rongmotamhon.net-38

Chữ Dharma trong Phạn ngữ Sanskrit, hay Dhamma trong tiếng Pali, là má»™t danh từ rất rá»™ng nghÄ©a... Chúng ta cần phải tu táºp và rèn luyện khả năng sống chân

Kinh nghiệm thiỠn quán�

´i chÆ°a đầy hai mÆ°Æ¡i mốt tuổi, Pan Am không bán rượu cho tôi Những gì tôi biết vá» Pháº� t giáo không đủ là m đầy những

chiếc ly nhỠbé bằng plastic ấy: một ngưỠi đ� � n ông mỉm

cưỠi với cái bụng phệ, một ý niệm vỠtĩnh lặng, thở v� � o trong mỠi v� t <br><br>

Tháng Bảy, năm 1974

<br><br> Má»™t khóa mùa hè tại viện Naropa, Boulder, Colorado; má»™t thứ “đại há»™i nhạc trẻ Woodstock†đón mừng Ä Ã´ng phÆ°Æ¡ng � �sang gặp gỡ Tây phÆ°Æ¡ng Lá»… trao truyá» n chức giáo thá» cho tôi � �ở Hoa Kỳ Giữa những phấn khởi, khao khát há» c há» i của tất � �cả má» i ngÆ°á» i Tôi cảm thấy gió tụ vá» , nâng tất cả lên; � � �

và tôi nghÄ©: â€œÄ Ã¢y lÃ� sá»± khởi đầu của má»™t việc gì

đó.†<br><br> �

Tháng Giêng, năm 1993

<br><br> Má»™t thế hệ sau, giáo pháp của Ä á»©c Pháº� t thổi Ä‘á» u �đặn, nhẹ nhà ng và o văn hóa Tây phÆ°Æ¡ng Khóa tu ba tháng vừa chấm dứt - khóa tu thiá» n quán thứ mÆ°á» i tám kể từ năm 1975 � �Má»™t trăm ngÆ°á» i bÆ°á»›c vá» vá»›i thế giá»›i bên ngoÃ� � i, má»™t và i ngÆ°á» i mỉm cÆ°á» i lặng lẽ, má»™t số khác bừng cháy vá»›i ngá» n � � �lá»a kinh nghiệm được chân lý Giữa đêm đông vắng lặng, mà n ảnh máy Ä‘iện toán của tôi sáng lên vá»›i những câu há» i, thắc �mắc của há» <br><br> Tiếng gầm của con sÆ° tá»� lá»›n kêu gá» i �chúng ta hãy thức dáºy Nếu biết nhìn cho sâu sắc, ta sẽ khám phá được tuệ giác và tình thÆ°Æ¡ng, chân tÃnh của chÃnh mình KhÃ-

ch lệ bởi tiá» m năng nÃ� y, nhiá» u ngÆ°á» i trong chúng ta đã há» c � � �cách nhìn, biết thắc mắc, và biết tá»± khám phá chÃnh mình

¢u sắc và đôi khi thẳng thắn ấy <br><br> <p class="style5">

Joseph Goldstein<br>

Barre, Massachusetts<br> Tháng Giêng, 1993<br><hr /><br><br>

Nội dung được tải vỠtừ website Rộng mở tâm hồn: �

http://rongmotamhon.net

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn dÆ°á»›i bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp luáº-t

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

phÆ°Æ¡ng pháp <br><br> Ta tu ttáºp đạo Pháºt là để khám phá ra

phÆ°Æ¡ng pháp ấy, để có thể được tá»± tại và giải thoát Trá» ng tâm của việc tu táº� p chỉ là để thá»±c hiện bấy nhiêu đó thôi Sá»± giải thoát sẽ Ä‘em lại những đức tÃnh nhÆ° là từ

bi, an lạc, má»™t tuệ giác thấy được rằng tất cả má» i váº� t Ä‘á» u có liên hệ máº� t thiết vá»›i nhau <br><br> Chữ Dharma trong Phạn ngữ (Sanskrit), hay Dhamma trong tiếng Pali, là má»™t danh từ rất rá»™ng nghÄ©a Nó bao trùm và chứa Ä‘á»±ng tất cả Má»™t trong những nghÄ©a của Dharma là chân lý, là pháp, tức tá»± tÃnh của vạn váºt Nó cÅ©ng có nghÄ©a là những yếu tố đặc biệt của má»™t hiện tượng và những luáºt tá»± nhiên Ä‘iá» u khiển hiện �tượng ấy Dharma cÅ©ng có nghÄ©a là những lá» i dạy của Ä á»©c � �Pháºt và con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p Ä‘Æ°a đến giác ngá»™ Vì thế cho nên danh từ Dharma bao trùm tất cả Má» i sá»± váº� t trên Ä‘á» i nÃ� y Ä‘á» u �

là Dharma, vì mỠi v� t đỠu phải tuân theo lu� t tự nhiên của

chÃ-nh nó <br><br> Ä á»©c Pháº� t đã nhìn thấy rất rõ rằng, những

trạng thái khác nhau của tâm và những hà nh Ä‘á»™ng khác nhau của thân sẽ Ä‘Æ°a đến những kết quả hoà n toà n khác biệt Tâm bấtthiện sẽ tạo nên kết quả xấu, và tâm tốt là nh sẽ có nhữngkết quả tốt Hiểu được sá»± tháºt nà y, ta sẽ có khả năng thấy được những gì trên Ä‘á» i nÃ� y gây ra khổ Ä‘au cho ta, và những gì có thể mang lại tá»± do, hạnh phúc <br><br> Trên con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p chân chánh không có vấn Ä‘á» cưỡng bách, ép �

buá»™c Ä á»©c Pháº� t đã vẽ ra cho chúng ta má»™t bản đồ tổng quát của thá»±c tại Khi chúng ta hiểu được cặn kẽ bản đồ ấy,

ta có thể tá»± do chá» n lá»±a con Ä‘Æ°á» ng nÃ� � o mình muốn theo Ä Æ¡n �giản lắm! Nếu chúng ta muốn được hạnh phúc, và nếu chúng ta biết được những hạt giống của hạnh phúc thì cứ tiếp tục tÆ°á»›i tẩm chúng Ä‘i, rồi chắc chắn má»™t ngà y hạnh phúc sẽ Ä‘Æ¡m bông kết trái <br><br> Sở dÄ© chúng ta có được má»™t sá»± chá» n lá»±a vì Dharma lÃ� má»™t thá»±c tại của định luáºt tá»± nhiên Nó là đưỠng lối chuyển biến, váº� n hà nh của vạn váºt Nếu cuá»™c sống của ta chỉ là má»™t táºp hợp của những sá»± việc xảy ra theo kiểu rủi may, không theo má»™t định luáºt váºt lý hay tÃ

¢m lý nà o hết, thì ta sẽ không bao giá» quyết định được �

đưỠng hướng của đỠi mình Chúng ta sẽ chỉ l� � những chiếc lá và ng rụng bay lả tả, bị cuốn theo cơn lốc xoáy của cuộc đỠi <br><br> Trong giai đoạn đầu tu t� p, mặc dù chúng ta có thể cảm thấy tâm mình như là một con trốt sinh hoạt quay

cuồng, nhÆ°ng dần dần năng lượng của thiá» n táº� p sẽ giúp ta phÃ

¢n định và sắp đặt tất cả Theo thá» i gian, ta sẽ trở nên an �ổn, vững và ng, và có thể định tâm để thấy được yếu tố

nà o mang lại an lạc hoặc gây ra khổ đau MỠi việc trên đỠi � �

nà y - hạnh phúc hay khổ Ä‘au - Ä‘á» u xảy ra theo quy luáº� t Sá»± tá»± tại của ta tùy thuá»™c và o sá»± sáng suốt trong chá» n lá»±a <br><br> �Mục tiêu tối háºu của sá»± tu táºp là là m sao để phát triển được những tÃnh thiện trong tâm ta Con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p là để chuyển hóa tâm thức, thanh lá» c hết những tham, sân, si, sợ hãi, �ganh tỵ, hiá» m khÃ� ch - các năng lá»±c tiêu cÆ°c gây nên khổ Ä‘au cho chÃnh ta và cho thế giá»›i chung quanh <br><br> Tất cả chúng ta Ä‘á» u �chia sẻ mục tiêu giải thoát rất cÆ¡ bản ấy, mà tiá» m năng đó �bao giá» cÅ©ng sẵn có trong tâm má»—i ngÆ°á» i Trong những năm đầu � �

tu táºp ở Ấn Ä á»™, toi theo há» c vá»›i ngÃ� � i Munindra-ji, má»™t trong những vị thầy của tôi tại Bồ-Ä‘á» Ä áº¡o trÃ� � ng, nÆ¡i Ä á»©c Pháº� tđã thà nh đạo Bồ-Ä‘á» Ä áº¡o trÃ� � ng là má»™t ngôi là ng nhá» vá»›i �nhiá» u ngôi chùa tháº� t đẹp Những khi tôi và ngà i Munindra có dịp cùng nhau Ä‘i bá»™ ngang qua là ng, ngà i thÆ°á» ng chỉ cho tôi những �ngÆ°á» i dân lÃ� ng má»™c mạc từng là há» c trò của ngÃ� i Ä a số �những ngÆ°á» i ấy Ä‘á» u đã đạt được má»™t trình Ä‘á»™ giác ngá»™� �

nà o đó <br><br> Có dịp nhìn thấy những ngÆ°á» i ấy lÃ� má»™t khÃchlệ lá»›n cho tôi, vì nhìn bá» ngoÃ� i thì không cách nà o ta có thể Ä‘oán rằng há» có má»™t trình Ä‘á»™ tâm linh cao Trông há» nhÆ° � �

những dân là ng hiá» n hoÃ� , Ä‘ang sống má»™t cuá»™c Ä‘á» i bình thÆ°á» ng� �nhÆ° má» i ngÆ°á» i khác Ä Ã³ cÅ©ng lÃ� � � lần đầu tiên tôi chứng ngá»™ được chân lý, mà ta thÆ°á» ng hay nói, lÃ� giác ngá»™ không tùy thuá»™c và o giai cấp xã há»™i hay trình Ä‘á»™ há» c thức của ta Tất �cả má» i ngÆ°á» i Ä‘á» u có những Ä‘iểm chung căn bản lÃ� � � Ä‘ang sốngvá»›i đầy đủ tâm thức và thân thể Tu táºp là tỉnh thức và thanh lá» c bản tâm của mình, vì lợi Ã� ch của bản thân và muôn loà i chúng sinh <br><br> Và ý thức ấy là má»™t khuôn và ng thÆ°á»›c ngá» c, có thể dùng để Ä‘o lÆ°á» ng, lÃ� � m mẫu má»±c cho má» i hÃ� nh Ä‘á»™ng của ta Việc mà ta sắp là m đây - bất cứ là hà nh Ä‘á»™ng gì - liệu có giúp ta trên con Ä‘Æ°á» ng giác ngá»™, hay sẽ gây cản �trở? Cho dù trong hoà n cảnh nà o, trÆ°á» ng hợp nÃ� o của cuá»™c

sống, ta Ä‘á» u có thể tu táº� p Khi ta ý thức Ä‘Æ°Æ¡c con Ä‘Æ°á» ng �giải thoát và tháºt tâm tu táºp, thì dù cho bất cứ chuyện gì xảy

ra, ta vẫn tin chắc rằng rồi có một ngà y sẽ được hát lên

bà i ca giác ngá»™ của chÃnh mình: â€œÄ Ã£ hoÃ� n tất những gì phải hoà n tất.†<br><br><br>�

Nội dung được tải vỠtừ website Rộng mở tâm hồn: �

http://rongmotamhon.net

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn dÆ°á»›i bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp luáº-t

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

Phần 3: Nỗi sợ giác ngộ

Joseph Goldstein - Nguyá»…n Duy Nhiên dịch, Nguyá»…n Minh Tiến hiệu Ä‘ÃnhMá»™t số thiá» n sinh xác nháº� n rằng có má»™t ná»—i sợ vá» giải �thoát đã kiá» m hãm há» trong sá»± tu táº� � p, nhất là khi há» bắt �đầu bÆ°á»›c chân và o má»™t lãnh vá»±c xa lạ, chÆ°a từng khám phá Ná»—i sợ vá» những Ä‘iá» u không biết đã trở thÃ� � nh má»™t chÆ°á»›ng ngại, nó khiến ta không thể hoà n toà n buông xả <br><br> NhÆ°ng sá»± tháºt thì đó không phải là ná»—i sợ vá» giác ngá»™, mÃ� là sợnhững ý niệm vá» giác ngá»™ Trong chúng ta, ai cÅ©ng có má»™t quan �niệm nà o đó vá» giải thoát, nhÆ° lÃ� : hoà tan và o má»™t vầng sáng chói hoặc là há»™i nháºp và o má»™t tia chá»›p vô cùng trong vÅ© trụ

Tâm ta tạo dựng đủ mỠi hình ảnh khác nhau vỠsự giác ngộ � �

Và đôi khi bản ngã cÅ©ng tạo nên má»™t hình ảnh vá» cái chết �của chÃnh nó, khiến ta kinh hoảng <br><br> Giải thoát có nghÄ©a là buông bá» hết má» i khổ Ä‘au Thế thôi! TrÆ°á»›c viá»…n ảnh được � �giải thoát ra khá» i lòng tham lam, bạn có sợ hãi không? Bạn có �sợ rằng mình sẽ không còn sân háºn hay si mê nữa không? Có lẽ

là không! Giải thoát có nghĩa là tự mở trói thoát ra khỠi �

những tâm tÃnh nà o đã từng rà ng buá»™c và là m ta khốn đốn Vì váºy mà giải thoát không phải là má»™t Ä‘iá» u gì huyá» n bÃ� � hay khó hiểu Giác ngá»™ sẽ không là m cho ta trở nên má»™t nhân váºt kỳ diệu, siêu nhiên Giác ngá»™ chỉ có nghÄ©a là thanh lá» c tâm mình �

và buông bỠhết những gì có thể gây ra khổ đau Bạn thấy kh�

´ng, việc ấy vô cùng Ä‘Æ¡n giản và thá»±c tế <br><br> Bạn hãy tưởng tượng mình Ä‘ang cầm trên tay má»™t cục than hồng Tôi chắc chắn rằng bạn sẽ không chút ngần ngại hay sợ hãi gì mà không buông bá» ngay Sá»± tháº� t thì khi bạn vừa ý thức được rằng mình Ä‘ang nắm giữ, láºp tức bạn sẽ buông bá» NhÆ°ng trong �cuá»™c sống hằng ngà y thì Ãt có ai ý thức được rằng chÃnh mình Ä‘ang nắm giữ khổ Ä‘au Ngược lại, ta cứ tưởng rằng chúng Ä‘ang trói giữ ta! Sá»± tu táºp là là m sao thá»±c hà nh được Ä‘iá» u �

nà y: à thức được khổ Ä‘au khi chung khởi lên vÃ� khi ta nháºn chúng là mình, để kịp thá» i buông bá» chúng Chúng ta có thể � �thá»±c hiện được Ä‘iá» u ấy bằng má»™t kinh nghiệm giản dị vÃ� trá»±c tiếp, ta theo dõi tiến trình ấy xảy ra tháºt nhiá» u lần, cho�đến ngà y nà o ta thá»±c sá»± hiểu được nó <br><br> Ä á»©c Pháº� t đãdiá»…n tả giáo lý của ngà i má»™t cách tháºt vắn tắt và đầy đủ, rằng ngà i chỉ dạy có má»™t Ä‘iá» u vÃ� má»—i má»™t Ä‘iá» u thôi:�Khổ Ä‘au và con Ä‘Æ°á» ng chấm dứt khổ Ä‘au Hiểu được sá»± tháº� t

nà y sẽ giúp ta giải thoát tâm mình và mở rộng ra với cuộc sống chung quanh, và rồi một ngà y ta sẽ có thể mang từ bi và o cuộc đỠi để l� m vơi bớt những khổ đau <br><br><br>

Nội dung được tải vỠtừ website Rộng mở tâm hồn: �

http://rongmotamhon.net

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn dÆ°á»›i bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp luáº-t

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

Phần 4: Trà thông minh và sự tiến bộ

Joseph Goldstein - Nguyá»…n Duy Nhiên dịch, Nguyá»…n Minh Tiến hiệu Ä‘ÃnhBất cứ ai cÅ©ng có thể giác ngá»™ Tôi nghÄ©, má»™t Ä‘iá» u vô cùng �may mắn là sá»± tiến bá»™ trên con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p không há» tùy �thuá»™c và o mức Ä‘á»™ thông minh Hiểu rõ được Ä‘iá» u nÃ� y là má»™tcánh cá»a mở rá»™ng, nó đã giúp tôi rất nhiá» u trong những năm tu �táºp để trở thà nh má»™t vị thầy <br><br> Trong những năm tu táºp

và rèn luyện ở Ấn Ä á»™ vá»›i thầy Munindra-ji, tôi có cÆ¡ há»™i �ngồi nghe những buổi tham vấn riêng giữa ngà i vá»›i các thiá» n �sinh khác để quan sát phÆ°Æ¡ng pháp dạy của ngà i Sau khi tham vấn,ngà i thÆ°á» ng trao cho má»—i thiá» n sinh má»™t Ä‘á» mục thiá» n quán thÃ� � � � -

ch hợp, tùy theo cá tÃnh của má»—i ngÆ°á» i Có lần ngÃ� i bảo tôi: “Phải rồi, Ä‘á» mục nÃ� y thÃch hợp vá»›i ngÆ°á» i trÃ� , còn Ä‘á» �mục nà y thì dà nh cho hạng ngu đần.†Khi nghe những lá» i ấy, tÃ� �

