Về kĩ năng: Giúp HS vẽ thành thạo đồ thị của hàm số bậc nhất, xác định đợc góc của đờng thẳng y = ax + b và trục Ox, xác định đợc hàm số y =ax+ b thoả mãn điều kiện của đề bài... 30 phót[r]
Trang 1Ngày soạn:19/11/2012
Ngày giảng: … /11/2012
Tiết 29 luyện tập
I Mục tiêu:
- HS đợc củng cố mối liên quan giữa hệ số a và góc
- HS đợc rèn luyện kĩ năng xác định hệ số góc a, hàm số y = ax + b, vẽ đồ thị hàm số y =
ax + b, tính góc , tính chu vi và diện tích tam giác trên mp toạ độ
II Chuẩn bị của GV và HS:
GV: - Bảng phụ có kẻ sẵn ô vuông để vẽ đồ thị Thớc kẻ, phấn màu, máy tính bỏ túi HS: - Bảng phụ nhóm, bút dạ Máy tính bỏ túi hoặc bảng số
III Tiến trình dạy học:
1 Tổ chức.
Sĩ số: 9A2:………./21 vắng:……….
2.Kiểm tra (8 phút)
HS1: a) Điền vào chỗ ( ) để đợc khẳng định
đúng
Cho đờng thẳng y = ax + b (a 0) Gọi là
góc tạo bởi đờng thẳng
y = ax + b và trục Ox
1 Nếu a > 0 thì góc là Hệ số a càng lớn
thì góc nhng vẫn nhỏ hơn tg =
2 Nếu a < 0 thì góc là a càng lớn thì
góc
b) Cho hàm số y = 2x – 3 Xác định hệ số
góc của hàm số và tính góc (làm tròn đến
phút)
HS2: Chữa bài tập 28 tr58 SGK
b) Xét tam giác vuông OAB
có tgOBA = OA
OB =
3 1,5=2
=> OBA 63026’ => 116034’
GV nhận xét, cho điểm
HS1: a) Điền vào chỗ ( )
1 Nếu a > 0 thì góc là góc nhọn Hệ số a càng lớn thì góc càng lớn nhng vẫn nhỏ
hơn 90 0
tg = a.
2 Nếu a < 0 thì góc là góc tù Hệ số a càng lớn thì góc càng lớn nh ng vẫn nhỏ hơn 1800.
b) Hàm số y = 2x – 3 có hệ số góc
a = 2 tg = 2 => 63026’
HS2:
a) Vẽ đồ thị b) hàm số y = -2x + 3
HS lớp nhận xét, chữa bài làm của bạn
3 Bài mới
Luyện tập (35 phút) Bài 27 (a) và bài 29 tr58 SGK
G yêu cầu HS hoạt động theo nhóm
Nửa lớp làm bài 27 (a) và bài 29 (a) SGK
Bài 29(a) SGK
Đồ thị hàm số y = ax + b cắt trục hoành tại
điểm có hoành độ bằng 1,5=> x = 1,5; y = 0
Ta thay a = 2; x = 1,5; y = 0 vào PT:
y = ax + b => 0 = 2 1,5 + b => b = -3
Vậy hàm số đó là y = 2x + 3
HS hoạt động theo nhóm
Bài 27 (a) SGK
Đồ thị hàm số đi qua điểm A(2, 6)
=> x = 2; y = 6
Ta thay x = 2; y = 6 vào phơng trình:
y = ax + 3 => 6 = a 2 + 3 => 2a = 3
a = 1,5 Vậy hệ số góc của là a = 1,5
Nửa lớp làm bài 29 (b, c) SGK Bài 29 (b) Tơng tự nh trên A (2; 3) => x = 2; y = 2
Ta thay a = 3; x = 2; y = 2 vào PT:
y = ax + b => 2 = 3 2 + b => b = -4 Vậy hàm số đó là y = 3x – 4
Trang 2GV cho HS hoạt động nhóm khoảng 7 phút
thì yêu cầu đại diện hai nhóm lần lợt lên
trình bày bài
GV kiểm tra thêm bài của vài nhóm
Bài 29 (c): B (1; √3 + 5) => x = 1; y =
√3+5
Đồ thị hàm số y = ax + b song song với đ-ờng thẳng y = √3 x => a = √3 ; b 0
Ta thay a = √3 ; x = 1; y = √3 +5 vào
PT đợc √3+5=√3 1+b => b = 5 Vậy hàm số đó là y = √3 x +5
Đại diện hai nhóm lên trình bày bài
Bài 30 tr59 SGK
Hãy xác định toạ độ các điểm A, B, C
HS cả lớp vẽ đồ thị, một HS lên bảng trình bày
a) Vẽ b) A(-4; 0); B(2; 0); C(0; 2) tgA = OC
OA=
2
4=0,5
=> A 270
tgB = OC
OB=
2
2=1
=> B = 450
C = 1800 – (A + B) = 1080
GV: Gọi chu vi của tam giác ABC là P và
diện tích của tam giác ABC là S
Chu vi tam giác ABC tính thế nào?
