Đúng vậy đối với những công dân trẻ tuổi, thanh niên, HS chúng ta để góp phần xây dựng Tổ quốc thì có rất nhiều hoạt động như: Tham gia hoạt động an ninh, quốc phòng ở địa phương, tham g[r]
Trang 1Bài 14:
CÔNG DÂN VỚI SỰ NGHIỆP XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ TỔ QUỐC
(Tiết 2)
I MỤC TIÊU BÀI HỌC:
Học xong bài này, HS cần đạt được:
1 Về kiến thức:
- Trình bày được trách nhiệm của công dân, đặc biệt là công dân học sinh đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN
2 Về kỹ năng:
Có ý thức tham gia các hoạt động xây dựng, bảo vệ quê hương, đất nước phù hợp với khả năng của bản thân
3 Về thái độ:
- Yêu quý, tự hào về quê hương, đất nước, dân tộc
- Có ý thức học tập, rèn luyện để góp phần vào sự nghiệp xây dựng và bảo
vệ quê hương, đất nước
II NỘI DUNG BÀI HỌC:
+ Trách nhiệm xây dựng Tổ quốc
+ Trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc
III PHƯƠNG PHÁP VÀ HÌNH THỨC TỔ CHỨC DẠY HỌC:
1 Phương pháp dạy học: thuyết trình, đàm thoại, nêu vấn đề,…
2 Hình thức tổ chức dạy học: làm việc với cá nhân, theo nhóm, theo lớp
IV PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
- GV: SGK, SGV, các tài liệu tham khảo khác,
- HS: SGK, tài liệu khác,…
V TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY HỌC:
1 Ổn định tổ chức – kiểm tra bài cũ:
Câu hỏi: Thế nào là lòng yêu nước?
Các em cần phải làm gì để tiếp nối truyền thống yêu nước của dân tộc ? Gợi ý trả lời:
Lòng yêu nước là tình yêu quê hương, đất nước và tinh thần sẵn sàng đem hết khả năng của mình phục vụ lợi ích của Tổ quốc
HS cần phải:
- Nâng cao hiểu biết, phát huy truyền thống yêu nước của dân tộc
- Không ngừng học tập, rèn luyện và thi đua trong học tập và lao động sản xuất
- Tôn trọng truyền thống, giá trị đạo đức cao quý của dân tộc
Trang 2- Tham gia tuyên truyền, giới thiệu về truyền thống yêu nước của dân tộc đến các thế hệ sau và bạn bè năm châu
2 Tổ chức học bài mới:
2.1 Lời vào bài.
Cho học sinh nghe bài hát “ Tự nguyện”
Tổ quốc chúng ta đẹp bởi những cánh đồng thẳng cánh cò bay, những dòng sông hiền hòa thơ mộng, nhưng để có một đất nước tươi đẹp như ngày hôm nay, nhân dân ta đã đổ không biết bao nhiêu mồ hôi, xương máu và nước mắt mới giành lại được Vì vậy, càng yêu Tổ quốc bao nhiêu thì chúng
ta càng cần phải có trách nhiệm đối với Tổ quốc bấy nhiêu Và trách nhiệm của công dân đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc được thể hiện như thế nào? Đó cũng chính là nội dung mà chúng ta sẽ tìm hiểu trong tiết học hôm nay Bài 14: “Công dân với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc (Tiết 2)”
2.2 Tiến trình học bài mới:
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung ghi bảng
Hoạt động 1: Thuyết trình, đàm thoại tìm hiểu
nội dung trách nhiệm xây dựng Tổ quốc
- GV: HS chúng ta là những công dân trẻ tuổi
của đất nước, chúng ta cần phải làm gì để giữ gìn
và phát huy truyền thống yêu nước của dân tộc,
góp phần xây dựng và bảo vệ quê hương đất
nước Đó là câu hỏi đặt ra cho các em hôm nay
- GV: Lịch sử dân tộc ta là lịch sử của những
cuộc đấu tranh dựng nước và giữ nước, trải qua
hàng nghìn năm, chống lại nhiều kẻ thù xâm
lược, nhân dân ta đã anh dũng chiến đấu bảo vệ
quê hương, đất nước
Nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm đã viết:
“Em ơi em
Hãy nhìn ra xa
Và bốn nghìn năm đất nước
Năm tháng nào cũng người người lớp lớp
Con gái, con trai bằng tuổi chúng ta
Cần cù, làm lụng
Khi có giặc người con trai ra trận
Người con gái trở về nuôi cái cùng con
Ngày giặc đến nhà thì đàn bà cũng đánh
Nhiều người đã trở thành anh hùng
1 Lòng yêu nước
2 Trách nhiệm xây dựng
Tổ quốc
Trang 3Nhiều anh hùng cả anh và em đều biết
Nhưng em biết không
Có biết bao người con gái, con trai
Trong bốn nghìn lớp người giống ta lứa tuổi
Họ đã sống và chết
Giản dị và bình tâm
Không ai nhớ mặt đặt tên
Nhưng họ đã làm nên đất nước”
- GV: Theo em đoạn thơ trên tác giả muốn nói đến điều gì?