´i cảm thấy hÆ¡i bất mãn vá» cách phân loại nÃ� y Xuất thân từ giá»›i trung lÆ°u, chịu ảnh hưởng của Tây phÆ°Æ¡ng, tôi cảm thấy

việc xem ai đó nhÆ° hạng ngu đần là má»™t sá»± xúc phạm <br><br> NhÆ°ng vá» sau tôi hiểu được rằng, trên con Ä‘Æ°á» ng tu táº� � p tháºt

ra không có lợi thế nà o của sự thông minh cả Có ngưỠi thông �minh, và có ngưỠi thì không Theo giáo pháp thì nếu bạn l�

ngÆ°á» i có trÃ� tuệ bạn sẽ thá»±c hà nh nhÆ° thế nà y, còn nếu bạnhÆ¡i kem má»™t chút bạn sẽ thá»±c hà nh theo cách khác Chỉ có váºy thôi! Trong quyển Thanh tịnh đạo luáºn (Visuddhimagga) của ngà i Buddhaghosa đã tóm tắt hầu hết giáo lý của Ä á»©c Pháº� t và có diá»…n tả những Ä‘á» mục thiá» n quán khác nhau, nêu rõ má»—i Ä‘á» � � �mục là thÃch hợp vá»›i hạng ngÆ°á» i nÃ� o <br><br> Sau nhiá» u năm �

hà nh đạo, tôi đã nháºn thấy rõ những lợi thế mà trà thông minhcó thể Ä‘em lại cÅ©ng nhÆ° những nguy hiểm vô cùng của nó Chúng

ta Ä‘á» u biết lÃ� có những hang ngÆ°á» i chấp chặt hoặc tá»± hÃ� o vá» trÃ� thông minh của há» Ä Ã³ lÃ� � má»™t cái bẫy ngã chấp rất lá»›n, có thể gây nguy hại cho ta và cả những ngÆ°á» i chung quanh �NhÆ°ng trà thông minh cÅ©ng là má»™t phÆ°á»›c báu lá»›n, vì nó mang lại cho ta khả năng hiểu biết vô giá Ä iá» u quan trá» ng mÃ� � � bản thân tôi đã há» c được lÃ� : có nhiá» u đức tÃ� nh phản ảnh sá»± cao thượng và vẻ đẹp của tâm hồn xác đáng hÆ¡n trà thông minh Chẳng hạn, tình thÆ°Æ¡ng, lòng từ bi và sá»± táºn tuy, chúng hoà n toà n không tùy thuá»™c và o chỉ số thông minh (IQ) cao hoặc thấp

<br><br> Và o thá» i Ä á»©c Pháº� � t, có má»™t câu chuyện mà tôi rất Æ°a thÃch, kể vá» má»™t ngÆ°á» i đệ tá»� � rất đần Ä‘á»™n của ngà i Tấtcả những huynh đệ khác của ông trong tăng Ä‘oà n Ä‘á» u giác ngá»™ �

và đắc quả A-la-hán Há» toÃ� n là những ngÆ°á» i có trÃ� thông minh xuất chúng Vị đệ tỠđần Ä‘á»™n nà y vì cảm phục giáo lý của Ä á»©c Pháº� t nên đã xin xuất gia Ông ta có má»™t trái tim tháºt chân thà nh, nhÆ°ng chỉ có má»—i má»™t Ä‘iá» u lÃ� trà hiểu biết của Ã

´ng quá Æ° cháºm chạp Vì váºy, các huynh đệ đã dạy cho ông chỉ má»™t bà i kệ bốn câu của Ä á»©c Pháº� t để ông ghi nhá»› nhÆ° là má»™t phÆ°Æ¡ng pháp tu táºp <br><br> NgÆ°á» i đệ tá»� đần Ä‘á»™n ấy đã co gắng hết sức mình, ngà y nà y sang ngà y ná» , để cố ghi �nhá»› NhÆ°ng tá»™i nghiệp là khi ông cố gắng há» c sang câu thứ nhì�thì lại quên mất câu thứ nhất! Ä áº§u óc ông chỉ có khả năng �ghi nhá»› má»—i má»™t câu! Cuá»™c phấn đấu nà y cứ thế mà tiếp tục, nhÆ°ng ông ta không là m sao có đủ thông minh để nhá»› trá» n �bốn câu Cuối cùng, các huynh đệ của ông Ä‘Ã nh chịu thua và nói: “NhÆ° váºy là hết hy vá» ng Ông nên rá» i tăng Ä‘oÃ� � n mà hoà n tục thì tốt hÆ¡n.†NgÆ°á» i Ä‘e tá»� � đần Ä‘á»™n đáng thÆ°Æ¡ng ná» �hoà n toà n nản chà Ông cảm thấy thất vá» ng vô cùng vì đã Ä‘em �hết lòng mình ra há» c đạo nhÆ°ng vẫn không thÃ� nh <br><br> Trong khiông ta Ä‘ang thất thểu trở vá» lÃ� ng xÆ°a vá»›i má»™t tâm tÆ° chán nản, Ä á»©c Pháº� t biết rõ má» i việc nên liá» n đến cạnh bên ông.� �Ngà i Ä‘Æ°a tay vuốt đầu ngÆ°á» i đệ tá»� kém trà tuệ và an ủi Sauđó, Ä á»©c Pháº� t dạy cho ông má»™t phÆ°Æ¡ng pháp tu táºp thÃch hợp vá»›itrình Ä‘á»™ của ông Ngà i nói: â€œÄ Ã¢y lÃ� Ä‘á» mục thiá» n quán cho � �ông Ông hãy lấy tấm khăn trắng nà y má»—i ngà y ra đứng dÆ°á»›i ánh nắng mặt trá» i vÃ� lấy tay chà xát nó.†PhÆ°Æ¡ng pháp tu táº� p của ông là là m bấy nhiêu thôi <br><br> Vâng lá» i Ä á»©c Pháº� � t, má»—ingà y ông ta cầm tấm khăn ra đứng dÆ°á»›i ánh nắng mặt trá» i vÃ� bắt đầu lấy tay chà xát Dần dần, tấm khăn trắng trở nên dÆ¡ bẩn vì bụi đất và mồ hôi từ hai bà n tay của ông Nhìn thấy hiện tượng nà y, trà nhá»› của những kiếp tu táºp xa xÆ°a bừng tỉnh dáºy, vì trong quá khứ ông cÅ©ng đã từng nhìn thấy những yếu tố bất tịnh của thân mình Và khi ông tiếp tục quán chiếu tấm khăn dÆ¡ bẩn ấy, trong ông Ä‘á»™t nhiên có má»™t sá»± vô phân biệt phát khởi rất mãnh liệt và tâm ông bừng mở.Lúc ấy ông đạt được sá»± giác ngá»™ hoà n toà n Chuyện kể lạisau khi ông giác ngá»™, trà tuệ và má» i thần thông Ä‘á» u đến vá»›i � �ông, thêm và o đó là sá»± hiểu biết thông suốt Pháºt pháp <br><br>Tôi cảm thấy rất thÆ°Æ¡ng mến và vô cùng gần gÅ©i vá»›i ngÆ°á» i �đệ tỠđần Ä‘á»™n ấy!<br><br><br>

Nội dung được tải vỠtừ website Rộng mở tâm hồn: �

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn dÆ°á»›i bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp luáº-t

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

Phần 5: Một mùi vị duy nhất

Joseph Goldstein - Nguyá»…n Duy Nhiên dịch, Nguyá»…n Minh Tiến hiệu Ä‘ÃnhGiác ngá»™ đến cháºm (tiệm) hay nhanh (đốn)? Có biết bao trÆ°á» ng �phái Pháºt giáo khác nhau đã phát sinh vì vấn Ä‘á» nÃ� y NhÆ°ng theo tôi thì sá»± giác ngá»™ vừa cháºm mà cÅ©ng vừa nhanh, vì cả hai hoà ntoà n không hỠđối nghịch nhau <br><br> Giác ngá»™ bao giá» cÅ©ng � �xảy ra nhanh và đột ngá»™t Khi Ä‘iá» u kiện đầy đủ, nhân duyên �thuáºn lợi, nó sẽ xảy ra NhÆ°ng con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p dẫn đến giâyphút ấy thì bao giá» cÅ©ng cháº� m chạp và đỠu đặn Chúng ta thá»±c�

hà nh, chúng ta vun xá»›i, bón phân cho thá»a đất tâm, rồi má»™t ngà y bá»—ng nhiên tá»± nó sẽ bừng mở Và rồi sau giây phút đốn ngá»™,má»™t lần nữa ta lại tiếp tục con Ä‘Æ°á» ng tiệm tu để tam giác �ngá»™ được thêm chÃn muồi <br><br> Ä á»©c Pháº� t đã nói rõ vá»›i chúng ta rằng, tá»± tÃnh của tâm là thanh tịnh nhÆ°ng vì mải mê chạy theo vá» ng cảnh bên ngoÃ� i mà nó trở thà nh nhÆ¡ uế Ä á»©c �Pháºt dạy: “Tâm ta lúc nà o cÅ©ng sáng chói, rá»±c rỡ và toả

chiếu, nhÆ°ng nó bị vẩn đục vì những bợn nhÆ¡ đến từ bên ngoà i Nhá» dẹp sạch vÃ� bứng nhổ hết gốc rá»… của những bợnnhÆ¡ nà y mà tâm ta được giải thoát.†<br><br> Trong má» i truyá» n � � �thống Pháºt giáo, phÆ°Æ¡ng pháp tu táºp tuy có đổi thay, nhÆ°ng cốt tủy giáo lý của Ä á»©c Pháº� t - vá» tá»± tÃ� nh của khổ Ä‘au và ý thức giải thoát - thì bao giá» cÅ©ng chỉ có má»™t Bất cứ nÆ¡i �

nà o Pháºt giáo truyá» n đến, sẽ phát sinh vô số hình thức tu táº� p khác nhau: Ấn Ä á»™, Miến Ä iện, Thái Lan, Tây Tạng, Trung Hoa, Nháº� � tBản, Triá» u Tiên, TÃ� ch Lan (Sri Lanka), Kampuchia, Việt Nam và nhiá» u�nÆ¡i khác nữa Ngà i Munindra-ji có lần bảo tôi rằng, chỉ riêng ở TÃch Lan ngà i đã biết được đến hÆ¡n năm mÆ°Æ¡i phÆ°Æ¡ng pháp thiá» n quán khác nhau <br><br> Thế nên ta đừng để bị kẹt vÃ� o quan niệm rằng chỉ có má»™t con Ä‘Æ°á» ng đúng duy nhất, hay chỉ �có má»™t phÆ°Æ¡ng pháp để tu táºp Pháºt pháp mà thôi Sá»± giải thoát

và lòng từ bi phải luôn luôn là tiêu chuẩn cho mỠi phương pháp �

tu táºp Còn tất cả những Ä‘iá» u khác chỉ lÃ� phÆ°Æ¡ng tiện

được váºn dụng mà thôi Trên con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p ta sẽ có biết bao nhiêu kinh nghiệm khác nhau Ngay khi ta dừng lại ở má»™t giai Ä‘oạn nà o và nghÄ© rằng “chÃnh là nÆ¡i đây,†thì ta đã đánh �mất Ä‘i sá»± nhiệm mầu của tÃnh không rồi Ta vô tình tạo thêm má»™t quan Ä‘iểm tuy má»›i nhÆ°ng cÅ©ng đầy thà nh kiến nhÆ° má» i quan �Ä‘iểm khác <br><br> Má»™t vị thầy của tôi có nói má»™t Ä‘iá» u mÃ� tôi thấy có thể áp dụng cho má» i phÆ°Æ¡ng pháp tu táº� p và má» i quan�Ä‘iểm: “Trừ khi má»™t phÆ°Æ¡ng pháp có thể là m dịu mát Ä‘i ngá» n �lá»a tham, sân, si, bằng không thì nó chỉ hoà n toà n vô dụng.†Ta �nên lấy đó là m khuôn và ng thÆ°á»›c ngá» c cho nhÆ°ng việc mình lÃ� m

<br><br> Má»™t Ä‘iá» u rất may mắn cho Pháº� t pháp ở Tây phÆ°Æ¡ng là cÆ¡há»™i để những ngÆ°á» i tu theo má» i truyá» n thống khác nhau có thể� � �gặp gỡ và há» c há» i lẫn nhau Má»—i truyá» n thống lá»›n - nhÆ° lÃ� � � Theravada (Nam tông), Mahayana (Bắc tông) và Vajrayana (Pháºt giáo Tây Tạng) - Ä‘á» u có biết bao Ä‘iá» u hay đẹp để dâng tặng chúng ta.� �NhÆ° Ä á»©c Pháº� t đã nói: “Pháºt pháp chỉ có má»—i má»™t mùi vị duy nhất là mùi vị giải thoát mà thôi.†<br><br> Ä á»‘i vá»›i tất cả� �

chúng ta, sự thực hà nh luôn là chìa khóa của vấn đỠCó một �câu chuyện rất lý thú vỠng� i Milarepa, một đại sư Tây Tạng

Và o cuối Ä‘á» i, ngÃ� i Milarepa chá» n má»™t ngÆ°á» i đệ tá»� � thân tÃn nhất theo ngà i đến má»™t sÆ°á» n núi xa xôi để trao truyá» n giáo � �pháp bà máºt Vá»›i tất cả tấm lòng chân thà nh và kÃnh tin, ngÆ°á» i �đệ tá» cầu xin thầy truyá» n dạy pháp tu bÃ� máºt ấy Ngà i Milarepa cúi xuống, vạch mông ra và chỉ và o vết chai nhÆ° da thuá»™c sau nhiá» u năm công phu ngoi thiá» n Pháp tu bÃ� � máºt của ngà i chỉ có thế!<br><br> Má»—i ngÆ°á» i chúng ta Ä‘á» u trải qua những giai Ä‘oạn � �

tu táºp khác nhau Sẽ có lúc ta cảm thấy trà n đầy năng lá»±c, sẵn sà ng tham dá»± những khóa tu thinh lặng và triệt để, có khảnăng giúp ta quân bình tâm ý và mở ra những mức Ä‘á»™ tâm linh má»›i Rồi cÅ©ng có lúc ta cảm thấy nhÆ° mất hết sinh lá»±c, chán chÆ°á» ng, không còn hăng hái tham dá»± những khóa tu tÃ� ch cá»±c nhÆ° xÆ°a Vòng chu kỳ tròn khuyết, đầy vÆ¡i nà y có thể xảy ra sau má»™t và i năm, hoặc và i tháng, hay có khi chỉ sau chừng và i ngà y tutáºp tÃch cá»±c Chu kỳ ấy thay đổi tùy theo trình Ä‘á»™ tiến triển

và hoà n cảnh riêng của mỗi ngưỠi <br><br> Tôi có biết một �thiỠn sinh Tây phương sang à châu t� � p thiỠn Sau nhiỠu tháng, sự � �

tu tap của anh ta đạt đến má»™t giai Ä‘oạn khá chÃn chắn, nhÆ°ng không hiểu vì sao anh không thể tiến xa hÆ¡n nữa Khi vị thầy há» i thăm vá» tình trạng gia đình anh, anh nói lên má»™t ý muốn � �mãnh liệt, muốn vá» thăm gia đình Vị thầy khuyên anh nên thá»±c �hiện Ä‘iá» u ấy Sau khi gặp lại gia đình, tâm anh không còn bị �sá»± mong muốn là m ngăn ngại nữa Cuối cùng anh trở lại và hoà ntất khóa tu táºp ấy <br><br> Bạn hãy cẩn tháºn, đừng bao giá» có�má»™t quan niệm cứng ngắc nà o vá» sá»± phát triển tu táº� p Sẽ có lúc ta thÃch được ngồi quán chiếu tâm mình trong má»™t hoà n cảnh thinh lặng yên tÄ©nh của môi trÆ°á» ng tu há» c Rồi cÅ©ng có lúc ta � �sẽ không cảm thấy sá»± tịch liêu ấy là cần thiết cho tu táºp Hay theo nhịp xoay của chu kỳ má»™t cách tháºt tá»± nhiên và thÆ° thả Nếu vấn Ä‘á» giải thoát lÃ� má»™t hoà i bão, khát khao của bạn, thì những thá» i gian tu táº� p tÃch cá»±c sẽ rất là cần thiết

và vô giá Chúng có thể đem lại cho bạn năng lực, sức mạnh

và trà tuệ vô cùng táºn NhÆ°ng cÅ©ng có lúc vòng xoay Ä‘Æ°a ta trở lại vá»›i cuá»™c sống hằng ngà y Và o giai Ä‘oạn nà y, ta sẽ có cÆ¡ há»™i để phát triển và thá»±c táºp những đức tÃnh nhÆ° rá»™ng lượng, chân tháºt và từ bi nhiá» u hÆ¡n khi Ä‘ang trong những khóa tu.�

Và những đức tÃnh ấy sẽ trở lại há»— tÆ°Æ¡ng và giúp Ãch cho ta rất nhiá» u trong những giai Ä‘oạn tu thiá» n tÃ� � ch cá»±c <br><br><br>Ná»™i dung được tải vá» từ website Rá»™ng mở tâm hồn: �

http://rongmotamhon.net

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn dÆ°á»›i bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp luáº-t

