Bai 8 Chiec la cuoi cung (1)

Hen-ri - Hoàn cảnh vẽ đặc biệt: + Vẽ ở trên cao "cách mặt đất chừng hai mươi bộ" + Vẽ trong đêm tối, vừa vẽ vừa dùng đèn bão để soi + Vẽ trong "trận mưa vùi dập và những cơn gió phũ phàn[r]

BÀI 8: CHI C LÁ CU I ẾC LÁ CUỐI ỐI

CÙNG

Nơi ở O Hen - ri

Nơi làm việc của

O Hen - ri

I Đọc - tìm hiểu chung

1.Tác giả : O.Hen-ri (1862-1910)

- Nhà văn Mỹ, nổi tiếng về truyện ngắn.

-Truyện của ông thường nhẹ nhàng và

tràn đầy tinh thần nhân đạo cao cả.

2 Tác phẩm:

Văn bản:

I Đọc - tìm hiểu chung

1.Tác giả:

O.Hen-ri (1862-1910)

-Nhà văn Mỹ, nổi tiếng về truyện ngắn.

-Truyện của ông thường nhẹ nhàng và tràn đầy

tinh thần nhân đạo cao cả.

I Đọc - tìm hiểu chung

1.Tác giả :

O.Hen-ri (1862-1910)

-Nhà văn Mỹ, nổi tiếng về truyện ngắn.

-Truyện của ông thường nhẹ nhàng và

tràn đầy tinh thần nhân đạo cao cả.

-Hướng dẫn đọc :Phân biệt lời kể,

tả của tác giả với những câu, đoạn đặt trong dấu ngoặc kép, chú ý đoạn cuối khi Xiu kể về cái chết cụ Bơ-men, giọng cảm động ngẹn ngào

b/ Bố cục:

- Phần 2: ”Sáng hôm sau….thế thôi” : Chiếc lá cuối cùng không .”Sáng hôm sau….thế thôi” : Chiếc lá cuối cùng không

rụng và Giôn-xi đã qua cơn nguy hiểm.

- Phần 3: Còn lại: Xiu kể cho Giôn-xi đang bình phục về cái chết bất Còn lại: Xiu kể cho Giôn-xi đang bình phục về cái chết bất

ngờ của cụ Bơ-men.

Em có nhận xét gì về bố cục văn bản ? ( chú ý trình tự các sự

việc )

Bố cục chặt chẽ, trình tự câu chuyện liền

gian

Hãy nêu các sự việc chính của văn bản?

c/ Tóm tắt văn bản

Cụ Bơ-men, Xiu và Giôn-xi là những họa sĩ nghèosống ở trong một khu phố tồi tàn phía Tây Oa -sinh - tơn Mùa đông lạnh giá Giôn- xi mắc bệnh viêm phổi,

cô tin chắc rằng khi chiếc lá thường xuân cuối cùng rụng xuống thì cô sẽ lìa đời Xiu nói điều này với cụ Bơ-men

và hai người rất lo lắng Mặc cho Xiu hết lòng chăm sóc, Giôn-xi vẫn bướng bỉnh giữ ý nghĩ kì quặc ấy

Nhưng lạ thay, sau một đêm mưa gió dữ dội, ngày sau nữa chiếc lá vẫn còn đó Điều này khiến Giôn- xi thoát khỏi

ý nghĩ về cái chết Xiu cho Giôn- xi biết chiếc lá cuối cùng đó là bức tranh do cụ Bơ- men đã bí mật vẽ trong một đêm mưa gió để cứu Giôn- xi, trong khi đó chính cụ

chết vì bị bệnh viêm phổi

( Gợi ý: Cô làm nghề gì? Cuộc sống như thế nào?)

 Nghèo túng và bệnh tật.

- Bị bệnh sưng phổi nặng.

II.Đọc - hiểu văn bản:

Khi nào chiếc lá cuối cùng trên cây thường xuân rụng thì

cô cũng buông xuôi, lìa đời

Đó là một ý nghĩ như thế nào?

•Lúc đầu:

- Có ý nghĩ: chiếc lá thường xuân cuối cùng rụng thì cô sẽ lìa đời

 Ngớ ngẩn, đáng thương

Giôn-xi nói :“Đó là chiếc lá cuối cùng, em cứ tưởng

là nhất định trong đêm qua nó đã rụng Em nghe thấy gió thổi Hôm nay nó sẽ rụng thôi và cùng lúc

đó thì em sẽ chết”.

đó thì em sẽ chết”.

Hãy cho biết lúc này, Giôn-xi đang ở trong trạng

thái tâm lí như thế nào?

 Tâm trạng : chán nản, tuyệt vọng, buông xuôi, thờ ơ với sự sống của chính bản thân mình

- Ngạc nhiên nằm nhìn chiếc lá hồi lâu.

