Mức độ to của cấu kiện phụ thuộc vào: trọng lượng mà cần trục có thể nâng được, thiết bị đường sa vận chuyển, hiệu quả kinh tếa.Cấu kiện nhỏ (một phần của kết cấu nguyên)Một phần kết cấu, chỉ áp dụng khi cần trục lắp ghép không vào lắp được phải lắp ghép bằng thủ công.b.Kết cấu nguyênThông thường cấu kện lắp ghép được chế tạo là một phần hoặc cả một kết cấu (Cột, dầm, dàn,…). Những cấu kiện đó được chế tạo trong nhà máy, các sân đúc chuyên môn hoặc tại hiện trường nằm trong miền hoạt động của cần trục lắp ghép.c.Khối các kết cấuKhi xuất hiện cần trục có sức nâng lớn, người ta lắp ghép công trình bằng khối kết cấu.
Trang 1a Cấu kiện nhỏ (một phần của kết cấu nguyên)
Một phần kết cấu, chỉ áp dụng khi cần trục lắp ghép không vào lắp được phải lắp ghép bằng thủ công
b Kết cấu nguyên
Thông thường cấu kện lắp ghép được chế tạo là một phần hoặc cả một kết cấu (Cột, dầm, dàn,…) Những cấu kiện đó được chế tạo trong nhà máy, các sân đúc chuyên môn hoặc tại hiện trường nằm trong miền hoạt động của cần trục lắp ghép
Trang 4
2 Phương pháp lắp ghép
Lắp theo phương nào phụ thuộc vào tính chất công nghệ sao cho kinh tế , tiến độ công trình được hoàn thành sớm Các phương lắp ghép chủ yếu như sau:
a Theo phương dọc nhà: Cần trục di chuyển theo phương dọc nhà.
a Theo phương ngang nhà:
- Cần trục di chuyển theo phương ngang nhà
- Phương hôn hợp: Phần cột lắp theo phương dọc; phần dầm cầu trục và kết cấu mái lắp theo phương ngang
Trang 5
b Theo phương thẳng đứng: Áp dụng khi lấp công trình cao.
c Theo phương chạy dài: Áp dụng khi lấp cầu, ống nước,…
Trang 63 Trình tự lắp ghép
3.1 Tuần tự
Mỗi lượt đi của cầu trục lắp một loại cấu kiện Ví dụ, lượt đi thứ nhất lắp cột; lượt đi thứ hai lắp dầm cầu chạy; lượt đi thứ ba lắp mái (dàn và hệ giằng)
Áp dụng để lắp ghép công trình có mối nối ướt (công trình BTCT)
Ưu điểm: Mỗi lượt đi của cầu trục sử dụng 1 loại thiết bị treo buộc
Nhược điểm: Đường di chuyển của của cần trục dài
3.2 Tổng hợp
Mỗi lượt đi của cần trục lắp tất cả các cấu kiện tạo thanh kết cấu nhà
Áp dụng để lắp ghép công trình có mối nối khô (công trình thép)
Ưu điểm: Đường di chuyển của cần trục ngắn
Nhược điểm: Các thiết bị treo buộc phải thay đổi luôn
3.3 Hổn hợp
Kết hợp hai phương án trên, lượt thứ 1 lắp cột và dầm cầu chạy, lượt thứ 2 lắp dàn và panel mái
Phương pháp này điều hòa ưu nhược điểm của hai phương pháp trên
4 Chuyển giao cấu kiện cho cần trục lắp ghép
Việc này phụ thuộc vào: Phương tiện vận chuyển, phương pháp tổ chức vận chuyển, đặc điểm và độ lớn của kết cấu
a Trực tiếp từ phương tiện vận chuyển
Cấu kiện được vận chuyển từ nới cấu tạo đến miền hoạt động của cần trục lắp ghép Cần trụclấy cấu kiện trực tiếp từ phương tiện vận chuyển và lắp ghép cào công trình
Trang 7Biện pháp này là biện pháp tốt nhưng đòi hỏi phải có kế hoạch hóa cao, phải tính toán cho năng xuất của cần trục lắp ghép phải phù hợp với lượng cấu kiện vận chuyển đến.
b Từ đường băng chuyển
Cấu kiện được chuẩn bị tại mặt bằng khuếch đại hoặc kho, sau đó chuyển đến vị trí lắp bằng băng chuyền Cần trục lắp ghép lấy cấu kiện từ bằng chuyền đưa lên lắp
Trang 8Lắp theo phương này đảm bảo chất lượng và sự làm việc liên tục của cần trục.
