Kó naêng: Đọc và hiểu nội dung bản đồ dựa vào kí hiệu bản đồ và chú giải II/ CHUAÅN BÒ CUÛA GIAÙO VIEÂN VAØ HOÏC SINH: 1/ Giaùo vieân: -Một số bản đồ có các kí hiệu phù hợp với sự phân l[r]
Trang 1Ngaøy soán: 17/8/2012 Tuaăn:1
Ngaøy dáy: 20/8/2012 Tieât:1
BAØI MÔÛ ÑAĂU
I/ MÚC TIEĐU CAĂN ÑÁT:
1 Kiến thức
-HS hieơu ñöôïc múc ñích cụa vieôc hóc taôp mođn Ñòa lí trong nhaø tröôøng phoơ thođng
-Naĩm ñöôïc caùch hóc taôp mođn Ñòa lí: bieât quan saùt , söû dúng bạn ñoă vaø bieât söû dúng nhöõngñieău ñaõ hóc vaøo thöïc teâ
-Bieât ñöôïc caùc hieôn töôïng ñòa lí xạy ra ôû xung quanh
2 Kĩ năng: -Reøn luyeôn oùc quan saùt nhaôn xeùt
3 Thâi độ , tình cảm: Yeđu thieđn nhieđn , yeđu queđ höông ñaât nöôùc.
II/ CHUAƠN BÒ CỤA GIAÙO VIEĐN VAØ HÓC SINH
-Moôt soâ tranh ạnh ñòa lí
III/ TOƠ CHÖÙC HOÁT ÑOÔNG DÁY VAØ HÓC
1 OƠn ñònh lôùp:
2 Kieơm tra baøi cuõ (khođng kieơm tra)
3 Baøi môùi:
Giôùi thieôu baøi: 2 phuùt ÔÛ tieơu hóc caùc em ñaõ ñöôïc laøm quen kieân thöùc Ñòa lí Baĩt ñaău töø
lôùp 6, Ñòa lí laø mođn hóc rieđng trong nhaø tröôøng phoơ thođng Vaôy mođn Ñòa lí nghieđn cöùu gì ? Vieôc hóc Ñòa lí coù lôïi ích nhö theâ naøo? Ñeơ hóc toât mođn Ñòa lí caùc em phại laøm nhöõng gì? Chuùng ta cuøng tìm caùch giại ñaùp caùc cađu hoûi naøy
25/
* HOÁT ÑOÔNG 1: Noôi dung cụa mođn Ñòa lyù lôùp 6:
HS ñóc ñoán ñaău trong SGK "ÔÛ tieơu hóc ñaât nöôùc"
GV dieên giạng: Mođn ñòa lí laø moôt mođn khoa hóc coù töø lađu
ñôøi Nhöõng ngöôøi ñaău tieđn nghieđn cöùu ñòa lí laø nhöõng nhaø ñi
bieơn-Caùc nhaø thaùm hieơm.Hó ñaõ ñi khaĩp nôi tređn beă maịt
Traùi Ñaẫt ñeơ nghieđn cöùu thieđn nhieđn,ghi lái nhöõng ñieău tai
nghe maĩt thaây roăi vieât ra keơ lái
Vaôy mođn ñòa lí seõ giuùp caùc em hieơu ñöôïc nhöõng vaân ñeă gì?
HS:Tìm hieơu veă traùi ñaât vôùi caùc ñaịc ñieơm veă vò trí trong vuõ
trú,hình daùng kích thöôùc,nhöõng vaôn ñoông cụa noù vaø caùc
thaønh phaăn töï nhieđn caâu táo neđn traùi ñaât goăm: ñấùt, ñaù ,
khođng khí ,nöôùc, sinh vaôt
GV:Hóc ñòa lí caùc em seõ gaịp nhieău caùc hieôn töôïng khođng
phại luùc naøo cuõng xạy ra tröôùc maĩt Vì vaôy caùc em nhieău
khi phại quan saùt chuùng tređn tranh ạnh hình veõ vaø nhaât laø
tređn bạn ñoă
HS ñóc SGK:"Noôi dung phong phuù"
GV: Caùc em caăn reøn luyeôn nhöõng kó naíng gì veă bạn ñoă?
1 Noôi dung cụa mođn Ñòa lí lôùp6
-Tìm hieơu veă traùi ñaât vaø caùcthaønh phaăn töï nhieđn cụa traùiñaât
-Tìm hieơu noôi dung veă bạn ñoăvaø phöông phaùp söû dúng bạnñoă
-Reøn luyeôn caùc kó naíng:
+Vẽ bạn ñoă+Thu thaôp, phađn tích, xöû lí
Trang 2HS dựa SGK nêu
Chuyển ý phần 2: Môn địa lý rất quan trọng Như vậy
muốn học tốt môn này ta phải làm thế nào?
* HOẠT ĐỘNG 2: Cần học môn Địa lý như thế nào:
HS đọc SGK rút ra phương pháp học tập đối với bộ môn địa
+Giải quyết vấn đề cụ thể
2 Cần học môn Địa lí như thếnào?
-Phải quan sát hình ảnh, hìnhvẽ và nhất là trên bản đồ
-Biết quan sát và khai tháckiến thức ở cả kênh chữ vàkênh hình trong SGK
-Biết liên hệ những kiến thứcđã học vào thực tế
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ: 3 phút
? Môn địa lí lớp 6 giúp các em hiểu biết được những vấn đề gì?
?Để học tốt môn địa lí 6 , các em cần phải học như thế nào?
-Sưu tầm tư liệu địa lí
-Chuẩn bị tiết sau: Bài 1"Vị trí hình dạng kích thước của Trái Đất"
-Quan sát hình trong SGK
-Lưu ý :Từ tháng 8/2006, trong hệ Mặt trời chỉ còn 8 hành tinh vì Sao Diêm Vương đã bị tách
ra và trở thành tiểu hành tinh
Ngày soạn: 24/8/2012 Tiết:2
Ngày dạy: 26/8/2012 Tuần:2
(Dạy bù)
Chương I: TRÁI ĐẤT
Trang 3Baøi 1:VÒ TRÍ, HÌNH DÁNG VAØ KÍCH THÖÔÙC CỤA TRAÙI ÑAÂT I/ MÚC TIEĐU CAĂN ÑÁT:
1 Kieân thöùc:
- Bieât ñöôïc vò trí cụa Traùi Ñaât trong heô Maịt Trôøi
- Bieât hình dáng vaø kích thöôùc cụa Traùi Ñaât
- Trình baøy ñöôïc moôt soâ khaùi nieôm: kinh tuyeân ,vó tuyeân, kinh tuyeân goâc ,vó tuyeân goâc …
2 Kyõ naíng:
- Tư duy: Tìm kiếm vă sử lý thông tin về vị trí của trâi đất trong hệ mặt trời; về hình dạng
vă kích thước của trâi đất; về hệ thống kinh tuyến, vĩ tuyến trín lược đồ vă quả địa cầu.
- Tự nhận thức: Tự tin khi lăm việc câ nhđn.
- Giao tiếp: Phản hồi / lắng nghe tích cực, giao tiếp, hợp tâc khi thảo luận nhóm.
- Lăm chủ bản thđn: Đảm nhận trâch nhiệm, quản lý thời gian khi lăm việc nhóm về câc công việc được giao.
II/ CHUAƠN BÒ CỤA GIAÙO VIEĐN VAØ HÓC SINH
-Quạ ñòa caău, tranh veă traùi ñaât vaø caùc haønh tinh
III/ TOƠ CHÖÙC HOÁT ÑOÔNG DÁY VAØ HÓC
K
ết nối: 2 phuùt em hêy cho biết Trâi Đất nằm ở vị trí thứ mấy trong hệ Mặt Trời?
Trâi Đất có hình dạng vă kích thước ra sao? HS trả lời
10' HÑ1: Vò trí cụa Traùi Ñaẫt trong heô Maịt Trôøi câ nhđn
GV treo tranh “ Traùi Ñaât vaø caùc haønh tinh” vaø giôùi thieôu khaùi
quaùt heô Maịt Trôøi( hình 1)
GV cung caâp theđm moôt soâ khaùi nieôm: + Maịt Trôøi: laø ngođi sao
lôùn töï phaùt ra aùnh saùng; laø moôt thieđn theơ trong heô Maịt Trôøi
+Heô Maịt Trôøi laø moôt boô phaôn nhoû beù trong heô Ngađn Haø
+Heô Ngađn Haø laø moôt ngođi sao lôùn trong ñoù coù haøng traím tư
ngođi sao gioâng nhö Maịt Trôøi
+Trong vuõ trú coù nhieău heô Ngađn Haø
-Ngöôøi ñaău tieđn tìm ra heô Maịt Trôøi laø Nicođlai Cođpeùcnic
(1473-1543)
GV löu yù hs hình 1: Caùc nhaø khoa hóc ñaõ nghieđn cöùu vaø taùch
Dieđm Vöông ra khoûi heô Maịt Trôøi, vì vaôy heô Maịt Trôøi chư coøn 8
haønh tinh
GV cung caâp khaùi nieôm Haønh tinh: laø moôt thieđn theơ coù kích
1/Vò trí cụa Traùi Ñaẫt trong heôMaịt Trôøi
-Traùi Ñaât ôû vò trí thöù ba theo thöù töï xa daăn Maịt Trôøi
Trang 4thước đáng kể, xoay chung quanh một ngôi sao và tự nó không
tỏa ra được ánh sáng
GV:Quan sát hình 1 hãy kể 8 hành tinh chuyển động quanh
Mặt Trời? (theo thứ tự xa dần MT )
HS dựa vào hình kể
GV:Trái đất ở vị trí thứ mấy?
HS:thứ ba
-Ý nghĩa của vị trí thứ ba:Đây là một trong những điều kiện rất
quan trọng để góp phần tạo nên Trái Đất là hành tinh duy nhất
có sự sống trong hệ Mặt Trời.Khoảng cách từ Trái đất đến hệ
MT là 150 triệu km khoảng cách này vừa đủ để nước tồn tại ở
thể lỏng rất cần cho sự sống
HĐ 2: Hình dạng ,kích thước của Trái Đất và hệ thống kinh vĩ
tuyến
GV:Quan sát ảnh trang 5 và hình 2:Trái Đất có hình gì?
HS quan sát hình trả lời
Lưu ý :Hình tròn là hình trên mặt phẳng.Trái Đất có dạng hình
cầu
GV dùng QĐC khẳng định rõ nét hình dạng Trái Đất
GV:Qua hình 2 cho biết độ dài của bán kính và đường xích đạo
của trái đất như thế nào? Kích thước của Trái Đất như thế nào?
HS trả lời
GV dùng QĐC diễn giảng:Trái đất tự quay quanh một trục
tưởng tượng gọi là địa trục Địa trục tiếp xúc với bề mặt Trái
Đất ở hai điểm.Đó là hai địa cực:Bắc và Nam
GV:Quan sát hình 3 cho biết đường nối liền hai điểm cực Bắc
và cực Nam là những đường gì? chúng có chung đặc điểm nào?
HS:Kinh tuyến có độ dài bằng nhau
GV:Những vòng tròn trên QĐC vuông góc với các kinh tuyến
là những đường gì? Chúng có đặc điểm gì?
HS:Các đường vĩ tuyến song song với nhau
-Nếu mỗi kinh tuyến cách nhau 1o thì trên bề mặt QĐC từ cực
Bắc đến cực Nam có tất cả 181 vĩ tuyến:90o vĩ tuyến Bắc ,90o
vĩ tuyến Nam và một vĩ tuyến gốc là đường xích đaọ
-Ngoài thực tế trên bề mặt trái đất không có dấu vết các đường
kinh tuyến ,vĩ tuyến.Chúng chỉ được thể hiện trên bản đồ và
QĐC để phục vụ cho nhiều mục đích cuộc sống sản xuất của
con người
-Để đánh số các kinh tuyến và vĩ tuyến trên trái đất người ta
chọn kinh tuyến gốc và vĩ tuyến gốc.Căn cứ vào đó đánh số
các kinh tuyến khác
2/Hình dạng ,kích thước của Trái Đất và hệ thống kinh vĩ tuyến
a/Hình dạng:Trái đất có dạnghình cầu
b/Kích thước:
+Rất lớn+Diện tích của Trái Đất:510 triệu km2
- Kinh tuyến đường đnối liền hai điểm cực Bắc và cực Namtrên quả Địa Cầu
- Vĩ tuyến vòng tròn trên bề mặt Địa Cầu vuông góc với kinh tuyến
-Kinh tuyến gốc: kinh tuyến số 0o, đi qua đài thiên văn Grin -uýt ở ngoại ô thành phố Luân Đôn (nước Anh )-Vĩ tuyến gốc: vĩ tuyến số 0o,là đường xích đạo
- Kinh tuyến Đông: những kinh tuyến nằm bên phải kinh tuyến gốc
Trang 5GV:Xác định trên QĐC đường kinh tuyến gốc và vĩ tuyến gốc?
