Có thể nói, bắt đầu từ khi có chiến tranh thì phong trào chống chiến tranh đã xuất hiện. Tuy nhiên, về mục tiêu, hình thức và phương pháp đấu tranh lúc này còn mang tính chất giản đơn, nhỏ lẻ và chưa thể hiện được đầy đủ tính chất của một phong trào quốc tế. Chỉ sau chiến tranh thế giới thứ hai, trong bối cảnh chiến tranh lạnh, có nguy cơ dẫn đến chiến tranh thế giới mới, phong trào này ra đời là sự biểu thị ý chí của các lực lượng yêu hòa bình, các quốc gia, dân tộc đã từng bị áp bức, nay đứng lên chung tay thiết lập một nền hòa bình chung cho thế giới, giảm nguy cơ chiến tranh có thể xảy ra, để các nước cùng tồn tại và phát triển. Mục tiêu quan trọng nhất của phong trào chống chiến tranh, bảo vệ hòa bình chính là làm giảm nguy cơ chiến tranh trên thế giới. Cụ thể là nhằm chống chạy đua vũ trang, giải trừ quân bị vì sự sống của loài người trên Trái đất, cắt giảm ngân sách quốc phòng, minh bạch hóa ngân sách quốc phòng; tăng cường mối quan hệ hữu nghị giữa các quốc gia và giải quyết mọi xung đột bằng hòa bình. Tựu chung lại, mục tiêu chung của phong trào này đó là tạo nên một nền hòa bình bền vững trong mỗi quốc gia, khu vực và trên toàn thế giới.
Trang 1PHONG TRÀO CHỐNG CHIẾN TRANH, BẢO VỆ HÒA BÌNH
Theo kết quả thống kê chỉ số hòa bình toàn cầu (Global Peace Index - GPI) năm nay của Viện kinh tế và hòa bình (Úc), Iceland trở lại vị trí đầu tiên sau hai năm bất ổn vì biến động tài chính Trong khi đó, Somalia - quốc gia bị nạn cướp biển hoành hành - đã thay thế Iraq đứng cuối bảng trong 153 nước được thống kê Trong khu vực Đông Nam Á, Việt Nam nằm trong nhóm những quốc gia ổn định nhất với thứ hạng 30, chỉ sau Malaysia (19) và Singapore (24), tăng 8 bậc so với GPI năm ngoái Philippines đứng thứ 136, xếp thấp nhất ASEAN vì bất ổn do phiến quân Hồi giáo Để có kết quả này, Viện Kinh tế và hoà bình (IPE) đã dựa trên 23 tiêu chí khác nhau của một nền hoà bình bền vững, như chi tiêu cho quân sự, quan
hệ với nước láng giềng, nền dân chủ, sự minh bạch, tôn trọng nhân quyền và giáo dục
Nhận định chung của các chuyên gia thuộc IPE là nền hoà bình toàn cầu chỉ giảm nhẹ so với năm 2010, nhưng “sự biến động của thế giới năm nay không phải đến từ chiến tranh giữa các nước, mà từ các xung đột giữa người dân và chính phủ” Có thể nói, tình hình tồi tệ nhất là ở Trung Đông, với phong trào nổi dậy mùa xuân của thế giới Arập, bạo lực và bất ổn chính trị cùng gia tăng tội phạm
Vậy, vừa qua Uỷ ban bảo vệ hoà bình thế giới, Liên hiệp quốc, phong trào không liên kết và các quốc gia đã có những hành động gì để ngăn chặn, làm giảm
đi những bất ổn về chính trị, quân sự tại các quốc gia và khu vực trên thế giới? Chúng ta đang gặp phải những khó khăn gì và vai trò của Việt Nam trong phong trào chống chiến tranh, bảo vệ hoà bình hiện nay như thế nào?