Nêu cách tính từng cạnh của tam giác?
Tính P
Diện tích tam giác ABC tính thế nào?
Tính cụ thể
c) HS làm dới sự hớng dẫn của GV
HS trả lời, chữa bài HS: P = AB + AC + BC
AB = AO + OB = 4 + 2 = 6(cm)
AC = 20 (cm), BC = 8(cm) Vậy P = 6+√20+√8 13,3 (cm)
2 AB OC=
1
26 2=6 (cm2) Bài 31 tr59 SGK
GV vẽ sẵn trên
bảng phụ đồ thị các hàm số
y = x + 1; y = 1
√3 x+√3 ;
y = √3 x −√3
HS tính: tg = ΟA
OB=
1
1=1 => = 450 tg = OC
OD=√
3
3 =
1
√3 => = 300 tg = tgOFE = OE
OF=√3 => = 600
GV giới thiệu nội dung bài 26tr61 SBT
Ví dụ: y = -2x và y = 0,5x
có a.a’= (-2) 0,5 = - 1 nên đồ thị là hai
đ-ờng thẳng vuông góc với nhau
Hãy lấy ví dụ khác về hai đờng thẳng vuông
góc với nhau trên cùng một mặt phẳng toạ
độ
HS nghe GV giới thiệu
HS lấy ví dụ, chẳng hạn hai đờng thẳng:
y = 3x + 3 và y −1
3x +1
4 Củng cố.
- GV: Khắc sâu kiêns thức đã học trong bài
5 H ớng dẫn về nhà (2 phút)
- Tiết sau ôn tập chơng II HS làm câu hỏi ôn tập và ôn phần tóm tắt các kiến thức cần nhớ
- Bài tập về nhà số 32, 33, 34, 35, 36, 37 tr61 SGK
- Hớng dẫn các bài trên: cần nắm vững điều kiện để hai đờng thẳng song song, cắt nhau, đồng biến, nghịch biến
A
B
C y
Trang 3Ngày soạn:19/11/2012
Ngày giảng: … /11/2012
Tiết 29
ôn tập chơng II
I Mục tiêu:
Về kiến thức cơ bản: Hệ thống hoá các kiến thức cơ bản của chơng giúp HS hiểu sâu hơn, nhớ lâu hơn về các khái niệm hàm số, biến số, đồ thị của hàm số, khái niệm hàm số bậc nhất y = ax + b, tính đồng biến, nghịch biến của hàm số bậc nhất Giúp HS nhớ lại các
điều kiện hai đờng thẳng cắt nhau, song song với nhau, trùng nhau, vuông góc với nhau
Về kĩ năng: Giúp HS vẽ thành thạo đồ thị của hàm số bậc nhất, xác định đợc góc của
đờng thẳng y = ax + b và trục Ox, xác định đợc hàm số y =ax+ b thoả mãn điều kiện của
đề bài
II Chuẩn bị của GV và HS:
GV: - Bảng tóm tắt các kiến thức cần nhớ (tr60, 61 SGK)
- Bảng phụ có kẻ sẵn ô vuông để vẽ đồ thị
- Thớc thẳng, phấn màu, máy tính bỏ túi
HS: - Ôn tập lí thuyết chơng II và làm bài tập
- Bảng phụ nhóm, bút dạ, thớc kẻ, máy tính bỏ túi
III Tiến trình dạy – học:
1.Tổ chức.