Kinh tuyến gốc là kinh tuyến mấy độ?Vĩ tuyến gốc là vĩ tuyến
mấy độ?
GV mở rộng:
-KT180o đối diện kinh tuyến gốc-KT đổi ngày
-KT Đông (1o Đ-179o Đ) bên phải kinh tuyến gốc thuộc nửa
cầu đông
-Kinh tuyến Tây (1o T-179oT )bên trái kinh tuyến gốc thuộc
nửa cầu Tây
-Vĩ tuyến Bắc(1oB-90oB )từ xích đạo lên cực bắc thuộc nửa cầu
bắc
-Vĩ tuyến Nam (1oN-90oN) từ xích đạo xuống cực Nam thuộc
nửa cầu Nam
* Công dụng của các đường kinh tuyến vĩ tuyến dùng để xác
định vị trí của mọi địa điểm trên bề mặt trái đất
Theo hội nghị quốc tế của các nhà thiên văn học 1884 đã quy
ước
- Kinh tuyến 0o chia nước Anh ra 2 phần nên trên bản đồ người
ta lấy kinh tuyến 20oT và 160oĐ làm giới hạn
- GV cho HS thảo luận tìm ra các khái niệmVĩ tuyến Bắc, Vĩ
tuyến Nam, Nửa cầu Đông, Nửa cầu Tây, Nửa cầu Bắc, Nửa
cầu Nam
- Kinh tuyến Tây: những kinhtuyến nằm bên trái kinh tuyến gốc
- Vĩ tuyến Bắc: những vĩ tuyến nằm từ Xích đạo đến cực Bắc
- Vĩ tuyến Nam: những vĩ tuyến nằm từ Xích đạo đến cực Nam
- Nửa cầu Đông: nửa cầu nằm bên phải vòng kinh tuyến 200T và 1600Đ, trên đócó các châu: Aâu, Á, Phi và Đại Dương
- Nửa cầu Tây: nửa cầu nằm bên trái vòng kinh tuyến
200T và 1600Đ, trên đó có toàn bộ châu Mĩ
- Nửa cầu Bắc: nửa bề mặt Địa Cầu từ Xích Đạo đến cựcBắc
- Nửa cầu Nam: nửa bề mặt Địa Cầu từ Xích Đạo đến cựcNam
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ: 4 phút
Th
ực hành
Gọi hs đọc phần nội dung chữ đỏ trang 8 SGK
- Xác định trên QĐC các kinh tuyến gốc , vĩ tuyến gốc, nửa cầu Bắc , nửa cầu Nam
- Làm bài tập 1,2 trang 8 SGK, đọc bài đọc thêm
Vận dụng
- Xem bài 3 tỉ lệ bản đồ, cho biết ý nghĩa của tỉ lệ bản đồ? Cĩ mấy loại? tỉ lệ bản đồ thường đặt ở vị trí nào?
Ngày soạn: 24/8/2012 Tuần:3
Ngày dạy: 27/8/2012 Tiết:3
Bài 3 :TỈ LỆ BẢN ĐỒ
I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức: Sau bài học hs cần
- Biết định nghĩa đơn giản về bản đồ? Biết tỉ lệ bản đồ là gì
- Nắm được ý nghĩa của hai loại: tỉ lệ số và tỉ lệ thước
2 Kĩ năng: Biết cách tính khoảng cách thực tế, dựa vào tỉ lệ số và tỉ lệ thước
Trang 6- Tư duy: Thu thập và sử lý thơng tin qua bài viết và bản đồ để tìm hiểu ý nghĩa của tỉ lệ bản đồ và chác đo tính các khoảng cách thực địa dụa vào tỉ lệ bản đồ.
Giao tiếp: Phản hồi / lắng nghe tích cực, giao tiếp, trình bày suy nghĩ, ý tưởng, giao tiếp, hợp tác khi làm việc nhĩm.
- Làm chủ bản thân: Đảm nhận trách nhiệm trong nhĩm
II/ CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
- Một số bản đồ có tỉ lệ khác nhau : bản đồ thế giới, bản đồ Việt Nam,
- Hình 8 trong SGK phóng to
III/ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1./ Ổn định lớp:
2./ Kiểm tra bài cũ: 3 phút
- Thế nào là kinh tuyến? Vĩ tuyến? Kinh tuyến gốc? Vĩ tuyến gốc?
3./ Bài mới:
Kh
ởi động : 1 phút Các vùng đất đai được biểu hiện trên bản đồ điều nhỏ hơn ngoài thực địa để làm được điều này khi vẽ chúng ta tìm cách rút tỉ lệ nhỏ lại về khoảng cách và kích thước để đưa lên bản đồ Vậy tỉ lệ bản đồ là gì ? và có tác dụng gì ? thì chúng ta sẽ học bài hôm nay
K
ết nối: 2 phút Em hiểu tỉ lệ bản đồ là gì? Cĩ mấy loại? tỉ lệ bản đồ thường dặt ở vị trí nào?
HS trả lời
15' HĐ1: Ý nghĩa của tỉ lệ bản đồ cặp
GV cho hs quan sát bản đồ Cho biết bản đồ là gì?
HS: Bản đồ là hình vẽ thu nhỏ trên mặt phẳng của giấy, tương
đối chính xác về một khu vực hay toàn bộ bề mặt Trái Đất
Cho hs quan sát 2 bản đồ có tỉ lệ khác nhau
GVgiới thiệu vị trí phần ghi tỉ lệ của mỗi bản đồ, yêu cầu hs
đọc rồi ghi lên bảng tỉ lệ của hai bản đồ đó
VD:Tỉ lệ 1 : 100.000 có nghĩa là 1 cm trên bản đồ bằng
100.000 cm hay 1km trên thực địa
HS đọc tỉ lệ của hai loại bản đồ hình 8,9 SGK, cho biết điểm
giống và khác nhau?
HS:+Giống: thể hiện cùng một lãnh thổ +Khác: tỉ lệ
GVgiới thiệu cho hs 2 dạng tỉ lệ bản đồ
-Tỉ lệ số:là 1 phân số luôn có tử số là 1.Mẫu số càng lớn thì tỉ
lệ càng nhỏ và ngược lại.VD:Tỉ lệ 1:100.000 có nghĩa 1cm
trên bản đồ bằng 100.000cm (1km ) trên thực địa
GVhướng dẫn hs tính:1 cm trên bản đồ có tỉ lệ 1:2000.000
bằng bao nhiêu km trên thực địa? 20 km
-Tỉ lệ thước :được vẽ cụ thể dưới dạng 1 đoạn thẳng có chiều
dài được tính sẵn.VD:Hình 8: 1cm ứng với 75 m; Hình 9: 1cm
ứng với 150m
1) Ý nghĩa của tỉ lệ bản đồ
- Bản đồ là hình vẽ thu nhỏtrên mặt phẳng của giấy,tương đối chính xác về mộtkhu vực hay toàn bộ bề mặtTrái Đất
-Tỉ lệ bản đồ cho biếtkhoảng cách trên bản đồđược thu nhỏ bao nhiêu lần
so với kích thước thực củachúng trên thực tế
- Có hai dạng tỉ lệ bản đồ: Tỉlệ số và tỉ lệ thước
Trang 7GV:Quan sát hình 8,9 bản đồ nào có tỉ lệ lớn hơn? Bản đồ
nào thể hiện các đối tượng địa lí chi tiết hơn?
HS:Hình 8
Cho hs đọc SGK để biết tiêu chuẩn phân loại các tỉ lệ bản đồ
(lớn, trung bình, nhỏ)
HĐ2: Đo tính các khoảng cách thực địa dựa vào tỉ lệ thước
hoặc tỉ lệ số trên bản đồ nhóm
Chia lớp thành 4 nhóm Đo tính khoảng cách thực địa theo
đường chim bay
Nhóm 1: Khách sạn Hải Vân đến khách sạn Thu Bồn
Nhóm 2: Ks Hòa Bình đến ks sông Hàn
Nhóm 3: Đường Phan Bội Châu
Nhóm 4: Đường Nguyễn Chí Thanh
GVhướng dẫn:
-Dùng compa hoặc thước kẻ đánh dấu khoảng cách rồi đặt
vào thước tỉ lệ
-Đo khoảng cách theo đường chim bay từ điểm này sang điểm
khác
-Đo chính giữa các kí hiệu ,không đo từ cạnh kí hiệu
GVhướng dẫn hs cách tính
Tỉ lệ bản đồ=Khoảng cách bản đồ
Khoảng cách thực tế
- Bản đồ có tỉ lệ càng lớn thìmức độ chi tiết của bản đồcàng cao
2) Đo tính các khoảng cáchthực địa dựa vào tỉ lệ thướchoặc tỉ lệ số trên bản đồ
a Dùng tỉ lệ thước -Khách sạn Hải Vân đếnThu Bồn: 5,5 cm
-Khách sạn Hòa Bình đếnkhách sạn sông Hàn: 4cm-Đường Phan Bội Châu: 4cm
b Dùng tỉ lệ số Bài tập 2:
5 cm trên bản đồ ứng vớikhoảng cách trên thực địa:+Là 10 km nếu tỉ lệ bản đồ:1: 200.000
+Là 300 km nếu tỉ lệ bảnđồ : 1: 6000.000
Bài tập 3:
Bản đồ có tỉ lệ là:
15 = 110.500.000 700.000
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ: 4 phút
- Xem lại các bài tập , tìm cách tính kết quả nhanh nhất
- Xem kĩ các ví dụ trong SGK để hiểu rõ hơn về tỉ lệ bản đồ
- Tiết sau các em sẽ làm bài tập về tỉ lệ bản đồ
Ngày soạn: 06/9/2012 Tuần:4
Trang 8Ngày dạy: 10/9/2012 Tiết:4
BÀI TẬP VỀ TỈ LỆ BẢN ĐỒ
I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức: Sau bài học hs cần
- Biết tỉ lệ bản đồ là gì?
- Biết một số dạng bài tập về tỉ lệ bản đồ
- Giúp các em khắc sâu kiến thức và hiểu rõ hơn về tỉ lệ bản đồ
2 Kĩ năng: Biết cách tính khoảng cách trên bản đồ so với thực tế, dựa vào tỉ lệ số
II/ CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
- Một số bản đồ có tỉ lệ khác nhau
III/ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1./ Ổn định lớp: 1 phút
2./ Kiểm tra bài cũ: 4 phút
- Thế nào là tỉ lệ bản đồ?
- VD: Tỉ lệ 1 : 200.000 có nghĩa là 1 cm trên bản đồ bằng bao nhiêu km trên thực địa?
3./ Bài mới: Vào bài : 1 phút
Để hiểu rõ hơn về tỉ lệ bản đồ, chúng ta sẽ học bài hôm nay
35' HĐ1: Đo tính các khoảng cách thực địa dựa vào tỉ lệ số trên bản đồ
GV: cho HS xem lại VD trong bài 4 VD:Tỉ lệ 1 : 100.000 có nghĩa là 1 cm trên bản đồ bằng100.000 cm hay 1km trên thực địa
GV: gọi 3 HS lên bảng làm bài tập
Dựa vào số ghi tỉ lệ của các bản đồ sau đây:
Tỉ lệ 1:500.000 ; tỉ lệ 1:1500.000; tỉ lệ 1:1000.000
cho biết 1 cm trên bản đồ bằng bao nhiêu km trên thực tế?
HS: có nghĩa là 1 cm trên bản đồ bằng 500.000cm hay 5km trên thực tế
HS: có nghĩa là 1 cm trên bản đồ bằng 1500.000cm hay 15km trên thực tế
HS: có nghĩa là 1 cm trên bản đồ bằng 1000.000cm hay 10km trên thực tế
GV gọi HS khác nhận xét sau đó GV bổ sung và cho HS ghi vào tập
GV lưu ý hs cách đổi từ cm ra km
GV: cho HS làm bài tập 2 trong SGK.
GV gọi HS đọc bài tập 2 SGK: Dựa vào số ghi tỉ lệ của các bản đồ sau đây:
1: 200.000 và 1: 6.000.000, cho biết 5cm trên bản đồ ứng với bao nhiêu km trên thực địa?GV: gọi 2 HS lên bảng làm, các HS khác tự làm vào tập
HS: có nghĩa là 5 cm trên bản đồ bằng 1.000.000cm hay 10km trên thực tế.
HS: có nghĩa là 5 cm trên bản đồ bằng 30.000.000cm hay 300km trên thực tế.
GV gọi HS khác nhận xét sau đó GV bổ sung và cho HS ghi vào tập
GV hướng dẫn HS điểm khác giữa 1cm và 5cm
GV: Cho HS làm bài tập 3 chia lớp thành 4 nhóm
GV gọi HS đọc nội dung bài tập 3 sau đó gọi HS khá, giỏi nêu cách làm GV nhận xét và
Trang 9cho HS làm
HS: tóm tắt đề
Trên thực tế là 105km bằng 10.500.000cm
Trên bản đồ dài 15cm
Vậy bản đồ có tỉ lệ là bao nhiêu?
