- HS nêu được khái niệm về tỉ khối của chất khí; - HS tự điều chế được khí CO2 từ những dụng cụ và hóa chất đơn giản; - HS thiết kế được mô hình và giải thích được bí ẩn tại hồ Nyos; - H
Trang 1MỤC LỤC
1 Thông tin chung về bài học 2
1.1 Tên bài học 2
1.2 Mục tiêu bài học 2
1.3 Kiến thức thuộc lĩnh vực STEM 2
1.3 Chuẩn bị 2
1.3.1 Chuẩn bị của giáo viên 2
1.3.2 Chuẩn bị của học sinh 3
2 Vấn đề STEM 3
2.1 Vấn đề thực tiễn 3
2.2 Nhiệm vụ giao cho học sinh 4
2.3 Sản phẩm mong muốn 4
3 Tiến trình dạy học 5
Tiết 1 + 2 Chuyển giao nhiệm vụ và lên ý tưởng thiết kế mô hình 6
Hoạt động 1 Khởi động (30 phút) 6
Hoạt động 2 Thiết kế mô hình để giải mã bí ẩn hồ Nyos (30 phút) 7
Hoạt động 3: Lập kế hoạch thực hiện (20 phút) 7
Hoạt động 4: Thống nhất tiêu chí đánh giá (10 phút) 7
Tiết 3 Trình bày, báo cáo sản phẩm, đánh giá 8
Hoạt động 1: Báo cáo sản phẩm, thảo luận (25 phút) 8
Hoạt động 2: Đánh giá (10 phút) 8
Hoạt động 3: Nhận xét, kết luận (10 phút) 9
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1- GỢI Ý PHÂN CÔNG NHIỆM VỤ 9
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2 – GỢI Ý TRÌNH BÀY BẢN THIẾT KẾ 11
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3 – GỢI Ý THỬ NHIỆM SẢN PHẨM 12
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 4 - PHIẾU ĐÁNH GIÁ SẢN PHẨM 13
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 5 – PHIẾU ĐÁNH GIÁ ĐỒNG ĐẲNG VÀ TỰ ĐÁNH GIÁ 14
Trang 2TRÌNH BÀY BÀI HỌC/CHỦ ĐỀ STEM
1 Thông tin chung về bài học 1.1 Tên bài học
MOL VÀ TỈ KHỐI CỦA CHẤT KHÍ
( Số tiết: 03 tiết – Lớp 8)
1.2 Mục tiêu bài học
- Nêu được khái niệm về mol (nguyên tử, phân tử) (đưa vào mô tả)
- Tính được khối lượng mol (M); Chuyển đổi được giữa số mol (n) và khối lượng (m)
- Nêu được khái niệm tỉ khối, viết được công thức tính tỉ khối của chất khí
- So sánh được chất khí này nặng hay nhẹ hơn chất khí khác dựa vào công thức tính tỉ khối
- Nêu được khái niệm thể tích mol của chất khí ở áp suất 1 bar và 25 0C
- Sử dụng được công thức: n(mol)=
V ( L) 24,79( L/mol) để chuyển đổi giữa số
mol và thể tích chất khí ở điều kiện chuẩn: áp suất 1 bar ở 250C
- HS nêu được khái niệm về tỉ khối của chất khí;
- HS tự điều chế được khí CO2 từ những dụng cụ và hóa chất đơn giản;
- HS thiết kế được mô hình và giải thích được bí ẩn tại hồ Nyos;
- HS thuyết trình được, đưa ra được những phản biện về bản thiết kế của nhóm mình cũng như các nhóm khác trong lớp;
- HS đánh giá được ưu điểm, nhược điểm của mô hình đã thiết kế;
- HS có kĩ năng làm việc cá nhân; Kĩ năng làm việc nhóm;
1.3 Kiến thức thuộc lĩnh vực STEM
- Toán học: Cách tính toán chi phí mô hình và đo kích thước mô hình, xử lý số
liệu,
- Vật lý: độ tan, tỉ khối chất khí và cách thu các chất khí
- Hóa học: điều chế và thử tính chất của khí carbon dioxide.
