T P TH TÁC GI Các tác gi chính PGS.TS.. Nguy n Minh Ng c Ch biên Th.s.ă oàn Ng c Hùng Anh TS.ă ngăThuăH ng Th.s.. Nguy n Thanh Lân Th.s.. Ng ăT năH PGS.TS.ă oƠnăNg ăPhiă nh Th.s.. Nguy
Trang 2CH BIÊN PGS.TS NGUY N MINH NG C
Trang 3T P TH TÁC GI
Các tác gi chính
PGS.TS Nguy n Minh Ng c (Ch biên)
Th.s.ă oàn Ng c Hùng Anh TS.ă ngăThuăH ng Th.s Ph măTr ngăS n
Các tác gi khác
TS Tr năTh ngăLong Th.s Tr n Th Thu Hi n
Th.s Nguy n Thanh Lân Th.s Ng ăT năH
PGS.TS.ă oƠnăNg ăPhiă nh Th.s Nguy năV năHoƠng PGS.TS Tr n M nhăD ng Th.s Nguy năTh ăThi năH ng PGS.TS Nguy n Th XuơnăH ng Th.s Tr năM iăH ng
PGS.TS Ph m Thùy Giang Th.s Nguy n Th L năH ng
TS Nguy n Th Thúy H ng Th.s Nguy n Nh t Linh
TS Nguy n Th Li năH ng Th.s Phan Th Thanh Loan
TS Tr n Quang Khai Th.s Tr n Phi Long
TS Lê Th H ngăL n Th.s Nguy n Th Minh
TS Nguy n H u Th y Th.s V ngăTh nhăNg
TS Bùi Th Th y Th.s Nguy n Th Minh Nguy t
TS Nguy n H u Xuyên Th.s Ph m Minh Th o
Th.s.ăV ăTh Vân Anh Th.s L i Th Thu Th y
Th.s.ă Qu nh Anh Th.s HoƠngăM nhăTuơn
Th.s Nguy n Th Ng c Di p Th.s.Tr n Anh Tu n
Th.s BùiăV năDoƠnh Th.s Tr n Trung Tu n
Th.s Tr nă ăD ng Th.s Nguy n Th Vi
Th.s.ăL ăThùyăD ng KS.ă oƠnăTh ăThùyăDung Th.s Tr nă c H nh KS.ăTr năVi tăPh ng
Trang 4NHăH NG CHI NăL C
S n ph m c a tài đ c l p C p Nhà n c
Mã s T L.CN-16/15 .
H u ích cho các ho t đ ng
Ho ch đ nh chính sách, quy ho ch và xây d ng các
đ án phát tri n khu công ngh cao
Qu n tr , qu n lý, v n hành, theo dõi và đánh giá các
khu công ngh cao
Nghiên c u c h i h p tác, đ u t và t ch c các
ho t đ ng nghiên c u, m t o và kh i nghi p các
khu công ngh cao
Nghiên c u, đào t o đ i h c và sau đ i h c trong các
l nh v c kinh t , qu n lý, kinh doanh và công ngh
L uăỦ:
M i hình th c tái b n, sao chép toàn b hay m t ph n c a n ph m này
đ u ph i nh n đ c s cho phép b ngăv năb n c a Ch Biên
G i ý trích d n:
Nguy n Minh Ng c và C ng s (2018), nh h ng chi n l c phát
tri n Khu Công ngh cao à N ng, Hà N i: Nhà Xu t b n Thanh niên
Trang 5LCTRAC Liaison Council of Tsukuba Research and Academy City
for Research Institutions
UBND y ban nhân dân
UNCTAD H i ngh Liên Hi p Qu c v Th ngăm i và Phát tri n UNESCO T ch c Giáo d c, Khoa h ăvƠăV năhó ăLi năHi p Qu c
WB Ngân hàng Th gi i
Trang 6M C L C
T P TH TÁC GI ii
M C L C v
DANH M C B NG vii
DANH M C HÌNH viii
GI I THI U 1
CH NG 1 : C I M VÀ KINH NGHI M PHÁT TRI N C A CÁC KHU CỌNG NGH CAO TRÊN TH GI I 5
1.1.ă ă I MăPHỄTăTRI Nă Ễ ăKHUă ỌNGăNGH ă O 5
1.2 S ăTH MăGI ă ă Ễ ăT ă H ăVÀă ăQU N H UăQU Nă ă Ễ ăKHUă ỌNGăNGH ă OăTRểNăTH ăGI I 15
1.3.ăT ă H Ễ ăHO Tă NGă H ăN NG,ăTHUăHÚTăVÀă PHỄTăTRI NăNHỂNăL ă ă Ễ ăKHUă ỌNGăNGH ă O 22
1 4.ăKINHăNGHI MăPHỄTăTRI Nă ăM TăS ăKHUă ỌNGăNGH ă OăTRểNăTH ăGI I 29
CH NGă2ă:ăB IăC NHăQU CăT ăVÀăTRONGăN C 45
2.1.ăB Iă NHăKINHăT ă- XÃăH IăTRểNăTH ăGI I 45
2.2.ăB Iă NHăKHO ăH ăVÀă ỌNGăNGH ăTRểNăTH ăGI I 57
2.3.ăB Iă NHăKINHăT ă- XÃăH Iă ăVI TăN M 67
2.4.ăB Iă NHăKHO ăH ăVÀă ỌNGăNGH ă ăVI TăN M 79
CH NG 3 : I U KI N KINH T - XÃ H I, KHOA H C VÀ CỌNG NGH À N NG VÀ CÁC T NH MI N TRUNG 92
3.1 ă NHăH NGăPHỄTăTRI NăKINHăT ă- XÃăH I,ăKHO ăH VÀă ỌNGăNGH ă ăKHUăV ăMI NăTRUNG 92
3.2.ă TH ă TR NGă PHỄTă TRI Nă KINHă T ă ă KHUă V ă MI NăTRUNG 99
3.3.ăTH ăTR NGăKHO ăH ăVÀă ỌNGăNGH ă ăKHUăV MI NăTRUNG 106
Trang 7CH NGă 4ă :ă TH Că TR NG,ă B Iă C NH VÀ YểUă C Uă PHỄTăTRI NăKHUăCỌNGăNGH ăCAOă ÀăN NG 123
4.1.ăKHỄIăQUỄTăV ăKHUă ỌNGăNGH ă Oă ÀăN NG 123 4.2 TH ăTR NGăTH MăGI Ễ H ăTH H UăQU Nă VÀOăKHUă ỌNGăNGH ă Oă ÀăN NG 130 4.3.ă Ễ ăNHI MăV ăPHỄTăTRI Nă H ăY UăHI NăN Yă KHUă ỌNGăNGH ă Oă ÀăN NG 131 4.4.ă HệNHăSỄ H,ăTH ăTR NGăVÀăK TăQU ăTHUăHÚTă UăT 136 4.5 ăSOăSỄNHă ă I MăPHỄTăTRI Nă ăKHUă ỌNGăNGH ă O
Àă N NGă V Iă Ễ KHUă ỌNGă NGH ă O TRONG VÀ NGOÀIăN 140 4.6.ă I MăM NHă- I MăY U,ăTHU NăL Iă- KHịăKH N,ă ăH Iă- THỄ Hă TH ă VÀă YểUă Uă Tă R ă Iă V Iă PHỄTă TRI Nă KHUă ỌNGăNGH ă Oă ÀăN NG 147
CH NGă 5 :ă NHă H NGă CHI Nă L C,ă NHI Mă V ,ă
GI Iă PHỄPă VÀă CHệNHă SỄCHă PHỄTă TRI Nă KHUă CỌNGă NGH ăCAOă ÀăN NGă NăN Mă2030ăT MăNHỊNă2045 153
5.1 ă NHăH NGă HI NăL ăPHỄTăTRI NăKHUă ỌNGăNGH ă
CA Oă ÀăN NGă NăN Mă2030ăT MăNHỊNă2045 153 5.2.ă MỌă HỊNHă TH Mă GI Ễ ă H ă TH ă VÀOă KHUă ỌNGăNGH ă Oă ÀăN NG 159 5.3.ă Ễ ă NHI Mă V ă PHỄTă TRI Nă KHUă ỌNGă NGH ă Oă ÀăN NG 163 5.4.ă Ễ ăGI IăPHỄPăPHỄTăTRI NăKHUă ỌNGăNGH ă Oă ÀăN NG 170 5.5.ăKI NăNGH ă ă H ăVÀă HệNHăSỄ HăỄPăD NGă HOăKHUă ỌNGăNGH ă Oă ÀăN NG 177
K T LU N 185
DANH M C TÀI LI U THAM KH O xi
Trang 8DANH M C B NG
B ngă1-1: ătr ngă ă á ăKhuă N ătheoăm ăhìnhăqu nătr 8
B ngă1-2: Các ngành công nghi pă ă á ăKhuă N ă ă ƠiăLo n 9
B ngă1-3: ă uăth ătr ngă ă á ăK Nă ă ƠiăLo n 10
B ngă1-4: Quyăm ăm tăs ăKhuă N ăti uăbi u 11
B ngă1-5: Ngu nănhơnăl ăt iă á ăInnopolisă ăHƠnăQu ă(2014) 13
B ngă1-6: Nhơnăl ănghi nă uăt iăKhuă N ăD edeokă(1979-2010) 13
B ngă1-7: T ngăh păkinhănghi măphátătri nă ăm tăs ăKhuă N ă tr năth ăgi i 39
B ngă2-1: ă uăngu nătƠiă hínhă hoăR&DătheoăngƠnhă ngănghi p 58
B ngă2-2: Ngu năv năđ uăt ă hoăho tăđ ngăR&DătoƠnă u 59
B ngă2-3: á ă ngătyăhƠngăđ uăv ăđ uăt ă hoăR&D 60
B ngă2-4: Quyăm ăđ uăt ă hoăR&Dă ă á ăqu ăgi ăhƠngăđ uăv ă R&Dă(t ăUSD) 62
B ngă2-5: á ăqu ăgi ăhƠngăđ uăv ă ngăđ ăđ uăt ă hoăR&D 63
B ngă2-6: T ngătr ngăđ uăt ăR&DăvƠădo nhăs ă ă á ăngƠnhă N 64
B ngă2-7: D ătoánăngơnăsá hă hoăkho ăh ăvƠ ngăngh ăgi iăđo nă 2011-2016 87
B ngă2-8: Tìnhăhìnhăđ uăt ă hoăR&Dă ăVi tăN m 88
B ngă2-9: N ngăl ăđ iăm iăsángăt oă ăVi tăN m 89
B ngă2-10: S ăsángă h ăqu ăt ătr năm tătri uădơnă ăVi tăN măvƠă m tăs ăn 90
B ngă3-1: M ă ti uă t ngă tr ngă GRDPă gi iă đo nă 2016-2020ă ă Khuăv ămi năTrung 93
B ngă3-2: M ăti uă huy năđ iă ă uăkinhăt ăđ năn mă2020 93
B ngă3-3: Các ngƠnhă ngănghi pă uăti năphátătri nă ămi năTrung 94 B ngă3-4: á ăl nhăv ă ngăngh ăđ ă uăti nă ămi năTrung 97
B ngă4-1: C ă uăngu năv năđ uăt ăh ăt ngă ăb năđ năn mă2020 127 B ngă4-2: ă uăv năđ uăt ă hoă á ăkhuă h ăn ng 128
B ngă4-3: K tăqu thuăhútăđ uăt ăđ năthángă7ăn mă2018 139
B ngă4-4: SoăsánhăKhuă N ă ƠăN ngăv iă á ăKhuă N ătrongăvƠă ngoƠiăn 140
Trang 9DANH M C HÌNH
Hình 2-1: T ngătr ngăkinhăt ătoƠnă uăđ năn mă2050 45
Hình 2-2: ngăl ăt ngătr ngăkinhăt ă ăm tăs ăqu ăgi 46
Hình 2-3: Quyăm ăvƠăt ătr ngăđ uăt ătoƠnă u 47
Hình 2-4: D ngăv năFDIăđiăr ătoƠnă u 48
Hình 2-5: Dòng v năFDIăđiăvƠoătoƠnă u 49
Hình 2-6: uăt ăn ăngoƠiăr ngătoƠnă u 49
Hình 2-7: Tìnhăhìnhăphátătri năth ngăm iătoƠnă u 50
Hình 2-8: Ngu năhƠngăxu tăkh u 50
Hình 2-9: Th ătr ngănh păkh u 51
Hình 2-10: ánă ơnăth ngăm iătoƠnă u 51
Hình 2-11: á ăl nhăv ă ngăngh ăqu nătr ngănh t 57
Hình 2-12: óngăgópă á ăqu ăgi ăđ uăt ăhƠngăđ uă hoăR&D 59
Hình 2-13: T ăđ ăt ngătr ngăGDPă ăVi tăN m 68
Hình 2-14: óngăgópă ă á ăy uăt ăvƠoăt ngătr ngă ăVi tăN m 68 Hình 2-15: Bi năđ ngă ă uăkinhăt ă ăVi tăN m 69
Hình 2-16: Thuă nh pă bìnhă quơnă đ uă ng iă ă Vi tă N mă soă v iă m tăs ăn ă(USD) 70
Hình 2-17:ăXuăh ngăđ uăt ăgi iăđo nă2001ă- 2016ă ăVi tăN m 70
Hình 2-18: Bi năđ ngă ă u đ uăt ătheoăngu năv nă ăVi tăN m 71
Hình 2-19: Quyăm ăvƠăs ăd ăánăFDIă ăVi tăN m 72
Hình 2-20: ă uăv năFDIătheoăl nhăv 73
Hình 2-21: ă uăFDIătheoăqu ăgi 74
Hình 2-22: ă uăFDIătheoăđ ăph ng 74