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

và o má»™t Ä‘iểm riêng, có má»™t hệ thống luáºn giải riêng vÃ

những phương tiện khéo léo riêng biệt Mac dù các truyỠn thống �

khác nhau ấy có thể hiểu khác nhau vá» má»™t số Ä‘iểm trong giáo �lý Ä á»©c Pháº� t, nhÆ°ng có má»™t Ä‘iểm chung trong giáo pháp mà bao giá»�cÅ©ng là trá» ng tâm của má» i truyá» n thống Ä Ã³ lÃ� � � � Tứ diệu đế,hay Bốn sá»± tháºt mầu nhiệm <br><br> Ä á»©c Pháº� t dạy, sá»± tháºt đầu tiên trong Tứ diệu đế là Khổ đế, sá»± tháºt vá» khổ �Ä‘au, trong tiếng Pali là dukkha Chữ dukkha có má»™t nghÄ©a rất rá»™ng,bao gồm cả khổ Ä‘au, bất an và sá»± bất toại nguyện Ä á»©c Pháº� tsau khi giác ngá»™ đã đối diện vá»›i sá»± tháºt vá» khổ Ä‘au trong �cuá»™c Ä‘á» i má»™t cách không sợ hãi, không ta thán NgÃ� i đã nháºn diện những vấn Ä‘á» của khổ Ä‘au hết sức rõ rÃ� ng: ná»—i Ä‘au Ä‘á»›n của sinh, lão, bệnh, tá», buồn lo, thất vá» ng, Æ°u tÆ°, sầu �khổ vì xa lìa ngÆ°á» i mình yêu, vì gần gÅ©i ngÆ°á» i mình không Æ°a � �thÃch, vì không có được Ä‘iá» u mình muốn - tất cả những cái �ấy Ä‘á» u lÃ� dukkha Khi ta quán chiếu tá»± tÃnh duyên khởi của má» i�hiện tượng má»™t cách sâu xa và tinh tế, ta sẽ bắt đầu thấy được bản chất cố hữu của chúng là khổ Ä‘au <br><br> Chúng ta

ai cũng biết rằng những cảm thỠđau đớn trong tâm v� thân là khổ đau Nhưng chúng ta cũng có thể kinh nghiệm được khổ đau ấy khi ta ý thức được sự ngắn ngủi tạm thỠi của mỠi � �hiện tượng Không có bất cứ một kinh nghiệm nà o, cho dù tuyệtvỠi đến đâu, lại có thể đem đến cho ta một sự thỠa mãn s� �

¢u xa và trÆ°á» ng cá»� u, vì chúng lúc nà o cÅ©ng thay đổi Sá»± biến chuyển không ngừng của các hiện tượng thÆ°á» ng khiến tôi liên �tưởng đến dòng nÆ°á»›c đổ xuống từ thác cao Dòng nÆ°á»›c đổ xuống, tan tác, bất táºn, mạnh mẽ, không ngừng nghỉ Ä Ã³ cÅ©ng �

là tá»± tÃnh của má» i hiện tượng <br><br> Thêm vÃ� o đó, Ä á»©c �Pháºt đã diá»…n tả vá» má»™t loại khổ Ä‘au thứ ba rất chi tiết �trong má»™t bà i pháp nói vá» lá»� a: “Mắt Ä‘ang bị lá»a thiêu đốt, tai Ä‘ang bị lá»a thiêu đốt Thân tâm Ä‘ang bị lá»a nà o thiêu đốt? Lá»a của tham lam, lá»a của sân háºn và lá»a của si mê.†<br><br> Chúng ta khó có thể cởi mở sá»± tháº� t khổ Ä‘au, vì lúc nà o ta cÅ©ng muốn trốn tránh, tìm sá»± ẩn náu trong cuá»™c sốnghằng ngà y Chúng ta thÆ°á» ng Ä‘i tìm hạnh phúc vÃ� nÆ°Æ¡ng tá»±a và o những gì Ä‘em lại cho mình khoái lạc, mặc dù chÃnh chúng cÅ©ng chỉ là tạm bợ và nhất thá» i mÃ� thôi Tất cả cÅ©ng chỉ vì phần đông chúng ta không biết thá»±c táºp phÆ°Æ¡ng pháp dừng lại

và cởi mở ra vá»›i sá»± sống chung quanh, để có thể cảm nháºn được những gì thá»±c sá»± Ä‘ang diá»…n ra <br><br> Có má»™t Ä‘iá» u �hÆ¡i mâu thuẫn vá» khổ Ä‘au, nhÆ°ng cÅ©ng rất nhiệm mầu, lÃ� khi ta

cà ng tiếp xúc, cà ng tìm hiểu khổ Ä‘au thì tâm ta cà ng trở nên nhẹ nhà ng và tá»± do hÆ¡n Vì khi ta không còn chối bá» hay trốn �tránh sá»± tháºt nữa, tâm ta sẽ trở nên bao la hÆ¡n, cởi mở và an lạc hÆ¡n Chúng ta cÅ©ng sẽ không còn bị sai khiến bởi lòng tham dục hoặc những Ä‘am mê, vì ta có thể nhìn thấy được rõ rà ng tá»± tÃnh của má» i váº� t nhÆ° chúng Ä‘ang thá»±c sá»± hiện hữu <br><br> NhÆ°ng nếu chỉ nhìn thấy và hiểu được khổ Ä‘au trong cuá»™c Ä‘á» i nÃ� y thôi vẫn chÆ°a đủ! Chân lý thứ hai, Táºp đế, nháºn diện được nguyên nhân của khổ Ä‘au Khổ Ä‘au bắt nguồn từ đâu? Danh từ kilesa trong tiếng Pali có nghÄ©a là cảm xúc khổ thá» , tức lÃ� những ná»—i thống khổ trong tâm nhÆ° tham lam, ghen tức, thù hằn, sân háºn, sợ hãi Những trạng thái tÆ°Æ¡ng tá»± nhÆ° thế già y xéo tâm ta, chúng là m cho ta Ä‘iêu đứng và gây ra trăm ngà n khổ Ä‘au <br><br> Kilesa có thể biểu hiện trên nhiá» u �bình diện khác nhau Ä Ã´i khi chúng có năng lượng đủ mạnh để �biến thà nh những hà nh Ä‘á»™ng vô cùng bất thiện nhÆ° là giết hại, trá»™m cắp, tà dâm, tá»± hủy hoại mình và là m hại ngÆ°á» i �khác Ta có thể thấy được năng lượng của kilesa biểu lá»™ tháºt rõ rệt má»—i khi ta quan sát những gì Ä‘ang xảy ra khắp nÆ¡i trên thế giá»›i: giết chóc, hãm hiếp, tra tấn, đói khát, thù háº-n Những khổ Ä‘au nà y có goc rá»… trong tâm má» i ngÆ°á» i, trong đó � �có cả bạn và tôi <br><br> Chúng ta có thể là m vÆ¡i bá»›t phần

nà o những khổ Ä‘au trên cuá»™c Ä‘á» i nÃ� y bằng cách giữ má»™t giá»›ihạnh trong sạch Ä á»©c Pháº� t có dạy cho chúng ta vá» Năm giá»›i nhÆ° �

là một phương pháp bảo vệ, giữ cho ta khỠi phạm v� o những

việc bất thiện Năm giá»›i ấy là : không giết hại, không trá»™m cắp, không tà dâm, không nói dối, và không dùng những chất gây say Bạn hãy tưởng tượng xem cuá»™c Ä‘á» i nÃ� y sẽ đẹp biết bao nhiêu nếu ai cÅ©ng chỉ cần giữ má»™t giá»›i mà thôi: không giết hại sinh mạng!<br><br> Ở má»™t mức Ä‘á»™ thấp hÆ¡n thì kilesa là những tâm thức bất thiện nà o có khả năng tạo nên lá» i nói �hoặc tÆ° tưởng có ảnh hưởng yếu hÆ¡n má»™t chút Và mức Ä‘á»™ sâu kÃn hÆ¡n hết của kilesa, còn được gá» i lÃ� những bất thiện tiá» m ẩn, lÃ� khuynh hÆ°á»›ng khổ Ä‘au sẵn có trong ta Những khổ Ä‘au ấy hiện không có mặt trong giá» phút hiện tại, nhÆ°ng chúng �có má»™t tiá» m nang khởi dáº� y khi gặp hoà n cảnh thÃch hợp Và dụ nhÆ° khi má»™t ngÆ°á» i bị đặt vÃ� o những hoà n cảnh khẩn trÆ°Æ¡ng, ngÆ°á» i ấy có thể thá»±c hiện những hÃ� nh vi bất thiện mÃ

thÆ°á» ng ngÃ� y không dám là m Ä Ã³ lÃ� do có sá»± bất thiện tiá» m �ẩn <br><br> Ä á»©c Pháº� t cÅ©ng nhấn mạnh đến má»™t loại tâm bất thiện đặc biệt mà ta cần phải nhổ bá» táº� n gốc, nếu ta muốntáºn diệt nguyên nhân của khổ Ä‘au Loại kilesa nà y được xem nhÆ°

là loại nguy hiểm nhất, đó là niá» m tin cho rằng có má»™t “cái �tôi†thÆ°á» ng hằng, bất biến NgÃ� � y nà o tâm ta còn bị ô nhiá»…m bởi tà kiến ấy, quan niệm sai lầm ấy, nó sẽ lôi kéo ta và o biết bao nhiêu những việc bất thiện khác nữa! Và khi ta có ý niệm sai lầm vá» má»™t “cai tôi†, ta sẽ cố gắng bảo vệ nó, � �thoả mãn nó, rồi biết bao nhiêu hà nh Ä‘á»™ng của ta chung qui cÅ©ng chỉ để phục vụ cho ý niệm sai lầm nà y Nhà văn Wei Wu Wei có diá»…n tả cái tâm bất thiện ấy má»™t cách tháºt gá» n gÃ� ng và chÃnhxác: “Giống nhÆ° con chó ngồi sủa má»™t cái cây, nhÆ°ng chỉ có Ä‘iá» u lÃ� không có cái cây nà o ở đó cả!†<br><br> Thiá» n táº� � p cókhả năng thanh lá» c tâm ta sạch hết những tì vết của kilesa, �những gì đã từng gây ra biết bao khổ Ä‘au trong cuá»™c Ä‘á» i, mÃ� cÅ©ng là ná» n tảng của cái nhìn sai lầm vá» sá»± sống của ta � �Nhá» năng lá»±c của má»™t ý thức tỉnh giác, ta sẽ có thể cảm �nháºn được, nếm được mùi vị của vô ngã - sá»± vắng mặt của “cái tôi†VÃ� ta sẽ hiểu được nó, không phải bằng lýthuyết hay qua ý niệm, nhÆ°ng bằng má»™t kinh nghiệm trá»±c tiếp ngaytrong giây phút hiện tại nà y <br><br> Tháºt ra, tuệ giác giải thoát ấy không có gì là má»›i lạ cả Nó đã có từ thá» i Ä á»©c � �Pháºt và vô số những Ä á»©c Pháº� t trÆ°á»›c đó nữa Sá»± hiểu biết

nà y cÅ©ng chÃnh là tá»± tÃnh của Pháºt pháp Nó đã được diá»…n tả qua tuệ giác của biết bao nhiêu ngÆ°á» i thuá»™c nhiá» u ná» n văn hóa� � �khác nhau Má»™t dÅ©ng sÄ© Nháºt và o thế ká»· thứ 14 có viết:<br><br> Tôi không có mẹ cha,<br> Tôi lấy đất trá» i lÃ� m cha mẹ <br> Tôi không nÆ¡i cÆ° ngụ,<br> Tôi lấy sá»± tỉnh giác là m nhà <br> Tôi khÃ

´ng có tá» sinh,<br> Tôi lấy sá»± ra và o của hÆ¡i thở là m lẽ sống chết <br> Tôi không có thần thông,<br> Tôi lấy sá»± chân tháºt là mphép lạ <br> Tôi không có bạn bè,<br> Tôi lấy tâm mình là m bằng hữu <br> Tôi không có kẻ thù,<br> Tôi lấy thất niệm là m địch thủ <br> Tôi không có áo giáp,<br> Tôi lấy từ tâm là m sá»± bảo vệ <br> Tôi không có lâu Ä‘Ã i,<br> Tôi lấy tâm bất Ä‘á»™ng là m thà nh trì bao bá» c <br> Tôi không mang Ä‘ao kiếm,<br> �nhÆ°ng tôi chỉ cần má»™t lưỡi gÆ°Æ¡m vô ngã mà thôi <br><br> Chúng

ta hãy là những dÅ©ng sÄ©, lấy vô ngã là m thanh gÆ°Æ¡m trà tuệ ThanhgÆ°Æ¡m báu ấy có khả năng xuyên qua những si mê và phá thủng được tấm mà n vô minh má» mịt <br><br> Chân lý thứ nhất lÃ� Khổ đế, dạy cho ta vá» sá»± tháº� t khổ Ä‘au và những mức Ä‘á»™ khác nhau của chúng Hiểu được chân lý thứ hai, tức Táºp đế,

ta sẽ nháºn thức được các nguyên nhân của khổ Ä‘au và táºp buÃ

vừa biến mất Khi ta vướng mắc và o những tình cảm phiỠn �muộn, ta sẽ cảm thấy bị trói buộc, nóng nảy, nhỠnhen; v� khi

ta vừa buông bá» chúng, tức thì tâm ta sẽ được tá»± tại ngay �ChÃnh và o giây phút ấy, ta nếm được mùi vị của giải thoát, mùi vị của sá»± chấm dứt khổ Ä‘au Sá»± tá»± do ấy rất tháºt, vìnó là kinh nghiệm của chÃnh ta chứ không phải chỉ là má»™t ý niệm đẹp mÆ¡ hồ xa xôi nà o đó CÅ©ng váºy, má»—i khi bạn có thể

y thức được sự có mặt của một tư tưởng nà o đó, thay vì bị nó lôi cuốn theo, tức là bạn đã kinh nghiệm được sự giải thoát của tâm mình <br><br> Một kinh nghiệm tương tự với sự buông bỠn� y là khi ta đi xem phim Khi ngồi trong rạp, ta sẽ bị cuốn hút và o chuyện phim hấp dẫn Nhưng khi xem xong bước ra khỠi rạp, ta có cảm giác rằng thực tại đã đột ngột thay �đổi, một kinh nghiệm giác ngộ nho nhỠ: “À, thì ra đó chỉ l�một cuốn phim thôi!†<br><br> Nhưng còn cuốn phim trong tâm ta thì �sao? Bao giỠta mới chịu bước ra khỠi rạp? Mỗi giây phút khi ta� �tỉnh giác và ý thức được những gì đang xảy ra đỠu l�

những giây phút giác ngộ “À, đúng rồi, đó chỉ là một tư tưởng mà thôi Chẳng phai là một chuyện gì ghê gớm như mình nghĩ!†Trong giây phút ấy, tất cả sẽ bừng mở <br><br> Chúng �

ta cũng có thể kinh nghiệm sự chấm dứt của khổ đau qua một cách khác, khi ta đạt đến một trình độ gỠi l� “bình thản trước mỠi sự th� nh tựu.†Một tâm tĩnh lặng bao giỠcũng � �vững và ng và quân bình trước bất cứ việc gì xảy đến Chúng

ta sẽ cảm thấy thÆ° thái và cởi mở trÆ°á»›c má» i thăng trầm �của cuá»™c Ä‘á» i Má»™t tâm trầm tÄ©nh sẽ không bao giá» phản ứng � �mot cách quá khÃch Trạng thái nà y cÅ©ng gần giống nhÆ° tâm của má»™t ngÆ°á» i đã hoÃ� n toà n giác ngá»™ Vì thế, mặc dù ta chÆ°a thá»±c sá»± bÆ°á»›c ra khá» i cuá»™c Ä‘á» i, chÆ°a được giải thoát trá» n� � �vẹn, nhÆ°ng ta vẫn có thể kinh nghiệm được trạng thái an lạc

nà y <br><br> Chúng ta cÅ©ng có thể kinh nghiệm sá»± chấm dứt khổ Ä‘au bằng cách quán chiếu những hiện tượng duyên sinh - nháºn thức được sá»± vô sinh, do duyên khởi của chúng <br><br> Chân lýthứ tÆ° của Tứ diệu đế lÃ Ä áº¡o đế, con Ä‘Æ°á» ng Ä‘i đến � �sá»± giải thoát Con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p do Ä á»©c Pháº� t chỉ dạy rất trá»±c tiếp và rõ rà ng, mặc dù nó đòi há» i má»™t sá»± tin tưởng �

và kiên định, bá» n chÃ� phi thÆ°á» ng Con Ä‘Æ°á» ng tu táº� � p ấy bao gồmsá»± Ä‘Ã o luyện trong ba lãnh vá»±c Thứ nhất là trau dồi vá» giá»›i�luáºt, không là m hại đến ai Nếu sá»± tu táºp của ta không được đặt trên ná» n tảng của má»™t tấm lòng tốt đối vá»›i bản thân�

và ngÆ°á» i khác, thì việc ấy cÅ©ng giống nhÆ° chèo thuyá» n qua sông� �trong khi con thuyá» n vẫn còn cá»™t chặt vÃ� o bến Sá»± cố gắng của ta, cho dù có bá» n chÃ� đến đâu, cÅ©ng không mang đến má»™t kết quả nà o Chúng ta cần phải tu táºp và rèn luyện khả năng sống chân tháºt và trong sạch <br><br> Việc thứ hai chúng ta cần trau dồi là phát triển định lá»±c và sá»± tỉnh giác Ä Ã¢y lÃ� những công cụ của thiá» n quán vÃ� của sá»± sống, có khả năng

là m cho ta tỉnh thức Không có những yếu tố ấy, chúng ta cả Ä‘á» i sẽ chỉ hÃ� nh Ä‘á»™ng theo nhÆ°ng táºp quán, thói quen tÃch tụ lÃ

¢u Ä‘á» i lâu kiếp mÃ� thôi!<br><br> Hai sá»± trau luyện ấy sẽ là m ná» n tảng cho sá»± phát sinh tuệ giác Tuệ giác nhìn thấy được �lý vô thÆ°á» ng má»™t cách rõ rÃ� ng, thấy được tÃnh chất bị

Ä‘iá» u kiện chi phối của má» i hiện tượng, biết được rằng � �bất cứ sá»± việc gì có sinh thì phải có diệt Khi chúng ta quán chiếu má»™t cách sâu sắc, ta không còn bám vÃu nữa Và khi ta khôngcòn bám vÃu thì má» i khổ Ä‘au tá»± nhiên sẽ chấm dứt <br><br><br>�Ná»™i dung được tải vá» từ website Rá»™ng mở tâm hồn: �

http://rongmotamhon.net

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn dÆ°á»›i bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp luáº-t

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a

chữa, thêm bớt và o nội dung hiện có.

