Nấm và thuốc chữaCó rất nhiều loại bệnh da do nấm gây nên như nấm thân, nấm kẽ, nấm tóc, nấm móng, lang ben.... tuy nhiên trong phạm vi bài viết này chỉ đề cập đến những vấn đề cơ bản về
Trang 1Nấm và thuốc chữa
Có rất nhiều loại bệnh da do nấm gây nên như nấm thân, nấm kẽ, nấm tóc, nấm móng, lang ben tuy nhiên trong phạm vi bài viết này chỉ đề cập đến những vấn đề cơ bản về bệnh nấm thân (hắc lào) và nấm kẽ (nước ăn chân), là hai bệnh dễ có nguy cơ bùng phát trong điều kiện thời tiết ẩm ướt hiện nay
Nấm hắc lào
Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi, nhưng thường gặp nhiều hơn ở tuổi thanh thiếu niên và trung niên
Trang 2Biểu hiện làm bệnh nhân khó chịu nhất là ngứa ở vùng da bị tổn thương, ngứa cả ngày lẫn đêm, ngứa nhiều hơn khi về đêm, khi đổ mồ hôi, hoặc khi thời tiết nóng bức Tổn thương cơ bản là các đám đỏ hình tròn, bầu dục hoặc đa cung, đường kính, số lượng khác nhau Ranh giới rõ, có bờ viền, bờ có mụn nước, giữa
có xu hướng lành, khô, bong vẩy nhẹ, phát triển ly tâm lan dần ra ngoại vi Bệnh
có thể gặp ở bẹn, chân tay, mặt, bụng, ngực Nếu không điều trị kịp thời bệnh sẽ lây sang những vị trí khác của cơ thể, tăng mức độ tổn thương trên da, chàm hóa hoặc dễ dàng lây sang người khác do tiếp xúc trực tiếp hoặc lây qua quần áo
Nguyên tắc điều trị: Phát hiện sớm, điều trị sớm, tránh lây lan trong tập thể; Điều trị liên tục, đủ thời gian, đúng phác đồ; Không cào gãi, chà sát; Kết hợp vệ sinh phòng bệnh ngoài da với tắm giặt, phơi nắng chăn màn, quần áo; kết hợp điều trị tại chỗ với điều trị toàn thân
Những loại thuốc cổ điển như ASA, BSI cũng có tác dụng tốt nhưng gây lột da nhiều, đau rát, có thể làm sạm da Trong tuần 1: Bôi BSI 2% hai lần sáng, chiều; sang tuần 2: Sáng bôi BSI 2%; Chiều bôi mỡ Benzosali; từ tuần 3: bôi mỡ Benzosali 1lần / ngày đến khi mịn da
Trang 3Hiện nay đã có những loại thuốc mới, có thể bôi hoặc uống Thuốc bôi như ketoconazol, miconazol, clotrimazol Những thuốc này có ưu điểm là không có màu, mùi thơm, không gây lột da, không sưng đau nhưng cũng có thể gây ra những dị ứng nhẹ Những dị ứng này sẽ hết khi ngừng dùng thuốc
ốc chống nấm dạng uống Thuốc cổ điển được sử dụng là Griseofulvin
Thuốc được dùng trong nấm da mạn tính, tái phát dai dẳng điều trị bằng phác đồ thông thường không hết, hoặc nấm móng, nấm tóc, nấm da do chủng Tricophyton rubrum; thuốc không được dùng cho phụ nữ có thai, người mắc bệnh gan thận, người già, trẻ em, làm việc trên cao, người vận hành máy móc; Liều dùng 1000mg/24h, thời gian uống thuốc 30 ngày
Hiện nay có thể dùng Ketoconazol (nizoral)200mg, 2viên/24h Tuy nhiên việc dùng thuốc gì và liều lượng như thế nào cần phải được thầy thuốc chuyên về
da liễu khám và chỉ định, nếu tự ý dùng có thể sẽ xảy ra những tác dụng phụ nguy hiểm
Nấm kẽ
Trang 4
Căn nguyên của bệnh là do vi nấm epidermophyton, nấm trichophyton hay còn do nấm candida albicans Bệnh bắt đầu ở giữa kẽ ngón chân thứ 3 và thứ 4 Kẽ ngón có hiện tượng bong xước da, màu hơi vàng, chảy dịch, có thể xuất hiện mụn nước
Bệnh thường gặp ở những người do nghề nghiệp phải tiếp xúc nước nhiều giờ liên tục nhiều ngày như nông dân, người làm vệ sinh cống rãnh, vận động viên bơi lội nên trong dân gian hay gọi là nước ăn chân, tuy nhiên điều cần chú ý, nếu căn nguyên do nấm thì không nguy hiểm, nhưng nếu căn nguyên do nhiễm khuẩn
mà bệnh nhân chủ quan không đi khám có thể dẫn tới nhiễm khuẩn toàn thân
Về điều trị, thường sử dụng ketoconazol hoặc miconazol bôi tại chỗ, ngoài
ra những người thường xuyên phải dầm trong nước bẩn, cần rửa chân bằng nước muối loãng, nước lá trầu không hay nước chè sau đó lau thật khô mới được đi giày tất
Trang 5Bên cạnh đó, cần thường xuyên dùng dung dịch cồn iốt nồng độ thấp hoặc các loại bột có tác dụng diệt nấm ở bàn chân và kẽ ngón chân