van-8-nho-rung

Nay ta ôm niềm uất hận ngàn thâu, Ghét những cảnh không đời nào thay đổi Những cảnh sửa sang, tầm thường, giả dối: Hoa chăm, cỏ xén, lối thẳng, cây trồng; Dải nước đen giả suối, chẳng th

Trang 1

TIẾT 77, 78

Thế Lữ

Trang 2

TIẾT 77, 78 NHỚ RỪNG

I- TÌM HIỂU CHUNG

1-Tác giả:

- (1907-1989) tên khai sinh là Nguyễn Thứ

Lễ, là nhà thơ tiêu biểu nhất trong phong

trào thơ mới.

- Thế Lữ góp phần quan trọng vào việc

đổi mới thơ ca và đem lại chiến thắng

cho thơ mới Ông là lá cờ đầu, là

người đặt nền móng cho phong trào

thơ mới.

-Tác phẩm chính:

Mấy vần thơ - Thơ ( 1935)

Vàng và Máu - Truyện ( 1934)

Bên đường Thiên lôi - Truyện (1936)

Trang 3

TIẾT 74,75 NHỚ RỪNG

1-Tác giả:

2-Tác phẩm:

Gậm một khối căm hờn trong cũi sắt,

Ta nằm dài, trông ngày tháng dần qua,

Khinh lũ người kia ngạo mạn, ngẩn ngơ,

Giương mắt bé giễu oai linh rừng thẳm.

Nay sa cơ, bị nhục nhằn tù hãm,

Để làm trò lạ mắt, thứ đồ chơi,

Chịu ngang bầy cùng bọn gấu dở hơi

Với cặp báo chuồng bên vô tư lự.

Ta sống mãi trong tình thương nỗi nhớ

Thuở tung hoành hống hách những ngày xưa.

Nhớ cảnh sơn lâm, bóng cả, cây già,

Với tiếng gió gào ngàn, với giọng nguồn hét núi,

Với khi thét khúc trường ca dữ dội,

Ta bước chân lên, dõng dạc, đường hoàng,

Lượn tấm thân như sóng cuộn nhịp nhàng,

Vờn bóng âm thầm, lá gai, cỏ sắc.

Trong hang tối, mắt thần khi đã quắc,

Là khiến cho mọi vật đều im hơi.

Ta biết ta chúa tể của muôn loài,

Giữa chốn thảo hoa không tên, không tuổi.

Nào đâu những đêm vàng bên bờ suối

Ta say mồi đứng uống ánh trăng tan?

Đâu những ngày mưa chuyển bốn phương ngàn

Ta lặng ngắm giang sơn ta đổi mới?

Đâu những bình minh cây xanh nắng gội, Tiếng chim ca giấc ngủ ta tưng bừng?

Đâu những chiều lênh láng máu sau rừng

Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt,

Để ta chiếm lấy riêng phần bí mật?

- Than ôi! Thời oanh liệt nay còn đâu?

Nay ta ôm niềm uất hận ngàn thâu, Ghét những cảnh không đời nào thay đổi Những cảnh sửa sang, tầm thường, giả dối: Hoa chăm, cỏ xén, lối thẳng, cây trồng;

Dải nước đen giả suối, chẳng thông dòng Len dưới nách những mô gò thấp kém;

Dăm vừng lá hiền lành, không bí hiểm, Cũng học đòi bắt chước vẻ hoang vu Của chốn ngàn năm cao cả, âm u.

Hỡi oai linh, cảnh nước non hùng vĩ!

Là nơi giống hùm thiêng ta ngự trị, Nơi thênh thang ta vùng vẫy ngày xưa, Nơi ta không còn được thấy bao giờ!

Có biết chăng trong những ngày ngao ngán,

Ta đương theo giấc mộng ngàn to lớn

Để hồn ta phảng phất được gần ngươi,

- Hỡi cảnh núi rừng ghê gớm của ta ơi!!!

Trang 4

1-Tác giả:

2-Tác phẩm:

Gậm một khối căm hờn trong cũi sắt,

Ta nằm dài, trông ngày tháng dần qua,

Khinh lũ người kia ngạo mạn, ngẩn ngơ,

Giương mắt bé giễu oai linh rừng thẳm.

Nay sa cơ, bị nhục nhằn tù hãm,

Để làm trò lạ mắt, thứ đồ chơi,

Với cặp báo chuồng bên vô tư lự.