1 Khái quát về phong trào chống chiến tranh, bảo vệ hòa bình
Có thể nói, bắt đầu từ khi có chiến tranh thì phong trào chống chiến tranh đã xuất hiện Tuy nhiên, về mục tiêu, hình thức và phương pháp đấu tranh lúc này còn
Trang 2mang tính chất giản đơn, nhỏ lẻ và chưa thể hiện được đầy đủ tính chất của một phong trào quốc tế Chỉ sau chiến tranh thế giới thứ hai, trong bối cảnh chiến tranh lạnh, có nguy cơ dẫn đến chiến tranh thế giới mới, phong trào này ra đời là sự biểu thị ý chí của các lực lượng yêu hòa bình, các quốc gia, dân tộc đã từng bị áp bức, nay đứng lên chung tay thiết lập một nền hòa bình chung cho thế giới, giảm nguy
cơ chiến tranh có thể xảy ra, để các nước cùng tồn tại và phát triển
Mục tiêu quan trọng nhất của phong trào chống chiến tranh, bảo vệ hòa bình chính là làm giảm nguy cơ chiến tranh trên thế giới Cụ thể là nhằm chống chạy đua vũ trang, giải trừ quân bị vì sự sống của loài người trên Trái đất, cắt giảm ngân sách quốc phòng, minh bạch hóa ngân sách quốc phòng; tăng cường mối quan hệ hữu nghị giữa các quốc gia và giải quyết mọi xung đột bằng hòa bình Tựu chung lại, mục tiêu chung của phong trào này đó là tạo nên một nền hòa bình bền vững trong mỗi quốc gia, khu vực và trên toàn thế giới
Lực lượng tham gia phong trào này bao gồm rộng rãi các lực lượng yêu chuộng hòa bình trên thế giới Họ có thể là những dân tộc đã trải qua chiến tranh, bị can thiệp bởi các quốc gia tư bản phát triển; các tổ chức phi Chính phủ…
Ví dụ: trong phong trào không liên kết (NAM) từ một diễn đàn chỉ có 25 nước (9/1961) thì hiện nay phong trào đã có số thành viên 120 quốc gia (2011) – đông thứ 2 thế giới, chỉ đứng sau Liên hiệp quốc, chiếm trên 50% dân số thế giới Tham gia vào NAM bao gồm các nước Á, Phi, Mỹ Latinh – có sự đa dạng về văn hóa tín ngưỡng, chế độ chính trị - xã hội, về lợi ích dân tộc nhưng các nước này đều có đặc điểm giống nhau là đều đã bị thực dân đô hộ, kinh tế kém phát triển, cùng chung nguyện vọng muốn có hòa bình ổn định để xây dựng đất nước, thoát khỏi nghèo nàn và lạc hậu Đó chính là một cơ sở khách quan để phong trào có thể trở thành một tập hợp lực lượng rộng rãi, đoàn kết gắn bó trong một cương lĩnh hành động tối thiểu
Trang 3Về phương pháp đấu tranh của phong trào chống chiến tranh, bảo vệ hòa bình chủ yếu sử dụng phương pháp hòa bình như mít tinh, biểu tình phản đối chiến tranh, tiến hành vận động hành lang nhằm mục đích cắt giảm chi phí đầu tư cho quốc phòng… Bên cạnh đó, tại Liên hiệp quốc còn tổ chức những buổi thảo luận
mở về các vấn đề khác nhau Như vào tháng 10/2009, Việt Nam đề xuất và chủ trì cuộc thảo luận mở với chủ đề: “Phụ nữ và Hòa bình, An ninh” Đại diện các nước thành viên Hội đồng Bảo an và các tổ chức phi chính phủ đã đánh giá cao buổi thảo luận này, thể hiện được tinh thần nhân đạo cao cả, bảo vệ quyền lợi của phụ nữ và trẻ em gái trong thời kỳ sau xung đột cũng như nhấn mạnh sự tham gia của họ trong tất cả các giai đoạn của tiến trình hòa bình
Trên thực tế trong giai đoạn hiện nay, phong trào chống chiến tranh, bảo vệ hòa bình đang diễn ra trên tất cả các khu vực trên thế giới; nằm trong chính sách của nhiều quốc gia và là mục đích hoạt động của nhiều tổ chức quốc tế như: Hội đồng Bảo an Liên hiệp quốc (HĐBA); phong trào không liên kết (NAM), Ủy ban bảo vệ hòa bình thế giới… Vậy phong trào này đang diễn ra như thế nào và các tổ chức quốc tế trên đang làm gì để khẳng định vai trò của mình Chúng ta sẽ cùng nghiên cứu thực trạng của phong trào này thông qua hoạt động của các tổ chức trên
