Đánh giá Quá trình học tập là hoạt động đánh giá thường xuyên trong suốt quá trình học tập. ĐGTX là đánh giá toàn diện về: tinh thần thái độ, khả năng học tập, tinh thần hợp tác, kết quả[r]
Trang 1UBND HUYỆN CAM LÂM
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
Số: /PGDĐT-GDTH
V/v hướng dẫn tổ chức hoạt động
dạy học và đánh giá quá trình học
tập của học sinh ở các lớp triển khai
mô hình VNEN.
CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do - Hạnh phúc
Cam Lâm, ngày 05 tháng 10 năm 2012
Kính gửi: Các trường TH: Cam Hiệp Bắc, Tân Sinh, Cam An Nam Thực hiện chỉ đạo của Sở Giáo dục và Đào tạo tại công văn số 1251/SGDĐT-GDTH ngày 28/9/2012 về những nội dung trong khuôn khổ hoạt động của các trường tham gia mô hình trường học mới (VNEN) từ năm học 2012 – 2013, Phòng Giáo dục
và Đào tạo đề nghị các trường tiểu học triển khai tổ chức dạy học theo mô hình VNEN thực hiện việc phân phối thời lượng các môn học, tổ chức các hoạt động dạy học và đánh giá quá trình học tập của học sinh các lớp học VNEN với những nội dung sau:
A Một số yêu cầu đối với giáo viên, hiệu trưởng và cán bộ quản lý
1 Giáo viên
- Giáo viên dạy theo mô hình VNEN cần dám chịu trách nhiệm về kết quả học tập của học sinh lớp mình phụ trách Giáo viên được tự chủ, linh hoạt khi tổ chức lớp học, đổi mới phương pháp, điều chỉnh nội dung dạy học trong giới hạn cho phép
- Giáo viên dạy học theo mô hình trường học mới phải nghiên cứu kĩ tài liệu để tìm hiểu, nắm rõ mục tiêu từng bài học, ý tưởng của tài liệu để chuẩn bị bài và đồ dùng dạy học chi tiết cho từng hoạt động; trao đổi, lắng nghe ý kiến, kinh nghiệm của đồng nghiệp; theo dõi, tiếp nhận thông tin phản hồi từ phía học sinh; phối hợp chặt chẽ để tìm hiểu nhu cầu của gia đình và cộng đồng; chuẩn bị phương án linh hoạt, chủ động điều hành lớp học; theo dõi, đánh giá quá trình học tập của học sinh để có thể điều chỉnh nội dung và phương pháp dạy học cho mỗi bài học
- Cơ sở để giáo viên đưa ra quyết định điều chỉnh là: đặc điểm tâm sinh lý, nămg lực học tập của học sinh; kinh nghiệm, năng lực sư phạm của giáo viên; điều kiện cơ sở vật chất của trường, lớp; nhu cầu của cộng đồng, nguồn lực địa phương
2 Hiệu trưởng
Hiệu trưởng các trường dạy theo mô hình VNEN là người có quyền quyết định cuối cùng đối với việc thiết kế thời khoá biểu riêng cho các lớp VNEN, điều chỉnh, phân bổ nội dung, phương pháp, cách tổ chức lớp học theo mô hình VNEN trên cơ sở các tài liệu Hướng dẫn học của Bộ Giáo dục và Đào tạo, nội dung đã được tập huấn
và ý kiến tham mưu từ giáo viên, khối trưởng, Phó Hiệu trưởng phụ trách chuyên môn Tuy nhiên mọi thay đổi cần được xem xét, cân nhắc kĩ lưỡng để phù hợp với trình độ, đặc điểm tâm sinh lý học sinh, tình hình thực tế của nhà trường
B Hướng dẫn tổ chức các hoạt động dạy học
Trang 2Bộ tài liệu hướng dẫn học các môn Toán, Tiếng Việt, Tự nhiên và Xã hội theo
mô hình VNEN là một phương án tổ chức các hoạt động học cho học sinh nhằm đạt chuẩn kiến thức, kĩ năng của môn học Bộ tài liệu được thiết kế dùng chung cho tất cả các học sinh, giáo viên ở các trường trong cả nước Do vậy, việc điều chỉnh nội dung,
kế hoạch dạy học cho thích ứng với hoàn cảnh cụ thể của mỗi nhà trường là điều cần thiết Để bộ tài liệu phát huy tác dụng, hiệu quả đối với tất cả mọi đối tượng học sinh, vai trò của giáo viên trong việc linh hoạt điều chỉnh nội dung và phương pháp tổ chức hoạt động dạy học trong tài liệu là vô cùng quan trọng