Hình 2-23: Bi năđ ngăkimăng hăxu tă- nh păkh uă ăVi tăN m 75
Hình 2-24: T ătr ngăxu tă- nh păkh uăt ăkhuăv ăFDI 76
Hình 2-25: T ătr ngăxu tă- nh păkh uăt ă á ăth ătr ngă hính 76
Hình 2-26: T ătr ngăxu tăkh uătheoăngƠnhăhƠng 77
Trang 10Hình 2-27: T ătr ngănh păkh uătheoăngƠnhăhƠng 77Hình 2-28: ă uă á ă t ă h ă kho ă h ă vƠă ngă ngh ă theoă
l nhăv 84Hình 2-29:ă ă uă á ăt ă h ăkho ăh ăvƠ ngăngh ătheoăkhuăv 85Hình 3-1:ă hi nă l ă t ngă tr ngă kinhă t ă ă á ă t nh/thƠnhă ph ă
VùngăKTT ămi năTrung+ đ năn mă2030 96Hình 3-2: hi năl ă ă á ădo nhănghi păđ năn mă2030 96Hình 3-3: á ăl nhăv ă ngăngh ă uăti nă ăKhuă N ă ƠăN ng 98Hình 3-4: óngăgópă ăVùngăvƠoăGDPă ăn ătheoăngƠnh 99Hình 3-5: T ăđ ăt ngătr ngăGRDPă ăVùngăKTT ămi năTrungă+
100Hình 3-6: ngăl ăthú ăđ yăt ngătr ngăkinhăt ătrongă5ăn măqu 100Hình 3-7: Thu - hiă ngơnă sá hă Vùngă KTT ă mi nă Trung+
giai
đo nă2010-2016 101Hình 3-8: Thu - hiăngơnăsá hăVùngăKTT ămi năTrung+n mă2016 102Hình 3-9: Quyăm ăđ uăt ăVùngăKTT ămi năTrung+
(2011-2016) 102Hình 3-10: H ăs ăI ORăVùngăKTT ămi năTrung+
(2011-2016) 103Hình 3-11: ă uăkinhăt ătheoăkhuăv ăVùngăKTT ămi năTrung+ 104Hình 3-12: ă uăngu năv năđ uăt ătheoăthƠnhăph năkinhăt 104Hình 3-13: Kimăng hăxu tă- nh păkh uăVùngăKTT ămi năTrung+
105Hình 3-14: Th ătr ngăkho ăh ăvƠă ngăngh ăsoăv iăy uă uăphátă
tri năkinhăt ă- xƣăh iă ă á ăđ ăph ng 107Hình 3-15: Kh ă n ngă đápă ngă y uă uă phátă tri nă kinhă t /kinhă
do nhătheoăl nhăv ă ngăngh 107Hình 3-16: Nhơnăl ăkho ăh ăvƠ ngăngh ătheoăl nhăv 108Hình 3-17: S ăbƠiăbáoăkho ăh ătrongăl nhăv ăk ăthu tă ngăngh ă
ă12ăvi n/tr ngăgi iăđo nă2013-2015 109Hình 3-18:ăS ăsángă h ă ă12ăvi n/tr ngăgi iăđo nă2013-2015 109Hình 3-19:ăK tăqu ăth ngăm iăhó ă ngăngh ă ă12ăvi n/tr ngă
gi iăđo nă2013-2015 110Hình 3-20:ăH pătá ătrongăho tăđ ngăR&Dăgi ă á ăvi n/tr ngăv iă
các doanh nghi păgi iăđo nă2013-2015 111Hình 3-21:ă K tă qu ă h pă tá ă trongă ho tă đ ngă R&Dă gi ă á
vi n/tr ngăv iă á ădo nhănghi păgi iăđo nă2013-2015 112
Trang 11Hình 3-22:ăS ăbƠiăbáoăkho ăh /nhƠăkho ăh ăgi iăđo nă2013-2015 112Hình 3-23:ăS ăsángă h /nhƠăkho ăh ăgi iăđo nă2013-2015 113Hình 3-24:ăK tăqu ăth ngăm iăhó ă ngăngh /nhƠăkho ăh ăgi iă
đo nă2013-2015 113Hình 3-25:ăH pătá ăgi ă á ănhƠăkho ăh ăvƠădo nhănghi p 114Hình 3-26:ă hiăs ănghi păkho ăh ăvƠ ngăngh ă ăVùngăKTT ă
mi năTrung+ gi iăđo nă2010-2016 115Hình 3-27:ăTh ătr ngăngơnăsá hă hoăho tăđ ngănghi nă uă ă á
vi n/tr ngă ăKhuăv ămi năTrung+
115Hình 3-28:ăNgu năngơnăsá hă hoăho tăđ ngăkho ăh ăvƠă ngăngh 116Hình 3-29:ă i uăki nănghi nă uă ă á ănhƠăkho ăh 117Hình 3-30:ăL oăđ ngăkho ăh ăvƠă ngăngh ă ă á ădo nhănghi p 118Hình 3-31: Ho tăđ ngăđ iăm iăsángăt oă ă á ădo nhănghi păgi iăđo nă
2013-2015 118Hình 3-32:ă uă t ă hoă R&Dă vƠă ti pă nh nă ngă ngh ă ă do nhă
nghi păKhuăv ămi năTrung 119Hình 3-33:ăNgu nă ngăngh ă ă á ădo nhănghi p 119Hình 3-34:ăH pătá ătrongănghi nă uăvƠăti pănh nă ngăngh 120
Trang 12GI I THI U
Theo Hi p h i Khu Công ngh cao Qu c t (IASP), Khu CNC là t
ch ăđ c qu n lý b i các nhà chuyên môn v i m ăđí hălƠmăgiƠuă hoăcác c ngăđ ng liên quan b ng cách: (i) thú ăđ yăv năhó ăđ i m i và
t ngă ngăn ngăl c c nh tranh c a các doanh nghi p và các t ch c nghiên c u; (ii) kích thích và qu n lý các dòng ch y ki n th c và công ngh gi ă á ătr ngăđ i h c/t ch c nghiên c u, các công ty và th
tr ng; (iii) tr giúp quá trình hình thành và phát tri n các công ty d a vào công ngh thông qua ho tăđ ngă măt o, kh i nghi p, cung c p
kh ngăgi n,ă ăs v t ch t cùng các d ch v gi ăt ngăch tăl ng cao
á ăKhuă N ăđ c thành l p nh m giúp các qu c gia tri n khai chi năl c phát tri n dài h n, t pătrungăh năvƠoă á ăngƠnhăkinhăt có hƠmăl ng tri th ă oă đ ăthú ăđ y b i áp l c c nh tranh qu c t ngày càng cao (Oh & Obe, 2007) Khuă N ăđ u tiên trên th gi iăđ c thành l p Palo Alto (bang California) b iă i h c Stanford vào
nh ngă n mă 1950,ă s uă đóă đ c phát tri n châu Âu vào nh ngă n mă
1960, ngăỄăvƠoănh ngăn mă1970,ă Trung Qu c vào nh ngăn mă
1980 và lan t ăđ nă ngăN măỄ,ăTrungă ngăvƠănhi u khu v c khác trên th gi i (Nguy n Minh Ng c và C ng s , 2018)
T i Vi t Nam, nh ngăKhuă N ăđ uăti năđ c thành l păvƠoăn mă
1998 Hà N i,ăn mă2002ă thành ph H híăMinhăvƠăn m 2010 Ơă
N ng Quy ho ch t ng th phát tri n khu công ngh oăđ năn mă2020ăvƠăđ nh h ng đ năn mă2030ă(Th t ng Chính ph , 2015) ch rõ các khu CNC qu c gi ăđ ăhìnhăthƠnhăđ góp ph năthú ăđ y phát tri n CNC ph c v phát tri n kinh t - xã h i c a các đ ă ph ng,ă vùngă
mi n; góp ph năđ i m iăm ăhìnhăt ngătr ng,ănơngă oăn ngăl c c nh tranh c a n n kinh t ;ăt ngănh nhăhƠmăl ng CNC trong các s n ph m hƠngăhó ;ăđ y nhanh quá trình công nghi p hóa - hi năđ iăhó ăđ tăn c Khu CNC ƠăN ng là m t trong ba Khu CNC qu ăgi ăđ c thành
l p nh m t oăđ ng l ăthú ăđ y phát tri nă N ,ăđ i m i công ngh ,
Trang 13măt o công ngh ,ă măt o doanh nghi p CNC; hình thành và phát tri n m t s ngành công nghi p CNC, góp ph n quan tr ng vào vi c nâng cao hi u qu kinh t và s c c nh tranh cho các s n ph m hàng hóa, d ch v c a thành ph Ơă N ng, Khu v c mi n Trung và Tây Nguyên (Th t ng Chính ph , 2010) Trên th c t ,ă ăs h t ng xã
h i,ă ăs h t ng k thu t c a Khu CNC ƠăN ng hi n đ ng b tăđ u
đ ăđ uăt ăxơyăd ng, các vi n nghiên c u h ăđ c hình thành, vì
v y, h ăt oăr ăđ c s c hút v khoa h c và công ngh đ i v i các nhƠăđ uăt
Trongăkhiăđó,ăb i c nh qu c t ,ătrongăn c và đi u ki n Khu v c
mi n Trung đ ngă đ iă h iă Khuă N ă Ơă N ng ph i t o ra các công ngh , s n ph m và th h doanh nghi p m i có kh n ngă nh tranh
qu c t , có th tham gia v ng ch ăvƠoă á ă ngăđo n có giá tr gia
t ngă oătrongă á ă hu i giá tr đ giúp n n kinh t Khu v c và qu c gia c nh tranh hi u qu trongăđi u ki n cách m ng công nghi p 4.0
và toàn c u hóa (Nguy n Minh Ng c và C ng s , 2018) Bên c nh đó,ă ngƠyă 12ă thángă 4ă n mă 2018,ă V nă ph ngă hínhă ph ngă đƣă óă ngă v nă gi oă UBND thành ph Ơă N ng nghiên c uă đ xu t
ph ngăánănơngă oătínhăn ngăsángăt o, kh i nghi păđ tri n khai thí
đi m t i Khuă N ă ƠăN ng
V i nh ng lý do trên, cu n sách t p trung làm rõ các bài h c cho phát tri năKhuă N ă ƠăN ng t kinh nghi m c a các Khu CNC trong
n c và qu c t ; làm rõ b i c nh và đi u ki n phát tri n; ch ra nh ng uăđi m và nh ng b t c p c ăKhuă N ă ƠăN ng hi năn y;ăvƠăđ xu t
đ nhăh ng chi năl c, các nhi m v phát tri năKhuă N ă ƠăN ngăđ n
n mă2030ăt m nhìn 2045, cùng các gi i pháp và chính sách kèm theo
N i dung c a cu n sách đ ăhìnhăthƠnhătr nă ăs k t qu tài c p NhƠăn c Mã s :ă T L N.16/15 do PGS.TS Nguy n Minh Ng c làm
ch nhi m,ăTr ngăđ i h c Kinh t Qu c dân ch trì,ătr nă ăs ph i
h p v i Ban Qu n lý (BQL)ăKhuă N ă ƠăN ng
Chúng tôi hy v ng cu n sách s cung c păđ c nh ng lu n ch ng khoa h c và th c ti n h u ích ph c v : (i) xây d ng và hoàn thi n các
Trang 14chính sách, chi nă l c, quy ho ch phát tri n các Khu CNC; (ii) xây
d ng và hoàn thi nă á ăv năb n pháp quy v qu n lý, t ch c, v n hành các khu CNC; (iii) xây d ngăph ngăánăhuyăđ ng các ngu n l c, ph i
h p ho tăđ ng c ă á ă ăqu nă h ăn ngăvào phát tri n các khu CNC
