Dan ghi ta cua lorca

ĐÀN GHI TA CỦA LORCAnhững tiếng đàn bọt nước Tây Ban Nha áo choàng đỏ gắt li – la li – la li – la đi lang thang về miền đơn độc với vầng trăng chếnh choáng trên yên ngựa mỏi mòn Tây Ban

Nhà thơ Thanh Thảo và quê hương Quảng Ngãi

Chúng tôi đã đi không tiếc đời mình

nhưng tuổi hai mươi ai mà không tiếc

nhưng ai cũng tiếc tuổi hai mươi

(Bùng nổ trước mùa xuân)

MỘT VÀI CÂU THƠ TIÊU BIỂU CỦA THANH THẢO

Khối vuông rubic – những gợi ý cho sự cách tân nghệ thuật của nhà thơ Thanh Thảo

* Thơ tượng trưng

Ra đời tại Pháp vào cuối

TK XIX.

 Chú trọng mối tương

giao bí ẩn giữa các giác

quan, giữa con người và vũ

 Đề cao cái ngẫu hứng,bất ngờ, phi logic,cách viết tự

do bỏ qua mọi qui tắc

ĐÀN GHI TA CỦA LORCA

những tiếng đàn bọt nước

Tây Ban Nha áo choàng đỏ gắt

li – la li – la li – la

đi lang thang về miền đơn độc

với vầng trăng chếnh choáng

trên yên ngựa mỏi mòn

Tây Ban Nha

hát nghêu ngao

bỗng kinh hoàng

ao choàng bê bết đỏ

Lor – ca bị điệu về bãi bắn

chàng đi như người mộng du

tiếng ghi ta nâu

bầu trời cô gái ấy

tiếng ghi ta lá xanh biết mấy

tiếng ghi ta tròn bọt nước vỡ tan

tiếng ghi ta ròng ròng

máu chảy

không ai chôn cất tiếng đàn tiếng đàn như cỏ mọc hoang giọt nước mắt vầng trăng long lanh trong đáy giếng

đường chỉ tay đã đứt dòng sông rộng vô cùng Lor – ca bơi sang ngang trên chiếc ghi ta màu bạc

chàng ném lá bùa cô gái Di – gan

vào xoáy nước chàng ném trái tim mình vào lặng yên bất chợt

Phá vỡ cấu trúc logic thông thường

Sự tự do trong cảm xúc liên tưởng và sáng tạo.

những tiếng đàn bọt nước Tây Ban Nha áo choàng đỏ gắt li-la li-la li-la

đi lang thang về miền đơn độc vầng trăng chếnh choáng

trên yên ngựa mỏi mòn

2 Bài thơ:

2.1 Sáu câu đầu: Lor – ca, người nghệ sĩ tự do, khát vọng cách tân nghệ thuật:

Thảo luận: Nêu tác dụng của các biện pháp tu

từ trong 6 câu thơ đầu của bài thơ.

những tiếng đàn bọt nước

Tây Ban Nha áo choàng đỏ gắt

tiÕng ghi ta n©u

bÇu trêi c« g¸i Êy

tiÕng ghita l¸ xanh

I.Tìm hiểu chung

1 Tác giả

2 Tác phẩm

II Đọc – hiểu văn bản

* Ý nghĩa nhan đề, lời đề từ

những tiếng đàn bọt nước

Tây Ban Nha áo choàng đỏ gắt

li-la li-la li-la

đi lang thang về miền đơn độc

với vầng trăng chếnh choáng

trên yên ngựa mỏi mòn

Tây Ban Nha

hát nghêu ngao

bỗng kinh hoàng

áo choàng bê bết đỏ

Lor-ca bị điệu về bãi bắn

chàng đi như người mộng du

tiếng ghi ta nâu

bầu trời cô gái ấy

tiếng ghi ta lá xanh biết mấy

tiếng ghi ta tròn bọt nước vỡ tan

tiếng ghi ta ròng ròng

máu chảy

không ai chôn cất tiếng đàn tiếng đàn như cỏ mọc hoang giọt nước mắt vầng trăng long lanh trong đáy giếng

đường chỉ tay đã đứt dòng sông rộng vô cùng Lor-ca bơi sang ngang trên chiếc ghi ta màu bạc

chàng ném lá bùa cô gái Di-gan vào xoáy nước

chàng ném trái tim mình vào lặng yên bất chợt

li-la li-la li-la…

(1985-Thanh Thảo)

“ khi tôi chết hãy chôn tôi với cây đàn”

Ph.G Lor-ca

  12 dòng kế: Lor-ca với cái

 chết oan khuất.

  6 dòng đầu: hình ảnh

Lor-ca – người nghệ sĩ tự do,

khát vọng cách tân nghệ

thuật.

