a. Cách li địa lí : Là hiện tượng xuất hiện các chướng ngại địa lý như sông núi , ao, núi lửa…làm ngăn cách các cá thể trong cùng 1 loài tích luỹ những đột biến theo hướng khác nhau, cơ sở hình thành loài mới.
Ví dụ: Sự hình thành 14 loài chim sẻ khác nhau trên đảo Galapagos.
b. Cách li sinh sản: Hiện tượng các cá thể trong cùng 1 loài cùng sống trong một khu vực địa lý nhưng không có khả năng giao phối với nhau. Nguyên nhân của nó là do chúng có đặc điểm cơ quan sinh sản hoặc tập tính hoạt động sinh dục khác nhau nên không giao phối với nhau.
c. Các cơ chế cách li khác: Cách li sinh thái, cách li di truyền.
5.4.2. Các cơ chế hình thành loài mới
a. Hình thành loài khác chỗ: Phụ thuộc vào các cơ chế sau:
Sự thích nghi khác nhau: Hai quần thể chịu áp lực chọn lọc về khí hậu sinh thái khác nhau nên thích ứng với môi trường riêng và khác quân thể bố mẹ ban đầu.
Ảnh hưởng của những cá thể sáng lập: Một nhóm cá thể có bộ gen không đại diện cho bố mẹ, chiếm lĩnh một vùng sinh thái mới hình thành một quần thể mới.
Dưới tác động của của chọn lọc làm tăng cường sự phân ly với quân thể ban đầu, sau một thời gian hình thành nên loài mới.
Phiêu bạt gen: Liên quan đến sự thiết lập một số gen hiếm gặp mới được thiết lập.
b. Hình thành loài liền chỗ: xảy ra giữa các quần thể trong vùng liền kề nhau mà không cần có một trở ngại nào tồn tại giữa biên giới của 2 quần thể.
Ví dụ: Loài cỏ Agrostis tenuis mọc trên mỏ đồng ở Wales. Trong loài này chỉ có một số ít cá thể có thể sống được trên đất mỏ, đa phần các cá thể sống trên đất bình thường.
Hai dạng này cho con lai kém phát triển ở cả 2 nơi trên. Trong điều kiện đó, CLTN sẽ tác động dẫn đến cách li sinh sản, lâu dài hình thành 2 loài riêng biệt từ 1 loài ban đầu.
c. Hình thành loài cùng chỗ
Do sự xuất hiện nên nhóm các cá thể đa bội khác với quần thể bố mẹ.
Hình thành tập tính dinh dưỡng khác nhau (cách li sinh thái).Các cá thể cùng sống trong 1 khu vực địa lí hưng lại có đk sinh thái khác nhau, nên CLTN tích luỹ những BD theo những hướng khác nhau -> hình thành loài mới từ loài ban đầu.
Ví dụ: Sự hình thành các loài côn trùng khác nhau thích nghi các kí chủ thực vật khác nhau trong một bãi bồi.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Kiều Hữu Ảnh (2006), Giáo trình tiếng anh sinh học, NXB Khoa học và Kỹ thuật Hà Nội.
2. Nguyễn Bá (2005), Sinh thái học thực vật, NXB Đại học Quốc gia Hà Nội
3. Trịnh Hữu Hằng (1998), Sinh học cơ thể động vật – Sinh học đại cương II, NXB Đại học Quốc gia Hà Nội.
4. Võ Thị Thương Lan (2002), Sinh học phân tử, NXB Đại học Quốc gia Hà Nội
5. Lê Đình Lương, Phan Cự Nhân (1993), Di truyền học, NXB Khoa học và Kỹ thuật Hà Nội.
6. GS.TS. Hoàng Minh Tấn (2005), Giáo trình sinh lý thực vật.
7. Hoàng Đức Cự (2008), Sinh học đại cương, NXB Đại học Quốc gia Hà Nội.
8. Biology (7th edition), Cambell
MỤC LỤC
TỔ CHỨC CỦA CƠ THỂ SỐNG...1
1.1.CÁC ĐẶC TRƯNG CỦA SINH VẬT...1
1.1.1. Sinh vật được cấu tạo từ tế bào...1
1.1.2. Sinh vật sinh trưởng và phát triển...1
1.1.3. Trao đổi chất...1
1.1.4. Chuyển động...2
1.1.5. Sinh vật trả lời lại các kích thích...2
1.1.6. Sinh sản...3
1.1.7. Tiến hoá...3
1.2. CẤU TRÚC TẾ BÀO PROCARYOTA...3
1.3. CẤU TRÚC TẾ BÀO EUCARYOTA...5
1.3.1. Màng tế bào (Plasma membrane)...6
1.3.2. Vách tế bào thực vật...8
1.3.3. Nhân tế bào...13
1.3.4. Tế bào chất...13
1.3.5. Các bào quan khác...13
1.4. CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CÁC MÔ CHÍNH Ở THỰC VẬT VÀ ĐỘNG VẬT ĐA BÀO...22
1.4.1. Cấu tạo các mô chính ở thực vật hạt kín...22
1.4.2. Cấu tạo các mô chính ở động vật đa bào...41
Chương II...43
NĂNG LƯỢNG SINH HỌC VÀ TRAO ĐỔI CHẤT...43
2.1. SỰ VẬN CHUYỂN VẬT CHẤT QUA MÀNG...43
2.1.1. Vận chuyển thụ động...43
2.1.2. Vận chuyển chủ động...45
2.1.3. Vận chuyển vật thể lớn qua màng...45
2.1.4. Sự tiếp nhận thông tin qua màng tế bào...46
2.2. NĂNG LƯỢNG SINH HỌC...46
2.2.1. Năng lượng ATP (Adenosin triphosphat)...46
a. Thành phần cấu tạo của ATP...46
b. Sự hình thành ATP trong cơ thể sinh vật...47
2.2.2. Enzyme...48
a. Khái niệm: ...48
b. Thành phần cấu tạo của enzyme...48
c. Cơ chế của xúc tác enzyme...48
d. Hoạt động của enzyme...49
e. Tính đặc hiệu của enzyme...49
f. Những nhân tố ảnh hưởng đến sự hoạt động của enzyme...50
2.3. HÔ HẤP...51
2.3.1. Đại cương...51
2.3.2. Quá trình đường phân...51
2.3.3. Sự lên men...53
a. Lên men rượu...54
b. Lên men lactic (lên men dấm)...54
2.3.4. Quá trình hô hấp hiếu khí...55
* Ý nghĩa của chu trình:...56
2.3.5. Hoá thấm tổng hợp ATP trong hô hấp...57