Muốn biết bản đồ có tỉ lệ bao nhiêu chúng ta lấy:
15cm : 15cm = 1cm
10.500.000cm : 15cm = 700.000cm
Vậy bản đồ có tỉ lệ 1: 700.000
Gv nhắc lại cách làm của các dạng bài tập trên
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ: 4 phút
Trên bản đồ Việt Nam tỉ lệ 1: 1.400.000 Khoảng cách giữa Vinh và Huế đo được 7cm Vậytrên thực địa khoảng cách theo đường chim bay giữa 2 thành phố là bao nhiêu?
Các em về nhà tự làm vào tập Tiết sau Thầy kiểm tra
- Xem lại các bài tập , tìm cách tính kết quả nhanh nhất
- Xem kĩ các ví dụ trong SGK để hiểu rõ hơn về tỉ lệ bản đồ
- Tiết sau các em chuẩn bị bài 4: phương hướng trên bản đồ
- Chú ý cách xác định phương hướng ngoài thực tế
Ngày soạn: 13/9/2012 Tiết:5
Ngày dạy: 17/9/2012 Tuần:5
BÀI 4: PHƯƠNG HƯỚNG TRÊN BẢN ĐỒ
I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức:
- HS biết và nhớ các quy định về phương hướng trên bản đồ
- Hiểu thế nào là kinh độ ,vĩ độ và tọa độ địa lí của một điểm
2 Kĩ năng:
-Xác định được phương hướng, kinh độ, vĩ độ, tọa độ địa lí của một điểm trên bản đồ và trênquả địa cầu
II/ CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
- Bản đồ châu Á hoặc bản đồ ĐNÁ
- Quả Địa Cầu
III/ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
Trang 101./ Ổn định lớp:
2./ Kiểm tra bài cũ: 2 phút
- Cho biết bản đồ nào có tỉ lệ lớn hơn: 1: 100.000 và 1: 500.000
3./ Bài mới: Vào bài : 1 phút
Khi sử dụng bản đồ chúng ta phải biết những qui ước về phương hướng của bản đồ, đồng thời cũng cần biết cách xác định vị trí của các điểm trên bản đồ, nghĩa là phải biết cách xác định tọa độ địa lí của một điểm trên bản đồ Để biết được những điều đó chúng ta cùng tìm hiểu bài 1'
13'
16'
HĐ1: Phương hướng trên bản đồ
GV: Muốn xác định phương hướng trên bản đồ trước hết
chúng ta cần nhớ phần chính giữa của bản đồ được quy ước
là phần trung tâm.Từ trung tâm xác định:
-Phía trên bản đồ là hướng Bắc
-Phía dưới là hướng Nam
-Phía bên phải là hướng Đông
-Phía bên trái là hướng Tây
HS: tìm và chỉ hướng các đường kinh tuyến,vĩ tuyến trên
quả địa cầu
GV giới thiệu: Kinh tuyến là đường nối cực bắc với cực
nam, vì vậy nó cũng là đường chỉ hướng Bắc-Nam
-Vĩ tuyến là đường vuông góc với các kinh tuyến và chỉ
hướng Đông - Tây
GV: Cơ sở để xác định phương hướng trên bản đồ là dựa
vào yếu tố nào?
HS: Dựa vào kinh tuyến, vĩ tuyến
GV:Trên thực tế có những bản đồ không thể hiện kinh
tuyến vĩ tuyến làm thế nào để xác định được phương
hướng?
HS: Dựa vào mũi tên chỉ hướng Bắc rồi tìm các hướng còn
lại
GV: Cho hs đọc SGK và quan sát hình 10
HS: Thực hành tìm phương hướng của một số điểm trên quả
địa cầu và trên bản đồ treo tường
Chuyển ý: thế nào là kinh độ, vĩ độ và tọa độ địa lí của
một điểm trên bản đồ? Chúng ta sang phần 2
HĐ2: Kinh độ ,vĩ độ và tọa độ địa lí
GV: Dựa vào SGK tìm hiểu xem:Muốn tìm vị trí của một
địa điểm trên quả địa cầu hoặc trên bản đồ thì người ta phải
làm thế nào?
HS:Là chỗ cắt nhau của hai đường kinh tuyến và vĩ tuyến
1.Phương hướng trên bản đồ
-Muốn xác định phương hướngtrên bản đồ cần dựa vào cácđường kinh tuyến và vĩ tuyến-Kinh tuyến:
+Phía trên: hướng Bắc+Phía dưới :hướng Nam-Vĩ tuyến:
+Bên phải: hướng Đông+Bên trái: hướng Tây
- Chú ý: nếu trên bản đồ không có hệ thống kinh, vĩ tuyến thì dựa vào mũi tên chỉ hướng Bắc rồi tìm các hướng còn lại
-Vĩ độ của một điểm là khoảng
Trang 11đi qua điểm đó
GV:Hãy tìm điểm C trên hình 11 là chỗ gặp nhau của
đường kinh tuyến, vĩ tuyến nào?
HS: 200 T và 10o B
Từ đó nêu định nghĩa của kinh độ ,vĩ độ và tọa độ địa lí của
1 điểm
HS dựa vào SGK nêu cách viết tọa độ địa lí
(Kinh độ viết trên, vĩ độ viết dưới)
Gv hướng dẫn Hs tìm tọa độ địa lí của một điểm không nằm
trên đường kinh tuyến, vĩ tuyến
HĐ3 : Bài tập (Nhóm)
Chia lớp thành 6 nhóm.Mỗi nhóm làm một ý của phần bài
tập a trang 16 SGK
GV: Hướng dẫn hs xác định đường kinh tuyến ,vĩ tuyến:
AOC song song kinh tuyến chỉ hướng Bắc -Nam
BOD song song vĩ tuyến chỉ hướng Đông -Tây
Gọi đại diện nhóm ghi kết quả.GV đánh giá, bổ sung
cách tính bằng số độ, từ vĩtuyến đi qua điểm đo đến vĩtuyến gốcù
-Kinh độ, vĩ độ của một điểmđược gọi là tọa độ địa lí củađiểm đó
+ Cách viết tọa độ địa lí củamột điểm Ví dụ
*Từ cua-la-lăm-bơ đi:
-Băng Cốc: Tây -Bắc-Ma-ni-la: Đông Bắc-Manila-BăngCốc:Tây- Namb)Tọa độ địa lí của cácđiểmA,B,C là:
A: 1300Đ, 100B B: 1100Đ,
100B C: 1300Đ, 00c)Các điểm có tọa độ địa lí là:E
d)Quan sát hình 13 hướng đi:O-A:Hướng Bắc
O-B: ĐôngO-C: NamO-D: Tây
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ: 3'
- Căn cứ vào đâu để chúng ta xác định phương hướng trên bản đồ? Nêu cách viết tọa độ địa lí của một điểm trên bản đồ? Cho Ví dụ?
- Cho mũi tên chỉ hướng Bắc gọi Hs xác định các hướng còn lại?
Hướng Bắc
200T
100 B
Trang 12- Xác định các phương hướng trên bản đồ.
Bắc
Nam Bắc
Nam
Hình 1 Hình 2
- Học bài Chuẩn bị bài 5: Kí hiệu bản đồ Cách biểu hiện địa hình trên bản đồ
- Về nhà tìm xem bản đồ có những loại kí hiệu nào?
- Thế nào là đường đồng mức?
- Bài tập:
Một chiếc máy bay nếu xuất phát từ thủ đô Hà Nội, bay thẳng theo hướng Bắc 1000 km, rồi rẽsang hướng đông 1000km, sau đó đi về hướng Nam 1000km, cuối cùng lại bay về hướng Tây cũng1000km Hỏi máy bay đó có về đúng nơi xuất phát là thủ đô Hà Nội không?
Ngày soạn: 20/9/2012 Tiết:6
Ngày dạy: 24/9/2012 Tuần:6
Bài 5:KÍ HIỆU BẢN ĐỒ CÁCH BIỂU HIỆN ĐỊA HÌNH TRÊN BẢN ĐỒ
I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức:
Sau bài học, hs cần:
-Hiểu kí hiệu bản đồ là gì,biết các đặc điểm và sự phân loại các kí hiệu bản đồ
-Biết cách đọc các kí hiệu trên bản đồ,sau khi đối chiếu với bảng chú giải, đặc biệt là kí hiệuvề độ cao của địa hình (các đường đồng mức)
2 Kĩ năng:
Đọc và hiểu nội dung bản đồ dựa vào kí hiệu bản đồ và chú giải
II/ CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:
1/ Giáo viên:
-Một số bản đồ có các kí hiệu phù hợp với sự phân loại trong SGK (bản đồ tự nhiên châu Aù)-Một số tranh ảnh về các đối tượng địa lí ( tự nhiên ,kinh tế) và các kí hiệu tương ứng thể hiệnchúng (bản đồ kinh tế các nước Đông Nam Á)
2/ Học sinh: Học bài, chuẩn bị các câu hỏi SGK
III/ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1/ Ổn định lớp
Trang 132/ Kiểm tra bài cũ: 3 phút
- Căn cứ vào đâu để xác định phương hướng trên bản đồ? Thế nào là kinh độ, vĩ độ và tọa độ địa lí của một điểm trên bản đồ?
- Cho mũi tên chỉ hướng Bắc gọi Hs xác định các hướng còn lại? B
3 Bài mới Mở bài:1 phút Khi vẽ bản đồ các nhà địa lí đã dùng các kí hiệu để thể hiện các đối tượng địa lí trên bản đồ Vậy kí hiệu bản đồ có những đặc điểm gì? Trên bản đồ có bao nhiêu loại kí hiệu? Muốn đọc và sử dụng bản đồ chúng ta cần phải làm gì? Vậy chúng ta cùng tìm hiểu bài.
20' HĐ1 Các loại kí hiệu bản đồ
GV: Cho hs quan sát một số bản đồ kinh tế, tự nhiên
GV: hướng dẫn HS quan sát kí hiệu về các đối tượng địa lí như:
(sông ngòi ,biển, đường tàu) và so sánh các kí hiệu với hình
dạng thực tế của các đối tượng để rút ra nhận xét: Kí hiệu bản
đồ có nhiều dạng và có tính quy ước
GV: Muốn hiểu được các kí hiệu trên bản đồ chúng ta cần làm
gì?
HS: Cần đọc kĩ chú giải của bản đồ thường đặt ở cuối của bản
đồ
GV:Như vậy kí hiệu của bản đồ dùng để làm gì?
HS: Biểu hiện vị trí, đặc điểm của các đối tượng địa lí được
đưa lên bản đồ
GV: Để thể hiện các đối tượng địa lí người ta dùng bao nhiêu
loại kí hiệu? HS: 3 loại
GV:Quan sát hình 14, kể tên các loại kí hiệu?
HS :kể ,GV giải thích từng loại kí hiệu:
-Kí hiệu điểm:thường dùng để thể hiện vị trí của các đối tượng
có diện tích tương đối nhỏ,dùng xác định vị trí.Vì vậy không
cần theo tỉ lệ bản đồ.Vị trí của đối tượng nằm ở trung tâm kí
hiệu
GV:Quan sát hình 15 cho biết một số dạng kí hiệu điểm?
HS: hình học ,chữ, tượng hình
GV:Xác định vị trí và nêu ý nghĩa của các dạng kí hiệu điểm?
HS: Nằm ở trung tâm của kí hiệu hình học
-Kí hiệu đường:Dùng để thể hiện những đối tượng phân bố
theo chiều dài như: địa giới ,đường giao thông ,sông ngòi…
+Dạng tuyến tính đặc biệt là những đường đồng mức (đường
đẳng cao ,đường đẳng sâu ,đẳng nhiệt )
+Kí hiệu tuyến cho phép thể hiện chiều dài đúng tỉ lệ,chiều
rộng thể hiện bằng cách tăng lực nét, tăng cả hai phía ,đường
giữa là trục chính
1 Các loại kí hiệu bản đồ
- Cần xem bảng chú giải đểhiểu nội dung và ý nghĩacủa các kí hiệu trên bản đồ-Kí hiệu bản đồ dùng đểbiểu hiện vị trí, đặc điểmcủa các đối tượng địa líđược đưa lên bản đồ
- Có 3 loại kí hiệu dùng đểthể hiện các đối tượng địa lítrên bản đồ: kí hiệu điểm,
kí hiệu đường, kí hiệu diệntích
- Có 3 dạng kí hiệu dùng đểthể hiện các đối tượng địa lítrên bản đo: kí hiệu hìnhhọc, kí hiệu chữ, kí hiệu
Trang 14-Kí hiệu diện tích: dùng để thể hiện các đối tượng phân bố
theo diện tích như diện tích đất trồng lúa ,đất rừng
Chuyển ý: các em đã biết kí hiệu bản đồ Vậy cách biểu hiện
địa hình trên bản đồ như thế nào? Chúng ta sang phần 2
HĐ2: Cách biểu hiện địa hình trên bản đồ
GV: Treo bản đồ tự nhiên Việt Nam
HS: Quan sát và nhận xét thang màu trên bảng chú giải
GV: Để biểu hiện độ cao của địa hình người ta làm thế nào?