  Bố cục:

  còn lại: niềm xót thương

Lor-ca, suy tư về cuộc giải

thoát và giã từ của Lor-ca.

Qua cảm nhận ban đaàu, hãy nêu nội dung bài thơ ? Theo em, bài

thơ được chia làm mấy phaàn?

những tiếng đàn bọt nước Tây Ban Nha áo chồng đỏ gắt li-la li-la li-la

đi lang thang về miền đơn độc với vầng trăng chếnh chống trên yên ngựa mỏi mịn

I.TÌM HIỂU CHUNG

cách tân( 6 câu đầu)

Tìm những hình ảnh tượng trưng và

cho biết những hình ảnh đĩ gợi cho em

điều gì?

những tiếng đàn bọt nước Tây Ban Nha áo chồng đỏ gắt li-la li-la li-la

đi lang thang về miền đơn độc với vầng trăng chếnh chống trên yên ngựa mỏi mịn

“những tiếng đàn” + “bọt nước”

→ so sánh: những âm thanh cĩ

hình khối: trịn trịa, mỏng

manhCon đường cách tân nghệ

thuật mỏng manh của Lor – ca.

1.Hình ảnh Lor-ca –người nghệ sĩ tự do, khát vọng cách tân nghệ thuật trong khung cảnh chính trị và nghệ thuật Tây Ban Nha:

 áo chồng đỏ gắt gợi những đấu trường bị tĩt

gợi hình dung về một đấu trường đặc biệt

“lang thang, miền đơn độc,

vầng trăng chếnh chống,

yên ngựa mỏi mịn”: Từ láy,

nhân hĩa  hình ảnh người

nghệ sĩ lãng tử, cơ độc

những tiếng đàn bọt nước Tây Ban Nha áo chồng đỏ gắt li-la li-la li-la

đi lang thang về miền đơn độc với vầng trăng chếnh chống trên yên ngựa mỏi mịn

1.Hình ảnh Lor-ca – người nghệ sĩ tự do, khát

vọng cách tân nghệ thuật

 Người nghệ sĩ dân gian tự do, tài hoa, ơm ấp khát vọng cách tân nghệ thuật và đấu tranh vì một nền dân chủ nhưng

lại rất mong manh như một kỵ sĩ đơn độc trên hành trình lý tưởng ấy.

I.TÌM HIỂU CHUNG

1 Tác giả:

2 Tác phẩm:

- Gar-xi-a Lor-ca -Thể thơ

II.ĐỌC-HIỂU VB

 * Lời đề từ

 1 Hình ảnh Lor-ca – người nghệ sĩ tự do, khát vọng cách tân

2 Lor-ca với cái chết oan khuất:

2.Lor-ca với cái chết oan khuất:

Tây Ban Nha hát nghêu ngao bỗng kinh hồng

áo chồng bê bết đỏ Lor-ca bị điệu về bãi bắn chàng đi như người mộng du

Thân phận Lor-ca thể hiện qua những

hình ảnh nào? Tìm những biện pháp

nghệ thuật đặc sắc?

tiếng ghi ta nâu bầu trời cơ gái ấy tiếng ghi ta lá xanh biết mấy tiếng ghi ta trịn bọt nước vỡ tan tiếng ghi ta rịng rịng

máu chảy

Tây Ban Nha hát nghêu ngao bỗng kinh hồng

áo chồng bê bết đỏ Lor-ca bị điệu về bãi bắn chàng đi như người mộng du

- Hình ảnh thực, tượng trưng.

- Nghệ thuật:

 bi kịch của người nghệ sĩ cách tân trong thời đại bạo tàn.

 hốn dụ: “áo chồng bê bết đỏ”: gợi ra cảnh Lor-ca bị hành hình đột ngột, bất ngờ cái chết bi thảm

 đối lập: hát nghêu ngao áo chồng bê bết đỏ

khát vọng hiện thực

cái đẹp tàn ác

2 Lor-ca với cái chết oan khuất:

tiếng ghi ta nâu bầu trời cơ gái ấy tiếng ghi ta lá xanh biết mấy tiếng ghi ta trịn bọt nước vỡ tan tiếng ghi ta rịng rịng

máu chảy

2.Lor-ca với cái chết oan khuất:

Từ cái chết của Lor – ca, tác giả đã mơ tả tiếng đàn ntn? Tìm các biện pháp nghệ thuật.( Gợi ý: Trong đoạn thơ ta

cĩ thể cảm nhận tiếng đàn bằng những giác quan nào?

tiếng ghi ta nâu bầu trời cô gái ấy tiếng ghi ta lá xanh biết mấy tiếng ghi ta tròn bọt nước vỡ tan tiếng ghi ta ròng ròng

► tạo ấn tượng về cái chết đầy bi phẫn,

Gợi nhiều cung bậc, trạng thái cảm xúc.

