đóng gópcho sự phát triển của các nền kinh tế bằngcách tạo ra những sản phẩm đáp ứng nhu cầutiêu dùng của người dân trên toàn thế giới.
Hình 2-8: Trụ sở tập đoàn Ajinomoto
Năm 2000, các nhà nghiên cứu tại Đại học Miami đã xác nhận sự hiện diện củacác thụ thể umami trên lưỡi Sáu năm sau, Viện Khoa học Sự sống Ajinomoto pháthiện ra rằng các thụ thể tương tự cũng có trong dạ dày Tầm quan trọng của Glutamate
- không chỉ đối với vị giác mà còn đối với dinh dưỡng và sức khỏe - đang dần đượcchứng minh thông qua các nghiên cứu gần đây của chúng tôi Khẩu hiệu “Ăn ngon,Sống khỏe.” của Tập đoàn thực sự là lý tưởng dựa trên cơ sở khoa học
Ngày nay, Tập đoàn Ajinomoto tiếp tục theo đuổi mục tiêu này thông qua nhữngđóng góp cho xã hội trong các lĩnh vực Hỗ trợ đời sống, Chăm sóc sức khỏe, Khoa họcthực phẩm và Khoa học acid amin cũng như bằng cách tiếp tục khám phá tiềm năngcủa các axit amin trong mọi khía cạnh của cuộc sống
Sau thành công của sản phẩm đầu tiên, Tập đoàn dần mở rộng hoạt động kinhdoanh với khát vọng tận dụng những thế mạnh riêng để giải quyết các vấn đề xã hộithông qua những đóng góp cho lĩnh vực thực phẩm và sức khỏe Thông qua các hoạtđộng kinh doanh thực phẩm và AminoScience (lĩnh vực khoa học nghiên cứu các axitamin), Tập đoàn đặt mục tiêu trở thành Công ty Chính thống toàn cầu với đặc trưngriêng có và sự tăng trưởng bền vững nhờ góp phần tạo nên lối sống lành mạnh và mộthành tinh khỏe mạnh
Tập đoàn Ajinomoto được thành lập từ năm 1909 tại Tokyo, Nhật Bản với sảnphẩm gia vị umami đầu tiên trên thế giới mang thương hiệu AJINOMOTO Với hơn