Đề cương tư tưởng hồ chí minh

Đề cương tư tưởng hồ chí minh Đề cương tư tưởng hồ chí minh Đề cương tư tưởng hồ chí minh Đề cương tư tưởng hồ chí minh

MỤC LỤC

Tư tưởng Hồ Chí Minh 2

Câu 1: Các tiên đề hình tư tưởng- lý luận hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh 2

a.Giá trị truyền thống dân tộc Việt Nam 2

b Tinh hoa văn hóa nhân loại 2

c CN Mác-Lênin: 3

Câu 2: Các giai đoạn hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh 5

Có 5 giai đoạn: 5

Thời kì trước năm 1911: Hình thành tư tưởng yêu nước và chí hướng cứu nước 5

Giai đoạn 1911-1920: Tìm thấy con đường cứu nước và giải phóng dân tộc.5 Giai đoạn 1921-1930: Giai đoạn hình thành về cơ bản tư tưởng Hồ Chí Minh về con đường cách mạng VN 6

Giai đoạn 1930-1945: Vượt qua thử thách, kiên trì giữ vững lập trường cách mạng 8

Giai đoạn 1945-1969: Tư tưởng Hồ Chí Minh tiếp tục phát triển và hoàn thiện (chia làm 2 giai đoạn) 10

Câu 3: Quan điểm Hồ Chí Minh về nội dung độc lập dân tộc 10

I.Phân Tích quan điểm 10

II, Vận dụng quan điểm HCM về độc lập dân tộc trong giai đoạn đổi mới ở nc ta hiện nay? ( Câu hỏi vận dụng) 12

Câu 4: Quan điểm của Hồ Chí Minh về vai trò của Đảng Vận dụng 16

I, Phân tích quan điểm 16

II Vận dụng: 18

Câu 5: Quan điểm của Hồ Chí Minh về xây dựng nhà nước trong sạch, vững mạnh 23

Phân tích quan điểm 23

II Vận dụng 25

Câu 6: Quan điểm của Hồ Chí Minh về lực lượng đại đoàn kết dân tộc, vận dụng 30

1.Phân tích quan điểm 30

II.Vận dụng 31

Câu 7: Phẩm chất đạo đức “cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư” trong tư tưởng Hồ Chí Minh ( câu 7) Vận dụng 36

Phân tích 36

II Vận dụng 38

1

Tư tưởng Hồ Chí Minh

Câu 1: Các tiên đề hình tư tưởng- lý luận hình thành

tư tưởng Hồ Chí Minh.

a.Giá trị truyền thống dân tộc Việt Nam.

- Truyền thống yêu nước và ý chí bất khuất đấu tranh để dựng nước vàgiữ nước CN yêu nước là động lực, là sức mạnh giúp cho dân tộc VN tồn tạivượt qua mọi khó khăn trong dựng nc và giữ nc để pt

- Tinh thần tương thân, tương ái, truyền thống đoàn kết, ý thức cố kếtcộng đồng của dân tộc Việt Nam, lòng nhân nghĩa nhân nghĩa

- Truyền thống lạc quan, yêu đời, ý chí vươn lên vượt qua mọi thử thách

- Con người Việt Nam cần cù, dũng cảm, thông minh, sáng tạo trong laođộng sản xuất, khiêm tốn tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại để làm giàu chovăn hóa dân tộc

- Giá trị truyền thống của dân tộc đc HCM phát huy trong suốt cuộc đờihoạt động cách mạng và nhắc nhở cán bộ, đảng viên,…

Trong những giá trị đó, chủ nghĩa yêu nước truyền thống là tư tưởng, tìnhcảm cao quý, thiêng liêng nhất, là cội nguồn của trí tuệ sáng tạo và lòngdũng cảm của người Việt Nam, cũng là chuẩn mực đạo đức cơ bản của dântộc

Chính sức mạnh của CN yêu nước đã thúc đẩy Nguyễn Tất Thành quyếtchí ra đi tìm đường cứu nước, tìm kiếm những gì hữu ích cho cuộc đấu tranhgiải phóng dân tộc

b Tinh hoa văn hóa nhân loại

- Văn hóa phương Đông:

+ Những ảnh hưởng của nho giáo đến tư tưởng HCM:

+)Nho giáo do khổng tử sáng lập Nho giáo xây dựng xã hội về mặt chính trị đạo đức theo thuyết “Tam cương - Ngũ thường” phấn đấu theo đạo

tu thân tề gia trị quốc bình thiên hạ để trở thành người quân tử

 Đề cao văn hóa lễ giáo,tạo ra truyền thống hiếu học.

+)Tiêu cực: có yếu tố duy tâm, lạc hậu,

tư tưởng đặt cấp, khinh lao động chân tay, coi thường phụ nữ.

+)HCM tiếp thu Nho giáo trên tinh thần “gạn khúc đục khơi trong”.Đối với mặt tích cực của Nho giáo HCM luôn tiếp thu, kế thừa và phát triểncho phù hợp hoàn cảnh Việt Nam

- Phật giáo: Hồ Chí Minh chịu sự ảnh hưởng và tiếp thu:

Tích cực:

ái, cứu khổ cứu nạn, thương người như thể thương thân

từ đó thủ tiêu sự đấu tranh của con người

->HCM tiếp thu phật giáo một cách có chọn lọc để hình thành và phát triểnnhân cách

-Chủ nghĩa Tam dân (của Tôn Trung Sơn):

3

- Vai trò đối với tư tưởng Hồ Chí Minh:

 Cơ sở thế giới quan và phương pháp luận của tư tưởng Hồ Chí Minh

 Nguồn gốc lí luận khách quan mang tính quyết định đến sự hìnhthành và phát triển về chất cho tư tưởng Hồ Chí Minh Vì:

 CN Mác-Lênin đã mang lại cho Hồ Chí Minh một phương phápđúng đắn để tiếp cận văn hóa dân tộc, truyền thống tốt đẹp của cha ông cũngnhư tinh hoa, trí tuệ nhân loại Nhờ có thế giới quan và phơng pháp luận củaMác-Lênin, Hồ Chí Minh đã chuyển hóa và nâng cao được những yếu tốtích cực và tiến bộ của dân tộc cũng như tinh hoa văn hóa nhân loại để tọa ra

tư tưởng của mình

 Nhờ có CN Mác-Lênin Hồ Chí Minh tìm thấy quy luật pháttriển tất yếu của nhân loại, sớm hay muộn các dân tộc cũng đi đến sự pháttriển của CNXH