2 Các tổ chức quốc tế với phong trào chống chiến tranh, bảo vệ hòa bình
1 Hội đồng Bảo an Liên hiệp quốc
Theo điều 24 của Hiến chương LHQ, các nước thành viên trao cho HĐBA trách nhiệm chính trong việc giữ gìn hòa bình và an ninh quốc tế Theo đó, HĐBA
có thể áp dụng các biện pháp nhằm giải quyết hòa bình các tranh chấp, xung đột và khi cần thiết có thể sử dụng các phương pháp kể cả cưỡng chế và vũ lực, nhằm loại trừ các mối đe dọa, phá hoại hòa bình hoặc hành động xâm lược,
Trang 4Theo điều 39, HĐBA là cơ quan duy nhất của LHQ có quyền quyết định, đánh giá thực tại của các mối đe dọa đối với hòa bình; phá hoại hòa bình; đe dọa xâm lược, sẽ khuyến nghị hoặc quyết định các biện pháp cần thiết được tiến hành
để duy trì hoặc khôi phục hòa bình và an ninh quốc tế
Trong khi thực thi chức năng này, HĐBA được coi là hành động với tư cách thay mặt cho tất cả các thành viên của LHQ Trên thực tế, những chức năng mà HĐBA được trao có thể được coi là nhằm 3 mục tiêu: gìn giữ hòa bình, vãn hồi hòa bình và kiến tạo hòa bình
Có thể nói, HĐBA có một vai trò hết sức quan trọng trong việc bảo vệ nền hòa bình và an ninh thế giới Tuy nhiên, trên thực tế Nghị quyết của HĐBA lại bị nhiều nước, tổ chức “bỏ qua”, đi ngược lại với đường lối, gây nên sự bất ổn nghiêm trọng trong thời gian qua Như việc NATO vượt qua thẩm quyền cho phép của Nghị quyết về Lybia mà HĐBA thông qua cách đây vài tháng, bằng việc bắt đầu tấn công các mục tiêu dưới mặt đất Theo nghị quyết của HĐBA về vấn đề này, có 14/28 thành viên của NATO đang tiến hành một chiến dịch can thiệp quân sự nhằm bảo
vệ dân thường Lybia NATO được tiến hành các cuộc không kích, thực thi lệnh cấm bay và phong tỏa hàng hải để thi hành lệnh cấm vận vũ khí đối với Lybia Nghị quyết của HĐBA không cho phép NATO đưa quân vào Lybia và bênh vực bất cứ bên nào trong hai phe ở Lybia
Như vậy, HĐBA cần có những biện pháp cụ thể, đúng đắn và kiên quyết hơn nữa nhằm kiềm chế những lực lượng và thế lực đã và đang “bỏ qua” những Nghị quyết mà HĐBA đã thông qua Chính điều đó đang gây nên những căng thẳng
và bất ổn về chính trị và quân sự tại các quốc gia, khu vực trên thế giới và trong khu vực hiện nay
Nhìn lại thời gian vừa qua, dựa trên một số tôn chỉ, mục đích và nguyên tắc hoạt động, LHQ được khẳng định là một tổ chức quốc tế có vị trí và vai trò quan
Trang 5trọng trong sinh hoạt quốc tế hiện nay Đây là một diễn đàn quốc tế vừa hợp tác vừa đấu tranh nhằm duy trì hòa bình và an ninh thế giới LHQ đã thúc đẩy giải quyết các vụ tranh chấp, xung đột khu vực; thúc đẩy các mối quan hệ hữu nghị và hợp tác quốc tế
2 Ủy ban bảo vệ hòa bình thế giới
Ủy ban bảo vệ hòa bình thế giới là cơ quan quốc tế lãnh đạo phong trào quần chúng rộng lớn chống chiến tranh trên phạm vi toàn thế giới, thành lập vào tháng 4/1949 Hiện nay, Ủy ban này có gần 150 nước thành viên trong đó có Việt Nam Ngoài một số nước thành viên tham gia vào Ủy ban còn có một số nhà lãnh đạo của các tổ chức quốc tế, phong trào giải phóng dân tộc, các nhà hoạt động khoa học, văn hóa, đại diện các đảng phái…
Mục đích hoạt động của Ủy ban hòa bình là tập hợp mọi lực lượng yêu hòa bình ở các nước đấu tranh để cấm vũ khí giết người hàng loạt, ngăn chặn chạy đua
vũ trang, giải trừ quân bij vì sự sống còn của loài người trên Trái đất; chống chiến tranh xâm lược, chống chủ nghĩa phân biệt chủng tộc; tôn trọng độc lập chủ quyền
và toàn vẹn lãnh thổ của các nước; không can thiệp vào công việc nội bộ của quốc gia khác, thực hiện nguyên tắc hợp tác giữa các quốc gia
