Động năng của một vật phụ thuộc vào yều tố nào Thí nghiệm 2 C6 : So với thí nghiệm 1 lần này quả cầu chuyển động được một C6 : Quả cầu A rơi ở vị trí cao hơn đoạn dài hơn , như vậy khả n[r]
Trang 1Tuần: 22 Ngày soạn: 18/01/2013
BÀI 16
CƠ NĂNG
I Mục tiêu.
1 Kiến thức:
- Nêu được vật có khối lượng càng lớn, ở độ cao càng lớn thì thế năng càng lớn
- Nêu được ví dụ chứng tỏ một vật đàn hồi bị biến dạng thì có thế năng
- Nêu được vật có khối lượng càng lớn, vận tốc càng lớn thì động năng càng lớn
2 Kĩ năng:
- Thấy được một cách định tính , thế năng hấp dẫn phụ thuộc vào độ cao của vật so với mặt đất và động năng của vật phụ thuộc vào khối lượng và vận tốc của vật , tìm được ví dụ minh hoạ
3 Thái độ:
- Học tập nghiêm túc
II Chuẩn bị :
1 Chuẩn bị của GV:
- Tranh mô hình thí nghiệm 16.a,b SGK
-Thiết bị mô tả ở hình 16.2 gồm : lò xo lá tròn ; quả nặng ;một sợi dây ;thiết bị thí nghiệm mô tả ở hình 16 3 SGK
2 Chuẩn bị của HS: Đọc trước nội dung bài mới.
III Tổ chức các hoạt động dạy và học.
1 Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số và vệ sinh phòng học
2 Kiểm tra bài cũ : Viết công thức tính công suất và giải thích rõ các đại lượng có trong công thức.
3 Tiến trìn h :
Giáo viên tổ chức các hoạt động Hoạt động của học sinh Kiến thức cần đạt được
Hoạt động 1: Giới thiệu bài mới
Con người muốn hoạt động phải
có năng lượng Vậy năng lượng là
gì? nó tồn tại dưới dạng nào thì bài
học hôm nay chúng ta cùng nghiên
cứu
HS chú ý lắng nghe
Hoạt động 2: Giới thiệu cơ năng.
-Thông báo khái niệm cơ năng
:Vật có khả năng thực hiện công
cơ học ta nói vật đó có cơ năng ,
Đơn vị cơ năng là jun
Nghiên cứu SGK I Cơ năng : Một vật có khả
năng thực hiện công cơ học ta nói vật đó có cơ năng
Hoạt động 3 : Hình thành khái niệm thế năng.
-Quả nặng A nằm trên mặt đất có
khả năng sinh công không ?
-Chỉ vào hình 16 b và nêu C1
điều khiển cả lớp thảo luận câu trả
lời của học sinh
-Cơ năng này phụ thuộc vào gì ?
Dẫn dắt hs bằng các câu hỏi để đi
đến kết luận vật ỏ vị trí càng cao
thì thế năng của vật càng lớn
- GV trình diễn thí nghiệm mô tả ở
hình 16.2 a và 16 2b SGK
- Quan sát hình trên bảng
- Không thực hiện được công C1 :Quả năng A chuyển động xuống phía dưới làm căng sợi dây, sức căng của sợi dây làm thỏi gỗ B chuyển động , tức là thực hiện công , như vậy quả nặng A khi đưa lên một độ cao nào đó nó có khả năng thực hiên công tức là có cơ năng
- Cả lớp thảo luận câu trả lời của
II Thế năng
1 Thế năng hấp dẫn
C1 :Quả nặng A chuyển động xuống phía dưới làm căng sợi dây , sức căng của sợi dây làm thỏi gỗ B chuyển động , tức là thực hiện công , như vậy quả nặng A khi đưa lên một độ cao nào đó nó có khả năng thực hiên công tức là có cơ năng
-Cơ năng của một vật phụ thuộc
Trang 2-Giới thiệu thiết bị thí nghiệm
- Tiến hành ném lò xo bằng cách
kéo dây và đăt quả năng ở phía
trên
- GV nêu C2 : yêu cầu hs thảo
luận tìm phương án trả lời
- Gợi ý tìm ra phương án khả thi
-Nêu các câu hỏi phụ để học biết
được nếu lò xo biến dạng đàn hồi
càng lớn thì thế năng càng lớn
Thế năng này phụ thuộc vào độ
biến dạng vào độ biến dạng đàn
hồi của lò xo gọi là thế năng đàn
hồi
cá nhân trả lời
- Kết luận vật ỏ vị trí càng cao thì thế năng của vật càng lớn
- Quan sát thí nghiệm của GV
- Thu thập thông tin Khi kéo khoá thì lò xo đẩy miếng
gỗ lên cao tức là lò xo khi biến dạng có cơ năng
-Hs thảo luận tìm phương án trả lời
- Thế năng này phụ thuộc vào độ biến dạng vào độ biến dạng đàn hồi của lò xo gọi là thế năng đàn hồi
vào vị trí của vật so với mặt đất hoặc vị trí khác làm mốc để tính
độ cao gọi là thế năng hấp dẫn .Thế năng hấp dẫn phụ thuộc vào vật mốc tính độ cao và trọng lượng của vật Khi vật nằm trên mặt đất thì thế năng hấp dẫn của vật bằng không
2 Thế năng đàn hồi :
C2 : Cơ năng phụ thuộc vào độ biến dạng đàn hồi gọi là cơ năng đàn hồi , cơ năng đàn hồi phụ thuộc vào độ biến dạng đàn hồi của vật
Hoạt động 4: Khái niệm động năng.