Sĩ số: 9A2: ……… /21 vắng: ………
2 Kiểm tra (Gv: -Kết hợp trong giờ
3 Bài mới
Ôn tập lý thuyết (14 phút)
1 Nêu định nghĩa về hàm số
2 Hàm số thờng đợc cho bởi những cách
nào?
Nêu ví dụ cụ thể
3 Đồ thị của hàm số y = f(x) là gì?
4 Thế nào) là hàm số bậc nhất?Cho ví dụ
5 Hàm số bậc nhất y = ax + b (a 0) có
những tính chất gì?
Hàm số y = 2x; y = -3x + 3
đồng biến hay nghịch biến? Vì sao?
6) Góc hợp bởi đờng thẳng
y= ax + b và trục Ox đợc xác định nh thế
nào?
7) Giải thích vì sao ngời ta gọi a là hệ só góc
của đờng thẳng y = ax + b
1) SGK 2) SGK
Ví dụ: y = 2x2 – 3
3) SGK 4) SGK
Ví dụ: y = 2x; y = -3x + 3 5) SGK
Hàm số y = 2x có a = 2 > 0 => Hàm số
đồng biến Hàm số y = -3x + 3 có a = -3 < 0
=> Hàm số nghịch biến 6) SGK có kèm theo hình 14 SGK 7) Ngời ta gọi a là hệ số góc của đờng thẳng
y = ax + b (a 0) vì giữa hệ số a và góc
có liên quan mật thiết a > 0 thì góc là góc nhọn
a càng lớn thì góc càng lớn (nhng vẫn nhỏ hơn 900): tg = a
a < 0 thì góc là góc tù
a càng lớn thì góc càng lớn (nhng vẫn nhỏ hơn 1800) tg’ = |a| = -a với ’ kề
bù của
8) Khi nào hai đờng thẳng
F -4
A
5
2,6
C
1,2 2,5
Trang 4và y = a’x + b’ (d’) a’ 0
a) Cắt nhau
b) Song song với nhau
c) Trùng nhau
d) Vuông góc với nhau Bổ sung d) (d) (d’) a.a’ = -1
Luyện tập (30 phút)
GV cho HS hoạt động nhóm làm các bài tập
32, 33, 34, 35 tr61 SGK
Nửa lớp làm bài 32, 33
Nửa lớp làm bài 34, 35
Bài 35 Hai đờng thẳng y = kx +m – 2 (k
0) và fy = (5-k)x + 4 – m (k 5) trùng
nhau
⇔
k=5− k
m− 2=4 −m
⇔
m=3
(TMDK )
¿ {
GV kiểm tra bài làm các nhóm, góp ý, hớng
dẫn
Sau khi các nhóm h/ đ khoảng 7 phút thì
dừng lại
GV kiểm tra thêm bài làm của vài nhóm
HS hoạt động theo nhóm
Bài làm của các nhóm Bài 32
a) Hàm số y = (m – 1)x + 3 đồng biến
m – 1 > 0 m > 1 b) Hàm số y = (5 – k)x + 1 nghịch biến
5 – k < 0 k > 5 Bài 33 Hàm số y = 2x + (3 + m), y = 3x + (5 – m) đều là h/ số bậc nhất, đã có a a’ (2 3)
Đồ thị của chúng cắt nhau tại 1 điểm trên trục tung
3 + m = 5 – m 2m = 2 m = 1 Bài 34 Hai đờng thẳng y = (a –1)x+2 (a
1) và y = (3 – a)x + 1 (a 3) đã có tung độ gốc b b’ (2 1) Hai đờng thẳng song song với nhau
a – 1 = 3 – a 2a = 4 a = 2
Đại diện bốn nhóm lần lợt lên bảng trình bày HS lớp nhận xét, chữa bài
Tiếp theo GV cho toàn lớp làm bài 36 tr61
SGK để củng cố
b) Với giá trị nào của k thì đồ thị của hai
hàm số là hai đờng thẳng cắt nhau
c) Hai đờng thẳng nói trên có thể trùng nhau
đợc không? Vì sao?