HS: Dùng thang màu
GV: Giới thiệu qui ước dùng thang màu độ cao:
-Từ 0-200 m: xanh lá
- Từ 200m-500m: vàng hay hồng nhạt
- Từ 500m-1000m: đỏ
- Từ 2000m trở lên : nâu
Địa hình càng cao thì màu càng đậm
GVgiải thích: Trên bản đồ có tỉ lệ lớn (bản đồ quân sự ) cần
thể hiện độ cao một cách chi tiết, người ta vẽ các đường đồng
mức Đây là những đường nối những điểm có cùng độ cao
GV: Cho hs quan sát hình 16 người ta làm thế nào để thể hiện
độ cao của địa hình?
HS: Dùng đường đồng mức
GV: đường đồng mức là gì?
HS: đường đồng mức là đường có cùng một độ cao
GV: Vậy, người ta dùng những yếu tố nào để thể hiện độ cao
địa hình trên bản đồ?
HS: Dùng thang màu và đường đồng mức
GV: Mỗi lát cắt cách bao nhiêu mét?
HS: 100m
GV: Dựa vào khoảng cách các đường đồng mức ở hai sườn núi
phía Đông và phía Tây, hãy cho biết sườn nào có độ dốc lớn
hơn?HS: Phía Tây
GV: Nhận xét đường đồng mức ở 2 sườn núi phía Đông và phía
Tây có gì khác nhau?
HS:-Sườn Tây đường đồøng mức sát nhau hơn
-Sườn Đông đường đồøng mức xa nhau
+ Khoảng cách giữa cácđường đồng mức càng gầnnhau thì địa hình càng dốc+ Khoảng cách giữa cácđường đồng mức càng xanhau thì địa hình càng ítdốc
IV/ CỦNG CỐ HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ 5 phút
1/ CỦNG CỐ
?Tại sao khi sử dụng bản đồ trước tiên phải xem bảng chú giải?
?Xếp loại các kí hiệu của bản đồ cụ thể theo cách phân loại đã học?
H: Dựa vào các đường đồng mức sau, xác định độ cao các điểm : A, B, C ?
Trang 152/ HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ:
-Học bài ,xem các loại kí hiệu ở hình 14,15
-Học câu hỏi 1,2,3
-Xem lại nội dung ,xác định phương hướng ,tính tỉ lệ trên bản đồ
-Chuẩn bị địa bàn ,thước dây cho bài thực hành sau
Ngày soạn: 27/9/2012 Tiết:7 Ngày dạy: 01/10/2012 Tuần:7
LUYỆN TẬP: xác định phương hướng, tọa độ địa lý
của một điểm trên bản đồ và quả Địa cầu
I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức:
Sau bài học, hs cần:
- HS biết và nhớ lại cách xác định phương hướng trên bản đồ
- Hiểu thế nào là kinh độ ,vĩ độ và tọa độ địa lí của một điểm
o Bản đồ có kinh tuyến và vĩ tuyến
o Bản đồ có mũi tên chỉ hướng Bắc
2/ Học sinh: Học bài, chuẩn bị các câu hỏi SGK
III/ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1/ Ổn định lớp
2/ Kiểm tra bài cũ: 3 phút
- Căn cứ vào đâu để xác định phương hướng trên bản đồ? Thế nào là kinh độ, vĩ độ vàtọa độ địa lí của một điểm trên bản đồ?
- Cho mũi tên chỉ hướng Bắc gọi Hs xác định các hướng còn lại? B
500m1000m2000m 3000m
A
°C
Trang 163 Bài mới Mở bài:1 phút Các em đã tìm hiểu về phương hướng trên bản đồ Cách xác định
kinh độ, vĩ độ và tọa độ địa lí của một điểm trên bản đồ Để hiểu rõ hơn nữa chúng ta cùng tìmhiểu bài
- GV: có mấy cách xác định phương hướng trên bản đồ?
- HS có 2 cách xác định phương hướng trên bản đồ
+ Xác định phương hướng trên bản đồ dựa vào kinh tuyến và vĩ tuyến
+ Xác định phương hướng trên bản đồ dựa vào mũi tên chỉ hướng Bắc
1/ Bài tập 1: Xác định phương hướng trên bản đồ dựa vào kinh tuyến và vĩ tuyến 9 phút
GV: vẽ các phương hướng trên bản đồ Gọi 1 HS xác định các phương hướng
Các HS khác làm vào tập
GV cho HS khác nhận xét bài làm trên bảng
GV chốt ý đúng và cho HS sửa sai
2/ Bài tập 2: Xác định phương hướng trên bản đồ dựa vào mũi tên chỉ hướng Bắc 9 phút
GV: vẽ các phương hướng trên bản đồ Gọi 1 HS xác định các phương hướng
Các HS khác làm vào tập
GV cho HS khác nhận xét bài làm trên bảng
GV chốt ý đúng và cho HS sửa sai
Trang 17GV: vẽ các đường kinh tuyến trên bản đồ Gọi 1 HS xác định các kinh độ của điểm A, BCác HS khác làm vào tập
GV cho HS khác nhận xét bài làm trên bảng
GV chốt ý đúng và cho HS sửa sai
4/ Bài tập 4: Xác định vĩ độ của một điểm 9 phút
GV: vẽ các đường vĩ tuyến trên bản đồ Gọi 1 HS xác định các vĩ độ của điểm A, BCác HS khác làm vào tập
GV cho HS khác nhận xét bài làm trên bảng
GV chốt ý đúng và cho HS sửa sai
IV/ CỦNG CỐ HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ
1/ CỦNG CỐ 4 phút
- Về nhà các em cĩ thể tự vẽ mũi tên chỉ hướng Bắc tùy ý và xác định các hướng
- Nhận xét sự chuẩn bị dụng cụ của HS, thái độ học tập và kết quả luyện tập.
- Phê bình, nhắc nhở các em cịn nĩi chuyện hoặc chưa tích cực học tập
- Nhận xét, tuyên dương những HS hoặc nhĩm luyện tập tốt.
2/ HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ.: 1 phút
- Về nhà tiếp tục hồn thành (nếu chưa vẽ xong) và cĩ thể vẽ và tìm tọa độ địa lý của một điểm trên cùng kinh tuyến và vĩ tuyến
- Ơn lại kiến thức từ bài 1 đến 5: chuẩn bị tiết sau ôn tập
+ Phân biệt kinh tuyến, vĩ tuyến, vẽ hình minh hoạ.
+ Tỉ lệ bản đồ cho biết điều gì? Cách tính tỉ lệ bản đồ
+ Có mấy loại kí hiệu bản đồø
+ Làm các bài tập SGK ….
Trang 18Ngày soạn:02/10/2012 Tiết:8
Ngày dạy: 08/10/2012 Tuần:8
ÔN TẬP
I./ MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1./ Kiến thức: Giúp học sinh nắm lại các kiến thức đã học qua tiết ôn tập này.
- Học sinh hiểu kí hiệu bản đồ là gì, biết đặc điểm và sự phân loại các kí hiệu bản đồ
- Biết cách đọc các kí hiệu trên bản đồ, sau khi đối chiếu với bảng chú giải, đặc biệt là kí hiệu về độ cao của địa hình ( các đường đồng mức)
2./ Kĩõ năng:
- Biết xác định các đối tượng địa lí trên bản đồ
- Biết đo khoảng cách trên thực tế dựa vào tỉ lệ trên bản đồ
- Biết xác định phương hướng trên bản đồ
- Biết xác định kinh độ, vĩ độ và tọa độ địa lí của một điểm trên bản đồ
II./ CHUẨN BỊ :
1/ Giáo viên: - Thước, compa
2/ Học sinh: - Xem lại các bài đã học và các dạng bài tập
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC :
1/ Ổn định lớp: 1 phút
2/ Kiểm tra bài cũ
3/ Bài mới
Bài 1: Vị trí hình dạng kích thước của trái đất 8 phút
GV nêu câu hỏi yêu cầu HS trả lời
Trái đất có dạng hình gì ? kích thước của Trái Đất như thế nào?
Kinh tuyến là gì? kinh tuyến gốc? vĩ tuyến là gì? vĩ tuyến gốc? Nếu cách một độ vẽ một đường kinh tuyến thì trên Trái Đất có bao nhiêu kinh tuyến?
Gv vẽ các đường kinh tuyến và vĩ tuyến yêu cầu HS:
Xác định kinh tuyến gốc và vĩ tuyến gốc trên bảng
Tìm các đường kinh tuyến Đông gọi HS xác định
Tìm các đường kinh tuyến Tây gọi HS xác định
Tìm các đường vĩ tuyến Bắc gọi HS xác định
Tìm các đường vĩ tuyến Nam gọi HS xác định
Gọi Hs xác định vị trí của các đường kinh tuyến và vĩ tuyến trên bản đồ?
Bài 3: Tỉ lệ bản đồ 12 phút
GV nêu câu hỏi yêu cầu HS trả lời
- Cho biết ý nghĩa của tỉ lệ bản đồ? Có mấy dạng tỉ lệ bản đồ?
GV cho HS làm bài tập vận dụng
- Bản đồ có tỉ lệ 1: 200.000 và 1: 1000.000 bản đồ nào có tỉ lệ lớn hơn? 5 cm trên bản đồ bằng
bao nhiêu Km trên thực tế?
Trang 19- Gọi 2 Hs lờn bảng làm bài tập
- HS khỏc tự làm vào tập
Baứi 4: Phửụng hửụựng treõn baỷn ủoà 14 phuựt
GV cú mấy cỏch xỏc định phương hướng và cho HS làm bài tập vận dụng
HS trả lời và làm bài tập
Haừy ủieàn vaứo caực oõ ụỷ hỡnh veừ dửụựi ủaõy caực hửụựng chớnh cuỷa baỷn ủoà:
GV gọi 1 HS lờn bảng làm cỏc HS khỏc tự làm vào tập
Gọi HS khỏc nhận xột kết quả
GV kết luận đỳng và cho HS sửa
Tỡm toaù ủoọ ủũa lyự cuỷa moọt ủieồm treõn baỷn ủoà
Hãy ghi toạ độ địa lí các điểm A, B, C,D theo sơ đồ khung kinh, vĩ tuyến sau?
GV nờu cõu hỏi yờu cầu HS trả lời 8 phuựt
Coự maỏy loaùi kyự hieọu baỷn ủoà Coự maỏy daùng kớ hieọu baỷn ủoà?
Tại sao khi sử dụng bản đồ trước tiờn phải xem bảng chỳ giải?
Cú mấy cỏch biểu hiện độ cao của địa hỡnh trờn bản đồ?
Nhỡn vào cỏc đường đồng mức làm sao biết được địa hỡnh sườn nỳi nào dốc hơn?
HS trả lời
IV/ CUÛNG COÁ VAỉ HệễÙNG DAÃN VEÀ NHAỉ 2 phuựt
- Giaựo vieõn hửụựng daón caực em caựch hoùc baứi vaứ laứm caực daùng baứi taọp
- Chuaồn bũ thửụực, conpa, hoùc baứi ủeồ tieỏt sau kieồm tra 1 tieỏt
Baộc
Trang 20Ngày soạn:18/10/2012 Tiết:10
Ngày dạy: 22/10/2012 Tuần:10
Baì 7: SỰ VẬN ĐỘNG TỰ QUAY QUANH TRỤC
CỦA TRÁI ĐẤT VÀ CÁC HỆ QUẢ
I./ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức:
Sau bài học hs cần:
-Biết được sự chuyển động tự quay quanh trục tưởng tượng của Trái Đất Hướng chuyển động của nó từ Tây sang Đông Thời gian tự quay một vòng quanh trục của Trái Đất là 24 giờ hay một ngày đêm
-Trình bày được một số hệ quả của sự vận chuyển của Trái Đất quanh trục
+Hiện tượng ngày và đêm kế tục nhau ở khắp nơi trên Trái Đất + Mọi vật chuyển động trên bề mặt Trái Đất đều có sự lệch hướng
- Giao tiếp: Phản hồi / lắng nghe tích cực, giao tiếp, trình bày suy nghĩ, ý tưởng, giao tiếp, hợp tác khi làm việc nhĩm.
- Làm chủ bản thân: Đảm nhận trách nhiệm trước nhĩm về cơng việc được giao quản lí thời gian khi trình bày kết quả làm việc trước nhĩm và tập thể lớp.
II./CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH :
- Quả địa cầu, các hình vẽ trong SGK phóng to
- Đọc bài trước ở nhà, chuẩn bị các câu hỏi và trả lời trong SGK
III/ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
3 Bài mới 1 phút
Khởi động: Em có biết Trái Đất chuyển động như thế nào? Có mấy chuyển động? Thời
gian chuyển động một vòng quanh trục là bao nhiêu? Và Trái Đất chuyển động gây ra những hệ quả gì?