Chủ tịch đầu tiên của Ủy ban Hòa bình là nhà bác học nguyên tử nổi tiếng người Pháp Frederic Joliot – Curie (1900 – 1958) Ông có một câu nói bất hủ rằng:
“Hòa bình là sự nghiệp của nhân dân các nước, không riêng một quốc gia nào hay một cá nhân nào, mà tất cả phải đoàn kết lại mới có thể bảo vệ hòa bình, ngăn chặn chiến tranh” Năm 1949, tại 70 nước đã thành lập Ủy ban hòa bình riêng Hình ảnh con chim bồ câu trắng của danh họa Picasso trở thành biểu tượng của phong trào hòa bình thế giới
Trang 6Trong suốt hơn 60 năm qua, phong trào hòa bình thế giới đã ủng hộ mạnh mẽ cho cuộc đấu tranh của các dân tộc vì hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ, góp phần vào việc ký kết một số hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân giữa các cường quốc, phát động những cuộc biểu tình chống chiến tranh xâm lược Mặc dù,
ở nhiều quốc gia trên thế giới có thành lập riêng Ủy ban hòa bình (Việt Nam thành lập vào tháng 11 – 1950, lúc đầu gọi là Ủy ban bảo vệ hòa bình cho thế giới của Việt Nam, sau đó đã đổi tên thành Ủy ban bảo vệ hòa bình V iệt Nam Nhưng trên thực tế, tổ chức này chưa thực sự có tiếng nói và tầm ảnh hưởng lớn đến những biến động chung của tình hình tại các nước trong các khu vực và trên thế giới
2.3 Phong trào không liên kết
Vừa qua, Hội nghị Bộ trưởng lần thứ 16 của phong trào không liên kết (NAM) đã được tổ chức tại Jakarta, Indonexia (25 – 27/5/2011) Từ một diễn đàn chỉ có 25 nước (9/1961); hiện nay phong trào đã có số thành viên là 120 quốc gia, chiếm trên 50% dân số thế giới Phong trào này ngày càng khẳng định được vai trò
và ảnh hưởng quốc tế sâu rộng trong nỗ lực đấu tranh cho mục tiêu hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội Những nguyên tắc và mục tiêu cao cả của NAM ngay từ ngày đầu thành lập đã trở thành những chuẩn mực được thừa nhận rộng rãi trong quan hệ quốc tế hiện đại và cũng là nguồn sức mạnh giúp phong trào vượt qua nhiều thử thách
Nhìn lại lịch sử của Phong trào, chúng ta thấy sự đóng góp của Phong trào vào việc giải quyết các vấn đề trọng đại của thế giới là to lớn và nói chung là tích cực Hoạt động của Phong trào luôn thể hiện cuộc đấu tranh gay go phức tạp giữa hai khuynh hướng: giữa một bên là khuynh hướng tăng cường đoàn kết nội bộ, mở rộng hợp tác với các lực lượng hoà bình và dân chủ khác với một bên là các thế lực đồng minh công khai hoặc dấu mặt của đế quốc muốn lái Phong trào đi chệch mục tiêu cơ bản, làm suy yếu Phong trào
Trang 7Trong chiến tranh lạnh, Phong trào KLK với những nguyên tắc, mục tiêu cơ
bản của mình, đã có vai trò và đóng góp quan trọng vào đời sống chính trị quốc tế nói chung và việc bảo vệ lợi ích đối với các nước đang phát triển nói riêng Tình hình thế giới, thực tế, đã có những biến đổi sâu sắc theo chiều hướng tích cực nhờ
có sự đoàn kết đấu tranh của các lực lượng hoà bình, độc lập và dân chủ mà Phong trào Không liên kết là một bộ phận Phong trào đã góp phần quan trọng vào cuộc đấu tranh bảo vệ hoà bình và an ninh quốc tế, ngăn ngừa nguy cơ chiến tranh hạt nhân, đòi giải trừ quân bị và thành lập khu vực hoà bình và phi hạt nhân Phong trào đã cổ vũ và ủng hộ mạnh mẽ cuộc đấu tranh giải phóng và bảo vệ độc lập dân tộc, là lực lượng quan trọng trong cuộc đấu tranh đòi thiết lập trật tự kinh tế quốc tế mới và trật tự thông tin quốc tế mới Phong trào có đóng góp đáng kể vào việc giải quyết tranh chấp và xung đột giữa các nước thành viên bằng biện pháp hoà bình
Sau chiến tranh lạnh, Phong trào, trong thời kỳ đầu, đã có những khó khăn