Kinh nghiệm thiỠn quán�

Phần 7: Bảng chỉ đưỠng�

Joseph Goldstein - Nguyá»…n Duy Nhiên dịch, Nguyá»…n Minh Tiến hiệu Ä‘Ãnh

Ta không thể tạo ra tình trạng vô điỠu kiện Bất cứ một sự�kiện nà o khởi lên trong tâm và thân nà y đỠu l� những hiện tượng có điỠu kiện Tất cả những kinh nghiệm của ta sinh lên�rồi diệt đi, cũng vì bị chi phối bởi điỠu kiện của nhân �duyên <br><br> Tình trạng vô điỠu kiện m� tôi muốn nói ở đây

là trạng thái không có duyên khởi, không có khởi đầu và đứngngoà i má» i sá»± sinh diệt Trạng thái vô Ä‘iá» u kiện lúc nÃ� � o cÅ©ng hiện hữu Nó không phải là má»™t cái gì được tạo thà nh qua thá» i gian Tháº� t ra thì nó không thể được tạo thà nh Chúng ta cóthể gá» i đó lÃ� chân tÃnh, là thá»±c tại tuyệt đối, là Niết-

bà n hay vô sinh gì cÅ©ng được - vì nó có vô số ten gá» i VÃ� cÅ©ngnhÆ° con Ä‘Æ°á» ng lên núi không tạo thÃ� nh ngá» n núi, con Ä‘Æ°á» ng tu � �táºp của ta sẽ dẫn đến má»™t sá»± giải thoát hoà n toà n nhÆ°ng tá»±nó không phải là sá»± giải thoát ấy <br><br> Khi tu táºp tức là tabÆ°á»›c Ä‘i trên con Ä‘Æ°á» ng ấy, vÃ� khi nhân duyên đầy đủ tâm ta sẽ tá»± nhiên bừng mở Sá»± bừng mở ấy có thể xảy ra bất cứ lúc nà o Trên con Ä‘Æ°á» ng nÃ� y, thỉnh thoảng sẽ có những bảng chỉ Ä‘Æ°á» ng giúp cho tất cả chúng ta, mặc dù má»—i ngÆ°á» i � �có thể được giác ngá»™ bằng cách khác nhau <br><br> Ä á»©c Pháº� t dạy rằng, tâm định sẽ phát sinh trà tuệ Chúng ta có thể phát triển tâm định vững và ng bằng cách liên kết nó vá»›i má»™t đối tượng nà o đó Ä‘ang có mặt, nhÆ° là hÆ¡i thở chẳng hạn,

và duy trì ý thức ấy Khi sá»± chú ý của ta được vững và ng rồi, thì thay vì khó nhá» c cố gắng giữ tâm mình trong giây phút �hiện tại, tâm ta sẽ tá»± nhiên an trú ở đấy Mặc dù cÅ©ng có những lúc tâm ta bị xao lãng, Ä‘i xa đối tượng, hoặc trôi dạt theo má»™t ý nghÄ© nà o đó, nhÆ°ng năng lượng của chánh niệm và định lá»±c sẽ láºp tức mang ta trở vá» vá»›i hiện tại VÃ� nÆ¡i đó sẽ là chá»— an trú của tâm ta <br><br> Vá»›i định lá»±c là ná» n tảng, từ đó ta sẽ quán chiếu được thân tâm qua nhiá» u � �khÃa cạnh khác nhau, qua những giai Ä‘oạn kinh nghiệm khác nhau Trongsá»± tu táºp, sẽ có những lúc ta cảm thấy tháºt sáng suốt và hạnh phúc trà n ngáºp, chứng nghiệm được sá»± tá» a chiếu của tÃ�

¢m mình, nhìn thấy má» i váº� t tá» a sáng má»™t cách phi thÆ°á» ng NhÆ°ng � �Ä‘iá» u đó cÅ©ng không tồn tại lâu Sau đó, chúng ta phải tiếp �tục mở rá»™ng để Ä‘i sâu hÆ¡n nữa và o tuệ giác của khổ Ä‘au Sá»± rá»™ng mở ấy không phải là lý thuyết suông, vì tuệ giác vá» khổ Ä‘au bắt nguồn từ sá»± cảm nháº� n trá»±c tiếp trong Ä‘á» i �sống, cÅ©ng nhÆ° trong chÃnh sá»± tu táºp <br><br> Vì thế sẽ có lúc takinh nghiệm hạnh phúc bao la trà n ngáºp, và cÅ©ng có lúc ta kinh

nghiệm khổ đau cùng cực Nhưng rồi cuối cùng ta sẽ đến

được má»™t chốn tÄ©nh lặng thâm sâu Vì đã trải qua má» i thăng �trầm, tâm ta giá» trưởng thÃ� nh, không còn gì để xao Ä‘á»™ng nữa:không bám vÃu và o những gì dá»… chịu, cÅ©ng không xua Ä‘uổi những gì khó chịu Tâm ta đạt đến má»™t sá»± quân bình tÄ©nh lặng, cÅ©ng giống nhÆ° má»™t dòng sông sâu vững và ng xuôi chảy Và cÅ©ng từ nÆ¡i an tÄ©nh nà y, tâm ta sẽ có đầy đủ nhân duyên để hốt nhiên bừng mở và chứng ngá»™ được trạng thái vô Ä‘iá» u kiện, �vượt ngoà i thân tâm, đạt đến giải thoát <br><br><br>

Nội dung được tải vỠtừ website Rộng mở tâm hồn: �

http://rongmotamhon.net

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn

dưới bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp t.

luáº-Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

Phần 8: Tha lực hay sự giúp đỡ

Joseph Goldstein - Nguyá»…n Duy Nhiên dịch, Nguyá»…n Minh Tiến hiệu Ä‘ÃnhTỉnh thức trong má»—i giây phút - đó là sá»± diá»…n tả rất chÃnh xác vá» con Ä‘Æ°á» ng Ä‘i đến giải thoát NhÆ°ng con Ä‘Æ°á» ng ấy � � �cÅ©ng có thể diá»…n đạt bằng nhiá» u cách khác nÆ°a Ä áº¡o, hoặc � �sá»± tu táºp nói chung, hiểu theo má»™t nghÄ©a rá»™ng là trau dồi và nuÃ

´i dưỡng những đức tÃnh nà o có thể nâng đỡ, dẫn dắt chúng

ta đến giải thoát Trong tiếng Pali có danh từ parami (ba-la-máºt) nói đến mÆ°á» i đặc tÃ� nh thiện mỹ trong tâm và những năng lá»±c tÃch lÅ©y mà chúng có thể Ä‘em lại là : bố thÃ, trì giá»›i, nhẫn nhục, tinh tấn, thiá» n định, bát-nhã, phÆ°Æ¡ng tiện thiện xảo, �nguyện, lá»±c và trà tuệ <br><br> Trong Pháºt giáo Ãt khi tìm thấy danh từ ân sủng Ä iá» u nÃ� � y khiến ta phải xét lại ý nghÄ©a của nó, mà cách hay nhất là nhìn lại kinh nghiệm của chÃnh mình Tôi cảm thấy rằng các ba-la-máºt có má»™t ảnh hưởng rất lá»›n và rất tÆ°Æ¡ng xứng vá»›i ý niệm vỠân sủng hay tha lá»±c Ä Ã¢y không� �phải là má»™t chủ thuyết thần há» c hay má»™t ý niệm huyá» n bÃ� � nà ohết, mà chÃnh là những gì ta có thể thá»±c sá»± cảm nháºn và biếtđược <br><br> à niệm vá» ba-la-máº� � t gợi tôi nhá»› đến má»™t câu thÆ¡ của Dylan Thomas: “Má»™t năng lượng chạy qua dây Ä‘iện xanh chuyển hóa những bông hoa.†Ba-la-máº� t không đến từ bên ngoà i chúng ta Tháºt ra, chúng phát xuất từ những hạt giống thanh tịnh

mà ta đã tÃch lÅ©y lâu Ä‘á» i NgÆ°á» i Pháº� � t tá» bao giá» cÅ©ng hiểu �rang khi nÆ°Æ¡ng tá»±a và o má»™t quyá» n lá»±c siêu nhiên, Ä‘iá» u đó khÃ� �

´ng nhất thiết có nghÄ©a là phải dá»±a và o má»™t nhân váºt siêu hình

nà o đó Tháºt ra thì nó có nghÄ©a là chúng ta Ä‘ang nÆ°Æ¡ng tá»±a và o những năng lá»±c thanh tịnh, mặc dù chung nằm bên trong nhÆ°ng vẫn hiện hữu bên ngoà i cái ngã nhá» bé của ta VÃ� đó má»›i chÃnh là nguồn gốc của những ân phÆ°á»›c và tha lá»±c trong cuá»™c Ä‘á» i �

<br><br> Suốt hà nh trình tiến hóa dà i đằng đẵng của ta trong Ä‘á» i nÃ� y, và có lẽ trong nhiá» u Ä‘á» i trÆ°á»›c nữa, ta đã tÃ� � ch tụđược những năng lượng thanh tịnh trong tâm mình Năng lượng ấy là do kết quả của những hà nh Ä‘á»™ng từ ái, của sá»± hiểu biết thâm sâu, của tuệ giác Dần dần, chúng biến thà nh sức mạnh của nghiệp báo, có khả năng mang lại những may mắn trong Ä‘á» i ta Thế nên, chÃ� nh sá»± tu tâm chứ không phải do bất cứ má»™t Ä‘á»™ng lá»±c bên ngoà i nà o đã mang lại ân phÆ°á»›c cho Ä‘á» i ta.�Hãy phát triển và củng cố những ba-la-máºt trong ta, và rồi má»™t ngà y ta sẽ hưởng được những hoa quả an lạc của chúng

<br><br> Galway Kinnel có viết má»™t bà i thÆ¡ diá»…n tả được ý niệmvá» má»™t tha lá»±c bắt nguồn từ ná»™i tâm nÃ� y tháºt đẹp:<br><br> Thánh Francis và hạt giống<br> Má»™t mầm non<br> nhÆ°ng tiá» m chứa �tất cả,<br> cả những gì không bao giá» nở hoa, kết trái,<br> �cả những gì nở hoa, từ bên trong, nhá» biết tá»± thÆ°Æ¡ng yêu �

<br> Mặc dù đôi khi cÅ©ng cần thiết<br> dạy cho má»™t váºt biết được vẻ đẹp của chÃnh nó,<br> đặt bà n tay lên chân mà y<br> má»™t đóa hoa<br> và dùng ngôn từ kể cho nó biết rằng<br> nó rất đáng yêu<br> cho đến má»™t ngà y nó lại nở hoa từ bên

trong,<br> nhỠbiết tự thương yêu;<br> Cũng như thánh Francis<br> �đặt bà n tay lên vầng trán nhỠc nhằn<br> cua hạt giống, v� nói cho nó nghe bằng hà nh động và ngôn từ<br> vỠsự thương yêu �

bảo bá» c của đất, vÃ� hạt giống<br> tưởng nhá»› lại suốt thÃ

¢n dà i,<br> từ cái mõm đầu thấm nhuần trá» n vẹn đất lÃ� nh<br> qua những rÆ¡m rạ, phân bón, đến phan Ä‘uôi xoắn tÃt tâm linh,<br> từ những chiếc gai nhá» n cứng nhô ra từ xÆ°Æ¡ng sống<br> thông �xuống má»™t trái tim to rạn nứt<br> đến má»™t mà u tuyá» n xanh sữa �đục mỠảo rùng mình phun ra<br> từ mÆ°á» i bốn đầu núm vú � �trong mÆ°á» i bốn chiếc miệng bu mút<br> nằm phÃ� a bên dÆ°á»›i:<br> má»™t hình thể dà i và vẻ đẹp tuyệt vá» i, của hạt giống �

<br><br> Tự do không thể nà o tìm thấy được trong sự nhỠnhoi �

và hạn hẹp của chấp ngã Giáo pháp của Ä á»©c Pháº� t đã đánh thức ta dáºy để nhìn thấy má»™t thá»±c tại cÆ¡ bản khác hiện hữu bên ngoà i cái ngã ấy Khi những ba-la-máºt được phát triển bằng sá»± tu táºp - cÅ©ng nhÆ° đã được nuôi dưỡng qua nhiá» u �

Ä‘á» i, nhiá» u kiếp - chúng ta sẽ kinh nghiệm được sá»± phát sinh � �của dhammoja, tieng Pali có nghÄ©a là tinh túy của đạo pháp <br><br>Trong những trạng thái thiá» n quán sâu thẳm, chúng ta sẽ có lúc �thoát ra ngoà i thế giá»›i của ý niệm và bÆ°á»›c và o dòng năng lá»±ccủa chánh niệm Dhammoja chÃnh là dòng năng lá»±c ấy, nó lúc nà o cÅ©ng Ä‘Æ°a đẩy ta tiến đến giải thoát Nó là má»™t cái gì vÄ© đại to tát hÆ¡n là cái ngã nhá» nhoi giá»›i hạn <br><br> Trong thá» i� �gian tu táºp ở Miến Ä iện, tôi đã có dịp kinh nghiệm được �dhammoja nà y tháºt mãnh liệt Lúc ấy tôi má»›i đến à châu được �

và i tháng Tôi bị sụt cân và sức khoẻ sa sút rất nhanh Có lần tôi yếu Ä‘uối đến Ä‘á»™ trong khi Ä‘ang ngồi thiá» n thì bị �ngã nhà o Mặc dù trong lúc sức khoẻ suy yếu đến thế, năng lá»±c của dòng chánh nhiệm trong tâm vẫn duy trì vững mạnh và sá»± thiá» n quán của tôi vẫn tiếp tục tiến triển tốt đẹp �Lúc đó dÆ°á» ng nhÆ° không có bất cứ má»™t việc gì có thể ngăn �chặn được Ä‘Ã tiến ấy Kinh nghiệm nà y là m tôi nhá»› đến câuchuyện vá» Ä á»©c Pháº� � t khi ngà i viếng thăm những ngÆ°á» i bệnh �hoặc kẻ hấp hối Ngà i thÆ°á» ng khuyên há» : “Dù cho thân của Ã� �

´ng có yếu Ä‘uối và bị nhiá» u Ä‘au Ä‘á»›n, hãy luôn giữ cho tâm �được tỉnh giác và có chánh niệm.†Má»™t lần nếm được mùi �vị của dhammoja rồi, tôi hiểu rằng mình thá»±c sá»± có thể thá»±c

hà nh được những gì Ä á»©c Pháº� t dạy!<br><br> à niệm vá» tha lá»±c � �cÅ©ng được bắt nguồn từ quan Ä‘iểm Pháºt giáo cho rằng có

nhiá» u chúng sinh hiện hữu trong những thế giá»›i khác Theo ná» n � �văn hóa Pháºt giáo cổ truyá» n, ngÆ°á» i ta tin rằng trong những cõi � �cao hÆ¡n thế giá»›i loà i ngÆ°á» i còn có chÆ° thiên hay deva, có thể �giúp đỡ, bảo vệ và hÆ°á»›ng dẫn ta trong những hoà n cảnh khó khăn Ä á»©c Pháº� t dạy rằng, chÆ° thiên giúp chúng ta qua sức mạnh những hạnh nguyện và lòng từ ái của chÃnh chúng ta Khi ta trau giồi và tôi luyện những giá»›i đức và tình thÆ°Æ¡ng của mình, tức là ta Ä‘ang mở rá»™ng để đón nháºn những năng lá»±c tốt là nh

và sá»± giúp đỡ của các vị ấy <br><br> Tin hay không tin và o vÅ© trụ quan của Pháºt giáo là tùy ở bạn Vấn Ä‘á» giải thoát của�chúng ta không há» tùy thuá»™c vÃ� o ngoại váºt Bạn vẫn có thể đạt được giải thoát viên mãn cho dù bạn có tin và o sá»± hiện hữu của các chÆ° thiên hay không NhÆ°ng theo lá» i Coleridge thì ta có�thể chá» n má»™t thái Ä‘á»™ khôn ngoan lÃ� : sẵn lòng tạm hoãn lại sá»± nghi ngá» của mình Liệu chúng ta có nên cởi mở đối vá»›i �yếu tố có thể có của những việc mình chÆ°a hiểu rõ mà không quá bất tÃn hoặc cuồng tÃn hay không? Ngà y nay có những chuyện ta cho là thông thÆ°á» ng nhÆ°ng khoảng trăm năm trÆ°á»›c đây vẫn �

được xem là những phép lạ!<br><br> Mặc dù những tha lực tiỠm �ẩn ấy, khi gặp điỠu kiện thu� n lợi, cũng có thể giúp

đỡ ta, nhÆ°ng chúng không bao giá» có thể thay ta hoÃ� n tất công việc tu táºp Sá»± giúp đỡ bên ngoà i, nhÆ° chÆ° thiên chẳng hạn, chỉ là phụ thuá»™c so vá»›i công năng tu táºp của chÃnh ta, tức những năng lá»±c giải thoát do dhammoja và các ba-la-máºt mang lại

<br><br> Quán niệm vá» những ba-la-máº� t trong ta cÅ©ng có thể là má»™ttrợ lá»±c lá»›n cho sá»± tu táºp Vì sức mạnh của vô minh quá to tátnên Ä‘a số chúng ta Ãt ai tin và o khả năng giải thoát khổ Ä‘au của chÃnh mình Ta không bao giá» dám nghÄ© rằng tâm ta lại có thể�

thanh lá» c được hết tham, sân, si Chỉ nhá» sá»± tÃ� � ch lÅ©y lâu dà i của các ba-la-máºt mà ta má»›i có thể bÆ°á»›c và o con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p,có đủ nghị lá»±c và sá»± ham thÃch để tiếp tục hà nh trì công việc khó khăn nhÆ°ng tá»™t cùng giải thoát nà y Biết trân quý những ba-la-máºt Ä‘ang có trong ta sẽ là m phát khởi sá»± tá»± trá» ng �

và niá» m an lạc Nhiá» u khi, giữa những nổi trôi thăng trầm của� �sá»± tu táºp, ta lại quên Ä‘i sức mạnh vô cùng của những ba-la-máºtấy Ä‘ang có mặt trong ta Và bạn hãy nhá»› Ä‘iá» u nÃ� y, chỉ có những ba-la-máºt ấy má»›i thá»±c sá»± là nguồn gốc của má» i ân �sủng trong Ä‘á» i ta <br><br><br>�

Nội dung được tải vỠtừ website Rộng mở tâm hồn: �

http://rongmotamhon.net

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn dÆ°á»›i bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp luáº-t

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

Phần 9: Vai trò của một vị thầy

Joseph Goldstein - Nguyá»…n Duy Nhiên dịch, Nguyá»…n Minh Tiến hiệu Ä‘ÃnhCon Ä‘Æ°á» ng tu táº� p sẽ Ä‘Æ°a ta đến giá»›i hạn cuối cùng của thếgiá»›i quen thuá»™c nà y ThÆ°á» ng thì trong cuá»™c sống hằng ngÃ� y, chúng ta tá»± tạo cho mình má»™t lãnh địa, sống trong má»™t tháp ngÃ

an ổn NÆ¡i đây má» i váº� t Ä‘á» u có vị trÃ� riêng của nó, và ta cÅ©ng biết được rõ rà ng vị thế của chÃnh mình Tâm ta lúc nà o cÅ©ng phòng thủ để bảo vệ và duy trì cái thế giá»›i ná»™i tâm quen thuá»™c nà y NhÆ°ng bức thà nh trì an ổn đó lại giá»›i hạn và giam giữ sá»± sống của ta trong những gì quen thuá»™c và dá»… nháºn diện Và chung quanh ta còn có biết bao nhiêu thế giá»›i của kinh nghiệm và sá»± sống khác nữa Chúng nằm ngoà i táºp quán nháºn thức có Ä‘iá» u kiện của ta Liệu chúng ta có can đảm vÃ� tâm huyết để thám hiểm cái thế giá»›i xa lạ ấy không?<br><br> Má»™t vị thầy, má»™t ngÆ°á» i hÆ°á»›ng dẫn, má»™t thiện tri thức có thể �

là những trợ lá»±c vô giá trên con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p Những vị ấy có thể trình bà y cho ta thấy những gì còn ẩn giấu, chỉ rõ con Ä‘Æ°á» ng Ä‘i, vÃ� khÆ¡i dáºy những khát vá» ng cao thượng trong ta Khi �vượt ngoà i giá»›i hạn của thế giá»›i quen thuá»™c nà y, chúng ta sẽkinh nghiệm hạnh phúc và khổ Ä‘au má»™t cách má»›i lạ và bất ngá» Ä Ã´i khi khổ Ä‘au có thể thúc giục ta tinh tấn để được � �giải thoát, nhÆ°ng cÅ©ng có lúc ta bị lún sâu và o vÅ©ng lầy của khốn khó mà không có lối thoát Và cái bẫy của hạnh phúc lạicòn nguy hiểm bá»™i phần hÆ¡n thế nữa! Trên con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p cÅ©ng có nhiá» u nÆ¡i nghỉ chân rất thoải mái Sau má»™t thá» i gian tu� �táºp, ta sẽ cam thấy an lạc hÆ¡n, hà i hòa vá»›i má» i ngÆ°á» i hÆ¡n, � �thÃch nghi và dá»… dà ng chấp nháºn hÆ¡n Mối tÆ°Æ¡ng quan giữa ta và ngÆ°á» i khác sẽ trở nên tốt đẹp vÃ� cuá»™c sống cÅ©ng sẽ trở nên dá»… dà ng Vì váºy, nhiá» u khi ta cứ muốn ở lại chốn vô sá»±,�thoải mái nà y để được nghỉ ngÆ¡i mãi mãi <br><br> Má»™t vị thầy giá» i sẽ biết khi nÃ� o há» c trò mình bị mắc kẹt, dù lÃ� trong khổ Ä‘au hoặc trong bất cứ má»™t thứ hạnh phúc nà o còn bịđiá» u kiện Bằng những phÆ°Æ¡ng tiện khéo léo khác nhau, vị �thầy biến chúng thà nh má»™t thứ nhiên liệu cho ngá» n lá»� a giác ngá»™ Có những lúc chúng ta cần sá»± khuyến khÃch, nâng đỡ, Æ°u ái, và cÅ©ng có lúc cái ta cần là má»™t gáo nÆ°á»›c lạnh tạt

thẳng và o mặt Tôi tôn trỠng v� hỠc được rất nhiỠu từ � �

phÆ°Æ¡ng pháp thứ hai nà y nÆ¡i ngà i U Pandita Sayadaw, vị thiá» n sÆ° �Miến Ä iện của tôi Bất cứ má»™t kinh nghiệm nÃ� o của tôi trìnhlên vá»›i ông, cho dù có huy hoà ng đến đâu, ông cÅ©ng không há» �lá»™ má»™t ve gì khâm phục Mặc dù đôi lúc tôi cÅ©ng cảm thấy thất vá» ng, nhÆ°ng ông đã cho tôi má»™t món quÃ� quý giá là không bao giá» chấp nháº� n má»™t cái gì thấp kém hÆ¡n là sá»± giải thoát thá»±c sá»± <br><br> Má»™t vị thầy đáng kÃnh nữa là ngà i Nyoshu Khenpo Rinpoche đã chỉ cho tôi thấy sá»± tá»± do cao tá»™t bằng má»™t lối khác Má»™t lần tôi đến gặp ông để trình pháp Tôi kể cho ông nghe những kinh nghiệm thiá» n quán đặc biệt mÃ� tôi đã chứng nghiệm Ông bảo: “Giá và ng thì có lúc lên, lúc xuống, nhÆ°ng bản chất của và ng thì bao giá» cÅ©ng váº� y!†Kinh nghiệm �thiá» n quán đến rồi Ä‘i, nhÆ°ng tá»± tÃ� nh thanh tịnh của tâm thì vẫn tồn tại Bằng ngôn từ hay bằng sá»± hiện diện của mình, má»™t vị thầy sẽ không để cho ta bị mắc kẹt và o bất cứ má»™t hình tÆ°á»›ng tạm thá» i nÃ� o!<br><br> Trong mối tÆ°Æ¡ng quan thầy trò, ta thÆ°á» ng gặp má»™t vấn Ä‘á» khó khăn lÃ� � sá»± lẫn lá»™n giữa uy quyá» n vÃ� thẩm quyá» n Trong Ä‘á» i sống, ở lãnh vá»±c nÃ� � o cÅ©ng váºy, chúng ta sẽ gặp những ngÆ°á» i có má»™t trình Ä‘á»™ hiểu �biết cao hÆ¡n ta vá» má»™t vấn Ä‘á» nÃ� � o đó Chấp nháºn sá»± khác biệt ấy sẽ giúp cho ta biết cởi mở để há» c há» i nÆ¡i ngÆ°á» i � � �khác Nó giúp chúng ta lúc nà o cÅ©ng giữ được má»™t sÆ¡ tâm NhÆ°ngchấp nháºn kiến thức của má»™t ngÆ°á» i trong má»™t lãnh vá»±c nÃ� o đó không có nghÄ©a là ta trao hết quyá» n hÃ� nh cho ngÆ°á» i ấy Chúng�

ta vẫn có thể tiếp nháºn sá»± hÆ°á»›ng dẫn, những lá» i chỉ dạy, �

và khuyến khÃch của ngÆ°á» i khác, mÃ� không cần phải phó mặc hết cái nháºn thức vá» phải trái của mình cho há» !<br><br> Sá»± � �lẫn lá»™n nà y tháºt ra được bắt đầu ở cả hai bên Vị thầy có thể có má»™t trình Ä‘á»™ hiểu biết nà o đó, nhÆ°ng sá»± giác ngá»™ của các ngà i vẫn chÆ°a hoà n toà n trá» n vẹn, cÅ©ng có lúc �

hà nh động của các vị ấy vẫn còn bị ảnh hưởng bởi vô minh Còn những ngưỠi hỠc trò có khi lại quá vội v� � ng buông bỠhết sự phán xét, phân biệt của mình với danh nghĩa khiêm �tốn, nhẫn chịu Chúng ta thưỠng sai lầm khi cho rằng một �

ngưỠi có tri thức, hiểu biết thông suốt trong một lãnh vực �

nà o đó thì tá»± nhiên sá»± hiểu biết ấy cÅ©ng sẽ bao trùm hết má» i lãnh vá»±c khác Ä iá» u ấy có thể đúng nhÆ°ng cÅ©ng rất có � � �thể sai!<br><br> Trong truyá» n thống Pháº� t giáo nguyên thủy, vị thầy còn được xem là má»™t kalyana-mitta, tức là má»™t thiện tri thức, má»™t ngÆ°á» i bạn lÃ� nh vỠđạo lý Má»™t báº� c chân thiện trithức lúc nà o cÅ©ng hà nh Ä‘á»™ng vì lòng từ ái, vì sá»± thÆ°Æ¡ng xót chúng sinh còn nhiá» u khổ Ä‘au Khi ta thấy được má»™t thẩm quyá» n� �tá»± nhiên trong những vị thầy vì sá»± minh triết, trà hiểu biết, lòng từ bi của há» , vÃ� khi những hà nh Ä‘á»™ng của các ngà i

được phát xuất từ đó, ta sẽ hÆ°Æ¡ng được lợi Ãch vô và n từ sá»± chỉ dạy của các ngà i Mối liên hệ thầy trò có thể

là má»™t phÆ°á»›c báu lá»›n lao nhất trong Ä‘á» i ngÆ°á» i há» c trò, � � �nhÆ°ng nó cÅ©ng có những nguy cÆ¡ của sá»± lạm dụng Nháºn thức được hai khÃa cạnh ấy sẽ giúp ta có thể dá»… dà ng phân biệt được <br><br><br>

Nội dung được tải vỠtừ website Rộng mở tâm hồn: �

http://rongmotamhon.net

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn dÆ°á»›i bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp luáº-t

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

Phần 10: Tứ như ý túc

Joseph Goldstein - Nguyá»…n Duy Nhiên dịch, Nguyá»…n Minh Tiến hiệu Ä‘Ãnh

Ä á»©c Pháº� t có dạy vá» bốn con Ä‘Æ°á» ng Ä‘Æ°a ta đến thÃ� � nh công, đến sá»± viên mãn Ä á»©c Pháº� t gá» i chúng lÃ� Tứ nhÆ° ý túc, nhữngcon Ä‘Æ°á» ng lúc nÃ� o cÅ©ng Ä‘Æ°a ta tiến tá»›i Chúng là bốn phẩm hạnh đặc thù trong cá tÃnh chúng ta, mà má»—i phẩm hạnh phản ảnh má»™t sức mạnh đặc biệt Nếu ta biết được phẩm hạnh

nà o là ưu điểm của mình, từ đó ta có thể dựa trên sức mạnh sẵn có mà phát huy và thực hiện được những gì cần

là m <br><br> Ä Ã´i khi ngÆ°á» i ta quan niệm rằng tu hÃ� � nh có nghÄ©a là sống mà không còn má»™t sá»± say mê nà o nữa, dáºp tắt hết những ngá» n lá»� a trong tâm - nghÄ©a là phải có má»™t thái Ä‘á»™ lạnh lùng, hoà n toà n thụ Ä‘á»™ng, xa lìa thế sá»± NhÆ°ng quan niệm nà y hết sức sai lầm! Vì má»—i má»™t con Ä‘Æ°á» ng Ä‘i đến giải thoát vừa �kể trên Ä‘á» u đòi há» i má»™t sá»± Ä‘am mê phi thÆ°á» ng, má»™t ngá» n � � � �lá»a rá»±c cháy trong tâm Ä á»‘i vá»›i chúng ta, những ngÆ°á» i mÃ� � niá» m�Ä‘am mê ấy Ä‘ang khÆ¡i Ä‘á»™ng, đạo pháp trở thà nh má»™t lý tưởng tối thượng của Ä‘á» i mình <br><br> Con Ä‘Æ°á» ng thứ nhất để � �Ä‘i đến thà nh công, nuôi dưỡng chà tu hà nh của ta, là dục nhÆ° ýtúc - dục ở đây là má»™t sá»± ham muốn thá»±c hà nh, để thanh tá»±umá»™t việc gì Khi có phẩm hạnh nà y, ta sẽ biết rằng không có bất cứ má»™t Ä‘iá» u gì có thể ngăn trở mình được Chúng ta khÃ�

´ng bao giá» cảm thấy toại nguyện, trừ khi nÃ� o ta đạt đến mục tiêu mình muốn Ä Ã´i lúc, khi nghÄ© vá» phẩm hạnh nÃ� � y, tôi liên tưởng đến lòng nhiệt thà nh và động lá»±c phi thÆ°á» ng của�các nhà thể thao Thế váºn há»™i, hay những nhạc sÄ© đại tà i, hoặc là bất cứ những ai đã thá»±c hiện việc gì đến mức toà n mỹ Phẩm hạnh của dục và lòng nhiệt thà nh là động lá»±cchÃnh thúc đẩy há» Ä‘i trên con Ä‘Æ°á» ng Ä‘á» i: “Tôi sẽ lÃ� � � m việcấy! Tôi sẽ thá»±c hiện được việc ấy!†VÃ� rồi vá»›i sức mạnh đó trong tâm, của má»™t nghị lá»±c không thối chuyển, há» �sẽ thà nh công Vì thế cho nên dục, tức má»™t hoà i bão và nhiệt tâm mãnh liệt, là má»™t trong bốn con Ä‘Æ°á» ng Ä‘Æ°a ta đến thÃ� nh cÃ

´ng <br><br> Con Ä‘Æ°á» ng thứ hai lÃ� Tinh tấn nhÆ° ý túc Ä Ã¢y lÃ� má»™t phẩm hạnh của nghị lá»±c Má»™t ngÆ°á» i có đức tÃ� nh cÆ°Æ¡ng quyết nà y lúc nà o cÅ©ng cảm thấy bị thách thức bởi ý nghÄ© “Công việc nà y đòi há» i má»™t nghị lá»±c đáng kể VÃ� tôi sẽ thá»±c hiện được việc ấy.†Những ngÆ°á» i nhÆ° váº� � y thì chẳng những không sá» n lòng trÆ°á»›c khó khăn mÃ� còn cam thấy phấn khởivì sá»± thách thức Há» quan niệm rằng: “Những việc gì đòi �há» i sá»± cố gắng để đạt đến thÃ� nh công thì tôi sẽ là m được!†<br><br> TrÆ°á»›c đây tôi có Ä‘á» c má»™t bÃ� � i báo viết vá» �cái chết của con ngá»±a Ä‘ua nổi danh Secretariat Bà i báo ca tụng trái tim dÅ©ng cảm của con ngá»±a nà y, và diá»…n tả lại cái đảm khà của nó được biểu lá»™ má»™t cách hùng tráng trong những cuá»™cÄ‘ua nhÆ° thế nà o CÅ©ng váºy, khi hà nh Ä‘á»™ng của ta xuất phát từ nÆ¡i ấy trong trai tim, gắng hết sức không chút nghi ngại, nó sẽ phát sinh má»™t sức mạnh và má»™t năng lá»±c vô song!<br><br> Dipa Ma, má»™t vị thầy của tôi ở Ấn Ä á»™, lÃ� má»™t thà dụ cho phẩm hạnh anh dÅ©ng không lùi bÆ°á»›c nà y Trong thá» i gian tu táº� p, có lúc

bà bị bệnh và yếu đến nổi phải bò trên những nấc thang để đi lên thiỠn đưỠng v� � tiếp tục ngồi thiỠn Không gì �khuất phục được bà Lần cuối tôi gặp bà trước khi bà mất,Dipa Ma quay sang bảo tôi: “Chú biết không, chú nên thỠgắng ngồi thiỠn trong hai ng� y.†Nhưng b� không nói là một khóa

thiá» n kéo dÃ� i hai ngà y, ý bà là má»™t lần tá» a thiá» n kéo dÃ� � i hai ngà y liên tục! Chỉ ngồi thôi, hai ngà y nhÆ° váºy! Khi nghe bà nói thế, tôi phá lên cÆ°á» i vì biết rằng Ä‘iá» u đó hoÃ� � n toà n ngoà i khả năng mình Bà nhìn tôi vá»›i má»™t ánh mắt từ bi sâu xa và nói: “Chú đừng có lÆ°á» i biếng đấy nhá!†<br><br> Dipa Ma có � �má»™t nghị lá»±c đáng kÃnh phục, và điá» u đó Ä‘em lại cho bÃ� má»™t

kết qua chỉ có thể phát xuất từ tâm kiên cố Những ai có đức tÃnh nà y, vá»›i sức mạnh nà y, là những ngÆ°á» i có má»™t khả �năng tinh tấn, sẽ không bao giá» chán nản vì con Ä‘Æ°á» ng quá dÃ� � i hoặc quá gian nan Cho dù hà nh trình có kéo dai nhiá» u tháng, hoặc �nhiá» u năm, Ä‘iá» u ấy không đáng kể - vì há» lÃ� � � những ngÆ°á» i �có dÅ©ng lá»±c <br><br> Ä á»©c Pháº� t cÅ©ng là má»™t biểu tượng cho phẩm hạnh nà y TrÆ°á»›c khi thà nh đạo, khi vẫn còn Ä‘i tìm chân lý, ngà i đã cÆ°Æ¡ng quyết nhÆ° sau: “Nếu mục tiêu có thể đạt được bằng sá»± cố gắng của con ngÆ°á» i, tôi sẽ không bao giá» � �ngừng nghỉ hoặc thối chuyển cho đến ngà y thà nh đạt Cho dù chỉ còn lại gân, da bá» c xÆ°Æ¡ng; cho dù máu thịt tôi khô cạn, tÃ�

´i nhất định sẽ không thối lui sá»± tinh tấn của mình, cho đếnngà y nà o tôi đạt được những gì có thể đạt được bằng khả năng, bằng sá»± cố gắng và kiên chà của con

ngÆ°á» i.†<br><br> Con Ä‘Æ°á» ng thứ ba để Ä‘i đến thÃ� � � nh công là tÃ

¢m nguyện tu táºp theo đạo Pháp, hay là Niệm nhÆ° ý túc Lòng yêu chân lý nà y sẽ giữ cho tâm ta lúc nà o cÅ©ng miệt mà i vá»›i sá»± tu táºp Tình yêu đó bao gồm má»™t tâm thức thanh tịnh rất lá»›n và má»™t nhiệt tâm vô bá» bến NhÆ° lần đầu tiên biết yêu - theo �thÆ°á» ng tình thế gian - tâm bạn lúc nÃ� o cÅ©ng chỉ tưởng nhá»› đến ngÆ°á» i mình yêu Tình yêu đạo pháp cÅ©ng có má»™t cÆ°á» ng � �Ä‘á»™ tÆ°Æ¡ng tá»± nhÆ° thế Tình yêu ấy sẽ biến thà nh con Ä‘Æ°á» ng �dẫn đến tuệ giác khi nó trà n ngáºp tâm ta Chung ta lúc nà o cÅ©ng tưởng nhá»› và thá»±c hà nh theo đạo pháp, và trên Ä‘á» i nÃ� y không còn má»™t chuyện gì khác là quan trá» ng hÆ¡n nữa Tình yêu ấy giữ�cho ta vững tiến Nó chÃnh là má»™t tình yêu cao thượng nhất, quý giá nhất trong ta!<br><br> Con Ä‘Æ°á» ng thứ tÆ° dẫn đến thÃ� nh công

là phẩm hạnh của tÆ° duy, tham cứu đạo lý, tức&nbsp; TÆ° duy nhưý túc Có những ngÆ°á» i có sá»± ham thÃ� ch mạnh mẽ, muốn thấu hiểu được những khÃa cạnh sâu xa nhất, uyên thâm nhất của Pháºt pháp Há» không bao giá» bằng lòng vá»›i sá»± hiểu biết tầm � �thÆ°á» ng nông cạn Cái tâm tÆ° duy ấy quán chiếu sá»± vô táº� n của vòng sinh tá» luân hồi - samsara - sá»± vô bá» bến của các cõi sinh �linh, và qua cái nhìn bao quát ấy, há» thấy được những vÆ°á»›ng �mắc trong cuá»™c sống Má»™t ngÆ°á» i vá»›i nhiệt tâm há» c há» i sẽ � � �thấy và hiểu được các nguyên nhân tiá» m ẩn của khổ Ä‘au vÃ� ý thức được khả năng giải thoát của chÃnh mình Há» sẽ cảm �thấy rất vui thú khi tham hiểm và o vùng bà máºt thâm sâu nhất củatâm thức <br><br> Bất cứ ai có được má»™t trong bốn đức tÃnh căn bản nà y, không chóng thì chầy rồi cÅ©ng sẽ Ä‘i đến giải thoát Chúng ta có thể giải thoát được nhá» sức mạnh của �lòng dục, tức cái tâm tham muốn và động năng thúc đẩy ta trênÄ‘Æ°á» ng tu táº� p; ta cÅ©ng có thể Ä‘i đến giải thoát qua đức tinh tấn, cÆ°Æ¡ng quyết, má»™t nghị lá»±c không có gì ngăn trở nổi; ta có thể được giác ngá»™ nhá» sá»± say mê vÃ� lòng yêu quý đạo pháp; và ta cÅ©ng có thể kinh nghiệm được giải thoát bằng năng lá»±c của quán chiếu, má»™t nhu cầu tham cứu và hiểu biết Má»™t trong bốn đức tÃnh ấy Ä‘á» u có thể lÃ� con Ä‘Æ°á» ng Ä‘Æ°a ta đến �giải thoát <br><br> Công việc của ta là là m sao nháºn diện đượcđức tÃnh nà o là ưu Ä‘iểm của mình, và dá»±a trên đó để là m ná» n tảng tu táº� p Ta hãy nuôi dưỡng đức tÃnh đó, phát triển nó

và là m sao cho mỗi ngà y được vững mạnh hơn Sự thách thức lớn nhất cua đỠi ta l� thực hiện được sứ mạng giải thoát,

và là m sao để mang những đức tÃnh giải thoát ấy há»™i nháºp và o giây phút hiện tại Con Ä‘Æ°á» ng tỉnh thức hiện hữu trong má»—i �giây, má»—i phút Nó Ä‘ang có mặt ngay bây giá» vÃ� ở đây Ta có thể nà o vừa giữ được tầm nhìn rá»™ng lá»›n ấy, và cùng má»™t lúc vừa hoà n toà n có mặt trong giây phút hiện tại nà y không? TrÆ°á»›c những gì là chân tháºt, ta có cảm thấy khÃch lệ không? Ta nên nhá»› rằng sá»± tu táºp nay không phải chỉ cho riêng mình mà thÃ

´i, nó còn vì hạnh phúc và lợi Ãch của má» i loÃ� i chúng sinh

Ä á»©c Pháº� t đã chỉ cho ta thấy rõ bốn con Ä‘Æ°á» ng để Ä‘i đến �giải thoát Phần còn lại là tùy ở nÆ¡i ta!<br><br><br>

Nội dung được tải vỠtừ website Rộng mở tâm hồn: �

http://rongmotamhon.net

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn dÆ°á»›i bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp luáº-t

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

Phần 11: II PhÆ°Æ¡ng pháp tu táºp - Mục tiêu, sá»± tinh tấn và buông xả

Joseph Goldstein - Nguyá»…n Duy Nhiên dịch, Nguyá»…n Minh Tiến hiệu Ä‘Ãnh

Là m cách nà o để có thể vừa có má»™t mục tiêu cho sá»± tu táºp, vừa cảm thấy hứng khởi vì con Ä‘Æ°á» ng ta theo có chủ Ä‘Ã� ch và phÆ°Æ¡ng hÆ°á»›ng rõ rệt, mà lại không bị vÆ°á»›ng mắc và o những phiá» n phức của sá»± ná»— lá»±c vÃ� cố gắng? Ä Ã¢y lÃ� má»™t câu há» i�chủ yếu cho bất cứ ai Ä‘ang Ä‘i trên con Ä‘Æ°á» ng tâm linh!<br><br> �Bất cứ sá»± chá» n lá»±a nÃ� o của ta trong cuá»™c Ä‘á» i nÃ� y cÅ©ng Ä‘á» u�liên quan đến má»™t mục tiêu hoặc chủ Ä‘Ãch nà o đó! Má»™t ý thức phÆ°Æ¡ng huá»›ng rõ rà ng sẽ giúp ta sáng suốt hÆ¡n trong việc chá» n lá»±a con Ä‘Æ°á» ng Ä‘Æ°a mình đến mục tiêu mong muốn � �

Thế nên khi hiểu được mục Ä‘Ãch của sá»± ngồi thiá» n, ta sẽ �hiểu được ý nghÄ©a cao thượng của hà nh trình tu táºp nà y Và sá»± hiểu biết đó, đồng thÆ¡i cÅ©ng mang đến cho ta má»™t sá»± khÃchlệ cÅ©ng nhÆ° năng lá»±c để tiếp tục con Ä‘Æ°á» ng <br><br> Giáo lý�của Ä á»©c Pháº� t là má»™t khÃch lệ lá»›n cho chúng ta, ngà i đã trình

bà y tháºt rõ rà ng mục tiêu của con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p: Ä‘Æ°a ta đến má»™t trạng thái sáng suốt và tá»± tại hÆ¡n, dẫn đến má»™t tâm thức thanh tịnh và an vui hÆ¡n NÆ¡i đó ta sẽ không còn bị chi phối bởi tham, sân và si <br><br> Nếu bạn muốn là m tăng trưởngsá»± tinh tấn cÅ©ng nhÆ° năng lá»±c của mình cho hà nh trình vô tan

nà y, bạn có thể thá» má»™t và i phÆ°Æ¡ng pháp quán niệm sau đây Bạn hãy suy ngẫm vá» tá»± tÃ� nh chất tạm bợ, không thÆ°á» ng còn �của má» i hiện tượng Mặc dù chúng ta có thể chỉ hiểu được�sá»± tháºt nà y vá» mặt lý thuyết mÃ� thôi, vì muốn nháºn biết sâu

xa đòi há» i phải có má»™t chánh niệm tháº� t sâu sắc Hãy nhìn lạinhững kinh nghiệm của bạn, bây giá» chúng đâu cả rồi? Giây �phút nà y bÆ°á»›c sang giây phút khác, chúng biến mất Có chăng, ta chỉ còn giÆ° lại những ý niệm hoặc ký ức vá» chúng, nhÆ°ng �những thứ đó cÅ©ng lại trở thà nh tạm bợ, ngắn ngủi Hiểu được sá»± tháºt hiển nhiên vá» luáº� t vô thÆ°á» ng nÃ� y rồi thì cái gì là chân giá trị trong cuá»™c Ä‘á» i bạn? Còn có Ä‘iá» u gì đáng � �để cho bạn theo Ä‘uổi nữa chăng?<br><br> CÅ©ng chÃnh sá»± suy tÆ° vá»�lý vô thÆ°á» ng nÃ� y đã thúc đẩy Ä á»©c Pháº� t ra Ä‘i tìm chân lý giải thoát Ngà i đã tá»± há» i khi còn lÃ� má»™t vị thái tá» trong hoà ng cung: “Vì sao ta lại săn tìm những đối tượng của sinh, lão, bệnh, tá» khi chÃnh ta vẫn còn bị chi phối bởi sinh, lão, bệnh, tá»?†<br><br> Sau khi đạt được giác ngá»™, Ä á»©c Pháº� � t đã khuyến khÃch và thúc giục những ngÆ°á» i khác nên cảm thấy sá»± �cấp bách, vì biết rằng má» i hiện tượng rồi sẽ hoại diệt �Ngà i dạy các đệ tá»: “Có những cây cao và gốc cây, các ông hãy tu táºp thiá» n quán ngay bây giá» , nếu không sẽ hối háº� � n vá» �sau.†Những cây cao vÃ� gốc của chúng là những địa Ä‘iểm thuáºn lợi để ngoi thiá» n trong khÃ� háºu và o thá» i ấy ở Ấn Ä á»™ � �

<br><br> Ä á»©c Pháº� t đã thấy rõ rằng cuá»™c Ä‘á» i của ta ngắn �ngủi nhÆ° thế nà o, cÅ©ng nhÆ° sá»± giác ngá»™ và cÆ¡ há»™i để tu táºp

là quý báu và hiếm hoi biết bao! Nếu ta không biết sỠdụng

thá» i giá» của mình cho xứng đáng, sau nÃ� � y ta sẽ phải mang má»™t ná»—i ân háºn ray rứt vì biết rằng mình đã bá» lỡ Ä‘iá» u quý � �giá nhất trên Ä‘á» i <br><br> Bạn cÅ©ng có thể suy ngẫm vá» việc � �gì đầu tiên đã khiến bạn bÆ°á»›c chân và o con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p Phải chăng đó là má»™t kinh nghiệm riêng tÆ° sâu kÃn nà o đó vá» �khổ Ä‘au? Hay bởi lòng thÆ°Æ¡ng xót khi chứng kiến những Ä‘au Ä‘á»›ncủa ngÆ°á» i chung quanh? Hoặc từ má»™t ná»—i Æ°u tÆ°, khắc khoải vá»� �ý nghÄ©a và mục Ä‘Ãch của cuá»™c sống nay? Ä Ã´i khi đâu đó trên �quãng Ä‘Æ°á» ng tu táº� p, chúng ta đã đánh mất Ä‘i cái cảm hứng ban đầu ấy Hãy cố nối liá» n lại vá»›i nó, vá»›i tình yêu ban đầu�của ta! Ä Æ°á»£c nhÆ° váº� y, ta sẽ má»™t lần nữa thắp lên ngá» n lá»� a say mê và tinh tan trên hà nh trình đầy bất ngá» của giác ngá»™ vÃ�giải thoát <br><br> Thiếu ngá» n lá»� a Ä‘am mê ấy sẽ không có má»™t việc gì có thể xảy ra Chúng ta chỉ Ä‘Æ¡n giản sống và hà nh Ä‘á»™ng theo những thói quen, táºp quán cố hữu của mình Tháºt hiếm

ai có thể thoát ra được những thói quen nà y để có thể nhìn thấy thá»±c tại má»™t cách sáng suốt, má»›i mẻ, và biết chá» n �lá»±a bằng tuệ giác thay vì theo những phản ứng đã bị Ä‘iá» u �kiện hóa quá nặng ná» <br><br> NhÆ°ng chỉ có sá»± tinh tấn thôi �thì chÆ°a đủ Mặc dù phẩm hạnh ấy rất là quý báu, nhÆ°ng nó cÅ©ng có thể Ä‘Æ°a ta đến sá»± lầm lạc nếu ta phát huy quá Ä‘á»™ Nếu không khéo, ta có thể vì quá cố chấp và o mục tiêu giác ngá»™ rồi trở nên đầy tham vá» ng, có má»™t thái Ä‘á»™ ganh Ä‘ua tâm �linh và đâm ra khắt khe vá» sá»± tiến bá»™ của mình Khi ta ná»— �lá»±c và cố gắng vá»›i má»™t sá»± khẩn thiết quá Ä‘á»™, có thể vì đó mà trở thà nh vô vá» ng Bắt buá»™c má»™t việc nÃ� o đó phải xảy ra ngay bây giá» chắc chắn sẽ lÃ� m má» Ä‘i sá»± sáng suốt �của ta, việc ấy có thể Ä‘Æ°a đến sá»± thất chÃ, nản lòng và có khi là tuyệt vá» ng <br><br> Sau khi đã ý thức được những �trở ngại gây nên bởi loại ná»— lá»±c và tinh tấn vừa kể

(thÆ°á» ng lÃ� bang kinh nghiệm Ä‘au thÆ°Æ¡ng của chÃnh mình), có má»™t số ngÆ°á» i đâm ra từ bá» hết má» i ý niệm vá» mục Ä‘Ã� � � � ch Ä Ã¢y �cÅ©ng lại là má»™t sai lầm khác! Khi ta không có mục tiêu và trở nên chấp rằng, tu táºp chỉ Ä‘Æ¡n giản có nghÄ©a là trở nen tỉnh thức và chú ý trong giây phút hiện tại, mà không có má»™t ý thức nà o vá» mục Ä‘Ã� ch, hoặc phát triển sá»± hiểu biết của mình, thì chúng ta đã vô tình đánh mất Ä‘i má»™t nguồn năng

lượng vô cùng của nghị lá»±c và cảm hứng <br><br> Ä iá» u quan � �trá» ng mÃ� ta cần khám phá trong tu táºp thiá» n quán - cÅ©ng nhÆ° trong �nhiá» u vấn Ä‘á» khác nữa - lÃ� � sá»± quân bình giữa tinh tấn và buÃ

´ng xả Trên bá» mặt thì hai đức tÃ� nh nà y có vẻ nhÆ° mâu thuẫn nhau! Là m sao ta có the vừa gắng sức theo Ä‘uổi má»™t mục tiêu mà cùng má»™t lúc vừa buông xả, chấp nháºn những gì xảy ra theo sá»± khai mở tá»± nhiên của nó? Hiểu rõ được nghịch lý nà y là má»™tkhúc quanh quyết định, vì nó giúp ta nháºn thức được trá» n vẹn�con Ä‘Æ°á» ng tu táº� p của mình <br><br> Buông xả không có nghÄ©a là nhẫn nhịn má»™t cách thụ Ä‘á»™ng, mà có nghÄ©a là biết buông bá» , �biết nÆ°Æ¡ng theo đạo pháp, theo sá»± tháºt của kinh nghiệm trong giÃ