- HS: Trả lời
- GVKL: Khi đất nước có chiến tranh hàng vạn thanh niên đã hăng hái lên đường nhập ngũ, xung phong vào các chiến trường để chiến đấu, bảo vệ quê hương, đất nước thân yêu này Họ đã sống, chiến đấu và hi sinh âm thầm lặng lẽ để giành được độc lập cho đất nước Chính họ đã viết nên những trang sử vẻ vang cho dân tộc, làm nên dáng hình non sông, xứ sở
Ngày nay, khi đất nước hòa bình, viết tiếp những trang sử hào hùng của cha ông, nhân dân ta bắt tay vào xây dựng chủ nghĩa xã hội
- GV: Em nào có thể kể cho cô và cả lớp biết một số thành tựu nổi bật của đất nước ta hiện nay?
- HS: Trả lời
- GVKL: Sau khi nước ta giành được độc lập, đặc biệt là từ sau đổi mới (1986) đất nước ta đã đạt được nhiều thành tựu trên tất cả các lĩnh vực + Về kinh tế: Từ một nước nông nghiệp lạc hậu, phải nhập khẩu lương thực, chúng ta đã xóa được nạn đói và trở thành nước xuất khẩu gạo lớn thứ
2 trên thế giới
+ Về chính trị: Chính trị, xã hội ổn định, mọi quyền lực thuộc về nhân dân, đảm bảo quyền tự
do, dân chủ cho nhân dân
+ Về ngoại giao: Đến 12/2002 Việt Nam đã có quan hệ ngoại giao với 200 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới, gia nhập WTO, ASEAN, APEC,…
Trang 4- GV: Từ nội dung trên, em nào cho cô biết vì
sao chúng ta phải xây dựng Tổ quốc?
- HS: Trả lời
- GVKL: Vì đối với mỗi người Tổ quốc rất quan
trọng, là nơi chúng ta sinh ra và lớn lên, chứa
đựng bao kỷ niệm gắn bó với mỗi người Chúng
ta xây dựng để đất nước ngày càng giàu mạnh,
phồn vinh hơn Đồng thời để bảo vệ những thành
quả mà ông cha ta đã để lại
- GV: Là một HS, theo em chúng ta phải làm gì
để góp phần xây dựng quê hương?
- HS: Trả lời
- GVKL : Là HS cần phải:
+ Chăm chỉ, sáng tạo, học tập, lao động; có mục
đích, động cơ học tập đúng đắn; học tập để mai
sau xây dựng đất nước, hiểu học tập tốt là yêu
nước
+ Tích cực rèn luyện đạo đức, tác phong; sống
trong sáng, lành mạnh, tránh xa các tệ nạn xã
hội; biết đấu tranh chống các biểu hiện của lối
sống lai căng, thực dụng, xa rời các giá trị văn
hoá- đạo đức truyền thống của dân tộc
+ Quan tâm đến đời sống chính trị- xã hội của
địa phương, đất nước Thực hiện tốt mọi chủ
trương, chính sách của Đảng và pháp luật của
Nhà nước; đồng thời vận động mọi người xung
quanh cùng thực hiện
+ Tích cực tham gia góp phần xây dựng quê
hương bằng những việc làm thiết thực, phù hợp
khả năng như: bảo vệ môi trường, phòng chống
tệ nạn xã hội, xoá đói giảm nghèo, chống tiêu
cực, tham nhũng…
+ Biết phê phán, đấu tranh với những hành vi đi
ngược lại lợi ích quốc gia, dân tộc
-GV phân tích thêm :
-Chăm chỉ, sáng tạo trong học tập và lao động
Đưa ra nhận định của Ăngghen « Một dân tộc
muốn đứng vững trên đỉnh cao của nhân loại thì
- Chăm chỉ, sáng tạo trong học tập và lao động
- Tích cực rèn luyện đạo đức, tác phong; sống trong sáng, lành mạnh
- Quan tâm đến đời sống chính trị, xã hội của địa phương, đất nước
- Tích cực tham gia các hoạt động góp phần xây dựng quê hương, đất nước
- Phê phán, đấu tranh với những hành vi đi ngược lại lợi ích quốc gia, dân tộc
Trang 5không thể không có tư duy khoa học », Hay Bác
Hồ : « Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu, thế hệ
trẻ phải biết hăng say tìm tòi học tập vì học tập