- Sinh học: hoạt tính sinh học của carbon dioxide.
Trang 31.3 Chuẩn bị
1.3.1 Chuẩn bị của giáo viên
- Mô hình làng nyos, hóa chất điều chế và thu khí CO2, bài giảng power point, hệ thống thông tin hỗ trợ
- Group chat facebook/zalo
- Tài liệu học tập
1.3.2 Chuẩn bị của học sinh
- Đọc tài liệu, dựng mô hình
- Hoàn thành các nhiệm vụ của nhóm
2 Vấn đề STEM 2.1 Vấn đề thực tiễn
Ngày 21/8/1986, trong một thảm kịch đã tuyệt diệt cả một ngôi làng Một trong những thảm kịch tự nhiên kỳ lạ và bí ẩn nhất trong lịch sử xảy ra tại khu vực hồ Nyos - vốn là hồ nước được hình thành trên miệng một núi lửa đã ngừng hoạt động tại Đông Bắc Cameroon Đột nhiên, không hề báo trước, từ lòng hồ
đã tạo ra một đám mây chết chóc bao trùm toàn bộ một vùng đất trong vòng bán kính 25 km (16 dặm), di chuyển với tộc độ gần 100 km/h Bàn tay thần chết của đám mây đã rút kiệt khí oxy trong không khí, rải xác chết trên đường đi của nó, khiến 1.746 người và hơn 3.500 sinh vật sống khác tử vong chỉ trong vòng vài phút Thảm họa được miêu tả hệt như trong cảnh ngày tận thế của Kinh thánh, với cảnh người và vật chết trong đau đớn mà không rõ lý do, không một dấu vết Rất nhiều người dân từ các làng Cha, Nyos, Subum thuộc phạm vi ảnh hưởng của hồ chết ngay trong giấc ngủ của mình
Trang 42.2 Nhiệm vụ giao cho học sinh
- Đóng vai các nhà khoa học chứng minh được khí CO2 là nguyên nhân chính gây ra thảm họa hồ Nyos
- Yêu cầu: Điều chế khí CO2 và dùng nó dập tắt các đám cháy trong mô hình hồ Nyos
2.3 Sản phẩm mong muốn
Trang 53 Tiến trình dạy học
HĐ1 Chuyển giao nhiệm vụ
HĐ2 Đề xuất phương án
HĐ3 Lập kế hoạch thực hiện
HĐ4 Thống nhất tiêu chí
đánh giá
Tiết 1 + 2
HĐ1 Trình bày, báo cáo sản phẩm
HĐ2 Đánh giá HĐ3 Nhận xét, kết luận
Tiết 3
Trang 6Tiết 1 + 2 Chuyển giao nhiệm vụ và lên ý tưởng thiết kế mô hình
Hoạt động 1 Khởi động (30 phút)
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- GV: Chúng ta cùng theo dõi phóng sự
mang tên “Hồ tử thần ở Cameroon”.
Hình: Phim ngắn hồ tử thần ở Cameroon
- GV: đặt câu hỏi “Nội dung phóng sự nói
về vấn đề gì?”
- GV: tiếp tục chiếu các slide cung cấp các
kiến thức về tính chất vật lý, điều chế, hoạt
tính sinh học của carbon dioxide.
- GV: dẫn học sinh vào vấn đề, đặt HS vào
vai các nhà khoa học để giải mã bí ẩn?
* Điều chế khí CO 2 ;
+ Bằng HCl và CaCO 3 /Na 2 CO 3 ;
+ Bằng coke và mentos;
+ Bằng viên C sủi và nước;
+ Bằng cách đốt các nhiên liệu hóa
thạch.
* Thu khí CO 2
+ Dời cỗ không khí để ngửa bình;
+ Dời cỗ không khí để úp bình;
+ Dời chỗ nước.