Vi tăN mănóiă hungăvƠăKhuă N ă ƠăN ng nói riêng; xây d ng và tri n khai Chi năl c phát tri năKhuă N ă ƠăN ngătheoăh ng t ngă ngă tínhă n ngă sángă t o - kh i nghi p vƠă thú ă đ y quá trình công nghi p hóa - hi năđ i hóa ƠăN ng và Khu v c mi n Trung
Cu n sách có th đ c s d ng làm tài li u chuyên kh o h u ích cho ho tă đ ngă đƠoă t o và nghiên c u á ă tr ngă đ i h c và vi n nghiên c uă trongă l nhă v c kinh t , kinh doanh và qu n lý; các ho t
đ ng th c ti n và ho tăđ ng chuyên môn c ă á ătr ngăđ i h c công ngh , các vi n nghiên c u công ngh ,ă á ănhƠăđ uăt ,ă á ădo nhănghi p vƠă á ă ăqu năqu n lý NhƠăn c h u quan
Chúng tôi chân thành c mă nă á ă huy năgi ,ă á ănhƠăkho ăh c, các nhà qu n lý, các doanh nghi păđƣăgópăỦ, cung c p tài li u, s li u
đ c s d ng trong cu n sách này Chúng tôi đ c bi t trân tr ng c m năB Khoa h c và Công ngh , UBND thành ph ƠăN ng, V năph ngă
á ă h ngătrìnhăKho ăh c và Công ngh tr ngăđi m c p NhƠăn c đƣăgiao nhi m v ; V Công ngh cao,ă BQLă Khuă N ă Ơă N ng, BQL Khu CNC Hòa L c, BQL Khu CNC thành ph H híăMinhăvƠăTr ng
i h c Kinh t Qu ădơnăđƣăh tr chúng tôi trong quá trình nghiên
c u ho c cung c p thông tin ph c v cho cu n sách
Chúng tôi chân thành c mă n vƠăđánhăgiáă o các ý ki năđóngăgópăhoàn thi n các n i dung đ c trình bày trong cu n sách này c a đ i
di n các s , ban, ngành tr c thu c UBND thành ph ƠăN ng, các nhà khoa h c, các chuyên gia, các nhà qu n lý; đ c bi t là góp ý c a các nhà khoa h c t i H iăđ ngăđánhăgiáă pă ăs và H iăđ ng đánhăgiá
c p NhƠăn c g m:ăGS.TS.ă ngă ìnhă Ơo,ăGS.TS.ăPh năNg c Minh, PGS.TS Tr n Ng ă ,ă PGS.TS.ă L ă Xuơnă ình,ă PGS.TS.ă L uă c
H i, PGS.TS Lê Hi u H c, PGS.TS Lê Hoài Qu c, PGS.TS Bùi T t
Th ng, PGS.TS Tô Trung Thành, PGS.TS Bùi Quang Tu n, TS Cao
Trang 15Ng c Lân, TS Ph m Nguyên Minh, TS T Doãn Tr nh, TS Nguy n Thành Trung và Th.s Nguy n Trung Qu nh
M ă dùă đƣă đ c nghiên c u m t cách công phu và nghiêm túc,
Trang 16CH NGă1 :ă Că I M VÀ KINHăNGHI MăPHỄTăTRI N
C A CỄCăKHUăCỌNGăNGH ăCAOăTRểNăTH ăGI I
1.1.1 ngăl căthúcăđ y phátătri năcácăKhuăCNC
Các Khu CNC đ c phát tri n nh m giúp các qu c gia tri n khai chi năl c phát tri n dài h n, t pătrungăh năvƠoă á ăngƠnhăkinhăt tri
th c đ c thú ăđ y b i áp l c c nh tranh qu c t ngày càng cao (Oh & Obe,ă2007).ăKhuă N ăđ u tiên trên th gi iăđ c thành l p Palo Alto (bang California) b iă i h c Stanford vƠoăn mă1951ăv i m ăđí hăb nă
đ u là t o ra m t khu v c cho phép l i ích c a doanh nghi p,ătr ng
đ i h c và chính ph có th g p nhau nh măthú ăđ y s phát tri n có tính c ngăh ng trong dài h n (Anttiroiko, 2004)
á ăn ă hơuăỂu,ăđ c bi t nhăvƠă c, các Khu CNC b tăđ u
đ c phát tri n vào nh ngăn mă1960ănh măđápă ng nhu c u chuy n giao công ngh c ă á ătr ngăđ i h c cho các doanh nghi p v a và
nh ,ăvƠăthú ăđ y phát tri n kinh t tri th c các khu v ăđ ăth (Oh và Obe, 2007)
Các Khu CNC ngă Ễă đ c thành l p nh m th c hi n chính sách phát tri n khu v c và qu c gia vào nh ngăn mă1970 Ví d , các Khu CNC Nh t B năđ c thành l p theo chi năl c phát tri n t ng
th v đ ăth li năqu năđ n thi t l pă á ăkhuădơnă ,ătrungătơmă ngăngh vƠătr ngăđ i h c (Oh & Obe, 2007)
Trung Qu ,ă á ăKhuă N ăđ c coi là công c quan tr ng đ
thuăhútăFDIătrongăl nhăv c ch t o, g n k tă á ă ngătyăn c ngoài vào kinh t Trung Qu c, ti p nh n, phát tri n và lan t a công ngh vào n n kinh t và giúp các công ty n iăđ a tham gia vào các chu i giá tr toàn
c u (Zeng & c ng s , 2009)
H NGă1 PHÁT TRI N CÁC KHU CÔNG Că I M VÀ KINH NGHI M
NGH CAO TRÊN TH GI I
Trang 17á ăn ă ng N măỄ,ă á ăKhuă N ăđ c chính ph á ăn c
s d ngăđ thuăhútăđ uăt ăn c ngoài, đ c bi t là các d án có th t o giá tr gi ăt ngă o,ănơngă oătínhăph c t p v công ngh c a các ngành công nghi păđ ăph ngăth ngăqu ăthú ăđ yăR&D;ăt ngăt c quá trình chuy năđ i t n n kinh t s d ng nhi uăl oăđ ng sang n n kinh t s
d ng nhi u tri th c (Koh & c ng s , 2005)
khu v ăTrungă ng,ă á ăKhuă N ăđ c phát tri n t i các qu c gia giàu v d u m nh m tìm ra nh ng cách th c m iăđ đ ăd ng hóa
n n kinh t và chu n b hoăgi iăđo n mà ngu n d u m s b c n ki t
i v i các qu c gia không có nhi u d u m nh ă iă p và Jordan, Khuă N ăđ c coi là cách th ăđ h thoát kh iănghèoăđói.ăHi n nay, khu v ăTrungă ngă óăkho ng 30 Khu CNC
1.1.2 Mô hình Khu CNC
a Các mô hình khu công ngh cao
Theo Annersted (2006), các Khu CNC trên th gi iăđƣăphátătri n qua ba th h t ngă ng v i ba mô hình: mô hình th h m t (công ngh đ y), mô hình th h hai (th tr ng kéo) và mô hình th h ba (t ngătá ăgi a công ngh đ y và th tr ng kéo)
Mô hình th h m t: Khu CNC th h m tăth ng là s m r ng
c a các tr ng đ i h c nh măđóngăgópăvƠoăs phát tri n c a các khu
v c lân c n thông qua vi c thi t l pă á ăv nă m,ă á ădo nhănghi p
m i và cung c pă onăđ ng phát tri n d a vào công ngh , bí quy t k thu t cho các ch th kinh doanh khác M ăđí hă hínhă a Khu CNC
th h m t là t o ngu năthuă hoă á ătr ngăđ i h c và t oăđ ng l c phát tri n cho c ngă đ ng doanh nghi p lân c n Tri t lý sáng t o c a mô hìnhănƠyălƠă“kho ăh ăđ y” Thông qua các Khu CNC, các kênh ti n l i
nh tă đ c t o ra đ thành l p các doanh nghi p m i t các k t qu nghiên c u Trong mô hình này, các k t qu nghiên c uăđ c coi là
đ u vào cho ho tăđ ng đ i m i sáng t o c a các doanh nghi p các Khu CNC
Mô hình th h hai: Khu CNC th h th hai có th là s m r ng
c a m t vi n nghiên c u/tr ngăđ i h c, nh ngă ngă óăth là m t ch
Trang 18th tách bi t nh m giúp c ngăđ ng kinh doanh t o ra các công ty d a vƠoăđ i m i sáng t o thông qua vi c cung c p các t h p thi t b ch t
l ngă o,ăđ năgi n hóa các lu ng công ngh và ki n th c; phát tri n
và cung c p các d ch v giá tr gi ăt ngăt măt o doanh nghi păđ n cung c p các d ch v k thu tăđ ăd ng cho các doanh nghi p hi n có
i di n t các vi n/tr ng cùng các nhà ho hă đ nhă hínhă sá hă đ a
ph ngăho c khu v c thi t l pă á ăquyăđ nh và lu t l cho các khách hàng và các nguyên t c v năhƠnhă ăb n cho Khu CNC Tri tălỦă ăb n
c ăm ăhìnhănƠyălƠă“nhuă uăkéo”,ăk t qu nghiên c u v năđ c coi là
đ u vào cho ho tăđ ng đ i m i sáng t oănh ngăđ ăđ nhăh ng m nh
m b i th tr ng
Mô hình th h ba: Khu CNC th h ba có s chuyên môn hóa cao
h năvƠă óăv iătr ăl năh nătrongăđ i m i sáng t o c păđ đ ăph ng,ăkhu v c và toàn c u;ăth ngăđ c qu n lý b i các nhà chuyên môn h
tr đ i m i sáng t o nh m làm giàu cho c ngă đ ngă th ngă qu ă t ngă
ng h p tác gi ă á ă ăs khoa h c, doanh nghi p và chính ph và cung c p các d ch v sáng t o m t cách đ ăd ngăvƠăđ yăđ Khu CNC
th h ba là m t c u trúc qu n lý nh m xúc tác và thú ăđ y quá trình
đ i m i kinh t và v năhó ăkinhădo nhă khu v c, có kh n ngăt o ra các liên k t trên ph r ngăh nă á ăho tăđ ng kinh doanh so v i hai th
h tr c Tri t lý sáng t o c a Khu CNC th h ba là s k t h p gi a khoa h ă đ y và th tr ng kéo tr nă ă s t ngă tá ă gi ă á ă ă s khoa h c, doanh nghi p, chính ph và c ngăđ ng
b Các mô hình qu n tr
Theo Kang (2014), có ba mô hình qu n tr (s h u) Khu CNC ph
bi n trên th gi i g m:ă m ă hìnhă nhƠă n c qu n tr ,ă m ă hìnhă đ i
h c/vi n nghiên c u qu n tr,ăvƠăm ăhìnhăt ănhơnăqu n tr Theo Rowe (2014), châu Âu có kho ng 54,8%ă á ăKhuă N ăđ c s h u b i nhƠăn c (chính ph , chính quy năđ ăph ng,ă á ătr ngăđ i h c/vi n nghiên c u công l p), 30,6% là s h u h n h p (gi ănhƠăn ăvƠăt ănhân), 14,5% là s h uăt ănhơn.ăNh ngăđ ătr ngă h y u c a các Khu CNC theo mô hình qu n tr đ c trình bày b ng 1-1
