Sự phát triển kinh tế và văn hoá thời trần (10)

Đời sống văn hóaĐạo phật thời Trần so với thời Lý như thế nào?. • Để ghi nhớ công ơn của vị vua Phật Việt Nam, Uỷ ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh đã quyết định cho hội Phật giáo Quảng Ninh

- Tín ngưỡng cổ

truyền phổ biến

trong nhân dân

ĐỀN THỜ CÁC VUA TRẦN

(NAM ĐỊNH)

TH Ờ TỔ TIÊN BÀN THỜ KHỔNG TỬ Ở VĂN MIẾU

1 Đời sống văn hóa

Đạo phật thời Trần so với thời

Lý như thế nào?

Nêu những dẫn chứng chứng tỏ Đạo Phật phát

triển?

- Đạo Phật vẫn phát

triển

CHÙA YÊN TỬ (Quảng Ninh) CHÙA SẮC TỨ (TiềnGiang)

• Để ghi nhớ công ơn của vị vua

Phật Việt Nam, Uỷ ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh đã quyết định cho hội Phật giáo Quảng Ninh dựng tượng đồng Phật hoàng Trần Nhân Tông Theo thiết kế, thân tượng cao 9,9m; nặng 100 tấn với kinh phí gần 80

Phối cảnh tổng thể khu vực đặt tượng đồng

Phật hoàng Trần Nhân Tông

1 Đời sống văn hóa

Nho giáo phát triển như thế

1 Đời sống văn hóa

Hãy nêu các loại hình sinh hoạt văn hóa dưới thời Trần?

- Các loại hình sinh

hoạt văn hóa: ca hát,

nhảy múa, đua

thuyền… vẫn duy trì,

phát triển.

CA H ÁT NHẢYMÚA

LỄ HỘI ĐỀN HÙNG THI ĐẨY GẬY

LỄ HỘI CHỌI TRÂU ĐẤU VẬT

1 Đời sống văn hóa

Nêu những dẫn chứng tập quán sống giản dị của nhân dân

ta?

Nhận xét về các hoạt động sinh hoạt văn hóa dưới thời Trần?

=> Các hoạt động

sinh hoạt văn hóa

dưới thời Trần đa

dạng, phong phú,

phổ biến và phát

triển

2.Văn học

Văn học thời Trần

2.Văn học

Nội dung của các tác phẩm văn học?

…Nay các ngươi ngồi nhìn chủ nhục mà không biết lo; thân chịu quốc sỉ mà không biết thẹn Làm tướng triều

đình đứng hầu quân man mà không biết tức; nghe nhạc thái thường đãi yến sứ ngụy mà không biết căm Có kẻ lấy việc chọi gà làm vui; có kẻ lấy việc cờ bạc làm thích ( ) Nếu bất chợt có giặc Mông Thát tràn sang thì cựa gà

trống không đủ đâm thủng áo giáp của giặc; mẹo cờ bạc không đủ thi hành mưu lược nhà binh Vườn ruộng

nhiều không chuộc nổi tấm thân ngàn vàng; vợ con bận không ích gì cho việc quân quốc Tiền của dẫu lắm không mua được đầu giặc; chó săn tuy hay không đuổi được

quân thù Chén rượu ngọt ngon không làm giặc say chết; giọng hát réo rắt không làm giặc điếc tai Lúc bấy giờ

chúa tôi nhà ta đều bị bắt, đau xót biết chừng nào!

(Trích Hịch tướng sĩ - Trần Quốc Tuấn)

Trần Quang Khải là em cùng mẹ Trần Thánh Tông, ông là người học rộng tài giỏi, biết nhiều thứ tiếng Năm Thiệu Long thứ nhất (1258) đời Thánh Tông, ông được phong tước Chiêu Minh Đại Vương , nắm chức Thái sư (6 – 6 – 1288), sau khi đánh đuổi quân Thoát Hoan, giải phóng kinh thành Thăng Long, ông đưa hai vua Trần về

lại kinh, theo phò giá và làm bài thơ “Phò giá về kinh”:

Chương Dương cướp giáo giặc,

Hàm Tử bắt quân thù.

Thái bình yên gắng sức, Non nước ấy ngàn thu.

… Đến chơi sông chừ ủ mặt, Nhớ người xưa chừ lệ chan.

Rồi vừa đi vừa ca rằng:

“Sông Đằng một dải dài ghê, Sóng hồng cuồn cuộn tuôn về bể Đông.

Những phường bất nghĩa tiêu vong,

(Trích Phú sông Bạch Đằng – Trương Hán Siêu)

Trương Hán Siêu, tác giả bài Phú sông Bạch Đằng nổi tiếng là một nhân vật lớn đời Trần Bạch Đằng Giang phú là áng văn tràn đầy lòng yêu nước, tráng chí chất ngất, cùng tinh thần tự hào dân tộc và hàm chứa một triết lý lịch sử sâu sắc khi nhìn nhận nguyên nhân thành công của dân tộc trong sự nghiệp đánh giặc giữ nước.

3.Giáo dục và

khoa học kĩ thuật

Trình bày vài nét về tình hình giáo dục thời Trần?

- Quốc tử giám được

mở rộng, các lộ, phủ

đều có trường học,

các kì thi tổ chức

nhày càng nhiều.

VĂN MIẾU QUỐC TỬ GIÁM

- “… Năm 1246, nhà Trần định lệ thi thái học sinh

(tiến sĩ) 7 năm một lần thi.

- N ăm 1247 , quy định chọn Tam khôi (Trạng nguyên, Bảng nhãn, Thám hoa) trong kì thi Đình.

- “ Phép thi thời Trần 7 năm một khoa, đặt ra tam

khôi, điều lệ mỗi ngày một nghiêm ngặt, ân điển

mỗi ngày một long trọng, công danh do đó mà ra, nhân tài đầy rẫy, so với thời Lý thì thịnh hơn

nhiều”.

(Khoa mục chí- trong Lịch triều Hiến chương loại chí)

Nhận xét gì về tình hình giáo

dục thời Trần?

năm 1272 bộ “ Đại Việt

sử kí” của Lê Văn Hưu

chiến lần hai, ba chống quân Nguyên ai là người chỉ huy cuộc kháng

chiến?

Ông có tác phẩm nổi tiếng nào?

Hãy nêu những thành tựu về y học, thiên văn học, khoa học kĩ

3.Giáo dục và khoa học kĩ thuật

SÚNG THẦN CƠ

Tuệ Tĩnh - ông tổ của ngành thuốc Nam

Tuệ Tĩnh là danh y Việt Nam đã mở đường cho sự nghiên cứu thuốc nam, xây dựng nền móng cho Y học dân tộc của nước nhà Ông đã tổng hợp và để lại những bài thuốc kinh nghiệm quý báu cho khá nhiều bệnh tật

  Ðó là một tài liệu có giá trị lớn cho sự thừa kế và phát huy vốn cũ y dược của nhân dân ta, thật là một cống hiến rất lớn của ông.

Thời Trần có những công trình kiến trúc nổi tiếng nào?

MỘT GÓC THÀNH TÂY ĐÔ

Tháp Phổ Minh

4 Nghệ thuật kiến trúc

và điêu khắc

Nhận xét gì về nghệ thuật chạm khắc thời Trần?

- Nghệ thuật chạm

khắc tinh tế