Thuở tung hoành hống hách những ngày xưa.

Nhớ cảnh sơn lâm, bóng cả, cây già,

Với tiếng gió gào ngàn, với giọng nguồn hét núi,

Với khi thét khúc trường ca dữ dội,

Ta bước chân lên, dõng dạc, đường hoàng,

Lượn tấm thân như sóng cuộn nhịp nhàng,

Vờn bóng âm thầm, lá gai, cỏ sắc.

Trong hang tối, mắt thần khi đã quắc,

Là khiến cho mọi vật đều im hơi.

Ta biết ta chúa tể của muôn loài,

Giữa chốn thảo hoa không tên, không tuổi.

Ta say mồi đứng uống ánh trăng tan?

Ta lặng ngắm giang sơn ta đổi mới?

Đâu những bình minh cây xanh nắng gội, Tiếng chim ca giấc ngủ ta tưng bừng?

Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt,

- Than ôi! Thời oanh liệt nay còn đâu?

Nay ta ôm niềm uất hận ngàn thâu, Ghét những cảnh không đời nào thay đổi Những cảnh sửa sang, tầm thường, giả dối: Hoa chăm, cỏ xén, lối thẳng, cây trồng;

Dải nước đen giả suối, chẳng thông dòng Len dưới nách những mô gò thấp kém;

Dăm vừng lá hiền lành, không bí hiểm, Cũng học đòi bắt chước vẻ hoang vu Của chốn ngàn năm cao cả, âm u.

Là nơi giống hùm thiêng ta ngự trị, Nơi thênh thang ta vùng vẫy ngày xưa, Nơi ta không còn được thấy bao giờ!

Trang 5

TIẾT 74, 75 NHỚ RỪNG

I- TÌM HIỂU CHUNG:

1-Tác giả:

2-Tác phẩm:

a Thể thơ:

- Thơ 8 chữ, thơ mới b.Bố cục:

- Đoạn 1- 4: Cảnh con hổ ở vườn bách thú

- Đoạn 2- 3:Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ

- Đoạn 5: Niềm khát khao tự do mãnh liệt

II- TÌM HIỂU VĂN BẢN

1- Cảnh con hổ ở vườn bách thú: (Đoạn 1 - 4)

Đoạn 1:

Gậm một khối căm hờn trong cũi sắt

Ta nằm dài, trông ngày tháng dần qua

Khinh lũ người kia ngạo mạn, ngẩn ngơ

Giương mắt bé giễu oai linh rừng thẳm

Nay sa cơ, bị nhục nhằn tù hãm

Để làm trò lạ mắt, thứ đồ chơi

Với cặp báo chuồng bên vô tư lự

Thuở tung hoành hống hách những ngày xưa

Trang 6

TIẾT 74, 75 NHỚ RỪNG

II- TÌM HIỂU VĂN BẢN:

1- Cảnh con hổ ở vườn bách thú:

Con hổ ở vườn bách thú có hoàn cảnh ntn?Tâm trạng của con hổ được thể hiện qua những từ ngữ nào? Phân tích cái hay của từ ngữ đó?

Hoàn cảnh: Bị nhốt trong cũi sắt, trở thành thứ đồ chơi

Tâm trạng:

+ “Gậm một khối căm hờn trong cũi sắt”

+ “Ta nằm dài”:

+ “Khinh lũ người”:

sự căm hờn, uất hận tạo thành khối âm thầm

nhưng dữ dội như muốn nghiền nát, nghiền tan.

cách xưng hô đầy kiêu hãnh của vị chúa tể  Sự ngao ngán cảnh tượng cứ chầm chậm trôi, nằm buông xuôi bất lực.

sự khinh thường,thương hại cho những kẻ (báo,gấu) tầm thường bé nhỏ, dở hơi, vô tư trong môi trường

tù túng tầm thường.

Trang 7

TIẾT 74, 75 NHỚ RỪNG

=>Từ ngữ hình ảnh chọn lọc, giọng thơ u uất diễn tả tâm trạng căm giận, uất ức, ngao ngán.

Tâm trạng của hổ có gì gần gũi với tâm trạng của

ngưòi dân mất nước lúc

bấy giờ?

Tâm trạng của con hổ cũng như tâm trạng của người dân mất nước, uất hận, căn hờn, ngao ngán trong cảnh đời tối tăm.