Kết nối: Trái Đất có nhiều vận động Vận động tự quay quanh trục là một vận động
chính của Trái Đất.Vận động này đã sinh ra hiện tượng ngày đêm ở khắp mọi nơi trên Trái Đất và làm lệch hướng các vật chuyển động ở hai nửa cầu Hôm nay chúng ta tìm hiểu về sự vận động này
TG HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG
Trang 21Lưu ý : Trục nghiêng của QĐC và cho hs biết đó cũng là
trục tự quay của Trái Đất
GV đẩy QĐC quay đúng hướng cho hs xem vài lần.Sau đó
gọi hs làm lại động tác trên
Cho hs quan sát hình 19
GV: TĐ tự quayquanh trục theo hướng nào?
HS: Tây sang Đông
GV: Thời gian Trái Đất tự quay một vòng quanh trục trong
một ngày đêm được quy ước là bao nhiêu giờ?
HS :24 giờ
GV diễn giảng: Để tiện cho việc giao dịch trên thế giới
người ta chia bề mặt Trái Đất ra 24 khu vực giờ Khu vực
có đường kinh tuyến gốc đi qua được gọi là khu vực O
HS hoạt động nhóm
1) Quan sát hình 20 ,nước ta nằm ở khu vực giờ thứ mấy?
2) Khi khu vực gốc là 12 giờ, nước ta là mấy giờ?
3 )Khi khu vực gốc là 12 giơ,ø Bắc Kinh là mấy giờ?
4 ) Khi khu vực gốc là 12 giờ, Niu-Yooc là mấy giờ ?
-Giờ tính theo khu vực giờ gốc là giờ GMT.Mỗi khu vực
giờ nếu đi về phía đông sẽ nhanh hơn một giờ, đi về phía
Tây chậm hơn một giờ
HĐ 2 Giáo dục kĩ năng sống ( cá nhân)
GV Trái đất có dạng hình gì?
HS : Hình cầu
HS quan sát hình 21
GV diễn giảng: Mặt trời chỉ chiếu sáng được một nửa Trái
Đất Nửa được chiếu sáng là ngày, nửa trong tối là đêm.Vì
vậy trên Trái Đất có hiện tượng ngày và đêm
GV:Tại sao hàng ngày chúng ta thấy Mặt Trời , Mặt
Trăng và các ngôi sao trên bầu trời chuyển động từ Đông
sang Tây?
HS đọc bài đọc thêm trang 24 SGK
GV: Nếu Trái Đất không tự quay quanh trục thì hiện tượng
ngày và đêm trên Trái Đất sẽ ra sao?
HS:Ngày hoặc đêm kéo dài không phải là 12 giờ
Chính nhờ sự vận động tự quay của Trái Đất nên các địa
điểm trên Trái Đất lần lượt có 12 giờ ngày và 12 giờ đêm
HS quan sát hình 22
GV:Ở Bắc bán cầu các vật chuyển động theo hướng P đến
Trái Đất quanh trục
- Trái Đất tự quay quanh một trục tưởng tượng nối liền hai cực và nghiêng 66033/
trên mặt phăng quỹ đạo
- Hướng tự quay: từ Tây sang Đông
- Thời gian tự quay một vòng quanh trục là 24 giờ ( một ngày đêm) Vì vậy bề mặt Trái Đất được chia thành 24 khu vực giờ.
2 Hệ quả của sự vận động tự quay quanh trục của Trái Đất
-Hiện tượng ngày, đêm kế tiếp nhau ở khắp mọi nơi trên Trái Đất
- Sự chuyển động lệch hướng của các vật thể ở nửa cầu Bắc và nửa cầu Nam
Trang 22N và O đến S bị lệch về phía nào?HS :bên phải
GV: Ở Nam bán cầu các vật sẽ lệch về phía nào?
HS :Bên trái
GV: Cho biết sự lệch hướng có ảnh hưởng tới các đối
tượng địa lí như thế nào?
HS :Đường đi của viên đạn
-Hướng gió tín phong :ĐB,Tây-TN
-Dòng biển, dòng chảy của sông
trên bề mặt Trái Đất +Ở nửa cầu Bắc vật chuyển động lệch về bên phải
+Ở nửa cầu Nam vật lệch về bên trái
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HS VỀ NHÀ 4 phút
* Thực hành
?Sự phân chia bề mặt Trái Đất ra 24 khu vực giờ có thuận lợi gì về mặt sinh hoạt và đời sống?
-Tiện cho việc giao dịch thống nhất về mặt thời gian
?Tại sao có ngày và đêm kế tiếp nhau ở khắp nơi trên Trái Đất?
-Trái Đất quay quanh trục từ Tây sang Đông
* V ận dụng
-Học bài kết hợp quan sát hình 19,20,21,22
-Đọc bài 8 Tìm hiểu bảng phân các mùa tính theo dương lịch và âm lịch ở trang 27 SGK
Ngày soạn:25/10/2012 Tiết:11 Ngày dạy: 29/10/2012 Tuần:11
Bài 8 : SỰ CHUYỂN ĐỘNG CỦA TRÁI ĐẤT QUANH MẶT TRỜI
I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức: Sau bài học hs cần:
Trang 23-Hiểu được cơ chế của sự chuyển động của Trái Đất quanh Mặt Trời (quỹ đạo thời gian chuyển động và tính chất của sự chuyển động )
-Nhớ vị trí xuân phân,hạ chí ,thu phân và đông chí trên quỹ đạo của Trái Đất
II./ CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH :
- Tranh vẽ về sự chuyển động của Trái Đất quanh Mặt Trời
- Hình vẽ 23 SGK
- Chuẩn bị nội dung bài mới
III/ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
3 Bài mới 1 phút
Khởi động: Trái Đất có bao nhiêu vận động chính? Trái Đất chuyển động quanh Mặt Trời
theo hướng nào và mất bao nhiêu thời gian? Trái Đất chuyển động quanh Mặt Trời sinh ra những hệ quả nào?
Kết nối: Bài trước đã nói tới sự vận động tự quay quanh trục ,bài này sẽ đề cập đến sự
chuyển động của Trái Đất quanh Mặt Trời và những hệ quả của nó.Một trong những hệ quả quan trọng là các mùa
TG HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG
25' HĐ 1: cá nhân
GV quay QĐC theo hướng quay của Trái Đất
GV giới thiệu mô hình " Trái Đất chuyển động quanh
Mặt Trời "và cho hs biết Trái Đất có nhiều chuyển
động Ngoài sự chuyển động tự quay quanh trục Trái Đất
còn chuyển động quanh mặt Trời
GV quay mô hình theo hướng quay của Trái Đất quanh
Mặt Trời
GV:Trái Đất chuyển động quanh Mặt Trời theo hướng
nào?
HS :Tây sang Đông(ngược chiều kim đồng hồ ) Tương tự
1 Sự chuyển động của Trái Đất quanh Mặt Trời
- Hướng chuyển động: từ Tây sang Đông
-Trái Đất chuyển động
Trang 24hướng quay của Trái Đất quanh trục
GV:Treo tranh phối hợp kênh hình trong sgk
HS quan sát
GV:Đường đi của Trái Đất quanh Mặt Trời có hình gì?
HS :Quỹ đạo có hình elip gần tròn
GV: Khi chuyển động quanh Mặt trời ,Trái Đất đồng thời
vẫn tự quay quanh trục.Thời gian Trái Đất chuyển động
một vòng quanh Mặt Trời mất 365 ngày 1/4 tức là 365
ngày 6 giờ ,đó là năm thiên văn
-Năm lịch 365 ngày chẵn
-Năm nhuận 366 ngày (4 năm có một năm nhuận )
HS quan sát hình 23
GV:Độ nghiêng và hướng nghiêng của trục Trái Đất ở
các vị trí: Xuân phân ,hạ chí ,thu phân và đông chí?
HS :Không đổi
GV:Trong khi chuyển động trên quỹ đạo ( quanh Mặt
Trời )Trái Đất lúc nào cũng giữ nguyên độ nghiêng
không đổi Sự chuyển động đó gọi là sự chuyển động tịnh
tiến
Chuyển ý:Trái Đất chuyển động quanh Mặt Trời sinh ra
những hệ quả nào?
HĐ 2: Kĩ năng sống Nhóm
GV: cho biết nguyên nhân sinh ra các mùa?
HS: Do trục Trái Đất nghiêng không đổi sinh ra các mùa
HS hoạt động nhóm 5' quan sát hình 23 cho biết :
? Trong ngày 22/6 (hạ chí) nửa cầu nào ngả về phía Mặt
Trời? ASMT chiếu vuông góc vào vĩ tuyến nào?
-22/6 nửa cầu Bắc ngả về phía Mặt trời.ASMT chiếu
vuông góc vĩ tuyến 230 27' B
?Trong ngày 22/12 (đông chí )nửa cầu nào ngả về phía
Mặt Trời ?ASMT chiếu vuông góc vĩ tuyến nào?
-22/12 nửa cầu Nam ngả về phía Mặt trời.ASMT vuông
góc 230 27' N
GV khắc sâu:Nửa cầu nào ngả về phía Mặt Trời thì có
góc chiếu lớn,nhận được nhiều ánh sáng và nhiệt.Lúc ấy
là mùa nóng của nửa cầu đó.Nửa cầu nào không ngả về
phía Mặt Trời thì có góc chiếu sáng nhỏ,nhận được ít ánh
sáng và nhiệt.Lúc ấy là mùa lạnh của nửa cầu đó
HS quan sát hình : Kể 4 mùa trong năm? Các mùa bắt
quanh Mặt Trời theo một quỹ đạo có hình elip gần tròn.
-Thời gian Trái Đất chuyển động một vòng quanh Mặt Trời là 365 ngày 6 giờ
- Trong khi chuyển động trên quỹ đạo quanh Mặt Trời, trục Trái Đất lúc nào cũng giữ nguyên độ nghiêng
66033/ trên mặt phẳng quỹ đạo và hướng nghiêng của trục Trái Đất không đổi Đó là sự chuyển động tịnh tiến.
2 Hiện tượng các mùa
- Hiện tượng các mùa trên Trái Đất.
- Hiện tượng ngày đêm dài, ngắn khác nhau theo mùa và theo vĩ độ.
Trang 25đầu từ ngày nào và kết thúc vào ngày nào?
HS dựa vào bảng trang 27 SGK trả lời
GV: Ở nửa cầu Bắc các nước theo dương lịch tính thời
gian bắt đầu và kết thúc của các mùa khác với một số
nước quen dùng âm dương lịch ở châu á: VN, TQ ,Nhật
GV: Dựa vào bảng cho biết mùa tính theo âm dương lịch
bắt đầu và kết thúc vào ngày nào?
GV: giải thích :âm dương lịch là lịch dược tính theo cả sự
vận động của Trái Đất quanh Mặt Trời và sự vận động
của Mặt Trăng quanh Trái Đất Năm âm dương lịch có 12
tháng , mỗi tháng có 29 hoặc 30 ngày.Cứ khoảng 3 năm
có một năm nhuận (13 tháng ) Tháng nhuận không có vị
trí nhất định trong năm.
GV liên hệ nước ta: Nước ta nằm trong khu vực nhiệt đới
gió mùa,sự phân hóa 4 mùa không rõ rệt :
GV: Hiện nay chúng ta đang ở mùa nào ?
HS: cuối mùa mưa
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HS TỰ HỌC Ở NHÀ 4 phút
* Thực hành
- Cho HS đọc bài đọc thêm
- Tại sao Trái Đất chuyển động quanh Mặt Trời lại sinh ra hai thời kì nóng và lạnh luân phiên nhau ở hai nửa cầu trong một năm?
- Vào những ngày nào trong năm, hai nửa cầu Bắc và Nam đều nhận được một lượng ánh sáng và nhiệt như nhau?
- Làm bài tập 3 trang 27 theo nhóm
* Vận dụng: - Học bài ,đọc bài đọc thêm
Chuẩn bị bài 9- Chú ý quan sát hình 24 ,25 SGK
Dân gian có câu “đêm tháng năm chưa nằm đã sáng ngày tháng mười chưa cười đã tối” tại sao lại như vậy Đọc bài 9 và tự giải thích chúng
Ngày soạn:30/10/2012 Tiết:12
Ngày dạy: 05/11/2012 Tuần:12
Bài 9 : HIỆN TƯỢNG NGÀY, ĐÊM DÀI NGẮN THEO MÙA
I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức: Sau bài học hs cần:
- Biết được hiện tượng ngày đêm chênh lệch giữa các mùa là hệ quả của sự vận động của Trái Đất quanh Mặt Trời
- Có khái niệm về các đường: Chí tuyến Bắc, chí tuyến Nam ,vòng cực Bắc và vòng cực Nam
2 Kĩ năng
-Biết cách dùng quả địa cầu và ngọn đèn để giải thích hiện tượng ngày ,đêm dài ngắn khác nhau
Trang 26- Tư duy: Thu thập và sử lí thơng tin; phân tích, so sánh, phán đốn về hiện tượng ngày, đêm dài ngắnkhác nhau theo mùa và theo vĩ độ trên trái đất
- Giao tiếp: Phản hồi / lắng nghe tích cực, giao tiếp, trình bày suy nghĩ, ý tưởng, giao tiếp, hợp tác khilàm việc nhĩm
- Làm chủ bản thân: Đảm nhận trách nhiệm trong nhĩm
II/ CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:
-Tranh vẽ về hiện tượng ngày đêm dài ngắn theo mùa
- Quả địa cầu Hình 24,25 SGK
III/ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ 3 phút
Nguyên nhân sinh ra các mùa trên Trái Đất? Cho biết vào ngày 22 tháng 6 Mặt Trời chiếu vuơng gốc vị trí nào trên Trái Đất? Lúc đĩ ở nữa cầu Bắc là mùa gì?