Trang 19B ng 1-1 :ă cătr ngăc a các Khu CNC theo mô hình qu n tr
Lo i Khuă N ănƠyăđ c thành l păđ kích
ho t n n kinh t khu v c thông qua chuy n giao k t qu nghiên c u t các vi n/tr ng
đ n các doanh nghi p; th ng có quy mô
nh do h n ch v n ngăl c tài chính; t p trung vào các ho tăđ ngăđ i m i c a các t
ch ă R&D,ă v nă mă ngă ngh , trung tơmăđ i m i công ngh và kh i nghi p
-Boston
„Route 128‟
c nh tranh qu c gia trong b i c nh toàn
c u hóa; đ c chính ph trungă ngădƠnhă kho n ngân sách kh ng l đ uăt ăvƠătƠiătr
đ thu hút các vi n nghiên c u; th ng có liên k t y u v i kinh t đ ăph ng
-Sophia Antipolis
Chính
quy n
đ a
ph ng
Lo iă Khuă N ă đ c thành l p và xây
d ng b i Chính quy năđ ăph ngăd a trên
ti mă n ngă ngă ngh khu v c nh m kích
ho t kinh t khu v c thông qua kh i nghi p các doanh nghi p công ngh quy
mô v a và nh vƠăđ i m i công ngh các doanh nghi p hi n có
-Research Triangle
T păđoƠn
qu n tr
Lo iă Khuă N ă nƠyă đ c xây d ng trên
gó ă đ phát tri n b tă đ ng s n M t t p đoƠnă b tă đ ng s n xây d ng Khu CNC
b ngă đ t và v n c a h đ bán ho c cho thu ă á ăl ăđ t Y u t thành công c a lo i hìnhănƠyălƠăphíăthu ăđ t và xây d ng th p
-Silicon Valley
Ngu n: Tóm l c t Kang (2014)
1.1.3.ăCácăl nhăv căcôngăngh ,ăs năph m,ăth ătr ng
a Khu CNC Sophia Antipolis
Khu CNC Sophia Antipolis đ c c u thành ch y u t ba c m ngành công nghi p CNC: công ngh thông tin (khoa h ămáyătính,ăđi n
t , vi n thông) lƠăl nhăv ăđ uăti năvƠă ngălƠăđ ng l c chính cho s
t ngătr ng khu v c; khoa h c v s s ng và hóa h c có vai trò ngày càng quan tr ngăđ i v i Khu CNC; khoa h c t nhi năvƠăm iătr ng
đ ă uăti năphátătri n t đ uătuyănhi nă hoăđ n nay v n chi m t tr ng khá nh (Barbera & Fassero, 2013)
Trang 20b Khu CNC Triangle Research Park
Khu CNC Triangle Research Park (Khu CNC Triangle) có 45% doanh nghi p ho tăđ ng trongăl nhăv c công ngh sinh h c và khoa h c
v s s ng;ă20%ătrongăl nhăv c công ngh thông thông tin; 8% là các
hi p h i khoa h c; 11% d ch v kinh doanh; 7% d ng c và khoa h c
v t li u; 4% cung c p d ch v ; 3% công ngh s ch và xanh, và 2% d ch
v tài chính (Khu CNC Triangle, 2017)
d Các Khu CNC ài Loan
ƠiăLo nă óăb ăKhuă N ăQu c gia là Khu CNC B ă ƠiăLo n,ăKhuă N ăTrungă ƠiăLo năvƠăKhuă N ăN mă ƠiăLo n.ă á ăl nhăv c công ngh á ăKhuă N ănƠyăđ c th hi n b ng 1-2, g m: Công
ngh sinh h c (BT); máy tính và thi t b đ u cu i (C&P); màn hình tinh
th l ng (LCD), thu ă (MED),ă qu ngă đi n t (OE), máy chính xác (PM), vi n thông (TC), m ch tích h pă(I ),ăhƠngăkh ngăvƠăv ătr (AA), công nghi p sáng t o (CC), nghiên c u & phát tri n CNC (HT-R&D)
B ng 1-2: Các ngành công nghi p các Khu CNC ƠiăLoan
Chunan S.P 2001 TC, OE, BT Tungluo S.P 2004 TC, OE, AA Ilan S.P 2009 TC, OE
Trang 21Research Park Planning CC, HT-R&D
Namă Ơiă
Loan
(1613 ha)
Tainan S.P 1996 OE, BT, IC Kaohsiung S.P 2001 OE, TC, BT, MD
Ngu n: B Khoa h c và Công ngh ài Loan (2016), Kung & Yen (2009)
K t qu B ng trên cho th yă qu ngă đi n t , m ch tích h p và công ngh thông tin là nh ng l nhăv c công ngh ph bi n nh t các Khu CNC cao ƠiăLo n
B ng 1-3 cho th y th tr ng qu c t v n là th tr ng chính c a các Khu CNC ƠiăLo n,ăt o ra x p x 60% t ng doanh s Các th
tr ng quan tr ng nh t c a các Khu CNC này là Trung qu c (chi m 43,92%) và Nh t B n (28,28 %)
B ng 1-3 :ăC ăc u th tr ng c a các KCN ƠiăLoan
N m Khu CNC B c ƠiăLoan Trungă Ơiă Khu CNC
Loan
Khu CNC Namă Ơiă Loan
Toàn b 3 Khu CNC Doanh s (t NT$)
1.1.4.ăQuyămôăvƠăc ăs ăh ăt ngăc aăcácăKhuăCNCătrênăth ăgi i
a Quy mô các Khu CNC
B ng 1-4 cho th y có s khác bi t khá l n v quy mô và m tăđ
Trang 22các t ch c nghiên c u, các nhà khoa h c và các doanh nghi p gi a các Khu CNC trên th gi i,ăđ c bi t là gi ă á ăKhuă N ăđ i h c và các Khu CNC qu c gia
B ng 1-4: Quy mô m t s Khu CNC tiêu bi u
Di n tích làm vi c (m2)
Di n tích mă
t o (m2)
S t
ch c
S ng i làm vi c
S vi c làm/ha
S ha/doanh nghi p Trung bình
Ngu n: Nguy n Minh Ng c và C ng s (2018)
á ăKhuă N ăđ i h ăth ng có quy mô nh và có m tăđ các t
ch c nghiên c u, các nhà khoa h c và các doanh nghi păt ngăđ i cao Trongăkhiăđó,ă á ăKhuă N ăqu ăgi ăth ngă óăquyăm ăt ngăđ i l n
nh ng có m tă đ các t ch c nghiên c u, các nhà khoa h c và các doanh nghi păt ngăđ i th p
Trang 23b Xu h ng phát tri n c s h t ng các Khu CNC
Các Khu CNC đ i h ă óăxuăh ng phát tri n k t h păm iătr ng
s ng - làm vi c - gi i trí v i thành ph n chính là các tòa nhà cho thuê
nh m h tr các ho tăđ ngăR&D.ăM ăhìnhănƠyăđ c phát tri năđ u tiên các Khu CNC đ i h c m i c a i h c công l p North Carolina ( entenni lă mpus),ă i h ă liforni ă(S năFr n is o)ăvƠă i h c Colorado (Fitzsimmons) So v iă á ăv năph ngătruy n th ng, các tòa nhà R&D có h th ng x lý không khí m nhăh n,ă á ăt ngă oăh năvƠă
t i tr ng l năh n,ăngoài ra còn có các h th ng x líăn c th i và h
th ngăđi n d phòng (Battelle, 2013)
Các Khu CNC đ i h ă đ c trang b nhi u thi t b thí nghi m chuyên bi t và chuyên d ngăh n,ăth ngăđ c g n li n v i trung tâm nghiên c u c ă á ătr ngăđ i h ăđ ngătìmă á hăh p tác v i các doanh nghi p.ă á ă ăs giáo d ăth ng xuyên, nhà hàng, khách s n và trung tâm h i ngh ngăngày càng tr nên ph bi n các Khu CNC K t qu
kh o sát 108 Khu CNC đ i h c B c M cho th y 75 % có các thi t b thí nghi m chuyên d ng,ă45ă%ă óă á ă ăs gi ng d yăđ i h c, 40 % có không gian nhà hàng, 26 % có thi t b h i ngh và 13 % có khách s n (Battelle, 2013)
Theo k ho ch phát tri n t ng th th k 21, Khu CNC Triangle
đ ăđ nhăh ng phát tri n tr thành m tătrungătơmăđ ă h ăn ngănh m
t o ra m t c ngăđ ng tri th c sáng t oăđ thu hút các th h ti p theo, đápă ng các nhu c u xã h i c a m t trung tâm nghiên c u hàng
đ u Khu CNC này cung c p d ch v chuy n t i, khu bán l , trung tâm
h i ngh , khách s n, khu nhà v i 1.400 phòng ch y d c theo các dòng
su i g n các khu nghiên c uăvƠă á ăv nă mă(B ttelle,ă2013)
1.1.5.ă căđi mănhơnăl că ăcácăKhuăCNCăqu căgiaăHƠnăQu c
n cu iăn mă2014ăcó kho ng 156 nghìn l oăđ ng các Khu CNC
qu c gia Hàn Qu ,ătrongăđóăkho ng 54.932 nhà nghiên c u ho c k
s ăV ă u theoătrìnhăđ , óă18,5%ăl oăđ ng là ti n s ; 9,8% là th c
s ; và 6,9% là c nhân và 64,8%ă óătrìnhăđ th păh nă(b ng 1-5)
Trang 24B ng 1-5: Ngu n nhân l c t i các Innopolis Hàn Qu c (2014)
Khu
CNC
Các nhà nghiên c u và k s ă(A) Nhân viên
s n xu t và hành chính (B)
T ng s laoăđ ng (A)+(B)
Ti n s Th c s
K s ă
và c nhân
Toàn
b Daedeok 13.484 11.055 5.703 30.242 39.437 69.679 Gwangju 3.936 926 1.635 6.497 21.189 27.686 Daegu 5.944 2.011 1.694 9.649 20.953 30.602 Busan 5.517 1.339 1.688 8.544 19.489 28.033 Toàn b 28.881 15.331 10.720 54.932 101.068 156.000
C ăc u 18,5% 9,8% 6,9% 35,2% 64,8% 100,0%
Ngu n : https://www.innopolis.or.kr/eng/ Các s li u trên cho th y l oăđ ngă óătrìnhăđ đ i h c và sau đ i
h c th c hi n các ho tăđ ng nghiên c u chi m t tr ng r t cao so v i các khu v ăkhá ,ătrongăđóăl oăđ ngătrìnhăđ ti n s chi m g n 1/5 s
l ngăl oăđ ng t i các Khu CNC này
S li u B ng 1-6 ph n ánh s l ng nhân l c nghiên c u Khu CNC Daedeok gi iăđo n 1979-2010 Các s li u này cho th y nhân l c nghiên c u D edeokăđƣăt ngăg p 8 l năs uă30ăn m.ă i u này g i ý