Trang 8

- Cảnh: Không thay đổi, hoa chăm, cỏ xén, dải nước đen giả suối, mô gò

thấp kém, vừng lá hiền lành không bí hiểm -> Cảnh đơn điệu nhàm tẻ, nhân tạo do bàn tay sửa sang, tỉa tót của con người nên tầm thường, giả dối không phải là

của thế giới tự nhiên to lớn, mạnh mẽ, bí hiểm.

- Nhịp thơ: Ngắn, dồn dập, từ ngữ liệt kê, giọng thơ giễu cợt ở hai câu đầu.Câu tiếp theo như được kéo dài ra -> Cảnh tù túng đáng chán, đáng khinh, đáng

ghét.

=> Cảnh vườn bách thú là thực tại xã hội đương thời, thái độ của hổ là thái độ của người dân đối với xã hội đó.

Dưới con mắt của chúa sơn lâm cảnh vườn

bách thú hiện lên như thế nào? Em có nhận

xét gì về giọng thơ, nhịp thơ?

Đoạn 4:

Nay ta ôm niềm uất hận ngàn thâu,

Ghét những cảnh không đời nào thay đổi

Những cảnh sửa sang, tầm thường, giả dối:

Hoa chăm, cỏ xén, lối thẳng, cây trồng;

Dải nước đen giả suối, chẳng thông dòng

Len dưới nách những mô gò thấp kém;

Dăm vừng lá hiền lành, không bí hiểm,

Cũng học đòi bắt chước vẻ hoang vu

Của chốn ngàn năm cao cả, âm u.

Trang 9

TIẾT 74,75 NHỚ RỪNG

I- TÌM HIỂU CHUNG:

2- Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ: (Đoạn 2- 3)

Đoạn 2

Ta sống mãi trong tình thương nỗi nhớ Thuở tung hoành hống hách những ngày xưa Nhớ cảnh sơn lâm, bóng cả , cây già ,

Với tiếng gió gào ngàn, với giọng nguồn hét núi, Với khi thét khúc trường ca dữ dội ,

Ta bước chân lên, dõng dạc , đường hoàng,

Lượn tấm thân như sóng cuộn nhịp nhàng, Vờn bóng âm thầm, lá gai, cỏ sắc.

Trong hang tối, mắt thần khi đã quắc ,

Là khiến cho mọi vật đều im hơi

Ta biết ta chúa tể của muôn loài, Giữa chốn thảo hoa không tên, không tuổi.

Cảnh giang sơn được miêu tả như thế nào? Nhận xét từ ngữ được sử

dụng trong đoạn thơ?

Trang 10

- Cảnh núi rừng hùng vĩ với “bóng cả cây già” đầy vẻ thâm nghiêm.

- Hùng tráng với âm thanh dữ dội “tiếng gió gài ngàn”,“giọng nguồn hét núi”

- Sự hoang dã của chốn thảo hoang không tên không tuổi.

=> Từ ngữ chọn lọc, phong phú, gợi tả  diễn tả cảnh đại ngàn hùng vĩ, lớn

lao, mạnh mẽ phi thường bí ẩn linh thiêng giang sơn của con hổ.

Trên cảnh đại ngàn ấy, chúa tể sơn lâm xuất hiện như thế nào?

- Bước chân dõng dạc đường hoàng  oai phong

- Tấm thân lượn nhàng như sóng nhịp nhàng sự mềm mại của thân hình hổ.

- Vờn bóng,mắt thần quắc  vẻ đẹp oai phong, đầy sức mạnh chế ngự hoàn toàn cảnh vật, tất cả đều im hơi.

=>Câu thơ sống động, giàu chất tạo hình,diễn tả chính xác vẻ đẹp uy nghi,

dũng mãnh vừa mềm mại, uyển chuyển của chúa sơn lâm.

Trang 11

TIẾT 75 NHỚ RỪNG

2- Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ:

Đoạn 3

Nào đâu những đêm vàng bên bờ suối

Ta say mồi đứng uống ánh trăng tan?

Đâu những ngày mưa chuyển bốn phương ngàn

Ta lặng ngắm giang sơn ta đổi mới?

Đâu những bình minh cây xanh nắng gội, Tiếng chim ca giấc ngủ ta tưng bừng?