- Tự thấy mình là một con bé hư, muốn chết là một tội

- Đòi ăn uống, soi gương, muốn vẽ vịnh Na-plơ

- Ngạc nhiên nằm nhìn chiếc lá hồi lâu.

- Tự thấy mình là một con bé hư, muốn chết là một tội.

- Đòi ăn uống, soi gương, muốn vẽ vịnh Na-plơ.

CHIẾC LÁ CUỐI CÙNG

(Trích) ( O Hen-ri )

Văn bản

Những suy nghĩ và hành động trên đã cho thấy sự thay đổi gì ở Giôn-xi ?

 Nhu cầu sống đã trở lại, yêu bạn, yêu nghề, vượt qua được cái chết.

Thảo luận nhóm ( 2 phút )

Vậy nguyên nhân chính nào khiến

cho Giôn-xi khỏi bệnh ?

Vì Giôn-xi khâm phục chiếc lá gan góc, kiên cường chống chọi với thiên nhiên khắc nghiệt, vẫn bám lấy cuộc sống, trái ngược với thái độ buông xuôi , muốn chết

của cô

Từ đây, chúng ta có thể rút ra được bài học gì cho bản thân mình ?

- Ngạc nhiên nằm nhìn chiếc lá hồi lâu.

- Tự thấy mình là một con bé hư, muốn chết là một tội.

- Đòi ăn uống, soi gương, muốn vẽ vịnh Na-plơ.

CHIẾC LÁ CUỐI CÙNG

(Trích) ( O Hen-ri )

Văn bản

 Nhu cầu sống đã trở lại, yêu bạn, yêu nghề, vượt qua được cái chết.

Nghị lực và tình yêu cuộc sống sẽ giúp con người chiến thắng được bệnh tật, khó khăn.

Tại sao khi nghe Xiu kể về cái chết của cụ Bơ-men, tác giả không để cho Giôn-xi có thái độ gì ?

Đó là dụng ý của tác giả Cũng có thể có nhiều cách để kết thúc câu chuyện như: để cho Giôn-xi khóc, hoặc Giôn-xi cùng Xiu đi thăm mộ cụ Bơ-men nhưng cao tay hơn cả là cứ để Giôn-xi im lặng, cho sự cảm động thật sâu xa, thấm thía, thấm vào tâm hồn cô và cả tâm

hồn người đọc.

II.Đọc - hiểu văn bản:

? Qua tìm hiểu nhân vật

Gôn-xi, em biết gì về hoàn cảnh sống của Xiu

( Gợi ý: Cô làm nghề gì? Cuộc sống như thế nào?)

2- Nhân vật Xiu:

a/ Hoàn cảnh sống:

- Là một nữ hoạ sĩ trẻ, nghèo, có chung

chán nản và thất vọng thì Xiu đã có nhưng lời

lẽ và hành động gì?

- Là một nữ hoạ sĩ trẻ, nghèo, có chung

sở thích với Giôn-xi

 Dành hết tình yêu thương quan tâm

chăm sóc Giôn -xi.

Theo em, nếu Xiu biết trước việc

cụ Bơ men đã vẽ chiếc lá, câu chuyện có hấp dẫn hơn không?

- Nếu Xiu biết trước ý định của cụ Bơ-men  Truyện sẽ kém hay đi vì Xiu không bị bất ngờ và người đọc không được chứng kiến và thấu hiểu tâm trạng lo lắng, thấm đượm tình người của cô

II.Đọc - hiểu văn bản:

3- Cụ Bơ-men và kiệt tác chiếc lá

cuối cùng

a/ Cụ Bơ-men

+ Hoàn cảnh sống:

- Là một hoạ sĩ trẻ, nghèo

- Khao khát vẽ được một kiệt tác

Nhân vật Bơ men được tác giả

khắc họa như thế nào

?

Cụ Bơ-men là một họa sĩ ngoài 60, sống độc thân, kiếm sống bằng cách ngồi làm mẫu vẽ cho các họa sĩ trẻ

Cụ mơ ước vẽ được một bức tranh kiệt tác nhưng 40 năm nay chưa thực hiện được

bại trong sự nghiệp

II Đọc – Hiểu văn bản:

a/ Cụ Bơ men:

+ Hoàn cảnh:

-Họa sĩ nghèo

-Khát khao được vẽ kiệt tác

3 Cụ Bơ men và kiệt tác chiếc lá cuối cùng :

- Nhân hậu,nhạy cảm, sẵn sàng hi sinh vì người

khác

Tình yêu thương con người là phẩm chất

cao đẹp của người nghệ sĩ.

b/ Chiếc lá cuối cùng là một kiệt tác vì:

Theo em, như thế nào thì được gọi là kiệt tác?