I Nguyên tắc
- Thực hiện nội dung chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông
- Đảm bảo chuẩn kiến thức, kĩ năng
- Thực hiện chương trình các môn học theo Hướng dẫn phân phối chương trình tại công văn số 9832/BGDĐT-GDTH ngày 01/9/2012 của Bộ Giáo dục và Đào tạo
II Hướng dẫn cụ thể
1 Tăng thời lượng cho 1 tiết dạy
Tài liệu Hướng dẫn học tập cho học sinh được thiết kế dưới dạng các hoạt động học của học sinh nhằm tạo điều kiện giúp các em tự học dưới sự hướng dẫn của giáo viên và sự hỗ trợ của các bạn trong nhóm Thời gian đầu, khả năng đọc hiểu của các em còn hạn chế, các em chưa quen với cách học mới nên thời gian thực tế cho 1 tiết học cần được tăng cường nhiều hơn 1 tiết Tổ trưởng chuyên môn cùng giáo viên
đề xuất với hiệu trưởng quyết định tăng thời lượng dạy học cho từng bài học, môn học trong tuần để phù hợp với đối tượng học sinh và hoàn cảnh địa phương nhằm đảm bảo chuẩn kiến thức, kĩ năng đã quy định cho từng giai đoạn học tập Thời gian tăng thêm được lấy vào buổi thứ 2
2 Phân phối nội dung cho 1 tiết học, bài học
Để thuận tiện cho học sinh học tập, Sách Hướng dẫn học môn Toán, môn Tiếng Việt được in thành 4 tập (mỗi học kì có 2 tập) Sách Hướng dẫn học môn Tự nhiên và Xã hội lớp 2 được in thành 1 tập (cả năm có 1 tập) Sách Hướng dẫn học môn Tự nhiên và Xã hội lớp 3 được in thành 2 tập (mỗi học kì có 1 tập) Các bài dạy trong sách giáo khoa trước đây được thiết kế cho mỗi bài 1 tiết Các bài dạy trong Sách hướng dẫn học được nhóm lại theo mạch nội dung kiến thức, mỗi bài từ 2 đến 3 tiết; một số bài Ôn tập, Kiểm tra là 1 tiết
Việc phân bố nội dung cho các tiết học trong bài giao quyền chủ động cho giáo viên, cho khối trưởng chuyên môn và Ban Giám hiệu nhà trường
3 Giãn chương trình môn Toán và Tiếng Việt tập 1A
Để giảm áp lực cho học sinh và giáo viên trong thời gian đầu làm quen với phương pháp và hình thức dạy học mới, các trường chủ động bố trí thời khóa biểu cho những tuần đầu tiên trên cơ sở tăng cường các hoạt động giáo dục và giãn chương trình môn Toán, Tiếng Việt Như vậy, tài liệu Hướng dẫn học môn Toán, Tiếng Việt tập 1A từ tuần 9 có thể giãn thành 12 – 13 tuần học theo cách:
- Mỗi tuần bố trí dạy 6 tiết Tiếng Việt, 3 tiết Toán;
Trang 3- Tăng tiết học trong tuần cho các môn học: Tự nhiên – Xã hội, Đạo đức, Hát nhạc, Mỹ thuật, Thể dục, Thủ công tùy theo bố trí tăng tiết của mỗi trường
Hiệu trưởng cần thiết kế thời khóa biểu riêng cho các lớp học VNEN Các môn Toán, Tiếng Việt, Tự nhiên – Xã hội học theo sách Hướng dẫn học Nên bố trí mỗi môn học từ 1 đến 2 tiết vào buổi sáng (không bố trí 3 tiết học liền nhau cho 1 môn học) Các môn học còn lại nên bố trí vào học buổi 2 và tổ chức dạy học theo cách tổ chức hoạt động dạy học được biên soạn như 3 môn học có tài liệu VNEN Thời lượng các môn học còn lại cũng có thể điều chỉnh cho phù hợp với tình hình thực tế
4 Chuẩn bị phương án lên lớp và đồ dùng dạy học
Tài liệu Hướng dẫn học cũng chính là tài liệu Hướng dẫn giảng dạy của giáo viên Giáo viên không cần có bài soạn như khi dạy với sách giáo khoa hiện hành Với mỗi bài học cụ thể giáo viên cần nghiên cứu kĩ các hoạt động dạy học được thiết kế trong tài liệu để tổ chức hoạt động phù hợp với trình độ học sinh và điều kiện lớp học
Khuyến khích giáo viên sáng tạo, thiết kế và làm thêm đồ dùng dạy học để phục vụ công tác giảng dạy
5 Điều chỉnh nội dung, hình thức tổ chức các hoạt động học tập