Đâu những chiều lênh láng máu sau rừng

Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt,

Để ta chiếm lấy riêng phần bí mật?

- Than ôi! Thời oanh liệt nay còn đâu?

Đoạn thơ là một bức tranh tứ bình

và hãy chỉ ra bộ tranh tứ bình?

Trình bày cảm nhận của em về bộ

tranh tứ bình đó?

- Đêm trăng vàng bên bờ suối

- Ngày mưa,chuyển 4 phương ngàn

- Bình minh cây xanh nắng gội

-Chiều lênh láng

Trang 12

Đêm vàng bờ suối Ngày mưa

Trang 13

TIẾT 75 NHỚ RỪNG

2- Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ:

Ta say mồi đững uống ánh trăng tan?

-> Cảnh đẹp diễm lệ con hổ say mồi

đứng uống ánh trăng đầy lãng mạn

Ta lặng ngắm giang san ta đổi mới

-> Hình ảnh con hổ mang dáng dấp của một bậc Đế vương

Trang 14

Đâu những bình minh cây xanh nắng gội

Tiếng chim ca giấc ngủ ta từng bừng?

-> Cảnh chan hòa ánh sáng rộn rã

tiếng chim ca hát cho giấc ngủ của

chúa Sơn Lâm

Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt

-> Cảnh thật dự dội, con hổ đang chờ đợi mặt trời chết chiếm riêng phần

bí mật trong vũ trụ

Trang 15

Nhận xét nét nghệ thuật nổi bật trong đoạn thơ ?

-> Hình ảnh thơ tráng lệ, câu hỏi tu từ, điệp ngữ “nào đâu? đâu?” lặp đi lặp

lại nhiều lần ->diễn tả thấm thía nỗi nhớ tiếc da diết, đau đớn, của con hổ đối với những quá khứ huy hoàng của nó.

-> Giấc mơ huy hoàng đã khép trong tiếng than u uất: Than ôi thời oanh…

->Một bộ tranh tứ bình đẹp lộng lẫy, bốn cảnh, cảnh nào cũng có núi rừng hùng

vĩ tráng lệ và con hổ nổi bật với tư thế lẫm liệt, uy nghi, kiêu hùng đúng là một

vị chúa sơn lâm đầy uy lực.

3-Niềm khát khao tự do mãnh liệt: (Khổ cuối)

Là nơi giống hùm thiêng ta ngự trị,

Nơi thênh thang ta vùng vẫy ngày xưa,

Nơi ta không còn được thấy bao giờ!

Trang 16

Qua sự đối lập sâu sắc giữa 2 cảnh tượng ( vườn bách thú và núi rừng

hùng vĩ) tâm sự của con hổ vườn bách ở biểu hiện như thế nào?

Thể hiện nỗi bất hòa sâu sắc đối với thực tại và niềm khát khao tự do mãnh liệt  Tâm sự của con hổ là tâm trạng của người dân Việt Nam mất nước đang sống trong cảnh nộ lệ và tiếc nhớ khôn nguôi thời oanh liệt với những chiến công chống giặc ngoại xâm vẻ vang trong lịch sử dân tộc.

* Ý nghĩa văn bản

Mượn lời con hổ trong vườn bách thú, tác giả kín đáo bộc lộ tình cảm yêu nước, niềm khát khao thoát khỏi kiếp đời nô lệ

3- Niềm khát khao tự do mãnh liệt: (Khổ cuối)

- Câu cảm thán liên tiếp, lời gọi thiết tha  Khát vọng tự do mãnh liệt nhưng bất lực

Trang 17

III- TỔNG KẾT

1- Nghệ thuật:

Cảm hứng lãng mạn, hình ảnh thơ giàu chất tạo hình, ngôn ngữ nhạc điệu phong phú, giàu sức biểu cảm Biểu tượng thích hợp đẹp

đẽ thể hiện chủ đề bài thơ.

2- Nội dung:

Mượn lời con hổ bị nhốt ở vườn bách thú để diễn tả sâu nỗi chán ghét thực tại tầm thường, tù túng và niềm khát khao tự do mãnh

liệt.Bài thơ đã khơi gợi lòng yêu nước thầm kín của người dân mất nước thuở ấy.

3- Niềm khát khao tự do mãnh liệt: (Khổ cuối)

Định dạng
Số trang	18
Dung lượng	2,3 MB