Kiệt tác nghệ thuật phải là

một tác phẩm nghệ thuật

có giá trị tư tưởng và nghệ

thuật cao, đem lại niềm vui

Nµng Mona -lisa Danh häa Leonardo-Da vinci

Thảo luận theo bàn

Theo em, vì sao có thể coi

chiếc lá cuối cùng của cụ

Bơ – men vẽ là một kiệt tác? 120

10 20 30 40 50 60

110 100

90 80 70

Kiệt tác “chiếc lá cuối cùng”

II Đọc – Hiểu văn bản:

b/ Chiếc lá cuối cùng là một kiệt tác vì:

- Góp phần cứu sống một con người

- Nó được tạo bởi sinh mạng của một người nghệ sĩ

- Hoàn cảnh vẽ đặc biệt:

+ Vẽ ở trên cao "cách mặt đất chừng hai mươi bộ"

+ Vẽ trong đêm tối, vừa vẽ vừa dùng đèn bão để soi

+ Vẽ trong "trận mưa vùi dập và những cơn gió phũ phàng kéo dài suốt cả một đêm,

tưởng chừng như không bao giờ dứt "

- Chiếc lá giống như thật: " ở gần cuống lá còn giữ màu xanh sẫm, nhưng với rìa lá hình răng cưa đã nhuốm màu vàng úa" đến mức các họa sĩ cũng không phát hiện ra là chiếc

lá vẽ

- Được vẽ bằng tình yêu, đức hy sinh quên mình của người họa sĩ

- Cứu sống một con người: nhờ chiếc lá, Giôn-xi lấy lại được nghị lực, tình yêu với cuộc

sống, từ đó cô chiến thắng cái chết

=> Bức họa vẽ trên tường: chiếc lá thường xuân cuối cùng là một kiệt tác

- Hoàn cảnh vẽ đặc biệt: trong điều kiện khắc

II Đọc – Hiểu văn bản:

a/ Cụ Bơ men :

b/ Chiếc lá cuối cùng là một kiệt tác vì:

Tại sao khi nghe Xiu kể chuyện về cái chết của

cụ Bơ-Men, tác giả không để cho Giôn-Xi nói gì?

 để truyện có dư âm,

người đọc nhiều suy nghĩ dự đoán (cùng bâng khuâng tiếc nhớ cảm phục một lão nghệ

sĩ chân chính) để sự cảm động thật sâu xa thấm thía, thấm vào tâm hồn Giôn-Xi và người đọc

CHIẾC LÁ CUỐI CÙNG

Văn bản

(Trích) O Hen-ri

4 NGHỆ THUẬT ĐẶC SẮC

Tình huống đảo ngược truyện hai lần

Hãy chỉ ra biện pháp nghệ thuật được sử dụng trong tác phẩm? Tác dụng của biện pháp nghệ thuật đó ?

Thông điệp

Thông điệp nhân văn:

Thông điệp nghệ thuật:

Hi sinh vì cuộc sống con người

 Tác phẩm nghệ thuật: Nghệ thuật vị nhân sinh (phải bám sát vào cuộc đời, vì con người mà phụng sự)

 Nghệ sĩ đích thực: Quan tâm đến sự sống của con người

Nhan đề

Là kiệt tác của cụ Bơ-men

Gợi sự lụi tàn, kết thúc ở thực tế, nhưng trong truyện, nó lại là phương thuốc hồi sinh, đem lại sự sống cho con người.

CLCC trở thành một biểu tượng nghệ

thuật bất ngờ, độc đáo, mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc.

Củng cố :

1. Đối với Giôn-xi,chiếc lá cuối cùng rụng hay không rụng có ý nghĩa như thế nào (khi cô bị bệnh)? Trả lời bằng cách đánh dấu đúng, sai vào sau các đáp án

A.Nếu chiếc lá ấy rụng thì cô sẽ rất đau khổ

B.Nếu chiếc lá ấy rụng thì cô sẽ không tiếp tục vẽ nữa

C.Chiếc lá ấy rụng hay không rụng sẽ quyết định số phận của cô

D.Cô không còn quan tâm đến chiếc lá cuối cùng nữa

2.Vì sao khi nhìn thấy chiếc lá cuối cùng không rụng Giôn-xi thay đổi tâm trạng?

*Vì cô nghĩ rằng chiếc lá mỏng manh lại chống chọi được với

thiên nhiên,còn cô thì sao không thể chống chọi được căn bệnh

của mình

S

S

Đ S

4 Hướng dẫn học sinh chuẩn bị tiết học tiếp theo :

a/-Đọc lại văn bản, kể tóm tắt văn bản.

Hướng dẫn tự học

1 Tìm đọc văn bản Gió lạnh đầu mùa của Thạch Lam

và chỉ ra điểm tương đồng với văn bản CLCC.

2 Nghĩ 1 cái kết khác cho câu chuyện, vẽ minh họa cho

1 chi tiết em ấn tượng nhất

tả và biểu cảm

Bài học kết thúc CHÂN THÀNH CẢM ƠN QUÍ THẦY CÔ

VÀ CÁC EM HỌC SINH