noi_giam_noi_tranh_-_Hoa_a48c6bdea8

Vì vậy, tôi để sẵn mấy lời này, phòng khi tôi sẽ đi gặp cụ Các Mác, cụ Lê-nin và các vị cách mạng đàn anh khác , thì đồng bào cả nước, đồng chí trong đảng và bầu bạn khắp nơi đều khỏi

Gi¸o viªn: Nguyễn Thị Thanh Hòa

1.Thế nào là nói quá? Nêu tác dụng của nói quá?

2 Tìm 5 thành ngữ so sánh có sử dụng phép nói

quá

a Vì vậy, tôi để sẵn mấy lời này, phòng khi tôi sẽ đi

gặp cụ Các Mác, cụ Lê-nin và các vị cách mạng đàn

anh khác , thì đồng bào cả nước, đồng chí trong

đảng và bầu bạn khắp nơi đều khỏi cảm thấy đột

ngột

(Hồ Chí Minh, Di chúc)

b Bác đã đi rồi sao, Bác ơi !

Mùa thu đang đẹp, nắng xanh trời.

(Tố Hữu, Bác ơi)

c Lượng con ông Độ đây mà Rõ tội nghiệp, về

đến nhà thì bố mẹ

đến nhà thì bố mẹ chẳng còn

(Hồ Phương, Thư

nhà)

Ng÷ V¨n-TiÕt 40- TiÕng ViÖt:

B NãI gi¶m nãi tr¸nh

Đi gặp , đi, chẳng còn đều có nghĩa là chết Tác dụng: giảm cảm giác quá đau buồn

Ng÷ V¨n-TiÕt 40- TiÕng ViÖt:

B NãI gi¶m nãi tr¸nh

VD2:

Phải bé lại và lăn vào lòng một người mẹ, áp mặt vào

bầu sữa nóng của người mẹ, để bàn tay người mẹ vuốt

ve từ trán xuống cằm, và gãi rôm ở sống lưng cho, mới thấy người mẹ có một dịu êm vô cùng.

(Nguyên Hồng, Những ngày thơ ấu)

Ng÷ V¨n-TiÕt 40- TiÕng ViÖt:

B NãI gi¶m nãi tr¸nh

Con dạo này lười lắm Con dạo này không được chăm

chỉ cho lắm.

Ví dụ 3:

Ng÷ V¨n-TiÕt 40- TiÕng ViÖt:

NãI gi¶m nãi tr¸nh

Bác Dương thôi đã

Bác Dương thôi đã thôi rồi thôi rồi.

Nước mây man mác ngậm

ngùi lòng son.

Bác Dương thôi đã

Bác Dương thôi đã chết chết rồi.

Nước mây man mác ngậm ngùi lòng son.

Ví dụ 4

Xác định biện pháp tu từ nói giảm nói tránh:

1 Bài văn này bạn phân tích chưa được hay lắm

2 Bác đã lên đường, theo tổ tiên

Mác Lê-nin, thế giới Người Hiền…

3.a Bạn học còn kém lắm

b Bạn cần cố gắng hơn nữa

4 Lão làm bộ đấy! Thật ra thì lão chỉ tâm ngẩm thế, nhưng cũng

ra phết chứ chả vừa đâu: lão vừa xin tôi ít bả chó…

Lưu ý: Nói giảm nói tránh sử dụng nhiều trong các lĩnh vực văn chương cũng như trong đời sống hằng ngày

Dùng từ đồng nghĩa

Dùng cách nói vòng Dùng cách nói phủ định từ trái nghĩa

Dùng cách nói trống ( tỉnh lược)

Cấm

trẻ con

vào

đó.

Trẻ em vào đó

rất nguy hiểm, dễ

bị tai nạn.

TèNH HUỐNG 1.

Nói giảm nói tránh bằng cách nói vòng

những đứa

trẻ này bố

mẹ chết

hết rồi,

thật đáng

th ơng

những

đứa trẻ

mồ côi này thật

đáng th

ơng

TèNH HUỐNG 2.

Núi giảm núi trỏnh bằng cỏch dựng từ Hỏn Việt

đồng nghĩa

Anh cỳt

ra khỏi nhà tụi ngay!

Anh

khụng nờn ở đõy nữa!

TèNH HuỐNG 3

Nói giảm nói tránh bằng cách phủ định từ ngữ trái nghĩa

Bệnh tình của

ông nặng lắm,

ông sắp chết

rồi!

Bệnh tình của ông thế chắc chẳng được bao lâu nữa.

TÌNH HUỐNG 4.

Nói

giảm

nói

tránh

bằng

cách

nói

trống.

Trong một cuộc họp lớp kiểm điểm bạn Hải hay đi học muộn:

Hµ nói: - Từ nay cậu không được đi học muộn nữa vì như

vậy không những ảnh hưởng đến việc rèn luyện đạo đức của bản thân cậu mà còn ảnh hưởng đến phong trào thi đua của lớp.

Bạn Trinh cho rằng Hµ nói như vậy là quá gay gắt, chỉ nên

nhắc nhở bạn Hải là : "Cậu nên đi học đúng giờ.”

Em đồng tình với ý kiến nào? Vì sao?

Lưu ý: * Khi cần phê bình nghiêm khắc ta cần phải nói

thẳng, nói đúng mức độ sự thật

Nếu em là người làm nhân chứng ở tòa trong một

sự việc nào đó Em có nói giảm nói tránh không? Vì sao?

Bài tập:1(SGK):

A / Khuya rồi, mời bà

B / Cha mẹ em từ ngày em còn rất bé, em về ở với bà ngoại.

C / Đây là lớp học cho trẻ em

D / Mẹ đã rồi, nên chú ý giữ gìn sức khoẻ.

E / Cha nó mất, mẹ nó , nên chú nó rất thương nó.

đi nghỉ chia tay nhau

khiếm thị

có tuổi

đi bước nữa

II Luyện tập:

Điền các từ ngữ nói giảm nói tránh cho sau đây vào chỗ trống:

đi nghỉ, khiếm thị, chia tay nhau, có tuổi, đi bước nữa.

Ng÷ V¨n-TiÕt 40- TiÕng ViÖt:

B.NãI gi¶m nãi tr¸nh

II Luyện tập:

Ng÷ V¨n-TiÕt 40- TiÕng ViÖt:

B NãI gi¶m nãi tr¸nh

a1 / Anh phải hoà nhã vớí bạn bè!

c1 /Xin đừng hút thuốc trong phòng !

c2 /Cấm hút thuốc trong phòng !

a2 / Anh nên hoà nhã với bạn bè!

Bài tập2 (SGK):

Trong mỗi cặp câu dưới đây, câu nào có sử dụng cách nói giảm nói tránh?

b1 / Anh ra khái phßng t«i ngay !

b2 / Anh không nên ở đây nữa !

d1 / Nó nói như thế là thiếu thiện chí!

d2 / Nó nói như thế là ác ý !

HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ

- Hoµn thiÖn c¸c BT (SGK) +BT bæ sung vào vë

phép nói giảm nói tránh

- Chuẩn bị tốt cho bài kiểm tra ng÷ văn (TiÕt

41)