¢y phút hiện tại nà y Sá»± chấp nháºn ấy sẽ khÆ¡i dáºy nghị lá»±c

và giúp ta có thể tinh tấn mà không há» bị lay chuyển hoặc �vÆ°á»›ng mắc Ta ý thức được sá»± khẩn cấp của vấn Ä‘á» tu �táºp, nhÆ°ng vẫn biết linh Ä‘á»™ng và há»™i nháºp và o bất cứ những gì Ä‘ang xảy ra trong hiện tai: cái nà y Ä‘ang có mặt, tiếp đến sẽ là cái khác <br><br> Trong những năm đầu tiên tu táºp, tôi Ä‘Ã o luyện đức tÃnh buông xả nà y bằng cách tá»± nhắc nhở

rằng: công việc của tôi trong khóa tu là ngồi thiỠn v� đi kinh

hà nh, ngồi va Ä‘i, ngồi và đi - rồi cứ để những gì xảy ra sẽ xảy ra Bằng cách duy trì sá»± cố gắng của mình qua phÆ°Æ¡ng thức Ä‘Æ¡n giản ấy, tôi có thể chấp nháºn và nÆ°Æ¡ng theo má» i �thăng trầm trong sá»± tu táºp Có những lúc má» i sá»± Ä‘á» u trôi � �chảy, dá»… dà ng và tốt đẹp, nhÆ°ng cÅ©ng có những lúc chỉ gặp toà n Ä‘au Ä‘á»›n, khó khăn Tôi vẫn cứ tiếp tục ngồi thiá» n vÃ� Ä‘i kinh hà nh, ngồi và đi Và đạo pháp cứ tuần tá»± khai mở

<br><br> Vấn Ä‘á» giữ quân bình giữa hai yếu tố tinh tấn vÃ� buÃ

´ng xả nà y có thể được hiểu theo má»™t cách rất giản dị Má»™t đêm, tôi Ä‘i theo con Ä‘Æ°á» ng nhá» xuyên qua rừng dẫn từ nhÃ� �đến thiá» n Ä‘Æ°á» ng ở cạnh đó Trá» i tối Ä‘en nhÆ° má»±c Rõ � � �

rà ng là tôi có má»™t mục Ä‘Ãch trong đầu: Ä‘i đến thiá» n Ä‘Æ°á» ng � �phÃa bên kia bá» rừng à muốn ấy tạo cho tôi má»™t phÆ°Æ¡ng � �

hướng, đặt tôi lên con đưỠng mòn ấy v� giữ cho tôi tiến bước Nhưng nếu tôi không chịu chú ý đến mỗi bước chân trong mỗi giây phút, thì tôi có thể bị té ngã vì vấp và o

đá hoặc những chá»— lồi lõm trên Ä‘Æ°á» ng <br><br> Hoặc nhÆ° trong�việc leo núi chẳng hạn Ta cần biết quân bình phối cảnh của mình để có thể tiếp tục tiến tá»›i, để duy trì lòng ham thÃch

và nghị lá»±c của ta Ta phải ý thức được từng má»—i bÆ°á»›c chÃ

¢n, má»—i vị trà miếng đất dÆ°á»›i chân, và cùng má»™t lúc, táºp trung cái nhìn và o đỉnh núi, mục tiêu mà mình muốn lên đến Bằng cách giữ tầm nhìn cho rá»™ng - ý thức vá» mục Ä‘Ã� ch - và cùng má»™t lúc, chú tâm và o giây phút hiện tại, ta sẽ tìm thấy được sá»± quân bình cÅ©ng nhÆ° năng lá»±c để hoà n

tất con đưỠng giải thoát <br><br><br>�

Nội dung được tải vỠtừ website Rộng mở tâm hồn: �

http://rongmotamhon.net

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn dÆ°á»›i bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp luáº-t

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

Phần 12: Tu tâm

Joseph Goldstein - Nguyá»…n Duy Nhiên dịch, Nguyá»…n Minh Tiến hiệu Ä‘ÃnhCó má»™t cuá»™c tranh luáºn đã kéo dà i từ hÆ¡n 2.500 năm nay vá» vấn �Ä‘á» tâm ta nằm ở nÆ¡i nÃ� o Tâm nằm ở bá»™ óc chăng? Hay tâm ta nằm ở trái tim của mình?<br><br> Ở đây, tôi không cố gắng để Ä‘em lại má»™t câu trả lá» i xác định nÃ� o, nhÆ°ng tôi nghÄ© cÅ©ng có Ãch để biết rằng, đôi khi trong thiá» n quán, ta có thể �cảm nháºn má»™t cách mãnh liệt rằng tâm thức được phát toả ra từ nÆ¡i trung tâm bá»™ tim của mình - không phải trái tim váºt lý,

mà là vùng năng lá»±c tâm linh nằm ngay ở giữa ngá»±c Có thể là năng lá»±c tâm linh ấy phát xuất từ bá»™ óc và ta cảm nháºn nó ởtrái tim, hay cÅ©ng có thể là nó bắt đầu nÆ¡i vùng trung tâm bá»™ tim và được chuyển đến bá»™ óc!<br><br> Trong ngôn ngữ của má»™tsố quốc gia à châu, chữ tâm có thể dùng để chỉ trái tim �hoặc bá»™ óc Vấn đỠđã được giải quyết hết sức tháº� t giản dị! Bạn nên nhá»› rằng khi chúng ta sá» dụng danh từ tâm theo ngôn ngữ của Pháºt giáo, thì ta không chỉ nói riêng vá» bá»™ �óc hay phần trà tuệ mà thôi Tâm ở đây có nghÄ©a là thức: má»™t quan năng cua tri giác giúp ta nháºn biết được má»™t đối tượng cùng vá»›i má» i cảm thá» , má» i cảm tưởng có liên hệ đến cái � � �biết ấy, chúng có thể sinh khởi bằng nhiá» u cách phối hợp �khác nhau, trong bất cứ giây phút nà o Vá»›i tuệ giác thiá» n quán �ấy thì trái tim và bá»™ óc tháºt ra chỉ là má»™t!<br><br> Nếu váºy thì sá»± tu tâm hay chuyển hóa ý thức là để là m gì? Thức, nói má»™t cách Ä‘Æ¡n giản là cái biết NhÆ°ng trong má»—i giây phút của cái biết ấy có nhiá» u trạng thái tam thức khác biệt liên hệ �vá»›i nó phát sinh theo Giáo lý của Ä á»©c Pháº� t có Ä‘á» cáº� p nhiá» u �đến những trạng thái tâm thức nà y - những tâm bất thiện nhÆ°

là tham, sân, si, sợ hãi và những tâm thiện như là niệm, từ, bi

và trà tuệ <br><br> Chúng ta có thể hiểu sá»± tu tâm nà y qua pháp môn Tứ chánh cần mÃ Ä á»©c Pháº� t đã chỉ dạy: Trong sá»± tu táºp, tacố là m sao để diệt trừ những tâm bất thiện đã sinh khởi; đối vá»›i những tâm bất thiện chÆ°a sinh thì giữ cho chúng đừngsinh Và cÅ©ng thế, ta cố gắng nuôi dưỡng, củng cố những tâm thiện đã có mặt, và tu táºp, phát triển thêm những tâm thiện

nà o chÆ°a sinh!<br><br> Ä Ã³ cÅ©ng chÃ� nh là công thức của sá»± chuyển hóa TrÆ°á»›c hết, ta cần quán chiếu kỹ cái tâm nà y của mình, xem nó thá»±c sá»± là gì! Từ công phu quán chiếu ấy, ta sẽ phát triển được má»™t trà tuệ phân biệt, nháºn thức được những tÃ

¢m nà o là bất thiện, Ä‘Æ°a ta đến khổ Ä‘au; và những tâm nà o là thiện, Ä‘em lại cho ta hạnh phúc Dá»±a trên chÃnh nháºn thức và kinhnghiệm của bản thân mình mà ta sẽ thá»±c hà nh theo bốn phÆ°Æ¡ng pháp ấy Và đó cÅ©ng chÃnh là con Ä‘Æ°á» ng rèn luyện tâm mÃ� ta Ä‘ang tu táºp <br><br><br>

Nội dung được tải vỠtừ website Rộng mở tâm hồn: �

http://rongmotamhon.net

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn dÆ°á»›i bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp luáº-t

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

Phần 13: Phương pháp thiỠn t� p

Joseph Goldstein - Nguyá»…n Duy Nhiên dịch, Nguyá»…n Minh Tiến hiệu Ä‘ÃnhNgồi cho thoải mái, giữ cho lÆ°ng thẳng nhÆ°ng không nên gồng cứng hoặc gắng sức quá Nhẹ nhà ng nhắm mắt lại và ghi nháºn cảm giác của hÆ¡i thở khi không khà đi ngang qua mÅ©i hay ở môi trên Cảm giác của hÆ¡i thở và o thấy rất Ä‘Æ¡n giản và tá»± nhiên Chú ý đến cảm giác của hÆ¡i thở ra xem nhÆ° thế nà o Bạn cÅ©ng có thể chá» n theo dõi cảm giác lên xuống của ngá»±c �hoặc bụng khi hÆ¡i thở ra và o <br><br> Dù bạn có chá» n theo dõi �cảm giác của hÆ¡i thở ở bất cứ má»™t nÆ¡i nà o cÅ©ng váºy, ở mÅ©ihay là sá»± di Ä‘á»™ng của ngá»±c hoặc bụng, bạn phải luyện táºp sao cho mình có thể ý thức được rõ rà ng giai Ä‘oạn đầu tiên nhất của hÆ¡i thở và o Và tiếp tục duy trì sá»± chú ý của mìnhcho đến trá» n má»™t hÆ¡i thở vÃ� o ấy Rồi sau đó, ghi nháºn giai Ä‘oạn đầu tiên nhất của hÆ¡i thở ra và duy trì sá»± chú ý của

ta cho đến cuối hÆ¡i thở ra ấy <br><br> Ä iá» u quan trá» ng lÃ� � � đừng bao giá» trở nên tham lam quá Chúng ta bất cứ ai cÅ©ng có �khả năng cam nháºn được trá» n vẹn má»™t hÆ¡i thở NhÆ°ng nếu ta �cố gắng hÆ¡n thế, nếu chúng ta có ý nghÄ© rằng mình sẽ chú ý hÆ¡i thở trong vòng ná»a giá» , thì chừng ấy ta sẽ không thể nÃ� o kham nổi Duy trì sá»± chú ý chuyên nhất trong má»™t khoang thá» i gian �

dà i nhÆ° váºy là chuyện hoà n toà n nằm ngoà i khả năng của tâm ta,

và vì váºy mà ta sẽ dá»… trở nên chán nản, thối chà Hãy nối liá» n vÃ� duy trì sá»± chú ý của mình vá»›i má»™t hÆ¡i thở mà thôi rồi sau đó má»›i thêm má»™t hÆ¡i thở nữa Bằng cách ấy, ta có thể thá»±c hà nh trong khả năng của mình, và tâm ta sẽ trở nên anđịnh dá»… dà ng và giản dị hÆ¡n <br><br> Ä Ã´i lúc sẽ có những �đối tượng khác khởi lên - nhÆ° cảm thá» của thân, tÆ° tưởng, �hình ảnh, cảm xúc Ghi nháºn xem chúng xuất hiện và biến đổi rasao bằng má»™t ý thức cởi mở ThÆ°á» ng thì chúng ta dá»… trở nên �xao lãng, lạc giữa những sá»± phô bà y của kinh nghiệm và đánh mất Ä‘i sá»± chú ý của mình Vừa khi ý thức được việc ấy, ta

hãy trở vá» vá»›i trạng thái Ä‘Æ¡n thuần của chánh niệm <br><br> �Trong giai Ä‘oạn đầu, ta chỉ nên chú tâm và o hÆ¡i thở mà thôi, nên chá» n đó lÃ� m Ä‘á» mục chÃ� nh Ä á» mục ấy tuy căn bản nhÆ°ng � �không phải là duy nhất Ä á»‹nh tâm theo lối ấy sẽ giúp ta ổn �định được sá»± chú tâm của mình, giữ cho ta được tỉnh thức

và có chánh niệm Ä em tâm mình trở lại vá»›i má»™t Ä‘á» mục chÃ� �

-nh, thà dụ như là hơi thở, đòi hỠi một sự cố gắng, một c�

´ng phu Và công phu ay sẽ tạo nên má»™t năng lượng Chuyện ấy cÅ©ng giống nhÆ° khi ta lặp Ä‘i lặp lại má»™t Ä‘á»™ng tác thể dục để rèn luyện bắp thịt váºy Bạn kiên nhẫn táºp luyện và rồi thân bạn sẽ được cÆ°á» ng tráng Trở vá» vá»›i Ä‘á» mục chÃ� � � nh của mình là má»™t loại thể dục của tâm linh Khi ta cứ tiếp tục trở lại vá»›i hÆ¡i thở của mình, lần nữa rồi thêm lần nữa, dần dần tâm ta sẽ trở nên mạnh mẽ và vững và ng Mức Ä‘á»™ của năng lượng trong ta cÅ©ng từ đó mà gia tăng theo Và đến khi nà o ta đạt được má»™t ý thức không cần Ä‘á» mục, �chừng ấy ta sẽ cảm nháºn được sá»± váºt má»™t cách tinh tế và mạnh mẽ <br><br> Những lúc nà o bạn cảm thấy có má»™t sá»± gò bó hay căng thẳng trong việc thá»±c táºp của mình, bạn nên giữ chonó được thoải mái và ná»›i rá»™ng phạm vi ý thức của mình ra Hãy tạm gác hÆ¡i thở qua má»™t bên và thay và o đó chỉ can giản dị ghi nháºn bất cứ những gì xảy ra nÆ¡i sáu cánh cá»a giác quan (năm giác quan váºt lý cùng vá»›i tâm ý) nhÆ° nghe, thấy, xúc chạm, ngứa ngáy, suy nghÄ© Hoặc là bạn cÅ©ng có thể an nghỉ trong cáiý thức mênh mông và tÆ° nhiên của mình, và chỉ chú ý đến sá»± sinh diệt của những âm thanh Ä‘ang xảy ra chung quanh mà thôi Khi taná»›i rá»™ng tâm Ä‘iểm phạm vi ý thức của mình ra bằng cách ấy, nó có thể giúp cho tâm ta trở lại quân bình và rá»™ng lá»›n hÆ¡n

<br><br> Bạn cÅ©ng có thể sá» dụng phÆ°Æ¡ng pháp ghi nháºn bằng tâm để duy trì chánh niệm Nghệ thuáºt ghi nháºn bằng tâm, nhÆ° là má»™t công cụ thiá» n quán, đòi há» i má»™t sá»± thá»±c hÃ� � nh và trải nghiệm Ä áº·t tên cho những đối tượng của kinh nghiệm khi chúng�sinh lên có thể giúp cho chánh niệm bằng nhiá» u cách khác nhau �

<br><br> Sá»± ghi nháºn ấy phải được thá»±c hà nh tháºt nhẹ nhà ng, nhÆ° má»™t lá» i nói khẽ trong tâm, nhÆ°ng vá»›i má»™t sá»± chÃ� nh xác và chắc chắn đủ để ta co thể liên kết trá»±c tiếp được vá»›i đối tượng Và dụ, bạn có thể đặt tên cho má»—i hÆ¡i thở củamình, và gá» i thầm trong tâm lÃ� “và o, ra†hoặc “phồng, �

xẹp†Thêm vÃ� o đó, bạn cÅ©ng có thể ghi nháºn tất cả những hiện tượng khac xảy ra trong khi ngồi thiá» n Khi có má»™t tÆ° �

tưởng khởi lên, ta ghi nháºn “suy nghĩ†Nếu có má»™t cảm thá» � �

nà o ở thân trở nên nổi báºt, ta có thể niệm thầm trong đầu: “đụng chạm, rung Ä‘á»™ng, căng thẳng, ngứa ngáy†, hay lÃ� bất cứ má»™t cảm giác nà o đó mà bạn ghi nháºn được Khi có má»™t âmthanh hoặc hình ảnh nà o nổi báºt, thì ta ghi nháºn “nghe†hoặc �“thấy†<br><br> Sá»± ghi nháº� n ấy tá»± nó cÅ©ng có thể được xemnhÆ° là má»™t hiện tượng xảy ra trong tâm, mặc dù nó có khả năng giúp cho ta khá» i bị thất niệm Việc gá» i tên, cÅ©ng giống � �nhÆ° là đóng tấm khung chung quanh má»™t bức hình, giúp ta nháºn diệnđối tượng được rõ rà ng hÆ¡n và giúp sá»± quan sát của ta