tốt chính là yêu nước »
- GV chuyển ý: Và để có một đất nước phát triển
hoàn thiện, trường tồn mãi mãi với thời gian thì
chỉ có xây dựng thôi là chưa đủ mà phải biết bảo
vệ nữa Vậy, là những công dân của đất nước
chúng ta phải làm gì để bảo vệ Tổ quốc? Chúng
ta tìm hiểu mục 3 Trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc
-GV :
- GV: Yêu cầu học sinh đọc lời dạy của Bác Hồ
trong SGK và suy nghĩ của các em về lời dạy đó
- HS: Trả lời
- GV: Bác muốn nhắc nhở chúng ta về trách
nhiệm bảo vệ Tổ quốc mà cha ông ta đã đổ bao
mồ hôi, xương máu mới xây dựng được
Nếu như các vua Hùng xây dựng nên đất nước
này (khai phá bờ cõi) thì chúng ta phải biết đấu
tranh chống lại các thế lực xâm lượ bên ngoài, ổn
định đất nước bên trong để có một đất nước tươi
đẹp, hòa bình, phồn vinh
- GV: Vậy là những công dân của đất nước,
chúng ta có trách nhiệm như thế nào để bảo vệ
Tổ quốc? Để hiểu rõ nội dung này, chúng ta sẽ
tiến hành thảo luận nhóm
- GV: Chia lớp thành 4 nhóm, quy định thời gian
thảo luận và giao câu hỏi cho các nhóm (phụ lục)
- HS các nhóm thảo luận và cử đại diện trình bày
- GVKL và ghi bảng
+ Nhóm 1: Mặc dù gia đình Nam gặp nhiều khó
khăn, nhưng việc làm của anh là hoàn toàn sai
Nó đi ngược lại với đường lối, chủ trương của
Đảng, anh tiếp tay cho bọn phản động chống lại
Đảng và Nhà nước
Bài học: Phải nêu cao tinh thần cảnh giác trước
âm mưu chia rẽ, xuyên tạc của các thế lực thù
địch Đấu tranh chống mọi âm mưu, việc làm,
thái độ gây tổn hại đến lợi ích quốc gia, xâm
phạm chủ quyền lãnh thổ đất nước
3 Trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc
- Trung thành với Tổ quốc, với chế độ XHCN
Trang 6Đặc biệt trong thời đại ngày nay chúng ta đang
đương đầu với chiến lược « Diễn biến hòa
bình » với các chiêu bài « Dân chủ » « Tôn
giáo »… Dể chống phá nước ta nói riêng và các
nước XHCN nói chung Do đó , Đảng , Nhà
nước và nhân dân ta phải luôn đề cao cảnh giác
với những âm mưu thủ đoạn của CNĐQ
+ Nhóm 2: Trước hết ta thấy Hoa là một cô gái
giỏi giang trong học tập cũng như trong lao
động, thể dục thể thao Để đạt được kết quả như
vậy, em đã cố gắng rất nhiều Những việc làm đó
của Hoa, mặc dù chỉ đối với bản thân em nhưng
nó cũng đã góp phần xây dựng Tổ quốc
Chính vì vậy, chúng ta cần phải tích cực học tập,
rèn luyện thân thể, giữ gìn vệ sinh, bảo vệ sức
khỏe
+ Nhóm 3: Việc bố Hoàng nhờ sự quen biết của
mình xin cho Hoàng không phải nhập ngũ là một
việc làm sai trái, đặc biệt với cương vị chủ tịch
xã như ông Nếu ai cũng sợ vất vả, cũng trốn
tránh nghĩa vụ quân sự như Hoàng thì liệu đất
nước này sẽ tồn tại được bao lâu trước các thế
lực thù địch luôn muốn cướp nước ta
Chính vì vậy mà mỗi công dân phải tham gia
đăng ký nghĩa vụ quân sự khi đến tuổi, sẵn sàng
lên đường làm nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc
+ Nhóm 4: Bác Hồ đã từng nói: “tuổi nhỏ làm
việc nhỏ, tùy theo sức của mình” Đúng vậy đối
với những công dân trẻ tuổi, thanh niên, HS
chúng ta để góp phần xây dựng Tổ quốc thì có
rất nhiều hoạt động như: Tham gia hoạt động an
ninh, quốc phòng ở địa phương, tham gia các
hoạt động đền ơn đáp nghĩa các gia đình thương
binh, liệt sĩ, các bà mẹ Việt Nam anh hùng do
