Sông nhỏ , ngắn và dốc do địa hình hẹp ngang , núi lan sát biển - Sông chảy theo 2 hướng chính : Do hướng địa hinh nước ta chạy theo 2 hướng TB – ĐN và Vòng cung nên sông ngòi cũng có 2 [r]
Trang 1ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP MÔN ĐỊA LÝ KHỐI 8 NĂM 2015-2016 Câu 1 : Nêu đặc điểm chung của địa hình nước ta ?
1 Đồi núi là bộ phận quan trọng nhất của cấu trúc địa hình Việt Nam.
- Trên phần đất liền đồi núi chiếm ¾ S lãnh thổ, chủ yếu là đồi núi thấp
+ Dưới 1000m chiếm 85%
+ Cao trên 2000m chỉ chiếm 1%
- Đồng bằng chỉ chiếm ¼ S lãnh thổ Dải đồng bằng ven biển bị đồi núi ngăn cách thành nhiều khu vực
2 Địa hình nước ta đc tân kiến tạo nâng lên thành nhiều bậc kế tiếp nhau.
- Địa hình nước ta phân thành nhiều bậc kế tiếp nhau như núi – đồi- đồng băng- thềm lục địa
- Hướng nghiêng của địa hình là hướng TB-ĐN
- Địa hình nước ta có 2 hướng chủ yếu TB-ĐN và hướng vòng cung
3 Địa hình nước ta mang tính chất nhiệt đới gió mùa và chịu sự tác động của con người :
- Mang tính nhiệt đới : đất đá bị phong hoá , địa hình cacxtơ nhiệt đới …
- Tác động của con người : chặt phá rừng , xây dựng các công trình kiến trúc đô thị …
Câu 2 : Địa hình nước ta chia thành mấy khu vực ? Trình bày đặc điểm chính của từng khu vực địa hình
1 Khu vực đồi núi: chiếm ¾ S phần đất liền kéo dài liên tục từ B-N và đc chia thành 4 vùng: vùng núi
ĐB, vùng núi TB, vùng núi Trường Sơn Bắc, vùng núi Trường Sơn Nam
2 Khu vực đồng bằng: chiếm ¼ S đất liền
a) Đồng bằng châu thổ hạ lưu các sông lớn
- Lớn nhất là đồng bằng sông Cửu Long vơ S=40000 km2, lớn nhì đồng bằng sông Hồng với S=15000km2
b) Các đồng bằng duyên hải Trung Bộ
- Có S khoảng 15000 km2 bị chia cắt thành nhiều đồng bằng nhỏ kém phì nhiêu
3 Địa hình bờ biển và thềm lục địa.
- Bờ biển dài 3260km
- Có 2 dạng chính: bờ biển bồi tụ và bờ biển mài mòn chân núi và hải đảo
- Thềm lục địa: địa chất nc ta mở rộng tại các vùng biển Bắc Bộ và Nam Bộ
Câu 3 : Đặc điểm chung của khí hậu nước ta là gì ? Nét độc đáo của khí hậu nước ta thể hiện ở những mặt nào ?
1 Tính chất nhiệt đới gió mùa ẩm:
- Hàng năm, lãnh thổ VN cả trên đất liền và biển đều nhận đc 1 lượng bức xạ Mặt trời rất lớn, nhiệt độ cao ( số giờ nắng đạt từ 1400-3000h/ năm, 1 triệu KCalo/m2, t0 tb năm > 210C)
- Khí hậu chia thành 2 mùa, phù hợp với 2 mùa gió: ĐB-TN
- Lượng mưa và độ ẩm của không khí cao (lm 1500-2000mm/năm, độ ẩm trên 80%)
2 Tính chất đa dạng và thất thường
a) Tính chất đa dạng:
- Nước ta hình thành các miền khí hậu và các khu vực khí hậu khác nhau ( phân hóa từ Bắc xuống Nam, từ T sang Đ)
- Miền khí hậu phía Bắc
- Miền khí hậu phía Nam
- Khí hậu nc ta còn thay đổi theo độ cao và hướng của địa hình (đón gió/nắng, khuất gió/nắng)
Khí hậu nc ta thay đổi theo mùa và theo vùng (từ thấp lên cao, từ B và N, và từ T sag Đ) rất rõ rệt b) Tính chất thất thường: Năm rét sớm năm rét muộn , năm mưa nhiều năm khô hạn , năm bão , áp thấp nhiệt đới nhiều năm ít …
Khí hậu nước ta mang tính chất nhiệt đới gió mùa ẩm vì :
- Nước ta nằm trong vòng đai nhiệt đới , trong khu vực gió mùa Đông Nam Á -> khí hậu mang tính chất nhiệt đới gió mùa
- 3 mặt giáp biển Mặt khác lãnh thổ hẹp ngang , kéo dài trên nhiều vĩ độ nên ảnh hưởng của biển vào sâu trong đất liền -> tăng cường dộ ẩm
Câu 4 : Nêu đặc điểm chung của sông ngòi Việt Nam ? Vì sao sông ngòi nước ta lại có những đặc điểm như vậy ?