 Hồ Chí Minh tổng kết được kinh nghiệm cách mạng thế giới vàthực tiễn đấu tranh giải phóng dân tộc để tìm ra con đường cứu nước đúngđắn vượt hẳn các thế hệ trước, chấm dứt cuộc khủng hoảng về đường lỗi cứunước diễn ra đầu thế kỉ XX

 Nhờ có CN Mác-Lênin, Hồ Chí Minh đã nhìn thấy con đườngdân tộc Việt Nam phải đi và đích phải đến đó là con đường cm vô sản vàđích của nó là CNXH, CNCS

 Đối với Hồ Chí Minh, việc tiếp thu CN Mác-Lênin là bước ngoạtquan trọng trong cuộc đời của Người, không những nâng trí tuệ của Ngườilên tầm cao mới đưa Người vượt lên tất cả những người yêu nước VN lúcbấy giờ mà còn đem lại cho Người một phần nhận thức và hành động đúngđắn, giúp Người giải quyết một cách sáng tạo những vấn đề thực tiễn cuộcsống đặt ra

 Đối với Hồ Chí Minh, CN Mác-Lênin và CN yêu nước không độc lậpnhau mà gắn bó mật thiết với nhau Điều này làm cho Hồ Chí Minh trởthành người yêu nước chân chính nhất, nâng cao chủ nghĩa yêu nước VN lêntầm cao mới, giải phóng dân tộc gắn với giải phóng giai cấp, giải phóng xãhội, giải phóng con người Nhờ có CN Mác-Lênin, CN yêu nước của Hồ ChíMinh đã có một bước phát triển nhảy vọt về chất từ lập trường yêu nướcsang lập trường gc CN, từ người yêu nước thành người cộng sản

4

Câu 2: Các giai đoạn hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh.

Thời kì trước năm 1911: Hình thành tư tưởng yêu nước

và chí hướng cứu nước

- Nguyễn Sinh Cung tiếp nhận truyền thống yêu nước và nhân nghĩa củadân tộc

- Nguyễn Sinh Cung hấp thụ văn hóa Quốc học, Hán học và bắt đầu tiếpxúc với văn hóa phương Tây

- Người chứng kiến cuộc sống cực khổ, điêu đứng của nhân dân, tinhthần đấu tranh bất khuất của cha anh, hình thành hoài bão cứu nước, cứudân

Giai đoạn 1911-1920: Tìm thấy con đường cứu nước và giải phóng dân tộc.

- Qúa trình khảo nghiệm thực tiễn thế giới:

+ Trên thế giới dù là ở đâu cũng có 2 loại người: một loại bị áp bức vàchịu cực khổ chiếm đa số, một loại đi bóc lột chiếm số ít từ đó hình thànhnên ở Hồ Chí Minh tình yêu thương vô bờ bến, không phân biệt màu dachủng tộc với những người lao động trên toàn thế giới

+ Được chứng kiến bộ mặt thật dơ bẩn, xảo trá của bọn thực dân đếquốc, Người ra sức tố cáo tội ác của chúng

- Năm 1917, Người trở lại Pháp

5

- Năm 1918, Người gia nhập ĐCS Pháp, tham gia hoạt động phong tràocủa công nhân Pháp, tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ của gc CN và nd Phápđối với cuộc đấu tranh yêu nước của dân tộc Việt Nam.

- Năm 1919, với tên gọi Nguyễn Ái Quốc thay mặt cho dân tộc ViệtNam, Người đã gửi đến hội nghị hòa bình Vecsai và CP Pháp một bản yêusách 8 điểm mục đích đòi chính phủ Pháp thừa nhận quyền tự do, dân chủ,bình đẳng cho người VN

- 14/7/1920, Hồ Chí Minh đã đọc sơ thảo lần thứ nhất luận cương vềnhững vấn đề dân tộc và thuộc địa của Lênin, Người đã tìm thấy ở đó conđường cứu nước, giải phóng cho dân tộc VN Người đi đến sự lựa chọn dứtkhoát: muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khácngoài con đường cm vô sản

- 12/1920, tại đại hội lần thứ 18 của Đảng xã hội Pháp họp tại Tua, HồChí Minh đã đứng về phía đa số của đại hội bỏ phiếu tán thành việc gia nhậpQTCS và thành lập ĐCS Pháp Sự kiện này đã đánh dấu bước ngoặt quyếtđịnh trong cuộc đời Hồ Chí Minh, bước ngoặt từ chủ nghĩa yêu nước đếnchủ nghĩa cộng sản, từ một chiến sĩ giải phóng dân tộc không có khuyenhướng rõ ràng thành chiến sĩ giải phóng dân tộc theo CNCS Sự kiện đócũng đánh dấu bước ngoặt mở đường thắng lợi trong sự nghiệp giải phóngdân tộc của VN

Giai đoạn 1921-1930: Giai đoạn hình thành về cơ bản

tư tưởng Hồ Chí Minh về con đường cách mạng VN

 Quá trình hoạt động thực tiễn và lí luận của Hồ Chí Minh

- 1921-> 6-1923 Hồ Chí Minh hoạt động tại Pháp Các hoạt động:

+ năm 1921, HCM tham gia sáng lập hội liên hiệp thuộc địa.1922 người

đc bầu là trưởng tiểu ban nghiên cứu vấn đề dt thuộc địa của đảng cs Pháp ,sáng lập báo Le Paria bằng tiếng Pháp

+ Tháng 7/1921 cùng với những nhà hoạt động CM các nước thuộc địa ở Phápngười đã tham gia sáng lập hội liên hiệp thuộc địa xuất bản báo “Người cùng khổ”

mà Người là chủ nhiệm kiêm chủ bút

+ HCM viết bài đăng trên nhiều tờ báo khác của Pháp và quốc tế:Báo cơ quan ngôn luận của CN Pháp, báo đời sống… nhằm khẳng định nguyện vọng chính đáng của nhân dân VN tố cáo tội ác của CN thực dân tuyên truyền cho đường lối CM

+ Viết tác phẩm bản án chế độ thực dân Pháp

- 6-1923-> 11-1924: Hồ Chí Minh nghiên cứu và hoạt động tại LiênXô.Các hoạt động:

6

+ Dự hội nghị quốc tế nông dân vào tháng 10 năm 1923 và được bầu vàođoàn chủ tịch hội quốc tế nông dân.