Về cơ bản, nội dung các bài học trong sách hướng dẫn là nội dung các bài học trong sách giáo khoa Trong quá trình thiết kế các hoạt động học, sách hướng dẫn đã
cố gắng lựa chọn, điều chỉnh nội dung cho phù hợp với đối tượng học sinh vùng khó trong quá trình đạt chuẩn kiến thức kĩ năng Song với mỗi bài cụ thể, căn cứ vào trình
độ học sinh giáo viên cần cân nhắc điều chỉnh số lượng bài tập, thay đổi câu hỏi trong quá trình lên lớp để học sinh tiếp thu kiến thức hiệu quả nhất
Mỗi hoạt động trong tài liệu có chỉ dẫn rõ ràng về hình thức hoạt động: cá nhân, cặp đôi, nhóm, cả lớp Giáo viên cần nghiên cứu kĩ cách tổ chức này để có sự
hỗ trợ các em kịp thời trong khi thực hiện các hoạt động Giáo viên hoàn toàn có thể chủ động thay đổi các hình thức hoạt động căn cứ vào trình độ học sinh, điều kiện đồ dùng dạy học lớp học và độ khó của từng yêu cầu bài tập
C Đánh giá quá trình học tập của học sinh
I Nguyên tắc đánh giá
- Theo chuẩn kiến thức, kĩ năng
- Theo Thông tư số 32/2009/TT-BGDĐT ngày 27/10/2009 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về quy định đánh giá và xếp loại học sinh tiểu học
- Đánh giá Quá trình học tập, sự tiến bộ của học sinh
II Kĩ thuật đánh giá
1 Đánh giá truyền thống
- Giáo viên là người đánh giá học sinh;
- Đánh giá về kiến thức, kĩ năng, kết quả học tập là chủ yếu;
- Đánh giá vào cuối quá trình học tập;
Trang 4- Công cụ đánh giá chủ yếu là làm bài kiểm tra, thi;
2 Các phương thức đánh giá theo VNEN
Đánh giá kết quả học tập (ĐGKQHT) là một phần của đánh giá quá trình học tập (ĐGQTHT), ĐGQTHT trong đó có ĐGKQHT
- Đánh giá định kì (ĐGĐK) là đánh giá kết quả học tập của học sinh hay còn gọi là đánh giá tổng kết, đánh giá cuối cùng khi học sinh đã kết thúc một giai đoạn
Đánh giá kết quả học tập của học sinh, chủ yếu là đánh giá việc nắm kiến thức,
kĩ năng của học sinh đối với mỗi môn học, thông qua các bài kiểm tra thực hiện ở cuối quá trình học tập
- Đánh giá thường xuyên (ĐGTX) là đánh giá quá trình học của học sinh, đánh giá sự tiến bộ của học sinh qua các hoạt động học, đánh giá cả quá trình
Đánh giá Quá trình học tập là hoạt động đánh giá thường xuyên trong suốt quá trình học tập ĐGTX là đánh giá toàn diện về: tinh thần thái độ, khả năng học tập, tinh thần hợp tác, kết quả học tập và sự phát triển của học sinh sau mỗi giai đoạn
Như vậy ĐGĐK chính là ĐGKQHT; ĐGQTHT là ĐGTX kết hợp ĐGKQHT Bản chất cách dạy học của VNEN là tổ chức cho học sinh lĩnh hội kiến thức thông qua quá trình HS tự tìm tòi, khám phá và chiếm lĩnh các kiến thức và kĩ năng mới Vì vậy dạy học theo VNEN chuyển trọng tâm đánh giá sang đánh giá quá trình
3 Đổi mới đánh giá
a) Tổ chức dạy học theo mô hình VNEN phải đổi mới đánh giá theo hướng:
- Tăng cường tự đánh giá của học sinh
- Tăng cường đánh giá cả Quá trình học tập,
- Đánh giá trong lớp (học sinh tự đánh giá và đánh giá lẫn nhau, giáo viên đánh giá học sinh)
- Đánh giá ngoài lớp (cha mẹ học sinh và cộng đồng đánh giá kết quả giáo dục học sinh)
- Chú trọng đánh giá năng lực của học sinh
b) Cách thức đánh giá học sinh không thực hiện đơn lẻ mà đan xen trong quá trình tổ chức cho học sinh hoạt động học tập và hoạt động giáo dục, có sự kết hợp giữa các hình thức đánh giá, đặc biệt chú trọng đánh giá thường xuyên theo những khía cạnh sau:
- Đánh giá ý thức, thái độ học tập, sự chuyên cần của học sinh
- Đánh giá sự tích cực của học sinh