Tiếng ghi ta

Nâu Màu của vỏ đàn, của đất, của quê hương

Nỗi niềm hướng tới quê hương

Lá xanh Màu của sự sống tươi đẹp

Niềm tha thiết với cuộc sống

Trịn bọt nước vỡ tan Rịng rịng máu chảy Hình khối, dịng

đau đớn

tiếng đàn hĩa thân thành thân phận, linh hồn, trái tim

Lor-ca; nỗi xĩt tiếc hành trình cách tân nghệ thuật cịn dang dở

vỡ ồ, xĩt xa, tức tưởi

►âm thanh vỡ ra thành màu sắc, hình ảnh:

Hình ảnh tượng trưng, siêu thực:

2.Lor-ca với cái chết oan khuất:

•3 Niềm xót thương Lor-ca, suy tư về

•cuộc giải thoát và giã từ của Lor-ca:

khơng ai chơn cất tiếng đàn

tiếng đàn như cỏ mọc hoang

giọt nước mắt vầng trăng

long lanh trong đáy giếng

I.TÌM HIỂU CHUNG

2.Lor-ca với cái chết

3 Niềm xót thương Lor-ca, suy tư về cuộc giải thoát và giã từ của Lor-ca

đường chỉ tay đã đứt

dịng sơng rộng vơ cùng

Lor-ca bơi sang ngang

trên chiếc ghi ta màu bạc

chàng ném lá bùa cơ gái Di-gan

vào xốy nước

chàng ném trái tim mình

vào lặng yên bất chợt

li – la li – la li – la

 Niềm tin vào sự bất tử của nghệ thuật,người nghệ sĩ,sức sống mãnh liệt của nghệ thuật

•3 Niềm xót thương Lor-ca, suy tư về cuộc giải

thoát và giã từ của Lor-ca:

khơng ai chơn cất tiếng đàn tiếng đàn như cỏ mọc hoang

giọt nước mắt vầng trăng long lanh trong đáy giếng

“khi tơi chết hãy chơn tơi với cây đàn”

khơng ai chơn cất tiếng đàn

Tiếng đàn như cỏ mọc hoang

Nỗi buồn của tác giả vì khát vọng của Lor-ca khơng ai tiếp tục

Niềm tiếc xĩt cái chết, hành trình cách tân nghệ thuật dang

*NT:tượng trưng, lối viết sắp

đặt

*Nỗi xót thương, tiếc nuối

*Đẹp, trong sáng( vầng trăng trong đáy giếng)

Tác giả suy tư về cuộc giải thốt và giã từ của Lor-ca qua những hình ảnh nào? Chuỗi âm “li-la-li-la-li-la” mang ý nghĩa gì?

•3 Niềm xót thương Lor-ca, suy tư về cuộc giải

thoát và giã từ của Lor-ca:đường chỉ tay đã đứt

dịng sơng rộng vơ cùng Lor-ca bơi sang ngang trên chiếc ghi ta màu bạc chàng ném lá bùa cơ gái Di-gan vào xốy nước

chàng ném trái tim mình vào lặng yên bất chợt

chia tay mọi ràng buộc.

mãi mãi gắn bó với nghệ thuật

Hoa Li la (Tử đinh hương)

 Nghệ thuật láy âm “li-la li-la li-la”:

- gợi hợp âm của tiếng đàn ghi ta: giàu tính nhạc

- gợi hình ảnh bông hoa buồn, chia li

-Tạo vĩ thanh trong lòng người đọc.

 Tiếng lòng tri ân sâu sắc đối với nghệ sĩ, thiên tài Lor-ca.

 Bài thơ cĩ sự kết hợp hài hồ giữa

hai yếu tố thơ và nhạc, cấu tứ tự sự

 Phong cách tượng trưng, siêu thực

I.TÌM HIỂU CHUNG

1 Tác giả:

2 Tác phẩm:

- Gar-xi-a Lor-ca -Thể thơ

Bài thơ làm sống lại huyền thoại Gar -xi-a

Lor-ca, một nghệ sĩ tự do, cô đơn; một cái chết đầy

oan khuất; một nhân cách cao quý, một tâm

“Khi nào tôi chết

hãy vùi thây tôi

cùng với cây đàn

dưới lớp cát

Khi nào tôi chết

hãy vùi thây tôi

giữa rặng cây cam

và đám bạc hà

Khi nào tôi chết

hãy vùi thây tôi,

tôi xin các người đó

nơi một chiếc chong

chóng gió

Khi nào tôi chết!”

Gar-xi-a Lor-ca