Kiến thức: Sau khi hoàn thành bài học, HS cần: - Tổ chức bộ máy nhà nước Thời Đinh – Tiền Lê - Nét chính về diễn biến, ý nghĩa lịch sử của cuộc kháng chiến chống Tống lần thứ nhất dưới s[r]
Trang 1Tuần: 06 Ngày soạn: 20/09/ 2016
Bài 9: NƯỚC ĐẠI CỒ VIỆT THỜI ĐINH – TIỀN LÊ
( tiết 1)
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
Sau khi hoàn thành bài học, HS cần:
- Tổ chức bộ máy nhà nước Thời Đinh – Tiền Lê
- Nét chính về diễn biến, ý nghĩa lịch sử của cuộc kháng chiến chống Tống lần thứ nhất dưới sự lãnh đạo của Lê Hoàn
2
Thái độ:
- Giáo dục học sinh lòng tự hào, tự tôn dân tộc, ý thức độc lập, tự chủ trong xây dựng
- Sự biết ơn đối với những người có công xây dựng, bảo vệ trong thời kỳ đầu giành độc lập
3 Kĩ năng:
- Bồi dưỡng kĩ năng vẽ sơ đồ, lập biểu đồ
II CHUẨN BỊ
1 Giáo viên:
Tranh ảnh đền thờ vua Đinh, vua Lê, sơ đồ tổ chức bộ máy nhà nước trung ương thời Tiền Lê
Lược đồ cuộc kháng chiến chống Tống của Lê Hoàn
2 Học sinh:
SGK, dụng cụ học tập, bảng nhóm
III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Ổn định: 7A1……… 7A2……… 7A3………
7A4……… 7A5……….7A6………
1 Kiểm tra bài cũ:
? Em hãy cho biết những biểu hiện về ý thức tự chủ của Ngô Quyền trong việc xây dựng đất nước?
? Đinh Bộ Lĩnh đã thống nhất đất nước như thế nào ? Nguyên nhân thắng lợi?
2.Giới thiệu bài mới:
Vào năm 967, các sứ quân lần lượt bị đánh bại, tình trạng cát cứ chấm dứt -> đất nước được thống nhất Vậy ! Đinh Bộ Lĩnh đã làm gì ? chúng ta cùng tìm hiểu trong bài hôm nay.
3 Bài mới:
Hoạt động 1: Tìm hiểu Nhà Đinh xây dựng đất
nước
? Sau khi thống nhất đất nước, Đinh Bộ Lĩnh đã làm
gì ?
* Học sinh đọc phần chữ in nghiêng Sgk
? Việc nhà Đinh đặt tên nước và không dùng niên
hiệu của hoàng đế Trung Quốc, nói lên điều gì ?
HS: suy nghĩ, trả lời
=> Giáo viên phân tích
+ Hoàng đế : Tước hiệu của vua nước lớn, có nhiều
nước thần phục -> khẳng định người dân Việt có
giang sơn , bờ cõi riêng, nước Đại Cồ Việt là nước
I TÌNH HÌNH CHÍNH TRỊ - QUÂN SỰ
1 Nhà Đinh xây dựng đất nước.
- Năm 968, lên ngôi hoàng đế
- Năm 970, vua Đinh đặt niên hiệu Thái Bình, Phong vương cho các con
- Đặt quan hệ bang giao với nhà Tống
Trang 2độc lập , ngang hàng với Trung Quốc chứ không phải
là nước phụ thuộc
Khẳng định Đinh Bộ Lĩnh lên ngôi Hoàng đế lập ra
nhà Đinh
? Đinh Bộ Lĩnh đã tiến hành xây dựng đất nước như
thế nào ?
HS:
- Phong vương cho các con
- Giao cho người thân tín giữ chức vụ chủ chốt
- Đúc tiền riêng và trừng trị kẻ phạm tội
- Đặt quan hệ ngoại giao với nhà Tống
? Việc làm của Đinh Bộ Lĩnh có ý nghĩa gì ?
HS: Đất nước được ổn định, tự chủ được xây dựng
thêm một bước
GV: khẳng định một lần nữa công lao của Đinh Bộ
Lĩnh
Dẹp loạn 12 sứ quân
Tiến thêm một bước xây dựng nền độc lập tự chủ,
khẳng định chủ quyền quốc gia
Hoạt động 2: Tìm hiểu tổ chức chính quyền thời
Tiền Lê
* Học sinh thảo luận nhóm:
? Trong bối cảnh nào Lê Hoàn được suy tôn lên làm
vua ?
HS: nêu ra ý kiến của nhóm mình, các nhóm khác
cùng tranh luận và hoàn thiện
-> Giáo viên kể chuyện về một viên quan nhỏ tên là
Đỗ Thích
+ Đinh Toàn còn nhỏ, không đủ uy tín -> các phe
phái đánh nhau
+ Thái hậu Dương Vân Nga thấy ông được lòng
người quy phục -> suy tôn ông lên làm vua
? Vì sao các tướng lĩnh lại suy tôn Lê Hoàn lên làm
vua ?