- Đánh giá sự hợp tác của học sinh trong nhóm
- Đánh giá sự tiến bộ của học sinh trong mỗi tiết, mỗi bài học và cả môn học
- Đánh giá sự phát triển của học sinh (tâm, sinh lí, năng lực, )
Trang 5c) Mục tiêu theo dõi cả quá trình học tập, sau mỗi một giai đoạn (giữa học kì, cuối học kì, cuối năm học hoặc sau mỗi chủ đề của môn học), yêu cầu đối với giáo viên chủ nhiệm lớp phải đánh giá được:
- Những học sinh học giỏi, khá, yếu ở từng lĩnh vực, hay ở mỗi môn học
Ví dụ yếu về Tiếng Việt: yếu đọc, yếu viết hay yếu về khả năng diễn đạt, giao tiếp, (các môn học khác tương tự); yếu về tính chủ động, yếu về tinh thần vượt khó
- Những học sinh năng nổ, tích cực trong các hoạt động học tập
- Học sinh có khả năng hợp tác với bạn
- Học sinh cởi mở, hòa mình trong hoạt động tập thể
- Học sinh mạnh dạn, tự tin trong giao tiếp
- Học sinh cần được giúp đỡ trong học tập
-
Giáo viên qua đánh giá thường xuyên, sau một học kì, cuối năm học có thể nhận xét đầy đủ, toàn diện về từng học sinh trong lớp Nói rõ được ở mỗi học sinh mặt nào mạnh, mặt nào yếu; học sinh nào được lên lớp, học sinh nào được khen thưởng, học sinh nào cần được giúp đỡ về mặt hoạt động nào, môn học nào để được lên lớp hay học sinh nào phải ở lại lớp
4 Công cụ đánh giá
a) Đối với giáo viên
- Đánh giá thường xuyên :
+ Sổ ghi nhận xét của giáo viên qua theo dõi hoạt động học của học sinh trong các tiết học, ngày, tuần, tháng
+ Các sản phẩm hoạt động học tập của học sinh (phiếu học tập, quá trình và kết quả thảo luận nhóm, tranh vẽ, bài viết ngắn, báo cáo kết quả sưu tầm, tìm hiểu, học sinh báo cáo kết quả hoạt động học tập với giáo viên, …)
+ Bảng đánh giá tiến độ học tập của học sinh theo nhóm (nếu có)
- Đánh giá Định kì: bài kiểm tra, bài thi
b) Đối với học sinh
- Bảng tự đánh giá chuyên cần;
- Báo cáo kết quả học tập với giáo viên sau mỗi hoạt động;
- Bảng đánh giá nhóm: Mỗi bài, mỗi ngày, mỗi tuần nhóm tự đánh giá, giới thiệu cá nhân có nhiều cố gắng trong học tập, hợp tác trong hoạt động nhóm;
c) Đối với cha mẹ học sinh, cộng đồng
- Hoạt động thực tế ngoài lớp học;
- Việc thực hiện hoạt động ứng dụng với sự giúp đỡ của gia đình, cộng đồng (hoặc các hoạt động tham quan, ngoại khóa )
Tóm lại:
Trang 6Lớp học VNEN vẫn thực hiện ĐGĐK theo Thông tư 32 và Tài liệu hướng dẫn học các môn học Giáo viên cần tăng cường tự đánh giá của học sinh, nhóm để:
- Học sinh tự đánh giá sự chuyên cần trong học tập;
- Học sinh tự đánh giá tiến bộ của mình sau mỗi bài, mỗi tuần trong nhóm;
- Các nhóm đánh giá những cố gắng của các thành viên trong nhóm, những ưu điểm của cả nhóm
Tăng cường ĐGTX của giáo viên trên cơ sở theo dõi quá trình học tập của học sinh nhằm đánh giá đầy đủ, toàn diện về việc nắm vững kiến thức, kĩ năng, tinh thần thái độ, tính hợp tác cũng như năng lực của mỗi học sinh
Kết hợp thu thập đánh giá của phụ huynh học sinh và cộng đồng về sự tiến bộ của học sinh
Giáo viên có toàn quyền đánh giá toàn diện quá trình học tập, kết quả học tập của học sinh; động viên, khen thưởng kịp thời học sinh có nhiều cố gắng và chịu trách nhiệm về đánh giá của mình qua hoạt động ĐGTX, đánh giá trong lớp học
Trên đây là những hướng dẫn về tổ chức dạy học và đánh giá quá trình học tập của học sinh học các lớp VNEN, Phòng yêu cầu các trường triển khai dạy học theo
mô hình trường học mới thực hiện nghiêm túc
Nơi nhận:
- Như trên;
- Lưu VT, GDTH.
KT.TRƯỞNG PHÒNG PHÓ TRƯỞNG PHÒNG
(Đã kí)
Trương Thị Hồng