+ Viết tác phẩm “ Nhật kí chìm tàu” để ca ngợi những thành tựu của CNLiên Xô

+ Học tập bồi dưỡng tại trường đại học phương Đông

+ Năm 1924 Người tham dự đại học 5 quốc tế Cộng sản và các đại hộiQuốc tế thanh niên, quốc tế cứu tế đỏ, quốc tế công hội đỏ

+ Người hoàn thành bản án chế độ thực dân Pháp và chuẩn bị cho xuấtbản

- 11-1924 Hồ Chí Minh về Quảng Châu-Trung Quốc để trực tiếp chuẩn bịthành lập ĐCSVN

+ Người tham gia sáng lập Hội liên hiệp các dân tộc bị áp bức ở Á Đông.+ Lập ra tổ chức hội VN cách mạng thanh niên

+ Xuất bản báo thanh niên

=> Yêu cầu khách quan là phải thống nhất 3 tổ chức đó

- 3-2-1930 được sự phân công của Quốc tế cộng sản Nguyễn Ái Quốc đãđứng ra thống nhất 3 tổ chức cách mạng thành lập ĐCSVN Thông quachính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt, điều lệ vắn tắt của ĐCSVN

 Nội dung tư tưởng:

- Bản chất chế độ thực dân Pháp xuất bản năm 1925

- Đường cách mệnh 1927

- Chính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt, điều lệ vắn tắt 1930

=> Thông qua các bài báo và bộ 3 tác phẩm lớn đã đánh dấu sự hìnhthành về cơ bản tư tưởng Hồ Chí Minh về con đường cách mạng VN, lầnđầu tiên con đường cách mạng Việt Nam được trình bày 1 cách có hệ thống,thể hiện ở 7 nội dung sau:

 Đi sâu vạch rõ bản chất phản động của CN thực dân Xác định CNthực dân là kẻ thù chung của nhân dân, các dân tộc thuộc địa, giai cấp côngnhân và nhân dân lao động trên toàn thế giới

 Cách mạng giải phóng dân tộc trong thời đại mới phải đi theo conđường cách mạng vô sản và là 1 bộ phận của cách mạng vô sản thế giới

 Cách mạng giải phóng dân tộc ở thuộc địa và cách mạng vô sản ởchính quốc có mqh khăng khít với nhau Cách mạng giải phóng dân tộc ở

7

thuộc địa có thể nổ ra và giành thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chínhquốc.

 Về nhiệm vụ của cách mạng: Đánh đổ đến quốc giành độc lập dântộc, đánh phong kiến giành ruộng đất cho dân cày nhưng nhiệm vụ giảiphóng dân tộc phải đặt lên hàng đầu

 Về lực lượng cách mạng: Công nông là chủ của cách mạng, là gốccủa cách mạng Ngoài ra phải đoàn kết với các giai cấp tầng lớp khác

 Về phương pháp cách mạng: Tập hợp giác ngộ quần chúng đấu tranhtừng bước từ thấp đến cao bằng các hình thức và khẩu hiệu thích hợp.Phương pháp đấu tranh giành chính quyền bằng bạo lực quần chúng và cóthể bằng phương thức khởi nghĩa dân tộc

 Lực lượng lãnh đạo cách mạng là giai cấp công nhận thông qua độitiên phong là ĐCS Đảng phải lấy chủ nghĩa M-L làm nền tảng tư tưởng vàphải có đội ngũ cán bộ đủ đức tài, sẵn sàng hy sinh vì độc lập tự do hạnhphúc dân tộc

- Giai đoạn 1921-1930 là giai đoạn hình thành về cơ bản tư tưởng HồChí Minh về con đường cách mạng VN vì:

+ Giai đoạn mà Hồ Chí Minh thông qua các bài báo và 3 tác phẩm ( Bảnchất chế độ thực dân Pháp xuất bản năm 1925, Đường cách mệnh 1927,Chính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt, điều lệ vắn tắt 1930) nổi tiếng lầnđầu tiên con đường cm VN được trình bày 1 cách có hệ thống: chỉ ra conđường cm, mqh giữa cm thuộc địa và cm vô sản, phương pháp cm và lựclượng cm,…

=> Tư tưởng của 1 cá nhân đã trở thành đường lối của Đảng, Hồ ChíMinh từ 1 người tìm đường đã trở thành người dẫn đường cho phong tràodân tộc Việt Nam

Giai đoạn 1930-1945: Vượt qua thử thách, kiên trì giữ vững lập trường cách mạng.

- Đường lối cm được NAQ đề ra ở hội nghị thành lập Đảng (3/2/1930) làhoàn toàn đứng đắn xuất phát từ quan điểm CN M-L, vận dụng sáng tạo vàohoàn cảnh cụ thể ở VN Song do không nắm được tình hình thực tế các nướcthuộc địa phương Đông, đặc biệt là VN lại bị chi phối bởi quan điểm tảkhuynh, một số người đứng đầu quốc tế cộng sản đã chỉ trích phê bình vàcho rằng đường lối chính trị của NAQ vạch ra ở hội nghị thành lập Đảng làhữu khuynh, là dân tộc chủ nghĩa

Có sự khác biệt giữa QTCS lần thứ 6 và Quan điểm của Hồ Chí MinhNội dung QTCS lần thứ 6 Quan điểm Hồ Chí MinhNhiệm vụ - Chống đế quốc để giành - Chống đế quốc giành độc lập