c Từ kho bãi trong miền hoạt động của cần trục
Cấu kiện được vận chuyển từ nới chế tạo đến xếp trên mặt bằng công trường, nằm trong miền hoạt động của công trường lắp ghép
Biện pháp này chủ động trong việc vận chuyển và lắp ghép nhưng năng xuất không cao tốn kém trong việc trung chuyển
II.Mức độ sử dụng cơ giới
1 Cơ giới các thao tác cơ bản
Những thao tác treo buộc, nâng hạ, lắp ghép cấu kiện, vận chuyển vữa hoặc bê tông chèn mối nối dùng cần trục Còn lại những thao tác khác thực hiện bằng thủ công (ngắm điều chỉnh, cố định tạm,…)
Trang 92 Cơ giới hóa toàn bộ
Tất cả các quá trình và thao tác đều sử dụng cơ giới (treo buộc, nâng, hạ, điều chỉnh, cố địnhtạm,…)
3 Bán tự động các quá trình
Áp dụng tự động từng phần trong công tác lắp ghép chẳng hạn: điều khiển tự động sự duy chuyển và các thao tác của cần trục lắp ghép Các thao tác còn lại sử dụng cơ giới
4 Tự động hóa mọi quá trình điều khiển quản lý công tác lắp ghép
Tất cả các thao tác của lắp ghép và quản lý đều thực hiện chường trình tự động hóa
III Phương pháp và thao tác lắp ghép
1 Treo buộc cấu kiện
a Bằng dây cẩu đơn
Trang 11Để treo cấu kiện, người ta sử dụng các thiết bị treo buộc Tùy theo đặc điểm, hình dạng, kíchthước, trọng lượng của cấu kiện thiết bị treo buộc mà ta chọn thiết bị treo buộc Ví dụ, dùng dây cẩu đơn buộc vào dầm và cột; chum dây cẩu để treo buộc tấm mái; thiết bị treo chuyên dùng để cẩu cấu kiện thép và bê tông.
Một số nước đã áp dụng thiết bị treo buộc điều khiển từ xa
Những yêu cầu đối với thiết bị treo buộc: treo buộc, tháo dỡ dễ dàng, gọn nhẹ, giá thành rẽ, đảm bảo an toàn lao động
Trang 12b Bằng dây cẩu kép
Trang 13c Thiết bị treo buộc chuyên dụng
Trang 152 Nâng, đặt cấu kiện vào gối tựa
Nâng cấu kiện bao gồm các phương pháp cơ bản sau:
- Quay: Dùng để nâng, cột, tháp, trụ và cho những cấu kiện có trọng lượng lớn hơn 8T Khi nâng 1 cấu kiện được tùy lên mặt đất
- Trượt: Dùng để nâng cột, tháp, trụ Cần trục vừa nâng một đầu cấu kiến vừa kéo lê đầu kia trên mặt đất hường về điểm đặt
- Nâng thẳng đứng
Trang 16
- Nâng bổng cấu kiện lên vào một vị trí
- Nâng tăng dần lên
Trang 17- Nâng hạ dần xuống
- Kéo dần lên: Dùng để lắp công trình cao Lắp từ trên xuống dưới, công trình được phân thành nhiều đợt Người ta tiến hành nâng đoạn trên cùng lên trước rồi đến các đoạn tiếp theo, đoạn cuối cùng lắp sau cùng giữ chúng bằng cần trục cổng và kích tời
Trang 18- Lắp treo: Dùng để lắp cầu vượt sông
Trang 20a Các phương pháp đặt cấu kiện lên gối tựa
- Đặt tự do: Phần lớn được đặt tự do lên gối tựa Sau đó dùng cần trục, xà beng, kích đểđiều chỉnh Đặt tự do tốn công điều chỉnh
- Đặt tự do có thể hạn chế một số phương: Khi đặt cấu kiện lên gối tựa, người ta đặt trước khung dẫn hoặc thiết bị hãm cố định một số phương, chỉ cần chỉnh dịch một số phương còn lại
- Đặt cưỡng bức: Đặt trước lên gối tựa các thiết bị hãm hoặc khung dẫn Khi đặt cấu kiện lên gối tựa là đúng vị trí ngay, không cần điều chỉnh Phương pháp này đòi hỏi gia công cấu kiện thật chính xác
b Kiểm tra và điều chỉnh cấu kiện
- Kiểm tra và điều chỉnh cấu kiện bao gồm: Kiểm tra vị trí các bộ phận sau khi đặt chúng lên gối tựa, chỉnh các vị trí nghiêng lệch hoặc vượt so với vị trí cho phép
- Dụng cụ kiểm tra điều chỉnh: Máy kinh vĩ, máy thủy bình và các dụng trắc địa khác
- Kiểm tra bằng mắt thường: Không đảm bảo độ chính xác cao Những dụng cụ kiểm tra đơn giản là: Quả dọi, đường tim đã vạch trên cấu kiện
Trang 213 Cố định cấu kiện
- Bằng thiết bị riêng: Sau khi đã đặt và điều chỉnh cấu kiện đúng vị trí thiết kế, người tadùng các dụng cụ như: Chêm, khung dẫn, dây dẫn, thanh chống xiên,…để cố định tạm thời
- Bằng nhóm thiết bị