nhất định trong việc xác định lại mục tiêu cho hoạt động của mình khi thế giới không còn hai cực Tình hình hiện nay cho thấy các nước đang phát triển tiếp tục đứng trước nguy cơ can thiệp và áp đặt có hại cho độc lập chủ quyền và quyền lợi của mình Do vậy các nước này tiếp tục có nhu cầu tham gia vào Phong trào để có một diễn đàn phối hợp với nhau, góp phần bảo vệ lợi ích an ninh quốc gia và phát triển của mình, chống sự áp đặt của các nước lớn và chống sự bất bình đẳng trong quan hệ Bắc-Nam, để phối hợp lập trường chung tại LHQ và các diễn đàn quốc tế khác Trong bối cảnh đó, phong trào KLK tiếp tục đóng vai trò không thể thiếu là một tập hợp lực lượng chính trị hùng hậu, là diễn đàn quan trọng để các nước không liên kết đang phát triển hình thành tiếng nói chung đối với các vấn đề toàn cầu quan trọng liên quan đến hoà bình, an ninh và phát triển
Kể từ Hội nghị cấp cao 10 ( Jarkarta 1992 ), Phong trào KLK đã có những bước điều chỉnh nhất định nhằm thích ứng với tình hình mới Các quốc gia thành viên đều nhất trí cho rằng: Phong trào có khả năng và cần tiếp tục phát huy tiếng
Trang 8nói và vai trò chính trị trong tình hình mới hiện nay vì hoà bình, phát triển, tự quyết dân tộc, độc lập và chủ quyền quốc gia Phong trào tiếp tục là chỗ dựa tinh thần, là tập hợp đoàn kết rộng rãi của 120 nước đang phát triển vì những lợi ích căn bản chung của các nước này và vì mục tiêu phấn đấu cho một trật tự thế giới công bằng, bình đẳng, lành mạnh Ngày càng có nhiều nước bên ngoài Phong trào mong muốn được làm quan sát viên, khách mời chứng tỏ vị thế, tầm quan trọng của diễn đàn này trong việc tăng cường hợp tác quốc tế, góp phần giải quyết các vấn đề cấp bách
có tính khu vực hoặc toàn cầu
Trong các năm gần đây, phong trào đã có nhiều hoạt động quan trọng nhằm tăng cường đoàn kết thống nhất về vai trò, phương pháp làm việc cũng như hợp tác theo hướng thực chất về kinh tế, văn hoá, y tế thông qua cơ chế tham khảo thường xuyên tại LHQ và các hội nghị quan trọng trong đó có: Cuộc họp cấp bộ trưởng về phương pháp làm việc của phong trào (5/96 tại Ca-ta-hê-na, Cô-lôm-bi-a), Hội nghị cấp bộ trưởng về hợp tác văn hoá (5/97 tại Men-đơ-lin, Cô-lôm-bi-Cô-lôm-bi-a), Hội nghị bộ trưởng Uỷ ban Phối hợp (5/98 tại Ca-ta-hê-na, Cô-lôm-bi-a), và Hội nghị bộ trưởng Y tế KLK (tại Havana, Cuba) từ 24-26/6/98
3 Những khó khăn, thách thức với phong trào chống chiến tranh, bảo
vệ hòa bình
Trước ngưỡng cửa của thiên niên kỷ mới, các nước KLK và đang phát triển nói chung đang đứng trước những thách thức to lớn về phát triển kinh tế, phải đương đầu với những tác động tiêu cực của quá trình toàn cầu hoá và khu vực hoá Nhìn chung, các nước KLK vẫn phải tiếp tục đấu tranh giải quyết các vấn đề về đói nghèo, tình trạng bất ổn định về xã hội, xung đột sắc tộc tôn giáo, đối phó với chính sách cường quyền, xu hướng áp đặt và can thiệp của một số nước lớn, trong khi tiếp tục phấn đấu cho một trật tự thế giới mới công bằng dân chủ hơn, đảm bảo lợi ích của các nước đang phát triển
Trang 9Trong thời gian tới, sức sống, vai trò và vị thế của Phong trào phụ thuộc vào
nỗ lực của chính các nước thành viên và điều đặc biệt quan trọng là các nước này cần tăng cường sự đoàn kết, phối hợp trong các diễn đàn đa phương về chính trị cũng như về kinh tế và các vấn đề có tính toàn cầu khác, đồng thời thúc đẩy hợp tác quốc tế trên cơ sở bình đẳng và cùng có lợi Trong khi tiếp tục giữ vững các mục tiêu, nguyên tắc hoạt động cơ bản của phong trào vì hoà bình, độc lập dân tộc và phát triển, Phong trào cần phát huy tính năng động và thực lực của các nước thành viên và có những điều chỉnh cần thiết nhằm thích ứng với tình hình quốc tế đang biến chuyển từng ngày để tiếp tục khẳng định vai trò, ý nghĩa tồn tại của mình trong đời sống chính trị quốc tế
