Một hôm rùa dạo chơi trên mặt đất trở về, gặp cá liền kể: - Mấy hôm rày tôi đi một vòng trên đất khô.. - Đất khô có mềm mại để mình bơi lội trong ấy không?. Cá bỗng nhiên cười lớn, lộ vẻ
Trang 1Thuở xưa có con cá sống dưới hồ nước cùng với con rùa Một hôm rùa dạo chơi trên mặt đất trở về, gặp cá liền kể:
- Mấy hôm rày tôi đi một vòng trên đất khô
- Đất khô à, cá lấy làm ngạc nhiên Bạn nói đất khô, vậy đất khô là gì? Đất mà làm sao khô được? Tôi chưa khi nào thấy bùn đất mà khô
cả
Bẩm tính ôn hòa, rùa nhỏ nhẹ đáp:
- Bạn nghĩ như vậy cũng tốt Nhưng kỳ thực, những nơi mà tôi đi qua mấy hôm rày là mặt đất khô khan.
- Này bạn rùa, bạn nói rõ lại coi Đất khô mà bạn nói ra làm sao, giống như cái gì? Nó có ẩm ướt không?
- Không
- Đất khô có mát mẻ, êm dịu và dễ chịu không?
- Không.
- Đất khô có trong suốt và ánh sáng có rọi xuyên qua được không?
- Không
- Đất khô có mềm mại để mình bơi lội trong ấy không?
- Không.
- Đất có di chuyển và trôi chảy thành dòng không?
- Không
Cá rất bực mình với loạt trả lời không, không của rùa nhưng vẫn gặng hỏi
- Đất có nổi sóng và tan ra thành bọt không?
- Không Rùa thành thật trả lời
Trang 2Cá bỗng nhiên cười lớn, lộ vẻ hân hoan của người thắng cuộc.
- - Tôi đã bảo với anh rằng đất không có Khi tôi hỏi anh đất giống cái
gì, anh đã không nêu rõ cho tôi được gì có ích cả Vậy là không có đất Ðừng lừa dối tôi nữa bạn ạ !
- Ðược, nếu anh tin rằng không có đất thì anh có lý của anh Tuy nhiên, nếu một kẻ nào khác ngoài tôi làm cho anh chấp nhận được rằng có sự hiện hữu của đất thì lúc đó anh sẽ cùng tôi nhận định rằng anh hiện là một anh cá chưa hiểu biết nhiều lắm
NHẬN XÉT:
Tri thức thì vô cùng mà hiểu biết của chúng ta thì hạn hẹp Trí tuệ vô ngã của bậc giác ngộ thì vô hạn mà tư duy hữu ngã của phàm phu thì giới hạn Vì thế để hiểu, cảm thông và chia sẻ kinh nghiệm cũng như truyền trao tuệ giác cho nhau cũng không phải dễ dàng Đó cũng
là lý do vì sao trong một vài trường hợp Thế Tôn im lặng không trả lời và Lão Tử, bậc Thánh triết Trung Hoa cũng lạnh lùng "tri giả bất ngôn”
Người biết thì không nói Vì sao? Vì nói ra chắc cũng trớ trêu như chuyện rùa với cá Toàn bộ tri thức và kinh nghiệm của cá chỉ từ mặt nước trở xuống đáy hồ thì làm sao cá có thể khái niệm được chuyện trên hồ Cái thấy biết của cá cũng không hơn ếch ngồi đáy giếng là bao, ấy vậy mà cá còn dương dương tự đắc chế giễu rùa là khoác lác, thậm chí là “mê tín dị đoan” nữa cũng không chừng
Khoa học hiện đại đã vén lên rất nhiều bức màn bí mật của thế giới
tự nhiên Nhân loại ngày nay sẽ không ngạc nhiên khi nghe kinh Phật nói "trong một bát nước có vô số vi trùng” hoặc "có vô số tinh cầu và thế giới trong vũ trụ bao la này”
Với tâm thái của bậc giác ngộ, vượt lên tất cả sự thấy biết thông thường thì chúng ta không thể nào đem cái "tình phàm” hạn hẹp của mình để "lượng Thánh” Và nhất là, càng không nên dựa vào uy quyền hay sự đồng thuận của số đông hoặc trong khi chờ kết quả đong đếm của khoa học mà vội vàng lên án, phủ nhận, kết tội những
gì mình không thấy, không biết là không có, hư vô
Trang 3Do vậy, thận trọng với những gì mình chưa hiểu biết trọn vẹn để tránh sự quy kết vội vàng là một thái độ khoa học và văn minh cần có trong các ứng xử hàng ngày Nhất là trong lĩnh vực tâm linh thì càng nên thận trọng hơn Bởi khi chưa giác ngộ hoàn toàn thì chúng ta chỉ
là những "người mù sờ voi” hay như con cá tội nghiệp kia chỉ biết từ mặt nước trở xuống mà thôi