3 Bài mới 1 phút
Khởi động: giải thích câu tục ngữ sau “ Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng, ngày tháng mười chưa cười đã tối”.
Kết nối: tại sao cĩ hiện tượng ngày và đêm dài ngắn khác nhau như vậy, chúng ta cùng tìm hiểu bài
23' HĐ 1: Nhóm
GV treo tranh cho hs quan sát kết hợp hình 21 SGK gợi ý
cho hs phân biệt đâu là đường phân chia sáng tối (ST) đâu
là trục Trái Đất (BN)
Gợi ý để hs phân biệt:
-Đường biểu hiện trục Trái Đất(BN) nghiêng trên mặt
phẳng quỹ đạo 66o 33'
-Đường phân chia sáng tối vuông góc với mặt phẳng quỹ
đạo
HS thảo luận:Dựa vào hình 24 cho biết :
?Vào ngày 22/6 ASMT vuông góc với mặt đất ở vĩ tuyến
bao nhiêu? Vĩ tuyến đó là đường gì?
?Vào ngày 22/12 ASMT vuông góc với mặt đất ở vĩ tuyến
bao nhiêu ?Vĩ tuyến đó là đường gì?
HS quan sát hình 25 cho biết:
?Sự khácnhau về độ dài của ngày đêm ở các địa điểm A,B
ở nửa cầu Bắc và các địa điểm tương ứng A',B' ở nửa cầu
Nam vào các ngày 22/6 và 22/12?
GV:Vì sao có hiện tượng ngày đêm dài ngắn khác nhau ở
hai nửa cầu?
HS :Do đường phân chia sáng tối không trùng với trục
Trái Đất
GV: Vào ngày 22/6 và 22/12 ở điểm C có độ dài ngày
đêm như thế nào?
1/ Hiện tượng ngày đêm dài ngắn ở các vĩ độ khác nhau trênTrái Đất
- Do đường phân chia sáng tối không trùng với trục Trái Đất nên các địa điểm ở nửa cầu Bắcvà nửa cầu Nam có hiện tượng ngày đêm dài ngắn khác nhau theo vĩ độ
- Các địa điểm trên đường xích đạo có ngày đêm dài ngắn bằngnhau
Trang 27HS : Bằng nhau
HĐ 2: Kĩ năng sống (thuyết trình và vấn đáp)
GV: Vào các ngày 22/6 và 22/12 độ dài ngày đêm của các
điểm D và D' ở vĩ tuyến 660 33' Bắc và Nam như thế nào?
HS: 22/6: D không có đêm, D' không có ngày
22/12 :D không có ngày, D' không có đêm
GV: Vĩ tuyến 660 33' Bắc và Nam là những đường gì?
HS: 660 33' Bắc là vòng cực Bắc
660 33' Nam là vòng cực Nam
GV: Vào ngày 22/6 và 22/12 độ dài ngày đêm của hai
điểm cực như thế nào?
HS: Có ngày đêm dài suốt 24 giờ kéo dài 6 tháng
GV: Theo em ngày và đêm ở hao miền cực như vậy, con
người và động vật, thực vật thích nghi như thế nào?
HS trả lời GV chốt ý
2/ Ở hai miền cực số ngày có ngày đêm dài suốt 24 giờ thay đổi theo mùa
-Vào các ngày 22/6 và 22/12 các địa điểm ở vĩ tuyến 66 0 33' Bắc và Nam có một ngày hoặc đêm dài suốt 24 giờ
-Các địa điểm nằm từ 660 33' Bắc và Nam đến hai cực số ngày có ngày đêm dài suốt 24 giờ dao động theo mùa, từ một ngày đến 6 tháng
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HS TỰ HỌC Ở NHÀ 3 phút
* Thực hành
Cho hs thảo luận nhóm dựa vào câu hỏi SGK rút ra kết luận:
- Vào ngày 22/6 :ASMT vuông góc với mặt đất ở vĩ tuyến 23 0 27' Bắc : Nửa cầu Bắc có ngày dài, đêm ngắn
- Các địa điểm trên đường xích đạo có ngày đêm dài ngắn bằng nhau (điểm C )
- Càng lên vĩ độ cao sự chênh lệch ngày đêm càng rõ ( điểm A,B )
- Các địa điểm từ vĩ tuyến 660 33' Bắc đến cực Bắc có ngày dài 24 giờ (điểm D)
* Vận dụng: Học bài
- Đọc bài 10- Xem hình "Cấu tạo bên trong của Trái Đất "
- Cho biết Trái Đất có mấy lớp? Kể tên? Nêu đặc điểm của từng lớp? Độ dày, trạng thái, nhiệt độ…
- Cấu tạo của lớp vỏ Trái Đất? Vai trò của lớp vỏ Trái Đất đối với sự sống
Ngày soạn:09/11/2012 Tiết:13
Ngày dạy: 12/11/2012 Tuần:13
Bài 10 :CẤU TẠO BÊN TRONG CỦA TRÁI ĐẤT
I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức:
- Biết và trình bày được cấu tạo bên trong của Trái Đất gồm 3 lớp: Vỏ ,lớp trung gian và lõi(nhân)
- Mỗi lớp đều có đặc tính riêng về độ dài trạng thái vật chất và về nhiệt độ
- Biết lớp vỏ Trái Đất được cấu tạo do 7 địa mảng lớn và một số địa mảng nhỏ.Các địa mảng có thể di chuyển tách xa hoặc xô vào nhau tạo nên các dãy núi ven bờ lục địa và hiện tượng động đất núi lửa
2 Kĩ năng:
Trang 28- Quan saùt vaø nhaôn xeùt veă vò trí, ñoô daøy cụa caùc lôùp caâu táo beđn trong cụa Traùi Ñaât -Quan saùt vaø nhaôn xeùt caâu táo beđn trong cụa Traùi Ñaât töø hình veõ
3 Thâi độ: biết tiết kiệm năng lượng sử dụng địa nhiệt trong lòng đất
II/ CHUẨN BỊ CỦA GIÂO VIÍN VĂ HỌC SINH:
-Tranh veă caâu táo beđn trong cụa Traùi Ñaât
III/ TỔ CHỨC HOÁT ÑOÔNG DÁY VAØ HÓC
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra băi cũ: kiểm tra 15 phút
3 Baøi môùi: Môû baøi: 1 phuùt Traùi Ñaât laø haønh tinh duy nhaât trong heô Maịt Trôøi coù söï soâng
Chính vì vaôy ñaõ töø lađu caùc nhaø khoa hóc ñaõ daøy cođng tìm hieơu Traùi Ñaât ñöôïc caâu táo ra sao beđn trong noù goăm nhöõng gì? Cho ñeân nay vaân ñeă naøy coøn nhieău bí aơn
16'
11'
HÑ 1: ti ết kiệm năng lượng
HS ñóc SGK
GV môû roông :Ñeơ nghieđn cöùu ñöôïc lôùp ñaât sađu con ngöôøi phại
duøng phöông phaùp nghieđn cöùu giaùn tieâp :
-Phöông phaùp ñòa chaân
-Phöông phaùp tróng löïc
-Phöông phaùp ñòa töø
Ngoaøi ra gaăn ñađy con ngöôøi nghieđn cöùu thaønh phaăn tính chaât
cụa caùc thieđn thách vaø maêu ñaât caùc thieđn theơ khaùc nhö Maịt
Traíng ñeơ tìm hieơu theđm veă caâu táo vaø thaønh phaăn cụa Traùi
Ñaât
GV: Caâu táo beđn trong cụa Traùi Ñaât goăm maẫy lôùp? Keơ teđn?
HS döïa vaøo hình 26 trạ lôøi
GV: Döïa vaøo hình 26 vaø bạng trang 32 trình baøy ñaịc ñieơm
caâu táo beđn trong cụa Traùi Ñaât veă ñoô daøy tráng thaùi nhieôt ñoô
cụa moêi lôùp
Gói hs trình baøy ñaịc ñieơm cụa moêi lôùp
GV gói hs so saùnh töøng lôùp
Như câc em đê biết căng văo sđu trong lòng đất nhiệt độ căng
tăng
Giaùo dúc tieât kieôm naíng löôïng
Caùc em thaây caøng vaøo sađu trong loøng ñaât nhieôt ñoô caøng cao,
do ñoù chuùng ta coù theơ duøng naíng löôïng ñòa nhieôt thay theâ
naíng löôïng truyeăn thoâng ( hoùa thách)
HÑ 2
GV : cho hs ñóc SGK-giại thích moôt soâ tính chaât cụa voû Traùi
Ñaât nhö theơ tích khoâi löôïng vai troø ñoâi vôùi ñôøi soâng
GV: Neđu ñaịc ñieơm vai troø cụa lôùp voû Traùi Ñaât?
1 Caâu táo beđn trong cụa Traùi
Ñaât
- Goăm 3 lôùp:
+ Lôùp voû + Lớp trung gian, + Lớp lõi (nhađn)
- Ñaịc ñieơm : học SGK trang 32
2 Caâu táo cụa lôùp voû traùi ñaât
- Vỏ Trâi Đất lă lớp đâ rắn chắc
ở ngoăi cùng của Trâi Đất, đượccấu tạo do một số địa mảng nằm
Trang 29HS:dựa SGK trả lời
GV: Liên hệ với Mặt Trăng là hành tinh chết
GV: Dựa vào hình 27 cho biết lớp vỏ Trái Đất được cấu tạo
như thế nào?
HS: Không phải là một khối liên tục mà do một số địa mảng
tạo thành
GV:Cho hs đọc tên các địa mảng chính
Cho hs quan sát đường tiếp xúc các địa mảng và giải thích
các mũi tên trên bản đồ
+Ở đường tiếp xúc tách ra xa nhau các mũi tên ở hai bên
biểu hiện hướng di chuyển của các địa mảng
+Ở đường tiếp xúc xô chồm vào nhau thì không có mũi tên
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ 2 phút
? Cấu tạo bên trong Trái Đất gồm mấy lớp?Nêu đặc điểm mỗi lớp?
? Nêu rõ vai trò của Trái Đất đối với đời sống?
- Học bài
- Chuẩn bị Quả Địa Cầu và bản đồ thế giới cho tiết thực hành sau
- HS trả lời các câu hỏi trong bài thực hành Bài tập 3 không học
Ngày soạn:15/11/2012 Tiết:14
Ngày dạy: 19/11/2012 Tuần:14
Bài 11:Thực hành:
SỰ PHÂN BỐ CÁC LỤC ĐỊA VÀ ĐẠI DƯƠNG
TRÊN BỀ MẶT TRÁI ĐẤT
- Xác định đúng vị trí của 6 lục địa và 4 đại dương trên quả địa cầu
II/ CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:
- Bản đồ thế giới
III/ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ: 3 phút
Trang 30Trình baøy caâu táo beđn trong cụa Traùi Ñaât? ( ñoô daøy, tráng thaùi, nhieôt ñoô)
3 Baøi môùi:
Môû baøi: 1 phuùt Tređn lôùp voû Traùi Ñaât coù caùc lúc ñòa vaø ñái döông coù dieôn tích toơng coông
baỉng 510.106 km2 Trong ñoùp coù boô phaôn ñaât noơi chieâm 28% (töùc laø 149 trieôu km2 ) coøn boô phaôn bò nöôùc ñái döông bao phụ chieâm 71 % (töùc 361 trieôu km2 ) phaăn lôùn caùc lúc ñòa taôp trung ôû nöûa caău Baĩc neđn thöôøng gói nöûa caău Baĩc laø"lúc baùn caău" coøn caùc ñái döông phađn boâ chụ yeâu ôû nöûa caău Nam neđn thöôøng gói nöûa caău Nam laø “thụy baùn caău"
TG HOÁT ÑOÔNG CỤA GV VAØ HS NOÔI DUNG
10'
15'
13'
HÑ1: Caù nhađn
Quan saùt hình 28 cho HS thạo luaôn caịp: 2 phuùt
? Tư leô dieôn tích lúc ñòa vaø ñái döông ôû nöûa caău
- Lúc ñòa taôp trung ôû nöûa caău Baĩc : Lúc baùn caău
- Ñái döông taôp trung ôû nöûa caău Nam: Thụy baùn
caău
HÑ 2: Nhoùm
Quan saùt bạn ñoă theẫ giôùi keât hôïp bạng trang 34
cho bieât:
Nhoùm 1: Tređn Traùi Ñaât coù nhöõng lúc ñòa naøo?