Với một số tổ chức quốc tế khác như Hội đồng Bảo an và Ủy ban hòa bình thế giới, cần có sự kiên quyết hơn nữa trong hoạt động ban hành Nghị quyết, thực thi Nghị quyết trên thực tế Tránh tình trạng Nghị quyết đã được HĐBA thông qua nhưng khi đưa vào thực tiễn thì lại bị một số nước, tổ chức khác “bỏ qua” như hành động của NATO vừa rồi, khi vẫn cố tình đổ bộ vào Lybia
Tính đến thời điểm này, Trung Đông và Châu phi vẫn là khu vực có nhiều bất ổn nhất thế giới Cuộc chiến ở Lybia đã làm cho nước này tụt xuống 83 bậc, xếp thứ 183 trong bảng xếp hạng GPI Ai Cập là một quốc gia cũng đầy xung đột khác, cũng giảm xuống 24 bậc và xếp thứ 73 Kết quả khảo sát cho thấy, 40% quốc gia bất ổn nhất nằm ở khu vực Cận Sahara
Như vậy, bên cạnh sự nỗ lực của các tổ chức quốc tế thì bản thân mỗi quốc gia cần phải tích cực, chủ động đẩy mạnh phong trào ở nước mình; tỏ rõ quan điểm ủng hộ đấu tranh để bảo vệ cho phong trào này, góp phận thực hiện những mục tiêu thiên niên kỷ đã được đặt ra
4 Vai trò của Việt Nam
Cuộc đấu tranh chống chiến tranh, bảo vệ hòa bình của nhân loại tiến bộ trên thế giới đã ảnh hưởng sâu sắc tới nhân dân Việt Nam Chiến tranh thế giới thứ hai
Trang 10nổ ra, cùng với nhân loại tiến bộ, Việt Nam đã góp một vai trò quan trọng vào các phong trào đấu tranh chống chiến tranh của nhân dân thế giới
Trong Chiến tranh thế giới thứ hai, nhận rõ nguy cơ của chủ nghĩa phát xít
mà trực tiếp là phát xít Nhật đối với nhân dân các nước Đông Dương, thấy rõ sự thất bại không thể tránh khỏi của chủ nghĩa phát xít, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tích cực, chủ động chuẩn bị lực lượng, nắm vững thời cơ, khi chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc, phát xít Nhật bị đánh bại, kịp thời phát động và lãnh đạo toàn dân khởi nghĩa giành chính quyền từ tay phát xít Nhật và tay sai trước khi quân Đồng minh vào Việt Nam Cách mạng Tháng Tám thắng lợi, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời đã phá tan một mắt xích quan trọng và thúc đẩy sự tan rã không thể cứu vãn nổi của hệ thống thuộc địa, mở đầu quá trình sụp đổ của chủ nghĩa thực dân cũ tàn bạo, góp phần cổ vũ nhân dân các dân tộc thuộc địa đấu tranh giành độc lập tự do
Đảng Cộng sản Việt Nam đã lãnh đạo sự nghiệp cách mạng Việt Nam, giành độc lập dân tộc, thống nhất Tổ quốc, đưa cả nước tiến lên theo con đường xã hội chủ nghĩa Quá trình cách mạng vĩ đại của dân tộc Việt Nam dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản đồng thời đóng góp to lớn vào phong trào cộng sản và công nhân quốc tế, phong trào giải phóng dân tộc, và phong trào đấu tranh của nhân dân thế giới vì hòa bình, phát triển và tiến bộ xã hội
Trong giai đoạn hiện nay, Đảng đã và đang lãnh đạo công cuộc đổi mới toàn diện đất nước, xây dựng nước Việt Nam "dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh”, chủ động hội nhập quốc tế và nâng cao vị thế của đất nước
Sau hơn 20 năm đổi mới, thế và lực của nước ta đã tăng đáng kể: Việt Nam đang hội tụ các điều kiện để đến năm 2020 trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại, vai trò và uy tín của Việt Nam ngày càng được nâng cao trong khu vực và trên trường quốc tế Thành tựu của hơn 20 năm đổi mới càng chứng tỏ vai trò lãnh