8

thấy được khả năng của các

tầng lớp khác, không bao

giờ được liên minh với gc

tư sản và phú nông

CN, nd là gốc của cm, là chủcủa cm, ohair đoàn kết với các

gc khác: tiểu tư sản, tri thức,trung nông, địa chủ

=> Do khuynh hướng tả khuynh lúc bấy giờ và QTCS thiếu thông tin vềVN

- Căn cứ vào thư và chỉ thị của QTCS, đồng chí Trần Phú đã dự thảo nộidung luận cương chính trị mới theo quan điểm của đại hội lần thứ 6 củaQTCS

+ Hội nghị trugn ương họp ở Hương Cảng 10/1930, đã thông qua dự ánluận cương chính trị của ĐCS Đông Dương và thông qua án nghị quyết củatrung ương, toàn thể hội nghị nói về tình hình hiện tại ở Đông Dương vànhiệm vụ cần kíp của Đảng

+ Hội nghị đi đến thủ tiêu chính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt, điều lệvắn tắt của Hồ Chí Minh Bỏ tên ĐCSVN lấp tên ĐCSĐD

+ Ra nghị quyết phê phán chính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt,điều lệvắn tắt là sai lầm về chính trị và sai lầm về điều lệ tổ chức Đảng

- Biện pháp giải quyết của NAQ:

+ Kiên trì lập trường cm, giữ vững quan điểm

+ Học tập tại trường quốc tế mang tên Lênin (1934-1936) và học ngiêncứu sinh ở viện nghiên cứu các vấn đề dân tộc

- 7/1935, tại đại hội 7 của QTCS đã họp được rất nhiều, nội dung đượcbàn đến có nội dung QTCS tự phê bình khuynh hướng tả cô độc biệt phái bỏrơi các ngọn cờ dân tộc dân chủ để cho các đại tư sản, tiểu tư sản và phát xítnắm lấy và chống phá cm Thực chất ở đây là phê phán nội dung đại hội 6thừa nhận phương pháp giương cao ngọn cờ dân tộc dân chủ và đề ra chủtrương mặt trận dân tộc chống phát xít

- Về phía Đảng ta, sau thất bại cao trào 1930-1931, Đảng ta đã nhận thứcđược sai lầm, hạn chế của luận cương tháng 10-1930

- Dựa trên những quan điểm cơ bản của đại hội 7 QTCS và căn cứ vàotình hình cụ thể của CMVN, T7-1936, Đảng ta đã họp đề ra:

9

+ Định ra đường lối, phương pháp đấu tranh thích hợp

+ Phê phán những biểu hiện tả khuynh trước đây

+ Khẳng định nhiệm vụ chiến lược của cm tư sản dân quyền là chống

đế quốc và phong kiến, nhưng để phù hợp với tình hình mới, Đảng ta xácđinh mục tiêu trước mắt là đấu tranh chống chế độ phản động thuộc địa,chống phát xít chiến tranh, đòi tự do dân chủ, cơm áo, hòa bình

+ Thành lập Mặt trận thống nhất nhân dân phản đế Đông Dương

- T11-1939, Đảng ta một lần nữa rõ hơn khẳng định tư tưởng nêu trên

- T5-1931, Người đã chủ trì hội nghị TW 8 xác định tình hình nhiệm vụtrong nước, thế giới khẳng định cuộc chiến tranh lần 2 sẽ gây ra nhiều thảmhọa Đề ra những chiến lược:

+ Nêu cao nhiệm vụ giải phóng dân tộc, tập trung mũi nhọn vào đếquốc và tay sai

+ Tạm gác lại khẩu hiệu cm ruộng đất

+ Xóa bỏ vấn đề liên bang Đông Dương và Mặt trận dân chủ ĐôngDương, đưa sự nghiệp giải phóng dân tộc về khuôn khổ từng nước

+ Thành lập Mặt trận Việt minh thực hiện đại đoàn kết dân tộc trên cơ

sở liên minh công nông do giai cấp công nhân lãnh đạo

- Đi theo tư tưởng Hồ Chí Minh, dưới sự lãnh đạo sáng suốt củaĐCSĐD, nhân dân ta đã làm nên thắng lợi vĩ đại CM 8/1945, khai sinh ranước VN DCCH, nhà nước công nông đầu tiên ở ĐNA, đưa thận phạn ngườidân VN từ nô lệ trở thành người làm chủ đất nước, đó cũng là thắng lợi đầutieencuar tư tưởng Hồ Chí Minh

Giai đoạn 1945-1969: Tư tưởng Hồ Chí Minh tiếp tục phát triển và hoàn thiện (chia làm 2 giai đoạn).

-1945-1954: Tư tưởng HCM về quân sự tiếp tục được hoàn thiện, một số ýmới trong tư tưởng HCM dc ra đời

-1954-1969: đất nước bị chia làm 2 miền

+Tư tưởng HCM về CNXH ở miền bắc

+ Tư tưởng HCM về CM dân tộc, dân chủ dân quyền tiếp tục hoàn thiện ởmiền Nam

Câu 3: Quan điểm Hồ Chí Minh về nội dung độc lập dân tộc.

I.Phân Tích quan điểm

Độc lập dân tộc là một nội dung hết sức quan trọng trong tư tưởng HồChí Minh và được Người đặc biệt quan tâm trong suốt cuộc đời cm

 Nội dung

10

- Độc lập dân tộc là quyền thiêng liêng bất khả xâm phạm của tất cả cácdân tộc, là khát vọng lớn nhất của các nước thuộc địa Cụ thể:

+ Dân tộc VN có quyền độc lập, tự do, bình đẳng như tất cả các dân tộc kháctrên thế giới Hồ Chí Minh nói: “Tự do cho đồng bào tôi, độc lập cho Tổquốc tôi, đấy là tất cả những điều tôi muốn; đấy là tất cả những điều tôihiểu”

 Năm 1919, Nguyễn ÁI Quốc đã gửi tới hội nghị Vecxay bản Yêusách 8 điểm, đòi quyền tự do, dân chủ cho dân tộc VN, đầu năm

1930, Nguyễn Ái Quốc đã soạn thảo Cương lĩnh chính trị đầu tiêncủa Đảng với tư tưởng cốt lõi là độc lập, tự do cho dân tộc