Lúc ñòa: Phaăn ñaât lieăn xung quanh coù ñái döông
bao bóc khođng keơ ñạo
Dieôn tích chađu lúc lôùn hôn dieôn tích lúc ñòa
Nhoùm 2: Lúc ñòa naøo coù dieôn tích lôùn nhaât naỉm
ôû nöûa caău naøo?
Nhoùm 3: Lúc dòa naøo coù dieôn tích nhoû nhaât naỉm
ôû nöûa caău naøo?
Nhoùm 4 : Caùc lúc ñòa naøo naỉm hoaøn toaøn ôû nöûa
caău nam?
-Lúc ñòa naøo naỉm hoaøn toaøn ôû nöûa caău Baĩc?
HÑ 3 Caù nhađn:
Neâu dieôn tích beă maịt Traùi ñaât laø 510 trieôu km2
thì dieôn tích beă maịt caùc ñái döông chieâm bao
nhieđu% ?
*Lúc ñòa : +NCB:39,4 % +NCN:19%
*Ñái döông : +NCB:60,6 % +NCN :81%
- Khoảng 2/3 diện tích bề mặt Trâi Đất lă đại dương vă 1/3 lă lục địa.
- Lục địa phđn bố ở nửa cầu Bắc, còn đại dương phđn bố chủ yếu ở nửa cầu Nam
-Tređn Traùi Ñaât coù 6 lúc AĐu, Phi, Baĩc Myõ, Nam Myõ, Nam cöïc, OĐ-xtrađy-li-a
ñòa:AÙ Lúc ñòa AÙ-AĐu ôû nöûa caău Baĩc coù dieôn tích lôùn nhaât
-Lúc ñòa OĐ-xtray-li-a ôû nöûa caău nam coù dieôn tích nhoû nhaât
-Lúc ñòa phađn boâ ôû nöûa caău Nam: O-xtray-li-a, Nam Myõ, Nam cöïc
-Lúc ñòa phađn boâ ôû nöûa caău Baĩc:AÙ-AĐu, Baĩc Myõ
-Toơng dieôn tích caùc ñái döông
361 trieôu km2
-Tư leô dieôn tích ñái döông so vôùi
Trang 31GV hướng dẫn cách tính:
+ Tính tổng diện tích các đại dương
+ Tính %
HS quan sát bản đồ thế giới:
? Tên 4 đại dương trên thế giới
? Đại dương nào có diện tích lớn nhất?
? Đại dương nào có diện tích nhỏ nhất?
diện tích bề mặt Trái Đất 361x 100=70,8
510 -Thái Bình Dương lớn nhất -Đại Tây Dương
-Ấn độ Dương -Bắc Băng Dương nhỏ nhất
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ 3 phút
- GV tóm tắt ý chính
- Kiểm tra bài tập của hs
- Cho hs đọc bài đọc thêm trang 36 SGK
- Đọc bài 12
- Dự kiến trả lời câu hỏi trong bài
- Nhắc hs sưu tầm tranh ảnh về núi lửa và động đất
- Sưu tầm tác hại của động đất và núi lửa
- Tìm cách khắc phục tác hại đĩ
Ngày soạn:23/11/2012 Tiết:15
Ngày dạy: 26/11/2012 Tuần:15
Chương II:
Các thành phần tự nhiên của Trái Đất vô cùng phong phú và đa dạng Chúng có tương hỗ với nhau và có quan hệ mật thiết với cuộc sống con người Đó là những thành phần nào? Đặc điểm của chúng ra sao? Chúng ta tìm hiểu chương II
Bài 12:TÁC ĐỘNG CỦA NỘI LỰC VÀ NGOẠI LỰC TRONG VIỆC HÌNH THÀNH ĐỊA HÌNH BỀ MẶT TRÁI ĐẤT
I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức:
Sau bài học hs cần :
- Hiểu nguyên nhân của việc hình thành địa hình trên bề mặt Trái Đất là do tác động của nộilực và ngoại lực Hai lực này luôn luôn có tác động đối nghịch nhau
- Hiểu sơ lược nguyên nhân sinh ra và tác hại của các hiện tượng núi lửa,động đất
- Trình bày lại được nguyên nhân hình thành địa hình trên bề mặt Trái Đất và cấu tạo củamột ngọn núi lửa
2 Kĩ năng:
các thành phần tự nhiên của trái
Trang 32- Xaùc ñònh ñöôïc nguyeđn nhađn hình thaønh caùc dáng ñòa hình
-Tư duy:
+ Tìm kiếm vă sử lí thông tin qua băi viết vă hình vẽ về tâc động của nội lực vă ngoại lực đếnđịa hình bề mặt trâi đất
+ Phđn tích, so sânh núi lửa vă động đất về hiện tượng, nguyín nhđn vă tâc hại của chúng
- Giao tiếp: Phản hồi / lắng nghe tích cực, giao tiếp, trình băy suy nghĩ, ý tưởng, giao tiếp, hợptâc khi lăm việc nhóm
- Lăm chủ bản thđn: Đảm nhận trâch nhiệm trong nhóm
II/ CHUẨN BỊ CỦA GIÂO VIÍN VĂ HỌC SINH:
- Bạn ñoă töï nhieđn thế giôùi
- Ạnh veă nuùi löûa ñoông ñaât
III/ TỔ CHỨC HOÁT ÑOÔNG DÁY VAØ HÓC
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra băi cũ:
3 Baøi môùi:
Khôûi ñoông: 2 phuùt Ñòa hình tređn beă maịt Traùi Ñaât raât ña dáng Coù nôi laø nuùi cao, coù nôi laø
ñoăi baùt uùp, coù nôi laø ñoăng baỉng baỉng phaúng Sôû dó coù nhöõng söï khaùc bieôt ñoù laø do taùc ñoông cụa nhađn toâ naøo?Vaôy noôi löïc laø gì? Ngoái löïc laø gì?
Keât noâi: Chuùng ạnh höôûng ñeân söï hình thaønh ñòa hình tređn beă maịt ñaât nhö theẫ naøo?
TG HOÁT ÑOÔNG DÁY VAØ HÓC NOÔI DUNG
5'
20'
GV höôùng daên hs quan saùt bạn ñoă theâ giôùi:
Ñóc chư daên kí hieôu veă ñoô cao qua caùc thang maøu
tređn löôïc ñoăvaø ñoô sađu döôùi ñái döông.
HS chư tređn bạn ñoă nhöõng nôi coù nuùi cao.
Ñóc teđn:Hy-ma-lay-a,An-ñeùt
GV: Vuøng naøo coù ñòa hình thaâp nhaât?
Choê naøo coù ñoô cao thaâp hôn möïc nöôùc bieơn?
HS: Döïa vaøo bạn ñoă theâ giôùi trạ lôøi
GV: Qua bạn ñoă theâ giôùi em coù nhaôn xeùt gì veă
ñòa hình Traùi Ñaât?
HS: Ña dáng: choê nuùi cao, choê laø ñoăng baỉng
baỉng phaúng, coù nôi lái coù ñoô cao thaâp hôn möïc
nöôùc bieơn
HÑ1: Caù nhađn
GV cho hs ñóc SGK duøng phöông phaùp ñaøm
thoái:
HS döïa SGK trạ lôøi
GV: Nguyeđn nhađn naøo sinh ra caùc dáng ñòa hình
tređn beă maịt Traùi Ñaât?
1 Taùc ñoông cụa noôi löïc vaø ngoái löïc
- Noôi löïc laø nhöõng löïc sinh ra beđn trong Traùi Ñaât.
Trang 33HS: Do tác động của nội lực và ngoại lực
? Nội lực là gì? Ngoại lực là gì?
- Nội lực là những lực sinh ra bên trong Trái Đất.
- Ngoại lực là những lực sinh ra bên ngoài, trên
bề mặt Trái Đất.
GV: Cho một số ví dụ về tác động của nội lực,
ngoại lực lên bề mặt Trái Đất ?
HS quan sát hình 30 SGK : Tác động của gió
trong việc mài mòn đá
GVKL:
+ Tác động của nội lực thường làm cho bề mặt
Trái Đất gồ ghề, nâng cao địa hình
+ Tác động của ngoại lực thường làm cho bề
mặt Trái Đất san bằng, hạ thấp địa hình
HĐ 2 GDKNS
GV cho hs quan sát tranh núi lửa
GV: Núi lửa là gì?
HS trả lời
Cho hs quan sát hình 31: Kể tên các bộ phận núi
lửa
GV giới tiệu khái quát về Mác Ma
( Mác ma là những vật chất, nóng chảy nằm dưới
sâu, trong lớp vỏ Trái Đất, nơi có nhiệt độ trên
10000C.)
GV: Có mấy loại núi lửa?
GV: Gợi ý cho hs phân biêït núi lửa tắt và núi lửa
hoạt động
- GV treo bản đồ tự nhiên thế giới cho hs quan
sát: Vòng đai lửa Thái Bình Dương, dãy núi lửa
Địa Trung Hải, các dãy núi ngầm trongTBD,
ĐTD, Ấn Độ Dương.
Cho hs đọc đoạn nói về tác hại của núi lửa trong
SGK, dùng phương pháp đàm thoại gợi mở để
giải thích thêm: Tại sao dân cư tập trung đông
đúc ở những vùng gần chân núi lửa
Liên hệ thực tế: Vùng đất ở Tây Nguyên
GV: Đất này thích hợp cho trồng cây nào?
- Ngoại lực là những lực sinh ra bên ngoài, trên bề mặt Trái Đất.
- Tác động của nội lực và ngoại lực:
+ Nội lực và ngoại lực là hai lực đối nghịch nhau, xảy ra đồng thời tạo nên địa hình bề mặt Trái Đất.
+ Do tác động của nội lực và ngoại lực nên địa hình trên Trái Đất có nơi cao, thấp, nơi bằng phẳng, nơi gồ ghề.
2 Núi lửa và động đất
a Núi lửa:
- Là hình thức phun trào mắc ma
ở dưới sâu lên mặt đất
Trang 34HS: Cà phê, cao su
Cho hs quan sát hình 33:
Gọi HS mô tả tác hại của động đất?
GV: Động đất là gì?
HS trả lời
GV: Nhận xét gì về tai họa do động đất gây ra?
- HS:Thiệt hại lớn về người và của
Cho hs đọc SGK phần cuối của bài
GV: Nơi nào trên thế giới có nhiều động đất?
HS : Vùng không ổn định của vỏ Trái Đất là nơi
tiếp xúc của các mảng kiến tạo
GV: Cho biết những trận động đất lớn gần đây?
Trên thế giới và ở Việt Nam (Quãng Nam)
HS kể
GV: Để hạn chế tác hại do động đất con người
đã dùng những biện pháp gì?
-Tác hại: Phá hủy nhà cửa, đường sá, cầu cống…làm chết nhiều người.
-Biện pháp:
+ Xây nhà chịu chấn động lớn + Lập trạm nghiên cứu để dự báo trước
Núi lửa và động đất đều do nội lực sinh ra
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ 3 phút
* THỰC HÀNH
? Nguyên nhân của sự hình thành địa hình trên bề mặt Trái Đất?
? Tại sao nói nội lực và ngoại lực là hai lực đối nghịch nhau?
? Con người có những biện pháp gì để hạn chế thiệt hại do động đất?
- Gv hướng dẫn HS lập bản đồ tư duy
- Học bài theo câu hỏi SGK-Đọc bài đọc thêm trang 41
* VẬN DỤNG
- Chuẩn bị bài mới:
+ Sưu tầm tranh ảnh về núi, hang động
+ Nhận xét hình dạng núi
Ngày soạn:29/11/2012 Tiết:16
Ngày dạy: 03/12/2012 Tuần:16
Bài 13:ĐỊA HÌNH BỀ MẶT TRÁI ĐẤT
I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức:
Trang 35-Phađn bieôt ñöôïc ñoô cao tuyeôt ñoâi vaø ñoô cao töông ñoâi cụa ñòa hình
-Bieât khaùi nieôm nuùi vaø söï phađn loái nuùi theo ñoô cao ,söï khaùc nhau giöõa nuùi giaø vaø nuùi trẹ -Hieơu theâ naøo laø ñòa hình Cacxto
-Chư ñöôïc tređn bạn ñoă theâ giôùi moôt soâ nuùi giaø vaø moôt soâ daõy nuùi trẹ noơi tieâng ôû caùc chađu lúc
2 Kó naíng:
-Nhaôn bieât ñöôïc caùc dáng ñòa hình qua tranh ạnh , mođ hình
II/ CHUẨN BỊ CỦA GIÂO VIÍN VĂ HỌC SINH:
-Sô ñoă theơ hieôn ñoô cao tuyeôt ñoâi vaø ñoô cao töông ñoâi cụa nuùi
-Bạng phađn loái nuùi theo ñoô cao
-Tranh ạnh veă caùc loái nuùi trẹ, nuùi giaø, nuùi ñaù vođi vaø hang ñoông, thaĩng cạnh du lòch
-Bạn ñoă ñòa hình Vieôt Nam
-Bạn ñoă töï nhieđn theâ giôùi
III/ TỔ CHỨC HOÁT ÑOÔNG DÁY VAØ HÓC
1 Môû baøi: 1 phuùt Ñòa hình beă maịt Traùi Ñaât raât ña dáng,moêi loái coù nhöõng ñaịc ñieơm rieđng
vaø phađn boâ mói nôi.Trong ñoù nuùi laø loái ñòa hình phoơ bieân, chieâm dieôn tích lôùn nhaât Nuùi laø loái ñòa hình nhö theẫ naøo? Nhöõng caín cöù phađn bieôt nuùi ñeơ phađn bieôt ñoô cao töông ñoâi vaø ñoô cao tuyeôt ñoâi cụa ñòa hình ra sao? Chuùng ta seõ tìm hieơu baøi hóc hođm nay
2.Baøi môùi
TG HOÁT ÑOÔNG CỤA GV VAØ HS NOÔI DUNG
20' HÑ1 : Caù nhađn
GV:Giôùi thieôu cho hs moôt soâ tranh ạnh caùc loái
nuùi vaø yeđu caău hs quan saùt hình 36
GV:Nuùi laø dáng ñòa hình nhö theâ naøo?
