CHƯƠNG 2: SỰ VẬN DỤNG QUAN ĐIỂM HỒ CHÍ MINH ĐỐI VỚI VIỆC XÂY DỰNG VĂN HÓA ỨNG XỬ SINH VIÊN TẠI TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHỆ THỦ ĐỨC HIỆN NAY
2.2 Giải pháp xây dựng văn hóa ứng xử sinh viên tại trường Cao đẳng Công nghệ Thủ Đức hiện nay
2.2.2 Đối với gia đình
Gia đình có tác động rất lớn trong quá trình hình thành và phát triển nhân cách của các em, bởi vì, gia đình là tổ chức cơ sở đầu tiên đối với đời sống của mỗi cá nhân. Ngoài chức năng sinh sản, chức năng kinh tế thì gia đình còn có một chức năng quan trọng không có một tổ chức nào có thể thay thế được đó là chức năng nuôi nấng, giáo dục. Tại đây, các em được nuôi dưỡng, chăm sóc, dạy bảo những điều sơ đẳng nhất để sống làm Người. Nó được thể hiện trên cơ sở tình cảm bằng phương pháp giảng giải, thuyết phục và làm gương. Với các em, gia đình là ngôi
trường không bàn không lớp nhưng cha mẹ là người thầy, người cô đầu tiên của các em. Với các em gia đình là cả một thế giới, cha mẹ là những thần tượng, do đó phải thừa nhận rằng khi còn nhỏ thì tác động lên sự hình thành nhân cách, ứng xử ở các em càng mạnh mẽ và sự tiếp nhận đó càng đầy đủ và thụ động. Dấu ấn gia đình, vì thế, rất đậm nét và khó phai mờ ngay cả khi trẻ đã trưởng thành, vì những gì được hình thành ngay buổi ban đầu sẽ rất bền vững, nếu như có thay đổi do khi lớn lên nhận thức phát triển hơn, sự tác động này có giảm dần do xuất hiện sự chọn lọc trong tiếp nhận thì cũng khó thay đổi hoàn toàn cái ban đầu. Như vậy, lợi ích từ giáo dục gia đình mang lại là điều không ai có thể phủ nhận.
Phụ huynh là tấm gương tốt, là điểm tựa vững chắc cho sinh viên noi theo về văn hóa ứng xử chuẩn mực. Phụ huynh cần quan tâm chăm sóc, động viên đến con của mình trong quá trình học tập và hình thành cho các em thói quen ứng xử văn minh, lịch sự đúng chuẩn mực. Phụ huynh cần phối hợp với nhà trường trong việc giáo dục con em mình không phó mặc hết cho nhà trường. Vì thế, xét cho cùng, ý nghĩa của gia đình nhằm mục đích gợi nhớ các bậc phụ huynh những điều căn bản nhất về trách nhiệm của mình đối với con cái. Đồng thời, nó có ý nghĩa đặc biệt đối với những trường hợp, cá nhân phụ huynh chưa hiểu hết vai trò, trách nhiệm của mình khiến các em đôi khi phải chịu bạo hành từ chính cha mẹ của mình.
Vấn đề đặt ra lựa chọn như thế nào để giáo dục con em mình sao phù hợp với nhu cầu xã hội hiện nay mà vẫn đảm bảo lưu giữ và phát huy những giá trị truyền thống của dân tộc và phù hợp với sự phát triển tâm sinh lý của các em là một việc không dễ dàng. Để làm được điều này có lẽ cần sự nổ lực, chủ động, nhạy bén, đồng thuận của các bậc phụ huynh trong việc tìm kiếm các phương pháp, mô hình phù hợp để giáo dục con em mình trước.
Việc giáo dục nâng cao văn hóa ứng xử cho con em của mình được các bậc phụ huynh mang lại hiệu quả cao hơn nếu được gắn liền với việc giáo dục truyền thống văn hóa ứng xử của dòng họ, dân tộc. Truyền thống văn hóa ứng xử của dân
tộc – đó là sự kết tinh ngàn đời được truyền từ đời này sang đời khác, nó gói ghém cả cái tâm và cái trí của tổ tiên ta, đó là những lời nhắn nhủ, truyền dạy của ông cha ta để lại cho con cháu sau này. Nó có mối liên quan chặt chẽ và mật thiết với gia đình. Nó đóng vai trò như một gia đình mở rộng. Việc giáo dục các em về truyền thống văn hóa ứng xử của dòng họ, dân tộc có thể được tiến hành bằng nhiều cách khác nhau. Một trong những cách gần gũi, dễ thực hiện đó là tạo điều kiện duy trì và phát huy hơn nữa truyền thống tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên trong nề nếp sinh hoạt gia đình, dòng tộc. Điều này sẽ giúp các em hiểu được một điều đơn giản nhưng cực kỳ quan trọng đó là con người không bỗng dưng được sinh ra, mà phải có gia đình, dòng họ, cao hơn nữa là dân tộc. Từ đó, các em cảm nhận được sợi dây vô hình, thiêng liêng gắn kết giữa mình với gia đình, với dòng họ, với gia tiên và cao hơn nữa là với dân tộc Việt Nam. Đó là xuất phát điểm để nuôi dưỡng trong các em tình yêu gia đình, dòng họ, quê hương, đất nước và dân tộc. Đồng thời, thông qua ý nghĩa của tục thờ cúng tổ tiên, giáo dục cho các em những bài học quý giá trong ứng xử làm người, đối với những người lớn hơn mình phải biết khiêm cung, nhún nhường; phải biết ăn quả nhớ kẻ trồng… Bằng cách kết nối các em với những giá trị thiêng sẽ tạo cho các em cảm giác nơi mà các em thuộc về. Từ đó, từng ngày một, lòng tự hào về gia tộc, dân tộc được khơi dậy sẽ khiến các em tự ý thức được bổn phận thiêng liêng của mình trong việc giữ gìn và tiếp nối truyền thống văn hóa ứng xử của dòng họ, dân tộc. Điều đó có ý nghĩa cực quan trọng trong việc giúp các em tự nâng cao ý thức trong ứng xử của mình.
Ngoài ra, để công tác nâng cao văn hóa ứng xử của sinh viên mang tính thiết thực và hiệu quản thì việc tạo điều kiện, đồng thuận định hướng cho các em tham gia các hoạt động mang tính cộng đồng (các hoạt động công tác xã hội, tình nguyện, từ thiện…) ngay từ khi còn bé có lẽ cũng là một việc cần thiết đối với các bậc phụ huynh. Chúng ta không thể phủ nhận hiệu quả tích cực mang lại từ việc tham gia các hoạt động này là giúp các em rèn luyện các kỹ năng cần thiết trong cuộc sống,
trong đó có văn hóa ứng xử. Ngoài ra, bằng cách gắn kết mình với cộng đồng xã hội, sẽ giúp cho các em tinh thần đoàn kết trong tập thể, biết quan tâm, chăm sóc người khác, lan tỏa yêu thương từng bước khẳng định giá trị bản thân. Qua đó, các em hạn chế được sự cô lập mình trong thế giới ảo trên không gian mạng xã hội – một thực trạng mà xã hội hiện nay các bậc phụ huynh đang đối mặt. Bên cạnh đó, các em sẽ nhận được những bài học có giá trị thiết thực hơn nhiều so với những lời giáo huấn suông của các bậc phụ huynh.