1 Nước ta có mạng lưới sông ngòi dày đặc, phân bố rộng khắp trên cả nước
- Nước ta có 2360 con sông dài > 10 km
- 93% là con sông nhỏ và ngắn
2 Sông ngòi nước ta chayuj theo 2 hướng chình:
Trang 2- TB – ĐN: sông Hồng, sông Đà, sông Chảy, sông Mã, sông Cả, sông Tiên, sông Hậu,…
- Vòng cung: sông Lô, sông Cầu, sông Gôn,…
3 Sông ngòi nước ta có 2 mùa nước: mùa lũ, mùa cạn
- Mùa lũ chiếm 70-80% lượng nước cả năm dẫn đến lũ lụt
4 Sông ngòi nước ta có lượng phù sa lớn:
- 223g cát bùn/m3
- Tổng lượng phù sa 200 triệu tấn/năm
b ) Giải thích :
- Sông ngòi dày đặc : do nước ta có lượng mưa lớn Sông nhỏ , ngắn và dốc do địa hình hẹp ngang ,
núi lan sát biển
- Sông chảy theo 2 hướng chính : Do hướng địa hinh nước ta chạy theo 2 hướng TB – ĐN và Vòng
cung nên sông ngòi cũng có 2 hướng đó
- Sông ngòi nước ta có 2 mùa nước : Do khí hậu nước ta chia thành 2 mùa : Mùa gió Đông Bắc khí hậu
khô tương ứng với mùa cạn của sông Mùa gió Tây Nam mưa nhiều tương ứng với mùa lũ của sông
- Sông ngòi nước ta có lượng phù sa lớn : Do có ¾ địa hình là đồi núi dốc , mưa nhiều lại tập trung vào
1 mùa nên xói mòn đất đá xảy ra mạnh mẽ , nước mưa cuốn theo đâtá cát chảy xuống lòng sông
Câu 5: So sánh 3 nhóm đất chính ở nước ta về đặc tính , sự phân bố và giá trị sử dụng
Feralit ( chiếm 65%
diện tích đất tự nhiên )
- Chua , nghèo mùn , nhiều sét
- Đất có màu đỏ vàng
do có nhiều hợp chất sắt , nhôm
- Dễ bị kết von thành
đá ong
- Vùng núi đá vôi phía Bắc
- Đông Nam Bộ và Tây Nguyên
- Rất thích hợp cho việc trồng các loại cây công nghiệp ( Cà phê , chè …) , cây ăn quả
- Phát triển rừng , đồng
cỏ phục vụ chăn nuôi
Đất mùn núi cao
( Chiếm 11% diện tích
đất tự nhiên )
- Xốp , giàu mùn , màu đen hoặc nâu
- Địa hình núi cao : Tâu Bắc , Tây nguyên
- Trồng rừng , chủ yếu rừng đầu nguồn
Đất bồi tụ phù sa sông
và biển ( chiếm 24%
diện tích đất tự nhiên )
- Độ phì nhiêu cao , dễ canh tác và làm thuỷ lợi
- Tơi xốp , ít chua , giàu mùn
- Đồng bằng (đồng bằng sông Hồng , đồng bằng sông Cửu Long
… )
- Là đất nông nghiệp chính
- Thích hợp với nhiều loại cây trồng ( lúa , hoa màu , cây ăn quả …)
Các hệ thống
sông lớn
Sông Hồng, Thái bình,
Kì Cung-Trường Giang, Sông Mã
Sông cả, Thu Bồn, Ba (Đà Rằng)
Sông Mê Kong, Đồng Nai
Đặc điểm - Có dạng nan quạt
- chế dộ nc thất thường
- Mùa mưa kéo dài
từ T6-T10( cao nhất là T8)
- Ngắn và dốc , phân thành nhiều khu vực nhỏ độc lập,
lũ lên rất nhanh và đột ngột Mùa lũ tập trung vào cuối năm (từ T9-T12)
Nước chảy lớn, chế độ nước theo mùa, chế độ nước điều hòa hơn, lòng sông rộng và sâu, ảnh hưởng của thủy triều lớn Mùa lũ từ T7-T11