vi ăđƠoăt o, thu hút nhân l c cho các Khu CNC c năđ ăđ t vào v trí
tr ng tâm trong chi năl c phát tri n c a các Khu CNC
B ng 1-6: Nhân l c nghiên c u t i Khu CNC Daedeok (1979-2010)
1.1.6.ăK tălu năvƠăkinhănghi măchoăphátătri năKhuăCNCă ƠăN ng
Khu CNC là t ch c có ch ăn ngăqu n lý và đi u ti t các dòng
ch y tri th c nh m giúp các t ch c nghiên c u và doanh nghi p nâng
o n ngăl c c nh tranh, giúp các qu c gia và khu v ăđ i m i kinh ttheoăh ng d a vào công ngh
Phát tri n các Khu CNC đ ngălƠ m tăxuăh ngăđángă húăỦătr năth
gi i v i các m ăđí hă ăb nălƠăth ngăm i hóa công ngh c a các t
Trang 25ch c nghiên c u; phát tri n các trung tâm đ ăth m i;ăthuăhútăđ uăt ă
n c ngoài; ti p nh n và h p th công ngh ;ăthú ăđ y h i nh p kinh t ; nơngă oătrìnhăđ công ngh vƠăđ ăd ng hóa n n kinh t
Mô hình Khu CNC đ ngă óă nh ngă th yă đ i t công ngh đ y (th ngăm i hóa công ngh hoă á ătr ngăđ i h c) sang th tr ng kéo (đápă ng nhu c u công ngh c a doanh nghi p)ăvƠăđ n nay là k t h p
gi a công ngh đ y và th tr ng kéo nh măt ngăt ăquáătrìnhăđ i m i, hình thành các c m ngành công nghi p CNC (nghiên c u & phát tri n,
th ngăm i hóa công ngh và phát tri n công nghi p CNC)
Có ba mô hình qu n tr Khuă N ă ăb n là mô hình doanh nghi p
qu n tr,ăm ăhìnhătr ngăđ i h c qu n tr vƠăm ăhìnhănhƠăn c qu n tr Kinh nghi m cho th yăm ăhìnhănhƠăn c qu n tr có nhi uă uăđi m h nă
so v i các mô hình khác trongăthú ăđ y phát tri n kinh t - xã h i theo
h ng d a vào công ngh
Các Khu CNC có h th ng h t ng k thu t - h t ng xã h i hi n
đ i và hoàn ch nh đ t o nên các h th ngăđ i m i sáng t o ăs h
t ng c ă á ăKhuă N ăđ c phát tri nătheoăh ngăt ngă ng và hoàn thi n các ch ăn ngănh m t oăr ăm iătr ng thu n l iă hoăđ i m i sáng
t o và nâng cao ch tăl ng s ng c a ng iăl oăđ ng
á ă l nhă v c công ngh ph bi n các Khu CNC là công ngh thông tin, công ngh sinh h c, công ngh v ă tr , công ngh v t li u
m i, công ngh m iătr ngăvƠăn ngăl ng.ă á ăKhuă N ăth ng có các s n ph m chính là các lo i v t li u, linh ki n đ cung c p cho các t
ch c công nghi p
á ăKhuă N ă óăquyăm ăt ngăđ i khác nhau Các Khu CNC c a
á ătr ngăđ i h c có quy mô trung bình kho ng 48 ha v i kho ng 750
l oă đ ng Các Khu CNC Qu c gia có quy mô l nă h nă r t nhi u v i
di nătí hăl năđ n hàng nghìn ha và t o ra hàng ch c nghìn vi c làm Các nhà khoa h ă óă trìnhă đ ti n s chi m t tr ng kho ng t 10%ăđ n 20% l ăl ngăl oăđ ng, vì v y vi ăđƠoăt o, thu hút nhân l c khoa h c và công ngh trìnhăđ cao c năđ ăđ t vào v trí tr ng tâm trong chi năl c phát tri n c a các Khu CNC
Trang 261.2.ăS ăTHAMăGIAăC AăCỄCăT ăCH CăVÀăC ăQUANăH Uă QUANă ăCỄCăKHUăCỌNGăNGH ăCAOăTRểNăTH ăGI I
1.2.1.ăS thamăgiaăc aăcác vi n/tr ng ăcácăKhuăCNC
a Thành l p và s h u Khu CNC
i h ăTh nhăHo ă(THU)ăđƣăthƠnhăl p Khu CNC TusPark vào
n mă1994 và hoàn thành vi c xây d ng vào cu iăn mă2005.ăTusPark
tr thƠnhăn iă quyă t c ăh nă300ăt ch c nghiên c u, các phòng thí nghi m qu c gia; trung tâm R&D c a các t pă đoƠnă đ ă qu ă gi ă nh ăSun Microsystems, Proctor & Gamble và NEC; tr s chính c a các doanh nghi pă đ i h ă (nh ă Tongf ng,ă Unisplendoură vƠă Zhi heng)ă vƠă
á ă ngătyătrongă á ăl nhăv c tài chính, pháp lu t, h ng nghi p và đƠoăt o (Chen & Kenney, 2007)
b T ch c các ho t đ ng nghiên c u Khu CNC Thâm Quy n
N mă 1996,ă hínhă quy n Thâm Quy nă đƣă thƠnhă l p Khu công nghi p CNC Qu c gia Thâm Quy n (SHIP) Nhi u vi n nghiên
c u/tr ng đ i h ănh ă i h c Thanh Hoa,ă i h c B c Kinh, Vi n Hàn lâm Khoa h c và Công ngh Trung Qu c, H c vi n K thu t Trung Qu ăvƠă i h c Khoa h c & Công ngh H ng Kông đƣăthi t
l pă ăs nghiên c u SHIP (Chen & Kenney, 2007)
tr k t n i.ăN mă2003,ăTHBIă măt o 70 start-up và cho t t nghi p 27 doanh nghi p (Zou và Zha, 2014)
d S h u, qu n lý và phát tri n doanh nghi p
THU thành l p T păđoƠnădo nhănghi pă i h c Thanh Hoa (THC)
Trang 27vƠoăn mă1995ăđ qu n lý các doanh nghi p spin-offăvƠăđ uăt ăvƠoă á ăcông ty m i.ă năn mă2002,ăt ng tài s n c a THC là 17.8 t RMB và
t ng doanh thuăđ t 11.4 t RMB, n mă2003 các con s này l năl t là 22.7 t RMB và 15.22 t RMB.ă nă n mă 2004,ă TH ă óă 30ă do nhănghi p spin-off d a trên công ngh và 30 công ty d ch v , ba trong s đóăđ c x p vào nhóm 10 doanh nghi păđ i h c có l i nhu năhƠngăđ u Trung Qu c (Chen & Kenn2007)
e Y u t trung tâm c a các c m ngành công nghi p m i
i h c Texas ustinăđ c coi là y u t trung tâm trong thu hút, thành l p, duy trì và phát tri n các doanh nghi păđ hình thành các c m ngành công nghi p m i.ăN mă1984,ă á ăn l c h p tác công - t ăđ c
d n d t b iănhómăng i có nhăh ng t Chính ph , doanh nghi p và
h c thu t c a i h c Texas ustinăđƣăthuăhútăthƠnhă ngă á ăho t
đ ng R&D c a 3M t Minnesota, kêu g i thành công Sematech, m t nhómă R&Dă hƠngă đ u qu c gia v ch t bán d n vào n mă 1992ă vƠăSamsungăvƠoăn mă2005ă(Gibsonă& Butler, 2013)
1.2.2.ăS ăthamăgiaăc aăcácădoanhănghi pă ăcácăKhuăCNC
a Thành l p và s h u các Khu CNC
Lo iă Khuă N ă nƠyă đ c xây d ng theo cách ti p c n b tă đ ng
s n, m t t păđoƠnăb tăđ ng s n xây d ng Khu CNC b ngăđ t và v n
c a h , phát tri n các m t b ngăđ bán ho c cho thuê ơyălƠălo i hình Khuă N ăđ c tìm th y các khu v ăđ ăth có phí s d ng đ t ho c phí thuê nhà r t cao Các y u t thành công c a lo i hình Khu CNC này
là phí s d ng đ t và chi phí xây d ng th p
b T ch c ho t đ ng s n xu t, t o vi c làm và th ng hi u cho
Khu CNC
S di chuy n c a các công ty l n và công ty nh trongă á ăl nhăv c
ph n m m, bán d n và máy tính đƣălàm cho Khu CNC Austin tr nên
có s c hút l n h n.ă á ă do nhă nghi pă đ c thu hút và các doanh nghi p m i đơyăđƣăthú ăđ y s phát tri n c a khu v c, t o thêm nhi u
vi c làm t t, nâng cao thu nh p,ăt ngăti n thu và góp ph n t o d ng
Trang 28th ngăhi u, giúp Austin tr thành m t khu v c công ngh có kh n ngă
c nh tranh v iă á ăđ i th qu c gia và qu c t (Gibson & Butler, 2013)
N mă 2011,ă á ă ngă tyă ngă ngh Austin đƣă t o ra kho ng 101,000 vi ălƠm.ăTrongăđó,ă á ă ngătyătrongăngƠnhă ngăngh thông tin và các ngành công nghi p liên quan t o ra kho ng 32.000 vi c làm;
ch t o CNC 28.000; truy n thông sáng t o 26.000; máyătínhăvƠăđi n t 24.000; k thu t, R&D và phòng thí nghi m/th nghi m 19.000; và
l nhă v c bán d n 12.000 Công ty Dell t o ra nhi u vi c làm nh t, kho ng 14.000 nhân viên; ti pă đ n là IBM kho ng 6239; Freescale kho ng 4336; AT&T kho ng 3450; Advanced Micro Devices kho ng 2933; National Instruments kho ng 2500; Apple kho ng 2500; Vi n
V t li u ng d ng kho ng 2.500 (Gibson & Butler, 2013)
c T ch c ho t đ ng nghiên c u ho c tài tr cho các ho t đ ng
nghiên c u
TusPark lƠăn iăh i t c a nhi u doanh nghi p n i ti ng qu c t v công ngh (nh ă Sună Mi rosystem,ă Google,ă P&G,ă S hlumbergeră vƠăNEC) và m t s doanh nghi p n i ti ngă trongă n c Nh ng doanh nghi p này thành l p các trung tâm nghiên c u TusPark đ th c hi n
đ i m i công ngh và thu hút các t ch ăkhá ăN mă2001,ă á ădo nhănghi păt ănhơnă TusPark ngăđƣ tài tr kho ng 323 tri u RMB trong
t ng s 724 tri u RMB cho ho tăđ ng R&D c ă i h c THU (Chen & Kenney, 2007)
Khu CNC Thâm Quy n, 90% ho tăđ ngăR&Dăđ c ti n hành