nhà trường, địa phương tổ chức
Đồng thời phải biết vận động bạn bè, người thân
thực hiện tốt nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc Có như
vậy mới có thể xây dựng được một đất nước hòa
bình, giàu mạnh, phồn vinh, sánh vai với các
cường quốc năm châu như mong ước của Bác
- Tích cực học tập, rèn luyện thân thể
- Tham gia đăng ký nghĩa
vụ quân sự khi đến tuổi, sẵn sàng lên đường làm nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc
- Tích cực tham gia hoạt động an ninh, quốc phòng
ở địa phương, tham gia các hoạt động đền ơn đáp nghĩa
- Vận động bạn bè, người thân thực hiện tốt nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc
Trang 72.3 Củng cố:
Hãy khoanh tròn vào chữ in hoa trước ý trả lời đúng nhất
1 Bảo vệ Tổ quốc là nghĩa vụ thiêng liêng và quyền cao quý của
A cơ quan nhà nước B cán bộ, công an, bộ đội
C thanh niên D công dân
2 Hiến pháp nước ta quy định đối tượng nào có trách nhiệm tham gia nghĩa vụ quân sự và xây dựng quốc phòng toàn dân?
A Dân quân tự vệ B Quân đội nhân dân
C Cảnh sát D Tất cả mọi công dân
3 Hiến pháp nước ta quy định đối với công dân, bảo vệ Tổ quốc là
A nghĩa vụ B trách nhiệm và nghĩa vụ
C quyền và nghĩa vụ D nghĩa vụ thiêng liêng và quyền cao quý
4 Lịch sử dân tộc Việt Nam đã cho thấy một trong những quy luật tồn tại
và phát triển của đất nước ta là
A giành và giữ chính quyền
B xây dựng và phát triển kinh tế
C dựng nước đi đôi với giữ nước
D giữ gìn và bảo vệ Tổ quốc
Đáp án:
2.4 Hướng dẫn hoạt động nối tiếp:
Yêu cầu HS về nhà học bài cũ và đọc trước bài mới, bài 15: Công dân với một số vấn đề cấp thiết của nhân loại
Làm bài tập 2, 3, 4 SGK trang 101, 102
2.5 Nhận xét, đánh giá giờ học:
PHỤ LỤC
Câu hỏi thảo luận:
+ Nhóm 1:
Trang 8Anh Nam gia đình rất khó khăn, mặc dù làm ăn chăm chỉ nhưng vẫn cứ nghèo Một hôm có người lạ đến nhà anh và bảo anh đi phát cho người dân quanh vùng một số tài liệu chống phá Đảng và Nhà nước, người đó đưa cho anh 10 triệu đồng để làm việc này Trước số tiền lớn như vậy thì anh Phú nhận lời làm việc đó
Theo em, việc làm của anh Nam đúng hay sai? Vì sao? Em rút ra được bài học gì cho bản thân qua tình huống này?
+ Nhóm 2:
Hoa là một cô gái siêng năng, chăm chỉ trong mọi công việc Bởi vậy Lan đạt thành tích cao trong học tập cũng như trong các hoạt động thể dục thể thao, và là người rất cần cù trong lao động Hằng ngày ngoài giờ học, Lan còn giúp đỡ bố mẹ rất nhiều trong công việc nhà
Những việc làm đó có ý nghĩa gì đối với bản thân Hoa, gia đình và xã hội?
Em rút ra được bài học gì cho bản thân?
+ Nhóm 3:
Qua lần khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự, Hoàng con ông chủ tịch xã đã trúng tuyển nghĩa vụ quân sự Nhưng bố mẹ Hoàng sợ con vất vả khi đi nghĩa vụ nên dựa vào những mối quan hệ quen biết của mình với cương vị là chủ tịch xã, bố Hoàng đã xin cho Hoàng không phải nhập ngũ
Em có nhận xét gì về việc làm của bố Hoàng? Em rút ra được bài học gì cho bản thân?
+ Nhóm 4:
Có ý kiến cho rằng: “chúng ta đang là học sinh thì làm sao có thể chiến đấu để bảo vệ Tổ quốc được, đấy là việc của người lớn”
Em thấy ý kiến đó đúng hay sai? Vì sao? Theo em chúng ta có thể làm gì
để bảo vệ Tổ quốc ngay khi đang ngồi trên ghế nhà trường?