được chÃnh xác hÆ¡n <br><br> PhÆ°Æ¡ng phap ghi nháºn bằng tâm nà y còngiúp cho chánh niệm theo má»™t cách khác nữa Nó cho ta thấy khi nà oý thức của mình chỉ là má»™t phản ứng của thói quen và khi nà o

là chánh niệm thá»±c sá»± Và dụ, có thể chúng ta cảm nháºn đượcmá»™t cái Ä‘au Ä‘ang có mặt nÆ¡i thân, nhÆ°ng nháºn thức ấy cÅ©ng đã bị qua mà ng lá» c của tâm ghét bá» Nếu không có phÆ°Æ¡ng pháp ghi � �nháºn nà y, thÆ°á» ng thì ta không thấy được sá»± ghét bỠđó, vÃ� � nó có thể trở thà nh má»™t bức mà n tinh vi che phủ trên cái Ä‘au Ngoà i ra, cách ghi nháºn của ta cÅ©ng có thể tiết lá»™ cho biết rấtnhiá» u vá» trạng thái tâm thức Bạn ngồi yên vÃ� � niệm thầm trong đầu “đau, Ä‘au†nhÆ°ng có lẽ bằng má»™t giá» ng Ä‘ay nghiến� �trong má»—i sá»± ghi nháºn Giá» ng Ä‘iệu ghi nháº� n ấy cho ta thấy rõ

rà ng trạng thái thá»±c sá»± của tâm mình Ä iá» u tháº� � t lạ kỳ là tachỉ cần giản dị thay đổi cách ghi nháºn của mình thôi, thì

trạng thái của tâm cÅ©ng sẽ thay đổi theo! PhÆ°Æ¡ng pháp ghi nháºn sẽ tôi luyện phẩm chất của chánh niệm, của má»™t trạng thái ý thức thuần tuý không phản ứng trong ta <br><br> PhÆ°Æ¡ng pháp ghinháºn bằng tâm nà y cÅ©ng có thể giúp năng lá»±c tinh tấn của ta được vững mạnh thêm Vì sá»± ghi nháºn ay đòi há» i má»™t cố �gắng đặc biệt nên có ngÆ°á» i sẽ cảm thấy khó khăn trong giai �Ä‘oạn đầu NhÆ°ng ná»— lá»±c cuối cùng của ta chắc chắn sẽ chiến thắng được má» i sá»± lÆ°á» i nhác vÃ� � buông thả trong ta Khi

ta có thể nhẹ nhà ng ghi nháºn được má»—i đối tượng khi chúng sinh khởi, Ä‘iá» u đó sẽ khÆ¡i Ä‘á»™ng được nguồn năng lượng vÃ�giữ cho sá»± tu táºp của ta má»—i ngà y được tiến triển và thâm sÃ

¢u hÆ¡n <br><br> Ghi nháºn bằng tâm là má»™t phÆ°Æ¡ng tiện khéo léo giúp cho ta lúc nà o cÅ©ng duy trì được nghị lá»±c, sá»± tinh xác và chánh niệm Bạn hãy táºp thá» phÆ°Æ¡ng pháp nà y trong lần ngồi thiá» n tá»›i, mặc dù lúc đầu bạn khó có thể duy trì được lÃ�

¢u Hãy Ä‘Æ¡n giản ghi nháºn những gì Ä‘ang xảy ra ngay khi bạn ý thức được chúng: phồng, xẹp; suy nghÄ©, suy nghÄ©; Ä‘au, Ä‘au;

phồng, xẹp Ä Ã³ng khung má»—i giây phút kinh nghiệm lại bằng má»™t �ghi nháºn nhẹ nhà ng trong tâm Hãy quán sát sá»± khác biệt vá» phẩm�chất của sá»± chú ý trong bạn <br><br> Bạn hãy kiên nhẫn trong việc thá»±c táºp sá» dụng phÆ°Æ¡ng pháp nà y Ä Ã´i khi có ngÆ°á» i ghi � �nháºn bằng má»™t giá» ng Ä‘iệu ồn Ã� o quá, vô tình là m lu má» Ä‘i �kinh nghiệm thá»±c sá»± của mình Lại có ngÆ°á» i cố gắng �

quá sức, trở nên căng thẳng và gò bó Hãy để sá»± ghi nháºn của mình nhẹ nhà ng rÆ¡i xuống chạm và o đối tượng, nhÆ° má»™t cánh bÆ°á»›m Ä‘áºu lên má»™t đóa hoa, hoặc là để cho nó nổi lên theo đối tượng, nhÆ° má»™t bong bóng nÆ°á»›c nổi lên váºy Hãy nhẹ nhà ng, thoải mái, vui chÆ¡i vá»›i nó!<br><br> Bạn hãy trải nghiệm phÆ°Æ¡ng pháp ghi nháºn nà y và tá»± tìm cho mình má»™t kỹ thuáºt riêng để áp dụng Có má»™t lần trong khi Ä‘i kinh hà nh, tôi bÆ°á»›c nhữngbÆ°á»›c chân tháºt cháºm rãi và có ý thức, và rút ngắn những ghi nháºn của

mình lại chỉ còn mẫu âm đầu tiên mà thôi Thay vì niệm thầmtrong đầu dỡ, bÆ°á»›c, đạp, tôi chỉ niệm d, b, Ä‘, d, b, Ä‘ Những ghi nháºn ấy dÆ°á» ng nhÆ° trôi lÆ°á»›t nhẹ nhÃ� ng tá»± nhiên trên má»—i Ä‘á»™ng tác của bÆ°á»›c chân Dù váºy, mục Ä‘Ãch của sá»± ghi nháºn - là giữ cho tâm mình được định và trụ lại trong suốt thá» i gian của má»™t bÆ°á»›c chân hay hÆ¡i thở - vẫn được �đáp ứng đầy đủ <br><br> Bạn hãy tá»± thá» nghiệm để tìm cho mình má»™t phÆ°Æ¡ng pháp Nếu có lúc nà o bạn cảm thấy sá»± ghi nháºn gây trở ngại nhiá» u quá, hay lÃ� nó cháºm chạp quá không theo kịp vá»›i sá»± thay đổi chung quanh, bạn hãy tạm dừng sá»± ghi nháºnlại má»™t thá» i gian Thá»� xem sao! Thà nghiệm vá»›i âm lượng, vá»›i sÆ° gá» i tắt, rút ngắn lại Nhá»› rằng đây chỉ lÃ� má»™t công cụ, và hãy tá»± tìm cho mình má»™t phÆ°Æ¡ng pháp sá» dụng nà o thÃch hợp nhất Quan sát xem nó có duy trì được má»™t sá»± chú ý kéo

dà i không! Bạn hãy tá»± chứng nghiệm lấy tác dụng của sá»± ghi nháºn Hãy má» m dẻo vÃ� táºn hưởng niá» m vui của sá»± khám phá �

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

<br><br> Vì sao ta có thể táºp trung tâm ý tháºt dá»… dà ng và o những sinh hoạt nà y, mà khi thiá» n táº� p tâm ta lại trở nên xao lãng và bất an đến thế? Má»™t Ä‘iá» u không ngá» lÃ� � câu há» i tầm thÆ°á» ng� �đó có thể Ä‘Æ°a ta đến má»™t tuệ giác rất uyên thâm vá» khổ �Ä‘au và giải thoát <br><br> Cái mà ta gá» i lÃ� “tâm†đó lÃ� má»™tquan năng nháºn thức tá»± nhiên và thuần túy - nó vô hình, trong suốt và linh Ä‘á»™ng Trong Pháºt giáo Tây Tạng nó còn được gá» i �

là “sức mạnh nháºn thức của má»™t tÃnh rá»—ng lặng†NhÆ°ng tháº� t

ra tâm không phải chỉ duy có sá»± nháºn thức mà thôi! Vì trong má»—igiay phút kinh nghiệm sẽ có những phẩm tÃnh đặc biệt khác, còn được gá» i lÃ� tâm hà nh, sinh lên cùng vá»›i nó và tô mà u thêm cho nháºn thức ấy Tá»· dụ nhÆ° tham, sân, thÆ°Æ¡ng yêu, chánh niệm, định, trà tuệ, và nhiá» u đức tÃ� nh khác nữa, Ä‘á» u lÃ� những tâm

hà nh sinh lên và diệt Ä‘i trong những thá» i khắc khác nhau, vÃ� má»—itâm hà nh có má»™t công năng riêng biệt của nó <br><br> Trong khi chúng ta là m những việc khác nhau, sẽ có những tâm hà nh khác nhauhoạt Ä‘á»™ng NhÆ° khi Ä‘ang chÆ¡i nintendo chẳng hạn, chúng ta phải thá»±c sá»± có mặt ngay lúc đó vá»›i trò chÆ¡i, nếu không chắc chắn sẽ thua Tâm ta khi đó phải tháºt vững và ng và táºp trung Lúc ấy, yếu tố định khá vững mạnh Thêm và o vá»›i định là má»™t đặc tÃnh khác của tâm, cÅ©ng giữ vai trò vô cùng trá» ng yếu�

là tâm hà nh của tưởng Tưởng có công năng nháºn diện, đặt tên và ghi nhá»› má»—i hình dạng bằng cách chá» n ra những Ä‘iểm �đặc thù của nó Nhá» vÃ� o năng lá»±c của tưởng mà chúng ta nháºn

ra được má»—i hình dạng của đối tượng mình kinh nghiệm là đà n bà hoặc Ä‘Ã n ông, là cây thông, là máy Ä‘iện toán, hay xe hÆ¡i và vô số váºt khác nữa Hai yếu tố định và tưởng giữcho ta có mat trong hiện tại và chú tâm và o bất cứ trò chÆ¡i nà o của cuá»™c sống Ä‘ang xảy ra vá»›i ta <br><br> NhÆ°ng trong thiá» n quán�thì khác! Muốn phát triển trà tuệ, chúng ta cần cá»™ng thêm yếu tố niệm và o công thức định và tưởng Niệm Ä‘i xa hÆ¡n là việc chỉ Ä‘Æ¡n giản nháºn diện những gì Ä‘ang xảy ra Nó không phải chỉ có công năng giữ cho tâm ta được vững và ng mà thôi; qua năng lá»±c quán chiếu sâu sắc của nó, chánh niệm có thể phô

bà y được chân tÃnh của má» i vat <br><br> Mải mê chú tâm theo dõi�má»™t cuốn phim hoặc chÆ¡i nintendo sẽ không là m phát lá»™ được tÃ-

nh chất tạm thỠi của những hiện tượng Những lúc ấy chúng �

ta không nhìn thấy được tá»± tÃnh vô thÆ°á» ng vÃ� bản chất vô thá»±c thể của vạn váºt, của má» i biến cố VÃ� ta cÅ©ng không nháºn thấy được tá»± tÃnh rá»—ng lặng của tâm thức Tâm hà nh của định và tưởng sinh lên trong má»—i giây phút, ngay cả khi tâm

ta Ä‘ang bị lôi cuốn theo dòng tÆ° tưởng, ta vẫn có khả năng nháºn biết được vấn Ä‘á» gì mình Ä‘ang suy nghÄ© NhÆ°ng duy chỉ �có chánh niệm má»›i có thể phát lá»™ được rằng ta Ä‘ang suy nghÄ©

Ä Ã³ lÃ� má»™t Ä‘iểm khác biệt rất quan trá» ng Tưởng tá»± nó không�Ä‘Æ°a đến trà tuệ vá» vô thÆ°á» ng vÃ� � vô ngã, vì nó hay lôi kéo tadÃnh mắc và o ná»™i dung và câu chuyện của sá»± việc Ä‘ang xảy ra ChÃnh chánh niệm giúp ta thoát ra khá» i câu chuyện ấy vÃ� ghi nháºn được sá»± sinh diệt tiếp nối liên tục của những cảm thá» , �tÆ° tưởng và ngay cả của chÃnh ý thức nữa <br><br> Nếu ta hiểuđược ba tâm hà nh quan trá» ng nÃ� y - định, tưởng và niệm - má»™t cách tháºt rõ rà ng, thì sá»± quân bình của chúng sẽ trở thà nh má»™t không gian của sá»± giải thoát <br><br><br>

Nội dung được tải vỠtừ website Rộng mở tâm hồn: �

http://rongmotamhon.net

Việc sá» dụng ná»™i dung nà y và o mục Ä‘Ãch khai thác lợi nhuáºn dÆ°á»›i bất kỳ hình thức nà o là vi phạm đạo đức và pháp luáº-t.

Chúng tôi khuyến khÃch việc phổ biến vì mục Ä‘Ãch lợi tha Xin vui lòng ghi rõ nguồn thông tin trÃch dẫn và không tùy tiện sá»a chữa, thêm bá»›t và o ná»™i dung hiện có

Kinh nghiệm thiỠn quán�

Phần 15: Chấp nháºn

Joseph Goldstein - Nguyá»…n Duy Nhiên dịch, Nguyá»…n Minh Tiến hiệu Ä‘ÃnhTrong khi hÆ°á»›ng dẫn thiá» n, chúng tôi thÆ°á» ng khuyên các thiá» n � � �sinh nên táºp phát triển cho mình má»™t “tâm má» m dịu vÃ� rá»™ng lá»›n†NhÆ°ng có má»™t lần, khi tôi sá»� dụng từ ngữ ấy trong lúcdạy thiá» n ở Úc châu, tôi khám phá ra rằng từ ngữ “tâm mem �dịu†có má»™t ý nghÄ©a đối vá»›i ngÆ°á» i dân ở đó hoÃ� � n toà n khác vá»›i ý tôi muốn nói Vì váºy mà tôi nghÄ© cần thiết phải

là m sáng tá» việc nÃ� y <br><br> Khi chúng tôi Ä‘á» cáº� p đến má»™t “tâm má» m dịu vÃ� rá»™ng lá»›n†lÃ� ý muốn nói đến đức tÃnh chấp nháºn Và dụ nhÆ° khi bạn Ä‘ang theo dõi hÆ¡i thở trong khi ngồithiá» n vÃ� bạn cảm thấy có má»™t sá»± gì chống chá» i hay căng �thẳng Cảm giác chống cá»± nà y có thể là dấu hiệu báo vá»›i bạn rằng, có má»™t sá»± việc nà o Ä‘o Ä‘ang có mặt trong kinh nghiệm

mà bạn đã không ghi nháºn hoặc không cho phép nó xảy ra Có lẽ bạn đã không cởi mở đối vá»›i má»™t số cảm thá» nÃ� o đó Ä‘angcó mặt nÆ¡i thân, nó có thể là má»™t sá»± khó chịu, hoặc má»™t cảm xúc tiá» m ẩn nÃ� o đó Hay có thể bạn Ä‘ang quá vÆ°á»›ng mắc

và o những kỳ vá» ng của mình, bằng sá»± ná»— lá»±c vÃ� cố gắng quá mức, bạn muốn kinh nghiệm trong hiện tại của mình phải khác vá»›i những gì chúng thá»±c sá»± Ä‘ang hiện hữu <br><br> Má» m �dịu có nghÄ©a là rá»™ng mở ra vá»›i những gì Ä‘ang có mặt, an trú trong chúng Những lúc đó bạn hãy thá» câu “thần chú†nÃ� y: “Không sao cả Bất cứ việc gì cÅ©ng không sao hết Hãy để chotôi cảm nháºn nó.†Má»™t tâm má» m dịu lÃ� � nhÆ° thế! Bạn có thể mở rá»™ng kinh nghiệm của mình, bằng má»™t ý thức chấp nháºn, cho phép, và thá»±c sá»± có mặt vá»›i bất cứ má»™t việc gì Ä‘ang chiếmÆ°u thế: má»™t cÆ¡n Ä‘au, má»™t ý nghÄ©, má»™t cảm xúc, hay bất cứ má»™t việc gì khác <br><br> PhÆ°Æ¡ng cách là m cho tâm ta được má» m �dịu gồm có hai bÆ°á»›c BÆ°á»›c thứ nhất là trở nên tỉnh thức

và chú ý đến bất cứ việc nà o Ä‘ang chiếm Æ°u thế nhất trong giá» phút nÃ� y Ä Ã³ cÅ©ng lÃ� má»™t kim chỉ nam cho má» i phÆ°Æ¡ng pháp �thiá» n quán! The nên bÆ°á»›c đầu tiên lÃ� táºp cho ta biết nhìn và cởi mở <br><br> BÆ°á»›c thứ nhì là ghi nháºn xem mối tÆ°Æ¡ng quan giữa ta vá»›i những gì Ä‘ang xảy ra nhÆ° thế nà o ThÆ°á» ng thì �chúng ta có thể có mặt vá»›i má»™t hiện tượng nà o đó Ä‘ang khởilên, nhÆ°ng bằng phản ứng của thói quen Nếu Æ°a thÃch, ta sẽ có khuynh hÆ°á»›ng muốn nắm giữ và trở nên quyến luyến Và nếu khÃ

´ng Æ°a thÃch, vì nó Ä‘em lại má»™t khổ Ä‘au nà o đó, ta sẽ có khuynhhÆ°á»›ng co rút lại, muốn xua Ä‘uổi vì sợ hai, vì tức giáºn hoặc vì khó chịu Cả hai cách phản ứng nà y Ä‘á» u hoÃ� n toà n trái ngược vá»›i sá»± chấp nháºn mà tôi muốn nói <br><br> PhÆ°Æ¡ng pháp dá»… dà ng nhất để có sá»± an tÄ©nh là đừng bao giá» muốn lÃ� m cho sá»± việc khác Ä‘i Thay vì cố tạo nên má»™t trạng thái nà o khác,

ta hãy cứ giản dị để cho bất cứ má»™t việc gì Ä‘ang xảy ra có được không gian riêng của nó Nếu bạn ngồi thiá» n sau má»™t �ngà y báºn rá»™n, tâm bạn cảm thấy há»—n Ä‘á»™n và loạn Ä‘á»™ng, hãy cố gắng để nhìn thấy trạng thái ấy đúng nhÆ° nó Ä‘ang có mặt và chấp nháºn nó Bạn cÅ©ng có thể đóng khung trá» n kinh �nghiệm ấy của thân và tâm bằng cách ghi nháºn trong tâm: loạn