 Người chỉ đạo thành lập VN độc lập đồng minh, ra báo VN độclập, thảo Mười chính sách của Việt minh, trong đó mục tiêu đầutiên là: “Cờ treo độc lập, nền xây bình quyền”

 ngày 2/9/1945, HCM viết tác phẩm “tuyên ngôn đl” khẳng địnhquyền tự do, đl của dt VN “ k có j quý hơn đltd”

+ Độc lập dân tộc phải là độc laapk thực sự độc lập hoàn toàn đảm bảo 2nguyên tắc:

 Dân tộc có đầy đủ chủ quyền quốc giavề chính trị, kinh tế, an ninh, quân sự, ngoại giao toàn vẹn lãnh thổ

 Độc lập dân tộc thể hiện phải độc lập triệt để: Thể hiện ở quyền

tự quyết của dân tộc

Khi nền độc lập dân tộc bị đe dọa: Có 2 cách để bảo vệ:

 Kiên quyết đấu tranh giữ vững độc lập dân tộc bằng các phươngpháp hòa bình tránh xung đột đấu tranh

 Sử dụng bạo lực cách mạng để chống quan điểm phản cáchmạng

- Độc lập dân tộc phải gắn liền với tự do cơm no áo ấm và hạnh phúc củaND:

Thực chất đây chính là độc lập dân tộc gắn liền với CNXH Đây là tư tưởngcốt lõi và là sợi chỉ đỏ xuyên suốt của con đường CMVN đồng thời thể hiện

rõ bản chất của CNXH xóa bỏ ách áp bức dân tộc mà không xóa bỏ tìnhtrạng bóc lột và áp bức giai cấp thì nhân dân ld vẫn chưa được gphóng nhưhcm đã từng nói :nếu nước được độc lập mà dân k được hưởng tự do hp thìđộc lập cũng chẳng có nghĩa lý gì do đó dành độc lập rồi tất yếu phải tiến lênCNXH đây là con đường triệt để nhất vì CNXH là làm cho dân giàu nướcmạnh là mọi người lại ăn no mặc ấm sung sướng tự do

- Độc lập dân tộc phải là nền độc lập thật sự hoàn toàn và triệt để:

Theo HCM độc lập dân tộc phải là độc lập thật sự hoàn toàn và triệt đểtrên tất cả các lĩnh vực chtrị ,ktế, VH ,qsự ,ngoại giao trong đó độc lập về

11

chính trị là quan trọng nhất Các dân tộc sẽ chẳng có độc lập thật sự nếutrước đó k có độc lập về chính trị nó là cơ sở cho độc lập về kinh tế VHngoại giao,ngoài ra độc lập phải gắn với quyền tự quyết của dân tộc Mọivấn đề thuộc chủ quyền quốc gia của dân tộc nào phải do người công dâncủa chính dân tộc quốc gia đó giải quyết chứ k phải là sự can thiệp từ bênngoài.

-Độc lập dân tộc gắn liền với thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ:

+Trong hiến pháp năm 1946 tại điều 2 chương 1 đã kđ: “Đất nước VN

là 1 khối thống nhất trung nam bắc không thể phân chia” Đến hiến phápnăm 1959 vấn đề quyền dân tộc cơ bản đã được đưa lên điều 1 chương 1:

“Đất nước VN là một khối thống nhất không thể chia cắt” Sau này HCMtiếp tục kđ một chân lý bất hủ: “nước VN là 1,dân tộc VN là 1,sông có thểcạn núi có thể mòn song chân lý đó không bao giờ thay đổi”

và tư tưởng Hồ Chí Minh để bảo về xây dựng phát triển đất nước VN xã hộichủ nghĩa

II, Vận dụng quan điểm HCM về độc lập dân tộc trong giai đoạn đổi mới

ở nc ta hiện nay? ( Câu hỏi vận dụng)

1 Khái quát quan điểm.

Hồ Chí Minh khẳng định “Độc lập dân tộc - nội dung cốt lõi của vấn đề dân tộc thuộc địa”.

a Cách tiếp cận từ quyền con người:

12

+ Hồ Chí Minh tiếp cận độc lập dân tộc một cách sáng tạo: từ quyền con người cơ bản, khái quát lên thành quyền dân tộc và khẳng định các dân tộc đều có quyền sống, quyền tự do và quyền được sung sướng.

- Quan điểm về độc lập dân tộc của Hồ Chí Minh được thể hiện qua nhiều tác phẩm, qua từng thời kì lịch sử: “Yêu sách 8 điểm”(1919), “Cương lĩnh

chính trị đầu tiên của Đảng”(1930), “Kính cáo đồng bào”(1941), “Tuyên ngôn độc lập”(1945), và còn nhiều tác phẩm khác nữa

b Nội dung quan điểm độc lập dân tộc của Hồ Chí Minh

+ Độc lập dân tộc là quyền thiêng liêng, bất khả xâm phạm của mọi dân tộc.+ Độc lập dân tộc phải đảm bảo độc lập triệt để mọi lĩnh vực (kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội )

+ Độc lập dân tộc gắn liền với chủ quyền quốc gia, toàn vẹn lãnh thổ.+ Độc lập dân tộc gắn liền với ấm no, hạnh phúc của nhân dân

+ Độc lập dân tộc gắn liền với quyền tự quyết dân tộc

+ Độc lập dân tộc phải quyết tâm bảo vệ nền độc lập dân tộc

2 Vận dụng.

*Thành tựu

Trong quá trình phát triển, chúng ta vẫn giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa, biết cách sử dụng các thành tựu của loài người phục vụ cho công cuộcxây dựng chủ nghĩa xã hội, nhất là thành tựu khoa học – công nghệ hiện đại làm cho tăng trưởng kinh tế luôn đi liền với sự tiến bộ công bằng xã hội Khi chấp nhận kinh tế thị trường, chủ động hội nhập kinh tế quốc tế, chúng

ta tận dụng các mặt tích cực của nó, đồng thời biết cách ngăn chặn, phòng tránh các mặt tiêu cực, bảo đảm nhịp độ phát triển nhanh, bền vững trên tất

cả mọi mặt đời sống xã hội: kinh tế, chính trị, xã hội, văn hóa, không vì pháttriển, tăng trưởng kinh tế bằng mọi giá mà làm hại các mặt khác của cuộc sống con người:

13

-Về kinh tế, đất nước đã ra khỏi khủng hoảng kinh tế - xã hội và tình trạng kém phát triển, trở thành nước đang phát triển có thu nhập trung bình, đang đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế; tích cực tham gia vào sự giao lưu, hợp tác, phân công lao động quốc tế: tham gia vào các

tổ chức khu vực và quốc tế như ASEAN, APEC,…Kinh tế tăng trưởng khá, thực lực của nền kinh tế tăng lên, kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, lạm phát được kiểm soát, nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa từng bước hình thành, phát triển

-Về xã hội, chất lượng đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân đc cải thiện và nâng cao Nhu cầu học tập của nhân dân đc cải thiện, “xóa nạn mù chữ” và phổ cập giáo dục đã tích cực đẩy mạnh Niềm tin đối với đảng và

NN ngày càng đc củng cố

-Dân chủ xã hội chủ nghĩa được phát huy và ngày càng mở rộng; đại đoàn kết toàn dân tộc được củng cố và tăng cường

VD: Công dân thì có quyền tham gia bầu cử và chưng cầu dân ý

-Về chính trị: Công tác xây dựng Đảng, xây dựng Nhà nước pháp quyền và

cả hệ thống chính trị được đẩy mạnh Sức mạnh về mọi mặt của đất nước được nâng lên; kiên quyết, kiên trì đấu tranh bảo vệ độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ và chế độ xã hội chủ nghĩa Đảng và NN kongững chăm lo, nâng cao đời sống nhân dân giúp cho đời sống nhân dân đc cải thiện rõ rệt

VD: Và đặc biết trong đợt dịch Covid 19 vừa qua, CP và NN đã có những chỉ đạo để tặng các vật tư y tế cũng như những suất ăn miễn phí cho những công dân phải cách li theo quy định

-Về văn hóa, trong thời đại mới, đất nước chúng ta đang bước ra trường quốc tê với 1 quyết tâm “hòa nhập nhưng ko hòa tan” Những giá trị văn hóatốt đẹp bao đời vẫn luôn đc giữ gìn như tập tục thờ cúng tổ tiên, tinh thần

14

yêu nước, thương ng như thể thương thân, Đồng thời nước ta cũng trong công cuộc hội nhập những giá trị tốt đẹp của nước ngoài như ẩm thực, thời trang, sự tiền bộ về khoa học kĩ thuật

- Quan hệ đối ngoại ngày càng mở rộng và đi vào chiều sâu; vị thế và uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế được nâng cao Hiện nay Việt Nam đã thiết lập quan hệ ngoại giao với 185 quốc gia, thiết lập quan hệ kinh tế với

220 thị trường

- về an ninh- quốc phòng đc củng cố, kết hợp chặt chẽ giữa quốc phòng an ninh với kinh tế trong đk mới, đảm bảo giữ vững nền độc lập lãnh thổ của đất nước Ở Trường Sa, Hoàng Sa, Đảng và NN đã đẩy mạnh việc giữ gìn vàbảo vệ lãnh thổ dân tộc

-vị thế của VN ngày càng đc (+) trên trường quốc tế

VD: nn trao tặng vật tư y tế, trao tặng suất cơm miễn phí cho người cách li

*Hạn chế

-Về mặt xã hội

Đời sống nhân dân vùng sâu vùng xa còn gặp nhiều khó khăn, ở 1 số dân tộcthiểu số vẫn con nạn mù chữ Dẫn đến 1 số bất cập như phân hóa giàu nghèo, nạn thất nghiệp, thiếu việc làm, tệ nạn xã hội gia tăng làm mất niềm tin của Nhân dân với đảng, nhà nước, ảnh hưởng đến khối đại đoàn kết dân tộc

- Về chính trị

Một bô phận không nhỏ cán bộ, đảng viên, nhân dân suy thoái về đạo đức, quá coi trọng chủ nghĩa cá nhân dẫn đến tham nhũng quan liêu, làm mất niềm tin của người dân vào Đảng, Nhà nước, và chế độ xã hội chủ nghĩa Từ

đó dễ bị các thế lực thù địch lôi kéo vào những hoạt động biểu tình chống phá nhà nước

15

Nguy cơ lệch hướng XHCN , sa vào chủ nghĩa cực đoan ở nhiều nơi gây bất

ổn về chính trị

VD:

+ Đồng chí Trịnh Xuân Thanh và Vũ Đức Thuận cùng bị truy tố cả hai tộiTham ô tài sản và cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lí kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng

+ Cựu thứ trưởng Bộ Quốc phòng VN Nguyễn Văn Hiến bị tuyên phạt 4 năm tù trong vụ án liên quan đến sai phạm tại khu “đất vàng” ở đường Tôn Đức Thắng, quận1, TPHCM

+ Hay cán bộ Thanh tra Bộ Xây dựng Nguyễn Thị Kim Anh bị bắt quả tang nhận hối lộ tại tỉnh Vĩnh Phúc vào năm 2019

+ Hay vừa qua khi cả nước chung tay chống dịch Covid 19 thì ông NguyễnNhật Cảm (giám đốc CDC HN) đã có những sai phạm đặc biệt nghiêm trọngtrong việc khai gian quá trình mua máy xét nghiệm Covid 19 Đây có lẽ là những hình ảnh đáng đau lòng cho những cán bộ bị suy thoái về mặt đạo đức

-Về văn hóa

+Sự du nhập của các yêu tố tiêu cực trong văn hóa ngoại lai, ảnh hưởngxấu đến bản sắc văn hóa Việt Nam, lãng quên, thờ ơ với lịch sự, văm hóa truyền thống của đất nước

+ Một số giá trị văn hóa bị sói mòn, quan hệ gia đình trở nên lỏng lẻo, làm

xã hội mất ổn định, bản sắc văn hóa bị mai môt

đua nhau nâng mức lãi suất huy động tiền gửi trong dân cư mà không tính đến hiệu quả kinh tế mà sâu xa là gây mất an toàn hệ thống.