- HS: theo dõi
- HS: trả lời thảm họa ở khu vực hồ Nyos ở Cameroon làm rất nhiều người thiệt mạng và vẫn có nguy cơ tái diễn ở các khu vực khác
- HS: theo dõi
- HS: theo dõi, đặt câu hỏi
Trang 7Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
* Đề xuất các mô hình và cách thử khí CO 2
+ Mô hình 1: thử bằng ngọn lửa;
+ Mô hình 2: thử bằng ngọn cào cào,
dế.
- GV tiến hành cho HS thảo luận, góp ý sơ
bộ và định hướng HS.
- HS: thảo luận, đề xuất các phương án
Hoạt động 2 Thiết kế mô hình để giải mã bí ẩn hồ Nyos (30 phút)
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- GV: gợi ý sơ bộ cho thiết kế của HS
- GV: yêu cầu các nhóm lên báo cáo mô hình
của nhóm mình đã thiết kế, trong quá trình HS
báo cáo, các HS còn lại lắng nghe, đưa ra
những câu hỏi cũng như những góp ý cho bản
thiết kế đang được trình bày
- HS: làm việc theo nhóm, thiết kế
mô hình làng Nyos và tác dụng của khí CO2 đến sự sống trong làng
- HS: báo cáo, thảo luận về mô hình
đã thiết kế
- HS: suy nghĩ và nhận định phương
án phù hợp nhất
Hoạt động 3: Lập kế hoạch thực hiện (20 phút)
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- GV: chúng ta đã thống nhất mô hình làng
Nyos và tác dụng của khí CO 2 đến sự sống
trong làng Vậy bây giờ 4 nhóm hãy cùng
nhau thống nhất phân công nhiệm vụ cho
các thành viên để cùng thiết kế mô hình.
- GV: phát phiếu hỗ trợ phân công nhiệm
vụ, lập kế hoạch thực hiện.
- GV: thống nhất kế hoạch với từng nhóm.
- HS: lắng nghe, phân công nhiệm
vụ trong nhóm
- HS 2 nhóm đại diện lần lượt trình bày; các nhóm khác nghe, chỉnh sửa
kế hoạch của mình sao cho phù hợp nhất
Trang 8Hoạt động 4: Thống nhất tiêu chí đánh giá (10 phút)
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- GV cùng HS thống nhất các tiêu chí đánh
giá Phát cho HS phiếu đánh giá dự kiến.
- Chốt lại các tiêu chí đánh giá.
- HS đóng góp ý kiến về các tiêu chí đánh giá
- HS ghi chép lại tiêu chí để điều chỉnh phù hợp
Tiết 3 Trình bày, báo cáo sản phẩm, đánh giá Hoạt động 1: Báo cáo sản phẩm, thảo luận (25 phút)
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- GV: yêu cầu các nhóm lên vận hành mô hình
và báo cáo sản phẩm của nhóm mình
- GV: mời nhóm còn lại đặt câu hỏi GV điều
hành buổi báo cáo, thảo luận Tập chung vào
các vấn đề:
- HS: Lên giải mã bí ẩn và báo cáo sản phẩm
- HS: báo cáo sản phẩm nêu rõ những khó khăn và kết quả sản phẩm đạt được, lợi ích của sản phẩm
Trang 9Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
+ Dựa vào kiến thức nào em thiết kế
được mô hình này?
+ Chỉ rõ các bộ phận trên bản thiết kế ?
+ Nguyên lý hoạt động ra sao?
+ Điều chế và thu khí CO2 như thế nào?