- GV tiến hành làm thí nghiệm
- Giới thiệu dụng cụ và mục đích
làm thí nghiệm
- Thực hiện thao tác : Cho quả cầu
A lăn trên máng nghiêng đập vào
miếng gỗ B sau đó yêu cầu hs trả
lời C3 , C4 ,C 5
- GV tiếp tục làm thí nghgiệm cho
quả cầu lăn ở vị trí cao hơn và yêu
cầu hs trả lới C6
- GV tiếp tục làm thí nghiệm thay
quả cầu A bằng quả cầu A’ có
khối lượng > quả cầu A cùng thả
cùng một vị trí cao như quả cầu
A , yêu cầu hs quan sát và trả lời
C3 :Quả cầu A lăn xuống đập vào miếng gỗ B làm miếng gỗ B chuyển động một đoạn C4 : Quả cầu A tác dụng một lực lên miếng gỗ B tức là đã sinh ra một công cơ học vậy quả cầu có
cơ năng C5 : ……sinh công (thực hiện công) ……
C6 : Quả cầu A rơi ở vị trí cao hơn nên vận tốc của nó lớn Đập vào miếng gỗ B lớn hơn trước
C7 :Miếng gỗ B chuyển động một quãng đường dài hơn Như vạy công của quả cầu A’ lớn hơn công của quả cầu A thực hiện lúc trước
III Động năng
1.Khi nào vật có động năng ?
Thí nghiệm 1 C3 :Quả cầu A lăn xuống đập vào miếng gỗ B làm miếng gỗ B chuyển động một đoạn
C4 : Quả cầu A tác dụng một lực lên miếng gỗ B tức là đã sinh ra một công cơ học vậy quả cầu có
cơ năng C5 : ……sinh công (thực hiện công) ……
Động năng : Cơ năng của một vật
do chuyển động mà có gọi là động năng
2 Động năng của một vật phụ thuộc vào yều tố nào
Thí nghiệm 2 C6 : So với thí nghiệm 1 lần này quả cầu chuyển động được một đoạn dài hơn , như vậy khả năng thực hiện công của quả cầu A lần này lớn hơn trước Quả cầu A rơi ở vị trí cao hơn nên vận tốc của nó lớn Đập vào miếng gỗ B lớn hơn trước
Động năng của quả cầu A phụ thuộc vào vận tốc của nó Vận tốc càng lớn thì động năng càng lớn
C7 :Miếng gỗ B chuyển động một quãng đường dài hơn Như vạy công của quả cầu A’ lớn hơn công của quả cầu A thực hiện lúc trước Động năng của quả cầu
Trang 3C7,C8
GV Nhấn mạnh :Động năng của
một vật phụ thuộc vào khối lượng
và vận tốc của vật
C8 :Động năng của vật phụ thuộc vào khối lượng và vận tốc của vật
còn phụ thuộc vào khối lượng C8 :Động năng của vật phụ thuộc vào khối lượng và vận tốc của vật
Kết luận vật có khối lượng càng lớn và chuyển động càng nhanh thì động năng càng lớn
Chú ý: động năng và thế năng là
hai dạng của cơ năng một vật vừa có thể vừa có động năng , vừa có cơ năng Cơ năng lúc đó bằng tổng động năng và thế năng
Hoạt động 5 : Vận dụng
- Yêu cầu hs làm bài tập C9 , C10
và thảo luận câu trả lời cho nhau C9 :Vật đang chuyển động trong khung trung , con lắc lò xo dao
động C10: a- thế năng ; b- động năng ; c- thế năng
IV Vận dụng
C9 :Vật đang chuyển động trong không trung , con lắc lò xo dao động
C10: a- thế năng ; b- động năng; c- thế năng
IV Củng cố:
- Hệ thống lại kiến thức trọng tâm của bài.
V Hướng dẫn về nhà: Chuẩn bị bài mới cho tiết học tiếp theo