b i các công ty và 80% các ngu n tài tr cho R&D đ n t các công ty Doanh nghi p CNC l n nh t,ă Hu weiă Te hnologies,ă đƣă đ uă t ă 3ă t RMB vào R&D S đ uăt ăm nh m c a các doanh nghi p cho R&D đƣăgiúpăThơmăQuy n có s b ng sáng ch nhi u th 3 Trung Qu c sau B ăKinhăvƠăTh ng H i (Chen & Kenney, 2007)
d Các doanh nghi p c a tr ng đ i h c th c hi n th ng m i hóa
và m r ng nh h ng c a các tr ng đ i h c
Khu CNC TusPark c ăđ i h ăTh nhăHo ,ătrongăgi iăđo năđ u
Trang 29các doanh nghi p thu ătr ngăđ i h c TusPark t pătrungăth ngăm i hóa các công ngh và s n ph măđ c nghiên c u b iătr ngăđ i h c Công ty c ph năTh nhăHo ăđ c thành l p vƠoăn mă2001 đ qu n lý các doanh nghi p khác và thu hút tài tr T gi a nh ngăn mă2000,ă á ădoanh nghi p này tr thành công c đ m r ng nhăh ng c ătr ng
đ i h c N mă2003,ăCông ty c ph n Thanh Hoa ki m soát 32 công ty
và tham gia vào 66 công ty khác trên th tr ng v n thông qua gây qu ,
h p nh t ho c ki m soát (Zou và Zha, 2014)
1.2.3.ăS ăthamăc aănhƠăn că ăcácăKhu CNC
a Quy ho ch, thành l p, qu n lý và phát tri n các Khu CNC
Khu CNC Tsukuba (TSC) Nh t B năđ c Chính ph quy ho ch
t nh ngăn mă1960.ăTrongăgi iăđo năđ u, Chính ph còn tham gia tr c
ti p tháo g các rào c n trong phát tri nănh ă năthi p vào quá trình
mu ăđ tă hoăKhuă N ăTh ngăqu ăquáătrìnhăth ngăth o và áp d ng các chính sách khác nhau, Chính ph đƣămu ă4.446 m u đ t Anh trong
t ng 6.669 m u đ t Anh ph c v ho tăđ ng giáo d c và nghiên c u t 2.600 nông dân riêng bi t (Park, 2000)
Hàn Qu c, Chính ph đóngă v iă tr ă lƠă ng i kh iă x ng, quy
ho ch, thành l p và qu n lý các Khu CNC qu c gia B tăđ u v i vi c thành l p Khu CNC Daedeok vào nh ngăn mă1970ăvƠăb năhƠnhăđ o
lu t v Khu CNC qu ăgi ăđ phát tri n các Khu CNC Qu c gia m i
c bi t,ă vƠoă đ u nh ngă n mă 1990,ă vi c hoàn thành vi c xây d ng Thành ph Khoa h c Deadeok (nay là Deadeok Innopolis)ăđƣătr thành uăti năhƠngăđ u c a Chính ph Hàn Qu c (Oh, và Yeom, 2012) Vào cu i nh ngăn mă1970,ă hínhăquy n ƠiăLo năđƣă thành l p
m t Khu CNC nh m th c hi n chính sách phát tri n các ngành công nghi p có th t o ra giá tr gi ăt ngă oăd a vào khoa h c và công ngh
đ thay th các ngành công nghi p thâm d ngăl oăđ ng.ăN mă1979,ă Ơiă
Lo năđƣăth ngăqu ăLu t v thành l p và qu nălỦă á ăKhuă N ăN mă
1980, Khu CNC B ă ƠiăLo năđ c kh i công v i t ng s v n đ uăt ăkho ng 2,8 t USD t Chính quy n (Chen, Chien và Lai, 2013)
Chính quy nă ƠiăLo năthƠnhăl păvƠăđi u hành BQL Khu CNC B c
Trang 30ƠiăLo nă(HSP )ăđ qu n lý Khu CNC v i m ăđí hă ungă p d ch v vƠă ăs h t ng nh m t oăr ăm iătr ng hi u qu và n ngăl c c nh tranh b n v ng cho các doanh nghi p và t ch c Các d án có tài tr
c a Chính ph v R&Dăđ ăđánhăgiáătheo b ch s đ c thi t k b i
H iăđ ng Khoa h c Qu c gia (Chen, Chien và Lai, 2013)
T nh ng n mă 1980,ă Trungă Qu ă đƣă th c hi n chính sách phát tri nă á ăKhuă N ăvƠăphátăđ ngă h ngătrìnhăng năđu c đ khuy n khích chính quy n các đ ăph ngăthƠnhăl pă á ăKhuă N ăvƠoăn mă1988.ă năn mă2012, Trung Qu ăđƣăthƠnhăl p 105 Khu CNC qu c gia trên toàn qu c Ngoài ra, vào nh ngă n mă 1990,ă Trungă Qu ă đƣă kh i
x ngă h ngătrìnhă ngăvi năkho ăh ăđ i h c năn mă2012,ăTrungă
Qu ăđƣăthƠnhăl p 86 công viên khoa h ăđ i h c c p qu ăgi ,ăđángăchú ý nh t là Công viên khoa h ă i h c Thanh Hoa (TusPark)
b Phát tri n ho c h tr phát tri n các t ch c nghiên c u cácKhu CNC
Khu CNC Austin, n mă1949,ăv i s h tr c a ngh s Lyndon
B Johnson, i h c UT Austin đƣ thành l p trung tâm nghiên c u c a
tr ng, v s uăđ c g i là PRC S r ăđ i c a PRC là k t qu c a s
h p tác gi a Chính ph , ngành công nghi p và các vi n nghiên c u & phát tri n khoa h c và k thu t PRC là n iăđ t tr s c a 19 trung tâm nghiên c u tr c thu c UT Austin, bao g m Phòng thí nghi m nghiên
c u ng d ng, C ă a ch t kinh t , Trung tâm N ngă l ng và Tài nguy nă M iă tr ng, Trung tâm nghiên c uă viă đi n t , Nhóm nghiên
c u Robotics, Trung tâm Tin h c tiên ti n Texas và Vi n V tă lỦă đ a
c u T t c các trung tâm nghiên c uăđƣăđ ăh ng l i t ngu n tài
tr nghiên c u c a liên bang và ti u bang (Gibson & Butler, 2013)
Nh t B n, Chính ph có vai trò r t quan tr ng trong vi c hình thƠnhăn ngăl c nghiên c u cho Khu CNC Tsukuba T i th iăđi m tháng 3ăn mă1980,ă43ăvi n nghiên c u qu ăgi ăđƣăđ c di chuy n vào và
ho tăđ ng t i Tsukuba Tsukuba là tr s c ăh nă30%ăvi n nghiên c u
Nh t B nă ngănh ănhi u vi n nghiên c u c a các doanh nghi p có
đ nhăh ng R&D các khu công nghi p xung quanh (Park, 2000)
Trang 31M , Chính ph Liên bang th c hi n các sáng ki n khác nhau
nh m h tr ho tăđ ng nghiên c u c ă á ătr ngăđ i h ănh ăb năhƠnhă
đ o Lu tăB yhăDoleăn mă1980,ătƠiătr các nghiên c u c ătr ngăđ i
h c (thông qua NSF, NIH, DoD) và chính sá hăvis ăđ thu hút nhân tài
qu c t vƠă l oă đ ng khoa h c - công ngh nh pă Texas, chính quy n ti u bang đƣăth c thi chính sách mi n và gi m thu thu nh p cá nhơnă hoăl oăđ ngăR&Dătrìnhăđ cao (Gibson & Butler, 2013)
Hàn Qu c trong nh ngăn mă1980,ă hínhăph đƣătƠiătr thành l p
và tái b trí các vi n nghiên c u qu ăgi ăvƠoăKhuă N ăDe deokăđ hình thành n ngăl c R&D cho Khu CNC này (Oh, và Yeom, 2012)
c Thúc đ y ho t đ ng đ i m i sáng t o các Khu CNC
Qu Công ngh m i n iă(ETF)ăđ c thành l p ra b i các nhà l p phápăTex săvƠoă2005ăđ tài tr cho ho tăđ ng nghiên c u, phát tri n và
th ngăm i hóa các công ngh m i n i.ă năn mă2012,ăqu ETFăđƣă
đ uă t ă 192ă tri u USD cho 133 công ty và tr thành qu đ uă t ă h t
gi ng l n nh t bang Texas Thông qua qu này, các công ty Austin đƣăthuăhútăth mă1,3 t USD v năđ uăt ăt á ănhƠăđ uăt ăkhá ;ănhƠă
n ă ngăđƣătài tr 178 tri u USD cho ho t đ ng nghiên c u và h tr
á ătr ngăđ i h c Texas tuy n d ng 52 nhà nghiên c u “ngôi sao”;
25 công ty thu c 11ăl nhăv c công ngh khu v ă ustinăđƣăđ ăđ u
t ă34.993.000 USD.ăTheoăquyăđ nh c ăTEF,ăđ đ c tài tr , m i công
ty ph i liên k t v i m tă tr ngă đ i h c Tex s.ă i h c Texas ustină đƣă h p tác nghiên c u v iă 23ă ngă tyă đ c tài tr b i ETF
(Gibson & Butler, 2013)
N mă2002,ăChính ph Hàn Qu c đƣă ngănh n Khu CNC Daedeok
và vùng ph c n c a nó là “Thungăl ngăDaedeok” (DV) đ phát tri n các ho tăđ ngăth ngăm i hóa công ngh d a trên k t qu R&D.ă a
d ng trong phát tri n các ho tăđ ngăth ngăm iăhó ă N ăđƣăgiúpăDVă
đ c ch đ nh tr thành “VùngăR&Dăđ c bi t Qu c gia” đ u tiên Hàn
Qu ăVùngănƠyăđ c giao th c hi n các d ánăthíăđi m phát tri n kinh
t vƠăđ i m i khu v ăđ c d n d t b i công ngh v i s h tr m nh
m t chính quy nătrungă ngă(Oh,ăvƠăYeom,ă2012).ă
Trang 32d Th c hi n chính sách phát tri n các ngành công nghi p CNC
K t gi a nh ngăn mă1990,ă hínhăph Hàn Qu c đƣăth c hi n chính sách cho phép các doanh nghi p CNC m iă đ c thành l p Thành ph Khoa h ăD edeokă(DST)ătheoă ă h h tr th ngăm i hóa các k t qu R&D Các thành ph n chính c ănóălƠăTBIă(v nă mădoanh nghi p CN), h u -TBI và khu doanh nghi p m i,ăn iă á ă ngătyă
m i thành l p có th th ngăm i hóa công ngh m i c a h V iăh ng phát tri n này, chính quy n thành ph D ejeonăđƣăl p k ho hăđ phát tri n m t khu công nghi p CNC, đ c g i lƠă Thungă l ngă ngă ngh Daedeok (Oh, và Yeom, 2012)
Austin technopole (Khu CNC Austin), tài tr c ănhƠăn c cho các d án phát tri nă N ăđ c coi là chìa khóa cho s phát tri n đơy.ă