- Những kinh nghiệm rút ra được khi thiết kế mô
Hoạt động 2: Đánh giá (10 phút)
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- GV: nhận xét đánh giá các mô hình dự vào
tiêu chí đã thống nhất
- GV: kết luận và đánh giá từng sản phẩm của
các nhóm Từ đó đưa ra phương án và hướng
khắc phục cho học sinh
- Trên cơ sở sản phẩm và báo cáo của học sinh
giáo viên nhận xét đánh giá học sinh Ghi nhận
kết quả đã đạt được, tiếp tục chỉnh sửa và hoàn
thiện sản phẩm
- Cho HS thực hiện đánh giá đồng đẳng và tự
đánh giá
- Trong thời gian HS tự đánh giá và đánh giá
đồng đẳng, GV đánh giá sản phẩm của các
nhóm HS theo tiêu chí đã thống nhất
- HS: lắng nghe nhận xét
- HS: lắng nghe nhận xét
- HS: tiến hành đánh giá các HS khác trong nhóm và tự đánh giá
Hoạt động 3: Nhận xét, kết luận (10 phút)
Trang 10Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- GV: công bố các đánh giá của mình, phần tự
đánh giá và đánh giá đồng đẳng sẽ được GV
công bố sau khi tổng kết (về nhà)
- HS: nghe các đánh giá
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1- GỢI Ý PHÂN CÔNG NHIỆM VỤ
BẢN PHÂN CÔNG NHIỆM VỤ Nhiệm vụ Thành viên thực
hiện
Thời hạn hoàn thành
Sản phẩm cần đạt
Có thể thiết kế hoạch của nhóm theo gợi ý sau:
Các thành viên trong nhóm cần có nhiệm vụ, vai trò rõ ràng Vai trò của các thành viên trong một nhóm bao gồm:
- Nhóm trưởng: Là người nhận nhiệm vụ từ giáo viên, điều hành hoạt động của
nhóm, giải thích rõ nhiệm vụ hoạt động của nhóm, tóm tắt, kiểm tra sự hiểu biết vấn đề trao đổi, thống nhất ý kiến của nhóm, xây dựng bầu không khí thân thiện, giải quyết các "mâu thuẫn" trong quá trình hoạt động nhóm
- Thư kí: Ghi chép, tóm tắt mọi ý kiến, tổng hợp ý kiến, đồng thời cùng các
thành viên trong nhóm trao đổi, đóng góp ý kiến về nhiệm vụ được giao của nhóm, ghi lại sự tiến bộ của bạn để báo cáo thầy cô
- Báo cáo viên: Thay mặt các thành viên trong nhóm báo cáo kết quả làm việc
của nhóm mình và giải trình ý kiến thắc mắc trước lớp, đồng thời cùng các thành viên trong nhóm trao đổi, đóng góp ý kiến về nhiệm vụ được giao qua từng hoạt
Trang 11- Các thành viên: Trao đổi, bàn bạc, chia sẻ, đóng góp, thống nhất chung ý kiến
về nhiệm vụ được giao
Trang 12PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2 - BẢN THIẾT KẾ MÔ HÌNH
GIẢI MÃ BÍ ẨN HỒ NYOS
I Lý do thiết kế mô hình này
II Các dụng cụ cần thiết
III Bản vẽ thiết kế
IV Nguyên tắc hoạt động
V Ưu điểm, nhược điểm của mô hình
VI Hướng khắc phục
Trang 13
PHIẾU ĐÁNH GIÁ SỐ 3 - PHIẾU ĐÁNH GIÁ SẢN PHẨM
STT
Nội dung đánh giá
Điểm đánh giá
Nhóm
1
Nhóm
2
Nhóm 3
Nhóm
4
thảm họa hồ
Nyos
Thực hiện thành công thí nghiệm để đưa ra lời giải cho bí ẩn (2 điểm)
tưởng sáng tạo, khoa học) (2 điểm)
trình
Chỉ được nguyên lí hoạt động (2 điểm)
hình (2 điểm)
điểm)
6 Phản biện Trả lời chính xác câu hỏi
(1 điểm)
TỔNG ĐIỂM
Trang 14PHIẾU HỌC TẬP SỐ 4 – PHIẾU ĐÁNH GIÁ ĐỒNG ĐẲNG VÀ TỰ ĐÁNH
GIÁ
PHIẾU - ĐÁNH GIÁ CÁC THÀNH VIÊN TRONG HOẠT ĐỘNG NHÓM
Tên HS đánh giá:………
Nhóm: ………
Đóng góp ý tưởng (2Đ) Hỗ trợ đồng đội (2Đ) Nhiệt tình, nghiê m túc (2Đ) Làm việc hợp tác (2Đ) Tính hiệu quả (2Đ) KẾT QUẢ 1
2
3
4
5
6
Tiêu chí
Thành viên