+ Vẫn còn sự phân hóa giàu nghèo, vùng miền giữa Bắc – Trung – Nam.-Về quốc phòng-an ninh

+Một số thế lực thù địch vẫn chưa từ bỏ ý định với nước ta, tranh chấp lãnh thổ diễn ra ở một số nơi, gây bất ổn về chính trị

Ví dụ như Trung quốc với vấn đề ở biển Đông Năm 2014, TQ đặt trái phép giàn khoa HD 981 trong khu đặc quyền KT của nước ta đã thể hiện rõ những

dã tâm của họ đối với lãnh thổ tổ quốc ta

+ Một bộ phận nhân dân vẫn chưa có nhận thức đúng đắn về chủ nghĩa xã hội, về chiến lược “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch ngày nay, dễ

bị dụ dỗ, lôi kéo chống phá Đảng, nhà nước

VD nổi bật nhất gần đây là vụ án tranh chấp đất đai ở “Đồng Tâm” Trên MXH cũng như báo đài nước ngoài xuất hiện những thông tin xuyên tạc, kích động làm nóng tình hình, gây hoang mang dư luận, thậm chí lợi dụng tình hình để kích động chống phá Đảng và NN, chia rẽ khối đại đoàn kết dântộc

 Chủ quan: + Sự suy thoái đạo đức, niềm tin của đội ngũ cán bộ, đảng viên, trong đó có bộ phận cán bộ lãnh đạo, quản lý

+ Nhận thức chính trị của quần chúng chưa được chú trọng, đời sống nhân dân chưa được quan tâm đúng mức

-Giải pháp:

17

+ Để giữ vững độc lập dân tộc và CNXH trong quá trình đổi mới, trước hết phải củng cố và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng.

+ Thường xuyên quan tâm chỉnh đốn Đảng để ngang tầm với công cuộc đổi mới; không ngừng nâng cao bản lĩnh chính trị và trình độ, trí tuệ của Đảng; + Chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có đủ phẩm chất đạo đức và năng lực; đổi mới phương thức lãnh đạo, thường xuyên tự phê bình và phê bình, thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ và kỷ luật nghiêm minh để nâng cao sức chiến đấu của Đảng nhằm đáp ứng yêu cầu lãnh đạo và sự tín nhiệm của nhân dân

+ Phải thường xuyên nắm vững 2 nhiệm vụ chiến lược, xây dựng CNXH và bảo vệ Tổ quốc

+ Cần hết sức quan tâm đến mối quan hệ giữa chủ nghĩa yêu nước chân chính với hợp tác quốc tế Trên cơ sở đó, phát huy tinh thần độc lập, tự chủ kết hợp việc tiếp thu sáng tạo những thành tựu mới trên các lĩnh vực của thờiđại với sự vận động của thực tiễn cách mạng Việt Nam để đề ra đường lối đổi mới đúng đắn

+ Hết sức quan tâm đến mối quan hệ giữa chính trị với kinh tế, văn hóa, xã hội; đổi mới kinh tế,…

+ Tăng trưởng kinh tế đi đôi với công bằng xã hội và bảo vệ môi trường, sinh thái…

+ Giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, xây dựng những quan hệ xã hội lành mạnh;

+ Kết hợp chặt chẽ đổi mới kinh tế với đổi mới chính trị

+Trong thời đại toàn cầu hóa cần hết sức quan tâm đến mối quan hệ giữa chủ nghĩa yêu nước và hợp tác quốc tế Trên cơ sở đó phát huy tinh thần độclập tự chủ kết hợp tiếp thu những thành tựu mới trên các lĩnh vực của thời đại với sự vận động của thực tiễn cách mạng VN để đề ra đường lối đúng

18

đắn Vừa kiên định nguyên tắc chiến lược, vừa linh hoạt sáng tạo trong những giải pháp tổ chức thực hiện cụ thể, luôn ghi nhớ lời căn dặn của bác “

dĩ bất biến, ứng vạn biến”

+ Mở rộng quan hệ quốc tế, tranh thủ sự ủng hộ của bạn bè quốc tế

+Bảo đảm an ninh xã hội, cải thiện đời sống của nhân dân, nâng caodân trí cho các dân tộc thiểu số, vùng sâu vùng xa khó khăn

Câu 4: Quan điểm của Hồ Chí Minh về vai trò của Đảng Vận dụng

I, Phân tích quan điểm

a Tính tất yếu cần thiết phải có Đảng

 Quan điểm của Mác-Lênin

- Từ thực tiễn đấu tranh của gc CN ở một số nước trên TG, CN Lênin đã chỉ ra rằng:

Mác-+ gc CN là giai cấp duy nhất có khả năng chủ động về mặt xã hội

và chỉ gc CN mới có bản chất cm

+ “Trong cuộc đấu tranh của mình chống quyền lực liên hợp củacác gc hữu sản, gc CN chỉ khi được tổ chức thành một chính đảng độc lậpđối lập với tất cả các chính đảng cũ do gc hữu sản lập nên thì mới có thểhoạt động với tư cách là một gc Đó là điều kiện tiên quyết để đảm bảo cho

cm xã hội thu được thắng lợi và thực hiện được mục đích cuối cùng là xóa

bỏ gc”

 Quan điểm Hồ Chí Minh

- Trong cuốn “ Đường cách mệnh” (1927) Hồ Chí Minh viết : “Cáchmệnh trước hết phải có cái gì? Trước hết phải có đảng cách mệnh, để trongthì vận động và tổ chức dân chúng, ngoài ra thì liên lạc với dân tộc bị áp bức

và vô sản gc mọi nơi Đảng có vững cách mệnh mới thành công, cũng nhưngười cầm lái có vững thuyền mới chạy.”