HS trạ lôøi
GV:ÔÛ ñoô cao naøo gói laø nuùi?
HS trạ lôøi
GV: Nuùi goăm nhöõng boô phaôn naøo?
HS: Goăm 3 boô phaôn
HS quan saùt tieâp hình veõ veă ñoô cao tuyeôt ñoâi,
töông ñoâi vaø bạng phađn loái nuùi theo ñoô cao
HÑ nhoùm:Quan saùt hình 34 haõy cho bieât caùch
tính ñoô cao tuyeôt ñoâi cụa nuùi nhö theâ naøo?
GV: Ñoô cao töông ñoâi (1) ,(2) cụa nuùi ñöôïc tính
nhö theâ naøo?
Phađn cođng caùc nhoùm phađn tích hình 34
Nhoùm 1:Ñoô cao (1)
Nhoùm 2 (2)
Nhoùm 3 (3)
1 Nuùi vaø ñoô cao cụa nuùi
-Nuùi laø dáng ñòa hình nhođ cao roõ reôt tređn beă maịt ñaât
-Ñoô cao tređn 500m so vôùi möïc nöôùc bieơn
-Goăm 3 boô phaôn :ñưnh ,söôøn vaø chađn nuùi
Trang 36GV: Nêu sự khác biệt giữa độ cao tương đối
và độ cao tuyệt đối ( đo chiều thẳng đứng )
HS:Độ cao tương đối và tuyệt đối:đỉnh đến
chân
-Độ cao tuyệt đối: Đỉnh đến mực nước biển
Độ cao ghi trên bản đồ là độ cao tuyệt đối
GV:Dựa vào bảng phân loại núi theo độ cao ,
tìm một số núi thấp, trung bình, cao trên bản đồ
tự nhiên Việt Nam
+ Núi thấp:<1000m:Núi Bà Đen (986m) ở Tây
Ninh
+Núi trung bình:1000đến 2000m
+Núi cao:2000m:Ngọc Lĩnh , Phanxipang
(3143m)
HĐ 2: cặp, nhóm
GV:Ngoài sự phân biệt núi theo độ cao người ta
còn phân biệt núi theo thời gian hình thành
+Núi già được hình thành từ lâu cách đây hàng
trăm triệu năm đã trải qua quá trình bào mòn
+Núi trẻ được hình thành trong thời kỳ địa chất
gần đây ,khoảng vài chục triệu năm
HS quan sát bản đồ thế giới tìm một số núi
già ,núi trẻ
+Núi già xcang-đi-na-vi ở Châu Âu
+Núi trẻ Hy-ma-lay-a ở Châu Á
HS quan sát hình 35 cho biết :Các đỉnh ,sườn
thung lũng của núi già và núi trẻ khác nhau như
thế nào?
HS trình bày theo bảng sau:
2 Núi già ,núi trẻ
Loại
Núi Đỉnh Sườn Thung lũng Thời gian hình thành
Già Tròn Thoải Rộng Trăm triệu năm
Trẻ Nhọn Dốc Hẹp, sâu Chục triệu năm
10' GV cho hs quan sát tranh ảnh về địa hình đá
vôi và yêu cầu hs nhận xét về đỉnh , sườn, độ
cao tương đối , hình dạng của núi đá vôi
KL: Núi đá vôi có đỉnh nhọn sắc hoặc lởm
3 Địa hình cacxtơ và các hang động
Trang 37chởm, sườn dốc đứng, hình dạng khác nhau,
bên trong có nhiều hang động
GV: Hãy kể một số hang động ở nước ta?
HS :Động Phang Nha (Quảng Bình )
-Thạch Động ( Hà Tiên )
GV: Đá vôi có công dụng gì?
HS : Làm vật liệu xây dựng: xi măng Hà tiên
-Địa hình núi đá vôi được gọi là địa hình cacxtơ
-Trong vùng núi đá vôi có nhiều hang động đẹp
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ 3 phút
?Phân biệt độ cao tương đối ,độ cao tuyệt đối?
?Nêu sự phân loại núi theo độ cao?
? Nhận xét sự khác nhau giữa núi già và núi trẻ?
?Địa hình Cacxto có giá trị kinh tế như thế nào?
-Vẽ hình 36, đọc bài đọc thêm
-Sưu tầm tranh ảnh các dạng địa hình trên bề mặt Trái Đất.
Trang 38Ngày soạn:01/12/2010 Tiết:17
Ngày dạy: 0712/2010 Tuần:17
Bài 14:ĐỊA HÌNH BỀ MẶT TRÁI ĐẤT (tt)
I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1./ Kiến thức:
- Nắm được đặc điểm hình thái của 3 dạng địa hình:đồng bằng, cao nguyên,đồi trên cơ sở quan sát tranh ảnh,hình vẽ…………
2./ Kỹ năng:
-Chỉ được trên bản đồ một số đồng bằng,cao nguyên lớn ở trên thế giới vá ở VN
II/ CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
-Bản đồ tự nhiên thế giới VN
-Tranh ảnh,mô hình, lát cắt, về đồng bằng cao nguyên
III/ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1./Kiểm tra bài cũ: 3 phút Địahình núi đá vôi có những đặc điểm gì?
-Núi già và núi trẻ khác nhau ở những điểm nào?
2./Bài mới 1 phút Trên bề mặt Trái Đất còn có các dạng địa hình khác như: bình nguyên, cao
nguyên, đồi nếu miền núi là nơi có nguồn tài nguyên phong phú về lâm khoáng sản, thì bình nguyên lại là nơi thích hợp cho việc phát triển nông nghiệp
13/ HĐ 1: Bình nguyên (Đồng Bằng)
-Quan sát hình 39/46
?Diện tích đồng bằng như thế nào
Rộng mênh mông ->vài triệu km2
?Đặc điểm hình thái?
-Bề mặt tương đối bằng phẳng hoặc hơi gợn sóng
Độ cao của đồng bằng như thế nào ?
độ cao tuyệt đối dưới 200m,đb có độ cao tuyệt đối gần 500m
? nguyên nhân hình thành?
-Hai loại chính:
+Bình nguyên do băng hà bào mòn
+Bình nguyên do phù sa của biển hay các con sôngbồi tụ.->
các châu thổ
GV: Nêu sự khác nhau giữa bình nguyên do băng hà bào mòn
và bình nguyên do phù sa của biển hay các con sôngbồi tụ.->
các châu thổ Các bình nguyên do phù sa bồi tụ thương bằng
phẳng, thấp, thuận lợi cho việc tưới tiêu,gieo trồng các loại
cây lương thực,thực phẩm.Vì vậy cũng là vùng nông nghiệp
trù phú,dân cư đông đúc
1./Bình nguyên (ĐB)
-Là dạng địa hình thấp tương đối bằng phẳng, có độ cao tuyệt đối thường dưới 200m
- Có hai loại đồng bằng: bào mòn và bồi tụ
- Thuận lợi cho việc trồng các loại cây lương thực và thực phẩm
Trang 3912/
?Hãy tìm trên bản đồ thế giới đb của Sông Nin (châu phi),
Sông Hoàng Hà(TQ), Đồng bằng sông Hồng và đồng bằng
Sông Cửu Long (VN)
HĐ 2: Cao nguyên:
?Quan sát hình 40 tìm những điểm giống nhau và khác nhau
giữa Bình nguyên và Cao nguyên
-So sánh bề mặt: (Đồng Bằng, cao nguyên:bề mặt tương đối
bằng phẳng hoặc hơi gợn sóng,)
+ Độ cao tuyệt đối (ĐB dưới 200m, Cao nguyên 500 m )
+ Độ dốc của sườn: Cao nguyên sườn dốc
+ Nguồn gốc hình thành: Đồng bằng
+ Giá trị kinh tế:Đồng bằng như trên, Cao nguyên thuận lợi
cho trồng cây công nghiệp,và chăn nuôi gia súc lớn theo vùng
chuyên canh quy mô lớn
-Chỉ trên bản đồ 1 số Cao nguyên ở VN:CN Mộc Châu,Tây
nguyên,CN lâm Viên,CN trên thế giới,các CN ở châu
phi…,CNTây Tạng(TQ)
GV: Vậy em hãy cho biết cao nguyên là gì?
HS: Cao nguyên là dạng địa hình tương đối bằng phẳng,nhưng
có sườn dốc và độ cao tuyệt đối từ 500m trở lên
Tại sao người ta xếp CN vào dạng địa hình miền núi?(ví dụ)
VD:Độ cao tuyện đối giữa CN?(500m) thuộc loại núi gì trong
bảng phân loại? (núi thấp)
-CN Mộc châu thuộc vùng núi gì? Hs đọc sgk
-Nêu thuật ngữ trung du: Giữa miền núi và đồng bằng thường
1 vùng chuyển tiếp, gọi là trung du
HĐ 3: Đồi
?Nét đặc biệt của dạng địa hình đồi?(địa hình chuyển tiếp
giữa vùng núi và đồng bằng)
-Đồi là một dạng hình nhô cao,có đỉnh tròn, sườn thoải,nhưng
độ cao tương đối của nó không quá 200m.Đồi ít đường riêng
rẻ mà tập trung thành vùng:Vùng đồi ở tỉnh Bắc Giang,Thái
nguyên,Phú thọ…
-Độ cao của đồi:Độ cao tương đối 200m
-Dạng-Địa hình chuyển tiếp bình nguyên và núi
-Dạng bát úp đỉnh mòn, sườn thoải
-Thuận tiện trồng cây công nghiệp,lâm nghiệp,chăn thả gia
súc
2./ Cao nguyên:
- Cao nguyên là dạng địa hình tương đối bằng phẳng hoặc hơigợn sóng, nhưng có sườn dốc và độ cao tuyệt đối từ 500m trở lên
- Cao nguyên thuận lợi cho việc trồng cây công nghiệp và chăn nuôi gia súc
IV/ CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ: 4 phút
-Bình nguyên có mấy loại? tại sao gọi là Bình nguyên bồi tụ?
Trang 40=>Địa phương em có dạng địa hình nào?
Xem bài đọc thêm trang 48 sgk
Chọn ý em cho là đúng nhất trong câu sau:
* Độ cao tuyệt đối của bình nguyên thường la bao nhiêu mét:
A 200 – 500 B 200 C 500 D 1000
-Học bài và trả lời câu hỏi sgk Xem bài mới các mỏ khoáng sản
- Sưu tầm các loại khoáng sản mà em biết và có tại địa phương em
- Quan sát bản đồ Việt Nam cho biết sự phân bố các loại khoáng sản
Ngày soạn:10/12/2010 Tiết:18 Ngày dạy: 14/12/2010 Tuần:18
ÔN TẬP.
I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1/ kiến thức
- Biết được các khái niệm đơn giản về động đất, núi lửa… và những vấn đề liên quan
- Hệ thống hóa lại kiến thức từ bài 1->14
- Giúp HS khái quát hóa kiến thức đã học
- Những kiến thức :Trái Đất ,các thành phần tự nhiên
2/ Kĩ năng
- Rèn luyện kĩ năng quan sát các hiện tượng tự nhiên
- Xác định các đối tượng địa lí trên bản đồ
II/ CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
-Quả địa cầu
-Bản đồ thế giới
III/ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1/ Kiểm tra bài cũ: Bình nguyên có mấy lọai
-So sánh sự giống và khác nhau giữa bình nguyên và cao nguyên
5 /
5 /
Hoạt động 1: nhắc lại hình dạng và kích thước của Trái Đất Lên bảng vẽ hình tròn tượng trưng cho TĐ và xác định trên đó: cực Bắc, cực Nam, đường xích đạo, cji1 tuyến bắc, chí tuyến Nam, vòng cực Bắc, vòng cực Nam