HS trả lời miệng bài 36 a) Đồ thị của hai hàm số là hai đờng thẳng song song k + 1 = 3 – 2k 3k = 2 k
= 2 3 b) Đồ thị của hai hàm số là hai đờng thẳng cắt nhau
⇔
k +1 ≠ 0
3 − 2k ≠ 0
k +1 ≠ 3− 2 k
⇔
k ≠ 1,5
3
¿ { { c) Hai đờng thẳng nói trên không thể trùng nhau, vì chúng có tung độ gốc khác nhau (3
1)
Trang 5Bài 37 tr61 SGK
(Đề bài đa lên bảng phụ)
GV đa ra một bảng phụ có kẻ sẵn lới ô
vuông và hệ trục toạ độ Oxy
a) GV gọi lần lợt hai HS lên bảng vẽ đồ thị
hai hàm số
y = 0,5x + 2 (1)
y = 5 – 2x (2)
HS làm bài vào vở Hai HS lần lợt lên bảng xác định toạ độ giao điểm của mỗi đồ thị với hai trục toạ độ rồi vẽ đồ thị
y = 0,5x + 2 y = -2x + 5
b) GV yêu cầu HS xác định toạ độ các điểm
A, B, C
b) HS trả lời miệng
A (-4; 0) B(2,5; 0)
GV hỏi: Để xác định toạ độ điểm C ta làm
thế nào?
d) Tính các góc tạo bởi đờng thẳng (1) và
(2) với trục Ox
GV hỏi thêm: Hai đờng thẳng (1) và (2) có
vuông góc với nhau hay không? Tại sao?
HS điểm C là giao điểm của hai đờng thẳng nên ta có:
0,5x + 2 = -2x + 5 2,5x = 3 x = 1,2 Hoành độ của điểm C là 1,2
Tìm tung độ của điểm C
Ta thay x = 1,2 vào y = 0,5x + 2
y = 0,5 1,2 + 2 => y = 2,6 (Hoặc thay vào y = -2x + 5 cũng có kết quả tơng tự) Vậy C (1,2; 2,6)
c) AB = AO + OB = 6,5 (cm) Gọi F là hình chiếu của C trên Ox
=> OF = 1,2 và FB = 1,3.Theo định lý Py – ta – go
AC AF CF 5, 2 2, 6 33,8 5,18(cm)
BC CF FB 2, 6 1, 3 8, 45 2, 91(cm)
d) Gọi là góc tạo bởi đ/ thẳng (1) với trục
Ox tg = 0,5 => 26024’ Gọi là góc tạo bởi đ/ thẳng (2) với trục Ox và ’ là góc
kề bù với nó
tg’ = |−2| = 2 => ’ 63026’
=> 1800 – 63026’ => ’ 116034’ HS: Hai đờng thẳng (1) và (2) có vuông góc với nhau vì có
a a’ = 0,5 (-2) = -1 hoặc dùng định lý tổng
ba góc trong một tam giác ta có:
ABC = 1800 – ( + ’)= 1800 – (26034’ +
63026’) = 900
4 Củng cố.
- GV: Khắc sâu kiêns thức đã học trong bài
5 H ớng dẫn về nhà (1 phút)
- Ôn tập lí thuyết và các dạng bài tập của chơng
- Bài số 34, 35 tr62 SBT
- Bài tập về nhà số 38 tr62 SGK Hớng dẫn:
Hình vẽ:
Trang 6-2 2 4 6 8
2 4 6
x
y
A
B
(1)
(2) (3)
_