N mă2003ă ăqu năl p pháp th 78ăđƣăb năhƠnhăk ho ch phát tri n kinh t , dành 390 tri u USD t Qu bình n kinh t đ l p Qu doanh nghi p Texas (TEF) Thông qua qu tài tr nƠy,ă ustinăđƣăthuăhútăđ c nhi u công ty công ngh hƠngăđ uănh ăF ebookătrongăn mă2010,ăe-
B yăvƠoăn mă2011,ă ppleăvƠoăn mă2013.ăQu nƠyă ngăđ c s d ng
đ gi chân á ă ngă tyă óă nguyă ă b tuy n m kh iă ustină nh ăHeliovoltă vƠoă n mă 2007.ă V i t ng v n đ uă t h nă 443,4ă tri u USD, TEFăđƣăt oăr ăh nă62.000ăvi c làm (Gibson & Butler, 2013)
Chính ph Hàn Qu c đƣ ch n Thành ph Daejeon v iăt ă á hălƠă
m t Te hnopolisăđ tri n khai D án Qu ăgi ăVƠnhăđ iăKinh doanh Khoa h c Qu c t Hàn Qu c (ISBB) v i t ng kinh phí 4,5 t USD trongăgi iăđo n 2012 - 2017 đ c tài tr thông qua B Giáo d c và B Khoa h c và Công ngh D ánănƠyăđ c coi là n n t ng qu ăgi ăđ phát tri n doanh nghi p CNC, hình thành các c măđ i m i, khoa h c, công ngh , nơngă oăn ngăl c nghiên c u và n ngăl c c nh tranh toàn
c u c a n n kinh t (Oh, và Yeom, 2012)
1.2.4 K tălu năvƠăkinhănghi măchoăphátătri năKhuăCNCă ƠăN ng
Kinh nghi m qu c t cho th y s h p tác gi ă á ătr ngăđ i h c,
vi n nghiên c u, doanh nghi p và Chính ph có vai trò r t quan tr ng
đ i v i s thành công c a các Khu CNC
Trang 33á ătr ngăđ i h c có th th c hi nă á ăv iătr ălƠăng i thành l p
và s h u các Khu CNC; t ch c các ho tăđ ng nghiên c u; t ch c măt o, s h u và phát tri n các doanh nghi p CNC các Khu CNC;
tr thành y u t trung tâm hình thành và phát tri n các c m ngành công nghi p m i các Khu CNC
Các doanh nghi pă ngă óăth đ ng ra thành l p các Khu CNC; t
ch c ho t đ ng s n xu t, t o vi c làm, thu nh pă vƠă th ngă hi u cho Khu CNC; t ch c nghiên c u ho c tài tr cho các ho tăđ ng nghiên
c u; các doanh nghi p c ătr ngăđ i h c th c hi năth ngăm i hóa công ngh và m r ng nhăh ng c ă á ătr ngăđ i h c
Chính ph óăv iătr ăđ c bi t quan tr ng trong phát tri n các Khu CNC; Chính ph có th là ch th xây d ng chính sách, thành l p, qu n
lý và phát tri n các Khu CNC; phát tri n ho c h tr phát tri n các t
ch c nghiên c u, thú ăđ y ho tăđ ngăđ i m i sáng t o, th c hi n chính sách phát tri n các ngành công nghi p CNC các Khu CNC
1.3 T ăCH CăCỄCăHO Tă NGăCH CăN NG,ăTHUăHÚTăVÀă PHỄTăTRI NăNHỂNăL Că ăCỄCăKHUăCỌNGăNGH ăCAO
d án cung c p công ngh cho các công ty m đ c th c hi n ch y u
b i các vi n nghiên c uăt ănhơnă(Oh,ăvƠăYeom,ă2012).ă
Trongăgi iăđo n hai, v i mô hình trung tâm công ngh , h p tác v R&D gi a các vi n/tr ng v i các công ty đ c m r ng.ă á ătr ng
Trang 34đ i h c ch y u th c hi n các d án nghiên c uăđ c tài tr b i nhà
n c v i s tr giúp t các vi n nghiên c u công l p Nhi u d án h p tác gi a các vi n nghiên c uă vƠă á ă tr ngă đ i h c v i các công ty
đ c tri n khai theo các h păđ ng nghiên c u (Oh, và Yeom, 2012) Trongăgi iăđo n ba, v i mô hình c m sáng t o, các ho tăđ ng R&D
đ c t ch c theo các m ngăl i khoa h c và công ngh chuyên ngành
nh mă nơngă oă n ngă l c c nh tranh qu c gia trong các ngành công nghi p chi nă l ă nh ă ngă ngh thông tin, công ngh sinh h c và công ngh nano,ătrongăđóă á ătrungătơmănghi nă u/vi n/tr ng gi vai
tr ăti năphongăh yălƣnhăđ o (Oh, và Yeom, 2012)
b T ch c ho t đ ng m t o và chuy n giao công ngh
Trongă gi iă đo nă đ u, các ho t đ ngă mă t o ch y uă đ c th c
hi n á ă trungă tơmă mă t o và trung tâm chuy n giao công ngh
đ c xây d ng bên trongă á ătr ngăđ i h c và vi n nghiên c u Các
vi n nghiên c uăt ănhơnătr c ti p chuy n giao công ngh cho các công
Trongăgi iăđo năđ u, các ho t đ ng d ch v đ c t ch c nh m h
tr cho các ho tăđ ng nghiên c u, phát tri năvƠăth ngăm i hóa công ngh Các d ch v này ph n l n li năqu năđ n cung c p ăs h t ng, cung c p kh ngăgi nă măt o doanh nghi p và d ch v h tr tài chính
ch y uăđ c cung c p b iănhƠăn c (Oh, và Yeom, 2012)
Trang 35Trong gi iăđo n 2, các ho t đ ng d ch v đ c m r ng sang các
h ngătrìnhăđ uăt ăm o hi măđ h tr các công ty kh i nghi p và các
h ngătrìnhăgiáoăd ăđ c phát tri n b i các vi n nghiên c u công
c bi t, chính quy năđ ăph ngăđƣăt ngă ng các d ch v h tr tài hínhă hoă á ătrungătơmă măt o (Oh, và Yeom, 2012)
Trong gi iăđo n 3, cá ă h ngătrìnhăđƠoăt o h tr thành l p doanh nghi p và hình thành các c m ngành công nghi păđƣăđ ăt ngă ng
M tă khuă đ ă h ă n ngă đ c thành l pă đ thu hút các ngành công nghi p chi năl c, vi n nghiên c u tiên ti n, trung tâm nghiên c u và ngătyăn c ngoài (Oh, và Yeom, 2012)
1.3.2 Khu CNC Tsukuba
Trongăgi iăđo năđ u, các ho tăđ ng nghiên c u ch y uăđ c th c
hi n b i 43 Vi n nghiên c u Qu ă gi ă (n mă 1980).ă á ă ph ngă thíănghi măt ănhơnă h đ c thu hút t n mă1985ăkhiă á ăho tăđ ng tuyên truy năđ c t ch ă á ănhómă huy năm nă ngăđ c thành l păđ hìnhăthƠnhă á ăl nhăv c nghiên c u liên ngành (Park, 2000)
nă n mă 1996, có 101 vi n nghiên đƣ c uă đ ngă kỦ ho tă đ ng, trongăđóăcác vi n nghiên c u qu c gia và các vi n nghiên c uăt ănhơnăchi m t l ápăđ oă(t ngă ng là 43,6% và 40,6%) Ti păđ n là các vi n nghiên c u công l p khác (10,9%), và cu i cùng là các vi n nghiên c u thu ă á ătr ngăđ i h c (4,9%) (Park, 2000)
S l ng cán b R&Dăđƣăt ngăt g n 60 nghìn ng iăn mă1975ăl nă
h nă200ănghìn ng iăn mă1994,ăt p trung ch y u các vi n nghiên
c u qu ăgi ăvƠă á ătr ngăđ i h c v i t l t ngă ng là 55,2% và 37,2% T l này các vi n nghiên c uăt ănhơnăvƠă á ăvi n nghiên c u công l p khác l năl t là 10,7% và 0,9% (Park, 2000)
Ngân sách R&D ch y u t p trung các Vi n nghiên c u qu c gia vƠă á ătr ngăđ i h ăTrongăgi iăđo n 1974 - 1984, t tr ng ngân sách R&Dăt ngăt 35,2% lên 55,2% các vi n nghiên c u qu ăgi ,ăt ngăt 3,1% lên 8,3% các vi n nghiên c uăt ănhơnăvƠăgi m t 61,5% xu ng còn 43% á ătr ngăđ i h c (Park, 2000)
Các d án h pătá ăR&Dătrongăn ăđƣăt ngăt 0 d ánăn mă1975,ă
Trang 36lên 99 d án vƠoă n mă 1994, đ c th c hi n ch y u b i các vi n nghiên c u qu c gia gi iăđo năđ u và các vi n nghiên c u t ănhơnă
gi iăđo n sau; các d án h p tác qu c t t ngăt 8 d án n mă1975ăl nă
227 d án n mă1994,ă h y uăđ c th c hi n b i các vi n nghiên c u
ch v v n (Zou và Zha, 2014)
b Th ng m i hóa k t qu nghiên c u và phát tri n công nghi p
TusPark ápăd ngăchi n l ăkhu hătánăb ngăvi ăthƠnhăl păh nă30ă hiănhánhătr nă ăn ăđ năn mă2012 đ ăkh ăph ăb tăl iăv chi phí cao và không gi năh nă h ă ăB c Kinh.ă hínhăquy nă á ăđ ăph ngăđƣă
gi oă đ tă vƠă mi nă thu ă v iă hyă v ngă TusPark s ă thú ă đ yă t ngă tr ngăkinhăt ăkhuăv ăvƠăh pătá th ngăm iăhó ă ngăngh ăv iă á ăngƠnhă
ngănghi pă óăl iăth ă ă á ăđ ăph ngă(Zou và Zha, 2014)
c Cung c p d ch v k t n i qu c t
TusPark đƣăh p tác v iăb ă ngătyăkhá ăvƠoăn mă2012ăđ thành l p
v nă mă ngăngh InnoSpring thungăl ngăSili onănh m ti p c n các qu m o hi m, xây d ngăđ iăng ăvƠăt ch c t i M và b tăđ u quá trình qu c t hóa (Zou và Zha, 2014)
Trang 371.3.4 Khu CNC Austin
a L p qu t nhân thu hút các nhà khoa h c hàng đ u Austin
i h c Texas Austin (UT-Austin), h ngă trìnhă Endowedă
h irsă( h ngătrìnhăh tr t khu v ăt ănhơnă hoă á ătr ngăđ i h c) đƣă đ c thành l p đ tuy n d ng và gi chân các giáoă s ă th h ng
“ngôi sao” h ngătrình đƣăgópăph n lƠmăt ngăs l ngăgiáoăs ă“ngôi sao” UT-Austin t 32ăn mă1982,ăl nă41ăn mă1983ăvƠăh nă300ătrongă