HS: Có tài, có chí lớn, được nhân dân quy phục, tin
cậy
* Giáo viên giới thiệu sơ lược về Lê Hoàn Sgk trang
29 – 30
=> Giáo dục tư tưởng về việc thái hậu họ Dương ủng
hộ các triều thần suy tôn Lê Hoàn làm vua
-> Thể hiện sự đúng đắn, hy sinh…
? Sau khi lên ngôi, Lê Hoàn đã tổ chức bộ máy nhà
nước như thế nào ?
HS(yếu): Dựa vào SGK, trả lời
GV: chuẩn kiến thức
? Em hãy vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước thời Tiền Lê?
HS: hoạt động nhóm-> các nhóm trình bày vào bảng
2 Tổ chức chính quyền thời Tiền Lê
a Hoàn cảnh.
- Năm 979, triều đình xảy ra sự cố
- Quân Tống chuẩn bị xâm lược
=> Lê Hoàn được suy tôn lên làm vua, lập ra nhà Tiền Lê
b Tổ chức bộ máy nhà nước
* Ở trung ương:
- Vua đứng đầu, nắm mọi quyền hành
- Giúp việc cho vua là thái sư, đại sư và quan lại( hai ban văn , võ)
- Các con vua được phong vương và trấn giữ
Trang 3phụ, so sánh với sơ đồ của giáo viên đã chuẩn bị
trước ở nhà
? Em có nhận xét gì về tổ chức bộ máy nhà nước thời
Tiền Lê?
HS: suy nghĩ trả lời
GV: so với thời Ngô, Đinh bộ máy nhà nước được
hoàn thiện hơn, thể hiện sự thống nhất, chặt chẽ
Nhà Tiền Lê đã tiến thêm một bước trong xây dựng
chính quyền độc lập tự chủ, đây là sự hoàn thiện
chính quyền trung ương, chia lại đơn vị hành chính,
chú trọng xây dựng quân đội…
Hoạt động 3: Tìm hiểu cuộc kháng chiến chống
Tống của Lê Hoàn
* Giáo viên dùng lược đồ “ cuộc kháng chiến chống
Tống của Lê Hoàn” để giới thiệu công cuộc chuẩn bị
của quân ta
+ Cho xây dựng một số tuyến phòng thủ
+ vận dụng cách đánh giặc của Ngô Quyền
- Dựa vào lược đồ, Gv tường thuật diễn biến chính
của cuộc kháng chiến
+ Đường bộ : Lạng Sơn
+ Đường thủy : Sông Bạch Đằng
? Em hãy nêu kết quả của cuộc kháng chiến ?
HS(yếu): Dựa vào SGK, trả lời
? Cuộc kháng chiến chống Tống của nhân dân ta có ý
nghĩa như thế nào ?
HS: Nêu được ý nghĩa cuộc kháng chiến đối với dân
tộc
GV: chuẩn kiến thức, phân tích để học sinh thấy rõ ý
nghĩa to lớn của cuộc kháng chiến
? Nêu công lao của Lê Hoàn
HS(yếu): Dựa vào kiến thức vừa tìm hiểu, trả lời
GV: Chốt
các nơi quan trọng
* Ở địa phương:
- Chia nước làm 10 lộ, duới có phủ – châu
- Quân đội: Gồm 10 đạo, hai bộ phận : cấm quân, quân địa phương
3.Cuộc kháng chiến chống Tống của Lê Hoàn.
* Diễn biến:
- Đầu năm 981, quân Tống tiến đánh nước ta
- Lê Hoàn trực tiếp tổ chức và lãnh đạo kháng chiến: nhiều trận chiến quyết liệt diễn
ra trên sông Bạch Đằng và trên bộ
* Kết quả: quân Tống đại bại
* Ý nghĩa:
- Thể hiện ý chí quyết tâm chống ngoại xâm của ta
- Chứng tỏ bước phát triển mới của đất nước
và khả năng bảo vệ độc lập của Đại Cồ Việt
4 Củng cố:
- Sau khi thống nhất đất nước, Đinh Bộ Lĩnh tiến hành xây dựng đất nước
- Bộ máy nhà nước thời Tiền Lê đã được hoàn thiện, thể hiện sự chặt chẽ từ trung ương đến địa phương
- Ý nghĩa của cuộc kháng chiến chống xâm lược Tống lần thứ nhất
* Bài tập
1 Hãy đánh dấu x vào ô trống đầu câu em cho là đúng về việc Thái hậu họ Dương suy tôn Lê Hoàn lên làm vua
a Vua đinh vừa mất, Đinh Toàn còn nhỏ
b Quân Tống đang chuẩn bị xâm lược nước ta
c Lê Hoàn được lòng người quy phục, quan lại ủng hộ
d Bà Thái hậu họ Dương có cảm tình với Lê Hoàn
e Lê Hoàn là người tài giỏi
2 Thời Tiền Lê, đơn vị hành chính từ trung ương đến địa phương là :
Trang 4a Châu – phủ – lộ.
b Phủ – huyện – châu
c Lộ – phủ – châu
d Châu – huyện
5 Hướng dẫn học tập ở nhà:
- Học bài theo các câu hỏi 1, 2, 3 Sgk trang 31
- Chuẩn bị bài mới : phần II
IV RÚT KINH NGHIỆM:
………
………
………
………