- Nhận thức được vai trò to lớn của Đảng, Hồ Chí Minh đã tích cực hoạtđộng trong phong trào cộng sản của CN quốc tế, trực tiếp chuẩn bị mọi điềukiện về chính trị, tư tưởng cho sự ra đời của ĐCSVN (mở lớp huấn luyệncán bộ cm tại Quảng Châu – TQ 1925-1927)

b Vai trò của đảng

19

- Đảng CSVN được trang bị bằng học thuyết Mác – Lenin, học thuyếtcách mạng và khoa học của giai cấp công nhân, có khả năng đề ra đường lối,chủ trương, phương pháp, cách mạng đúng đắn cho mọi giai đoạn, mọi thời

kì của cách mạng ( VD : CM T8 năm 1945)

-đảng lựa chọn con đường cm đúng đắn cho dân tộc VN

- đảng xđ đc chiến lược, sách lược cm đúng đắn cho từng thời kỳ, gđ cụthể của cm

- Đảng viên của Đảng là những người ưu tú, tiên tiến nhất của dân tộc

- Đảng là đội tiên phong, bộ tham mưu chiến đấu của gc CN, của dân tộc

và của dân tộc, Đảng luôn tận tâm, tận lực phục vụ tổ quốc và nhân dân,tuyệt đối trung thành với lợi ích của nhân dân, gc, dân tộc, ngoài lợi ích của

gc, của nhân dân, của dân tộc Đảng không có lợi ích gì khác

- Đảng phải có khả năng đoàn kết quốc tế

=> Để giữ vững vai trò lãnh đạo của mình, Đảng phải thường xuyên xâydựng, chỉnh đốn, đổi mới

c Vai trò của Đảng trong đổi mới của nước ta hiện nay:

- Trong sự nghiệp đổi mới của nước ta hiện nay, sự lãnh đạo của Đảng là

vô cùng cần thiết, như các văn kiện của Đảng đã kết luận

- Đảng lãnh đạo đề ra những đường lối, chủ trương đúng đắn về KT, VH,QP,AN để thực hiện thắng lợi mục tiêu dân giàu nước mạnh, xã hội côngbằng dân chủ văn minh

- Để có thể xóa bỏ được những âm mưu, hành động chống phá Đảng,Nhà nước của các thế lực thù địch

20

II Vận dụng:

1.Khái quát quan điểm

*) ĐCSVN là nhân tố tiên quyết quyết định thắng lợi của CMVN

- Để đưa CM đi đến thắng lợi cần nhiều yếu tố:ĐL đúng đắn, phai động viên

được lực lượng of qc nd thực thi ĐL Nhưng muốn xd được đl, vận động vàt/c được qc thì fai có đảng lãnh đạo

HCM nói: CM muốn thắng lợi thì fai có đảng ld, để trong thì vận động và t/c

qc, ngoài thì liên lạc với vs g/c mọi nơi Đảng có vững CM mới thành côngnhư người cầm lái có vững thì thuyền mới chạy

- Đảng có vai trò XD ĐL, CT đúng đắn, kịp thời, đảm bảo phù hợp với y/ccủa thực tiễn CM

+ CM là snghiep of qc, do qc và vì qc Nhưng fai có sự lđ of Đ, qc mới làm

đc CM

HCM nói: “Muốn khỏi đi lạc hướng qc fai có đảng lđ để nhận rõ tình hình,đl

và định phương châm cho đúng”

Đảng fai làm cho qc giác ngộ vì đâu mà bị bóc lột;

dạy cho qc hiểu các ql phát triển of XH

để họ nhận rõ mđ gì mà đtr

chỉ rõ con đường đtr

cổ động cho qc kiên quyết làm CM

làm cho qc tin vào thắng lợi of CÁCH MẠNG

+ HCM nhấn mạnh: ĐCSVN lấy CN MLN làm nền tảng tư tưởng, kim chỉnam cho mọi hành động của Đ Đảng xđ con đường gpdt là con đườngCMVS

- Đảng có vtro XD pp CM, kết hợp LL CT của qc + LL vũ trang ND, sd các

pp đtr quân sự kết hợp với đtr trên các mặt KT, VH, ngoại giao 1 cách linhhoạt, phù hợp với từng gđ CM PP CM được Đ xđ là bạo lực cách mạng

21

- Đảng nhận định và giải quyết các R đối nội + đối ngoại nhằm phát huy nộilực kết hợp với tranh thủ sự giúp đỡ của bạn bè quốc tế.

*) Theo HCM sở dĩ Đảng có thể ld được CM là bởi vì Đảng là “đội tiên phong, là bộ tham mưu của g/c vô sản, của ND và cuả cả dt”

- HCM nhấn mạnh: “Bao giờ đảng cũng tận tâm, tận lực phụng sự TQ vàND”, trung thành tuyệt đối với LI of g/c, of ND, of dt Ngoài ra, Đ k có 1 LI

 Đảng ta có bản lĩnh chính trị vững vàng, kiên định, lý tưởng mụctiêu, nhạy bén sáng tạo kịp thời đưa ra những chủ trương chotừng giai đoạn

VD: đoàn xe tăng tiến vào Dinh Độc Lập giải phóng miền Namthống nhất đất nước, Đảng lãnh đạo các tầng lớp nhân dân, thựchiện và giành thắng lợi trong công cuộc đổi mới hiện nay

 Chuyển từ nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, đẩy mạnh công nghiệp hóa , hiện đại hóa, chủ động và tích cực hội nhập quốc tế.

 Việt Nam đã tiến hành mở của và trở thành thành viên của nhiều

tổ chức quốc tế, tham gia nhiều định chế thương mại tự do

 Gắn kết hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế với phát triển văn hóa, xây dựng con người

VD:

 VN kí các hiệp định thương mại tự do và bảo hộ đầu tư với EU nên từ một nền kinh tế nông nghiệp lạc hâu, VN chuyển mình đẩy mạnh công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước.

 Năm 2019, VN đạt mức tăng trưởng GDP 7,02% trong bối

cảnh cạnh tranh chiến lược trong khu vực và trên tg gia tăng +Văn hóa xã hội:

 Đời sống vật chất của nhân dân được cải thiện, con người xã hội tốt đẹp hơn

 TRình độ dân trí và mức hưởng thụ văn hóa của nhân dân được nâng lên như sự nghiệp giáo dục, đào tạo, chăm sóc sức khỏe

 Phong trào xóa đói giảm nghèo ngày càng được mở rộng

 Giữ gìn, duy trì và phát triển bản sắc văn hóa dân tộc trong quá trình toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế

+Về quốc phòng-an ninh:

 Làm thất bại mọi âm mưu, chống phá của các thế lực thù địch thực hiện thăng lợi công cuộc xây dựng và bảo vệ tổ quốc trong tình hình mới

23