n mă2012, qu ăđóălƠmăt ngăuyătínă a tr ng và giúp Khu CNC Austin óăđ c l ăl ng cán b nghiên c uătƠiăn ng (Gibson & Butler, 2013)
Uy tín c ă á ăgiáoăs ă“ngôi sao” đƣăgiúpăUT-Autin thuăhútăđ c nhi u sinhăvi năhƠngăđ u năn mă1986,ăngành khoa h c máy tính c a
Tr ng đƣănh năđ c s l ng h s ătuy năsinhăs uăđ i h c (700 h
s /n m) cao g p ba l n so v iăn mă1983ăvƠă á ă ngăvi nănƠyă óăđi m GREă oăh năr t nhi u so v iătr c (Gibson & Butler, 2013)
ngănh uy tín c ă á ăgiáoăs ă“ngôi sao” và l ăl ngăl oăđ ng
đ ăđƠoăt oă óătrìnhăđ cao,ă ustină ngăđƣădƠnhăđ c các kho n tài
tr c a liên bang và ti u bang;ă dƠnhă đ c các h pă đ ng nghiên c u
qu c t ; đƣătr c ti p giúp Austin thu hút thành công các công ty công ngh hƠngă đ uă nh ă Microelectronics and Computer Technology orpor tionă(M )ăvƠoăn mă1983ă(Gibsonă&ăButler, 2013)
b.Các tr ng đ i h c l p qu đ thu hút các nhà khoa h c hàng
đ u Austin
Thángă 8ă n mă 2004,ă i h ă Tex să đƣă th ngă qu ă h ngă trìnhăSTAR (Science and Technology Acquisition and Retention) v i kinh phí 32 tri u USD t ngơnăsá hăth ng xuyênăđ hi năđ i hóa các phòng thí nghi m, h tr thu hút và gi chân các giáoă s ă “ngôi sao”.ă N mă2010,ă h ngătrìnhă óă34ăgi ngăvi năđ c nh n gi iăth ng gi ng viên
xu t s c và 2 gi ngăvi năđƣăthƠnhăl p Molecular Imprints (m t công ty công ngh in) v i 3 tri u USD h tr t Qu h tr công ngh m i n i
N mă2012,ăm t t ch c khoa h c thu ă h ngătrìnhăt i UT Austin đƣă
đ c thành l păđ cung c p các siêu máy tính, tr c quan tiên ti n, m ng tính toán và d li u l n ph c v c nghiên c uăvƠăkinhădo nh.ă h ngă
Trang 38trìnhă ngăđƣăm r ngăs ngăl nhăv ăđƠoăt oăđ i h c và ti n s đ đápă
ng t tăh nănhuă u phát tri n các ngành công nghi p CNC (Gibson & Butler, 2013)
1.3.5.ăKhuăCNCăB că ƠiăLoan,ăKhuăCNCăSophiaăAntiplisăvƠăKhuă CNCăThơmăQuy n
a T o đi u ki n s ng và làm vi c t t cho các nhà khoa h c và
h c liên c p t m uăgiáoăđ n trung h c, 5 tr ngăđ i h ăvƠă5ătr ng
o đ ng k thu tăđ cung c p ngu n nhân l c, d ch v đƠoăt o, d ch v
t ăv năvƠă á ă ăh i h p tác nghiên c u (Chen, Chien và Lai, 2013)
thu hút các nhà khoa h ,ăKhuă N ăSophi ă ntiplisăđƣăcung
c p các ăs v t ch t ti n l i cho sinh ho t hàng ngày đápă ng nhu
c u nhà hoă á ăl oăđ ng tr , các Foyer des Jeunes Travailleurs (FJT) đƣăđ ăkhánhăthƠnhăvƠoăthángă9ăn mă1998.ă á ăFJTăđ ăđ t trung tâm c a Khu CNC v i hai lo i năh 16 m2 và 18 m2 khép kín FJT dành cho nh ngăng i m i làm quen v iăm iătr ng m i, tu i t 16
đ n 30 làm vi c, nghiên c u ho c đ ngătìmăki m vi c làm có th ngh
l i t m th i Sophia Antiplis (Barbera & Fassero, 2013)
b S d ng các tr ng đ i h c, vi n nghiên c u và nhà khoa h c
n i ti ng đ phát tri n và thu hút nhân l c khoa h c và công ngh
Khu CNC Thâm Quy n, 43 tr ngă đ i h c/vi n nghiên c u (URI) n i ti ngăđƣăđ c thu hút, giúp Khu CNC này tr thƠnhăđ ăđi m
h c t p c ă h nă 50.000ă sinhă vi nă vƠă 10.000ă ng iă đƣă t t nghi pă đ i
h c, th c s ho c ti n s vào n mă2004ă( henă&ăKenney,ă2007)
Sophia Antipolis,ă á ătr ngăđ i h c/vi n nghiên c u là y u t
ăb n thu hút và phát tri n đ iăng ă á ănhƠănghi nă u cho Khu CNC
Trang 39Các nhà khoa h c đơyăcho r ng s h p tác gi a các vi n nghiên c u
đ a ph ng v i gi i h c thu t qu c t , quan h h p tác qu c t c a t
ch c mà h làm vi c, các nhà nghiên c u th h tr c là nh ng y u t thu hút h đ n v i Sophia Antipolis (Barbera & Fassero, 2013)
1.3.6.ăK tălu năvƠăkinhănghi măchoăphátătri năKhuăCNCă ƠăN ng
Ho tăđ ng nghiên c u các Khu CNC ch y uăđ c th c hi n b i các vi n nghiên c u c a Chính ph ho ăđ c tài tr b i Chính ph ; Các d án h p tác nghiên c u gi a các vi n nghiên c u này v i các
vi n nghiên c u t ănhơnăđ ngăngƠyă Ơngătr nên ph bi n Kinh nghi m này g i ý r ng đ đ m b o các ho tăđ ng nghiên c uăđ c tri n khai, nhƠăn c c nă óă hínhăsá hăđ uăt ăphátătri n các t ch c nghiên c u công l p á ăKhuă N ănóiă hungăvƠăKhuă N ă ƠăN ng nói riêng
Ho tăđ ngă măt o ch y uăđ c th c hi n b i các vi n nghiên
c u công l p sau khi các vi nănƠyăđƣăt o ra nh ng thành t u khoa h c
và công ngh nh tăđ nh Sau khi các doanh nghi păđ ă măt o, các
d ch v quan tr ng nh t mà các Khu CNC th c hi n là phát tri nă á ă ă
s h t ng c n thi tăđ h tr các doanh nghi p phát tri n gi iăđo n
h uă măt o các Khu CNC Vi tăN mănóiă hungăvƠăKhuă N ă Ơă
N ngăđ ngăthi u ngu n công ngh đ măt o Kinh nghi m này g i ý
r ng đ nhanh chóng tri n khai các ho tăđ ngă măt o,ăKhuă N ă Ơă
N ng c n áp d ng các gi i pháp và chính sách phù h p đ thu hút các nhómă măt o t bên ngoài, th m chí là t n c ngoài
á ă ăs h t ng, các d ch v (nh ătr ng h c, khách s n, d ch v tài chính, khu th thao và khu mua s m) đƣăđ ăt ngă ng và phát tri n ngày càng hoàn thi n các Khu CNC nh m cung c p ngày càng
đ yăđ các d ch v hoăng iăl oăđ ng/ á ănhƠăđ uăt Kinh nghi m này g i ý r ng đ t o ra s c hút v i các nhà khoa h ,ă á ănhƠăđ uăt ăvƠă á ănhƠăkinhădo nh,ă Khuă N ă ƠăN ng nên chú tr ng phát tri n
đ ng b các d ch v phù h p v i yêu c u c a m t khu CNC
thu hút và phát tri năl oăđ ngătrìnhăđ cao cho các Khu CNC nói hungăvƠăKhuă N ă ƠăN ng nói riêng Chính ph c n h tr các Khu CNC, á ătr ngăđ i h c/vi n nghiên c u ho tăđ ng Khu CNC
Trang 40l p các qu đ thu hút các nhà khoa h c hàngăđ u; Khuă N ă ƠăN ng
c n ph i h p v i các vi n/tr ng và các nhà khoa h c n i ti ngăđ đào
t o, thu hút và phát tri n nhân l c khoa h c và công ngh ; t oăđi u ki n
s ng và làm vi c thu n l i cho các nhà khoa h c
1.4.ăKINHăNGHI MăPHỄTăTRI NăC AăM TăS ăKHU CÔNG NGH ăCAOăTRểNăTH ăGI I
1.4.1.ăKinhănghi măphátătri năc aăKhuăCNCăTriangleă
M c đích phát tri n: Khuă N ăTri ngleăđ c hình thành và phát
tri n t Ủăt ng c a doanh nhân Romeo H Guest t o ra h tănhơnăđ phát tri n các ngành công nghi p m i thay th các ngành công nghi p truy n th ng B c Carolina vào nh ngăn mă1940ătr nă ăs khai thác các ngu n l c c ă i h ăDuke,ă i h c ti u bang North Carolina Raleigh (NCSU- Raleigh) vƠă i h c North Carolina t i Chapel Hill (UNC-Chapel Hill) nh m thu hút cá ă ngă tyă óă đ nhă h ng nghiên
c u (Wessner, 2013)
Mô hình Khu CNC: Khuă N ăTri ngleăđ c quy ho ch phát tri n theo mô hình các c m ngành công nghi p CNC và hi năđ ngăs h u các c m ngành công nghi p CNC m nh Ví d , c măngƠnhă ngănghi pă
d ăph măvƠăsinhăh ăđƣăthuăhútăkho ngă65%ă á ă ngătyăl nă(nh ă
Gl xoSmithKline,ă B SF,ă B yer,ă Novoă Nordishă Bi hem)ă vƠă á ă t
ch c nghiên c u l n ti u bang nh ă i h ă Duke,ă iă h ă Chapel Hill,ăVi năkho ăh ăm iătr ngăvƠăs ăkh eă(Wessner,ă2013) Vai trò kích ho t c a nhà n c: ụă t ng phát tri n và mô hình
UNC-Khu CNC Triangle c a Romeo H Guest nh năđ c s ng h m nh
m c a các chính tr gi ăN mă1955,ăTh ngăđ c ti uăb ngăđƣăth ngăqu ă
k ho ch, thành l p BQL Khu CNC (Triangle Research Foundation), kêu g i thu hút các ngu n l ,ă á ătr ngăđ i h c và các t ch c nghiên
c u Nhi m v chính c a BQL Khu CNC là khuy n khích và thú ăđ y thành l p các phòng thí nghi m nghiên c u công nghi p t i khu v c
t mă giá ă i h c UNC-Chapel Hill,ă i h c NCSU- Raleigh vƠă i
h c Duke Durham (Wessner, 2013)
u tiên thu hút và thành l p các t ch c nghiên c u trong giai
đo n đ u: N mă1955,ăGuest b tăđ u ti păxú ăđ thuăhútăb ătr ngăđ i