CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT
2.2. Đặc điểm lao động dịch vụ của Khách sạn Đức Thành
2.2.3. Tính chất thời điểm, thời vụ
Do sản phẩm du lịch có tính thời vụ nên lao động trong ngành cũng mang tính thời vụ rõ nét. Đối với khách sạn Đức Thành - đây là một khách sạn 3 sao tại trung tâm thương mại, gần các bãi biển, là dịch vụ lưu trú của du lịch biển nên hàng năm lượng khách sẽ tập trung
từ tháng 5 đến tháng 9 đặc biệt là các ngày lễ và cuối tuần. Vì vậy, trong chính vụ do khối lượng khách lớn nên đòi hỏi số lượng nhân viên trong khách sạn phải lớn,phải làm việc với cường độ mạnh và ngược lại với thời điểm ngoài vụ thì chỉ cần ít lao động thuộc về quản lý, bảo vệ, bảo dưỡng.
Trong năm 2020 và năm 2021 là những năm diễn ra đại dịch Covid-19, điều này khiến cho các ngành dịch vụ bị ảnh hưởng nặng nề, khách sạn Đức Thành cũng không tránh khỏi tình trạng này. Các lệnh cấm bay, hạn chế đi lại và sự e ngại của du khách do lo sợ ảnh hưởng của dịch Covid-19 đã khiến khách sạn trở nên vắng khách, doanh thu ngành du lịch sụt giảm mạnh. Dịch Covid-19 diễn ra vào đúng mùa cao điểm du lịch của khách quốc tế và cũng là mùa du lịch lễ hội, tâm linh của khách nội địa sau dịp nghỉ lễ Tết Nguyên đán vì vậy ngành dịch vụ chịu thiệt hại nặng nề nhất qua hai đợt bùng phát của dịch. Các hoạt động của khách sạn hầu hết đều bị hoãn lại, khiến không ít người lao động không có việc làm và không có thu nhập. Trong thời gian này, khách sạn đã mất một số lượng lao động khá lớn.
Ảnh hưởng của đại dịch Covid-19 đã khiến nhân lực ngành khách sạn bị xáo trộn. Đa phần lao động làm việc trong khách sạn buộc phải chuyển nghề để kiếm sống.
Vì vậy, sau đại dịch Covid, khi du lịch phục hồi, nhiều nhân viên khách sạn bị mất việc trong thời kỳ đại dịch không muốn quay trở lại ngành, ngay cả khi nhu cầu về dịch vụ du lịch và ăn uống tăng cao trở lại. Nhiều lao động sau khi Covid-19 bùng phát, do khách sạn thu hẹp quy mô, cắt giảm chi phí. Sau khi bị buộc phải chuyển nghề trong cuộc khủng hoảng kéo dài, nhiều người đang nhận ra rằng họ muốn rời khỏi ngành hoàn toàn. Mặt khác, do khách hàng trở lại sau nhiều tháng phong tỏa và nhu cầu tăng trở lại khiến khách sạn đối mặt với tình trạng thiếu lao động nghiêm trọng. Nhưng khách sạn Đức Thành đã có những chính sách và biện pháp để thu hút nguồn nhân lực trở lại như áp dụng các biện pháp ngừng việc có trả lương, hoặc tạm hoãn/nghỉ việc không lương thay cho việc chấm dứt hợp đồng lao động để giữ chân lao động cũ và thu hút lao động mới,...
Thời gian làm việc của người lao động mang tính chất thời điểm, thời vụ, phụ thuộc vào đặc điểm tiêu dùng. Giờ làm việc của người lao động thường bị đứt đoạn và tương ứng với thời gian đến và đi của khách. Ngày làm việc thường bắt đầu từ sáng sớm cho đến tối
khuya, đặc biệt làm việc cả ngày lễ và chủ nhật. Có công việc giờ làm việc kéo dài 24/24, do vậy khách sạn chia làm ba ca làm việc:
- Ca 1: Thời gian làm việc từ 6 giờ 30 đến 14 giờ 30 - Ca 2: thời gian làm việc từ 14 giờ 30 đến 22 giờ 30
- Ca 3: thời gian làm việc từ 22 giờ 30 đến 6 giờ 30 sáng hôm sau
Do công suất phục vụ của khách sạn khác nhau theo mùa và cũng khác nhau theo ngày trong tuần. Số lượng nhân viên được sử dụng theo mùa, theo thời vụ bằng hình thức hợp đồng ngắn hạn cho những thời kỳ công việc nhiều. Vì vậy khách sạn luôn luôn có kế hoạch tuyển dụng và đào tạo cho nhân viên hàng năm.
Sự phân bố lao động ở trong mỗi khách sạn còn tùy thuộc thời điểm, khối lượng công việc trong mỗi ngày, trong từng ca làm việc cụ thể:
- Ca 1: công việc thường nhiều hơn nên số lượng lao động phân bố cho ca này đông hơn ca khác. Yêu cầu lao động trong ca này là rất nhiều vì qua một đêm đòi hỏi nhân viên phải làm vệ sinh, phục vụ những dịch vụ bổ sung cho khách.
- Ca 2: khối lượng công việc của ca 2 so với ca 1 ít hơn vì hầu như tất cả mọi công việc vệ sinh đã làm ở ca 1, còn ca 2 chỉ chủ yếu làm nốt những công việc còn tồn tại của ca 1 và những buồng khách mới trả.
- Ca 3: công việc ít hơn ca 2, chủ yếu trực ban đêm nhưng tính chất lại phức tạp hơn so với hai ca trên vì phải cùng với trực tầng đi kiểm tra, đảm bảo an toàn cho khách và trực khi khách có những yêu cầu đột xuất, phục vụ những dịch vụ bổ sung mà khách yêu cầu. Nhân viên phục vụ ca ba thường là nam có sức khỏe tốt, nhanh nhẹn để có thể giải quyết các công việc đột xuất.
Đến nay tổng số lao động của khách sạn là 200 người. Số lượng lao động này được phân theo các chỉ tiêu sau:
Bảng: Tình hình nhân lực của khách sạn Đức Thành năm 2022.
(Nguồn: Phòng nhân sự khách sạn Đức Thành)
Chỉ tiêu Đơn vị (người)
Đại
học Cao đẳng Trung cấp và sơ cấp
Là hợp
đồng dài hạn
22 12 10 0
Là hợp
đồng ngắn hạn
45 0 0 45
Lao động trực tiếp
40 0 10 20
Là cán bộ QL,lao động gián tiếp
15 10 5 0
Tình hình nhân sự của khách sạn là lao động hợp đồng ngắn hạn chiếm tỷ lệ cao nhưng họ thực sự là những người làm hết mình,là đội ngũ lao động trẻ khỏe có trình độ học vấn và tay nghề cao. Số người có trình độ Đại học, Cao đẳng, Trung cấp hầu hết đều tốt nghiệp từ các trường đào tạo chuyên ngành khách sạn-du lịch và ngoại ngữ,còn một số ít tốt nghiệp các chuyên ngành khác thì được theo học các lớp bồi dưỡng thêm về nghiệp vụ khách sạn- du lịch do các trường đào tạo chuyên ngành khách sạn-du lịch tổ chức.