giai bai tap sbt vat ly 9

- Cñng cè hÖ thèng l¹i c¸c kiÕn thøc vÒ ¶nh cña mét vËt t¹o bëi thÊu kÝnh héi tô - Vận dụng kiến thức để giải thích đợc một số hiện tợng có liên quan trong thực tế.. 2 SBT - Tại sao khẳn[r]

Trang 1

Chuyên Đề I : Định luật Ôm

I Mục tiêu:

- Chuyên đề định luật ôm đợc dạy trong thời lợng 6 tiết Khi học định luật ôm học

sinh nắm đợc :

+ Mối quan hệ giữa cờng độ dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn

I1

I2 =

U1

U2

Xây dựng đợc công thức định luật ôm I = U

R

Trong đó U : Là hiệu điện thế ( V ) R : Là điện trở của dây dẫn ( Ω ) I : Cờng độ dòng điện ( A ) - HS nắm đợc các hệ thức trong mạch điện nối tiếp, mạh song song Trong đoạn mạch nối tiếp:

I = I1 = I2 =…… = In

U = U1 + U2 + … + Un

R = R1 + R2 + … + Rn

Trong đoạn mạch song song I = I + I + … + I U = U1 = U2 =… = Un 1/R = 1/R1 + 1/R2 + … + 1/Rn

Biết vân dụng các hệ thức đã học để giải thích đợc các hiện tợng đơn giản và làm đợc các bài tập vật lý trong sách bài tập vật lý

- Học sinh có ý thức học tập bộ môn vật lý

II kế hoạch thực hiện

Tiết 1: Mối quan hệ của cờng độ dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn Tiết 2: Điện trở của dây dẫn - Định luật ôm

Tiết 3: Điện trở của dây dẫn - Định luật ôm ( tiếp theo )

Tiết 4: Định luật ôm trong đoạn mạch nối tiếp

Tiết 5: Định luật ôm trong đoạn mạch song song

Tiết 6: Định luật ôm trong đoạn mạch hỗn tạp

III Kế hoạch chi tiết :

Ngày soạn: 23 / 8

Ngày giảng:

TIếT 1: Định luật Ôm

A- Mục tiêu :

- Học sinh nắm chắc hơn về mối quan hệ giữa cờng độ dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn I1

I2

= U1

U2

Từ đó phát biểu đợc “ Cờng độ dòng điện chạy

qua vật dẫn tỉ lệ thuận với hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn ”

- Học sinh làm đợc các bài tập 1.1 đến bài 1.4 trong SBT vật lý 9

Trang 2

B - Chuẩn b I :

- GV : Giáo án + Sách bài tập vật lý + Bảng phụ

- HS : Vở ghi + Sách bài tập vật lý

C - tiến trình lên lớp :

I - ổ n định tổ chức : 9 C

II - KTBC : ( kết hợp trong giờ )

III - Các hoạt động dạy - học:

1 - Hoạt động1: Giải bài tập số 1.1

- GV yêu cầu HS ghi tóm tắt

- HS suy nghĩ giải bài tập

+ 1 HS lên bảng làm bài tập

- HS thảo luận thống nhất lời giải

1-Bài tập số 1.1 SBT

tóm tắt

U1 = 12 V

I1 = 0,5 A

U2 = 36 V

-

I2 = ? A Bài Giải Vận dụng mối quan hệ giữa cờng độ dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn ta có I1 I2 = U1 U2 => I2 = I1 U2/U1 Thay số I2 = 0,5 36/12 = 1,5 A Đáp số: I2 = 1,5 A 2 - Hoạt động2: Giải bài tập số 1.2 - GV yêu cầu HS ghi tóm tắt - HS suy nghĩ giải bài tập + 1 HS lên bảng làm bài tập - HS thảo luận thống nhất lời giải 2- Bài tập 1.2 SBT Tóm tắt I1 = 1,5 A

U1 = 12 V I2 = I1 + 0,5 A = 2 A

-U2 = ?

Bài giải Vận dụng hệ thức I1 I2 = U1 U2 ta có U2 = U1 I2 I1 = 12 2 1,5 = 16 (V) Đáp số: 16 V 3 - Hoạt động3: Giải bài tập số 1.3 - GV yêu cầu HS ghi tóm tắt - HS suy nghĩ giải bài tập + 1 HS lên bảng làm bài tập - HS thảo luận thống nhất lời giải 3- Bài số 1.3 SBT Tóm tắt U1 = 6 V U2 = U1 - 2 V = 4 V I = 0,15 A

-I2 = ? ( đúng; sai ) Bài giải

Vận dụng hệ thức I1

I2 =

U1

U2 ta có

I2 = I1 U2

U1 = 0,3

4

6 = 0,2 A

Vậy kết quả này sai vì I2 = 0,2 A lớn hơn

Trang 3

0,15 A

+ 1 HS lên bảng làm bài tập

4- Giải bài số 1.4 SBT Tóm tắt

U1 = 12 V

I1 = 6mA

I2 = I1 - 4mA = 2 mA -

Trong đó U : Là hiệu điện thế ( V )

R : Là điện trở của dây dẫn ( Ω )

Trang 4

- GV yêu cầu 1 HS đứng tại chỗ nêu công

thc của điện trở và ý nghĩa của điện trở

1- Củng cố kiến thức:

- Công thức điện trở: R = U

I

Trong đó R: điện trở của vật dẫn U: Hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn

I : cờng độ dòng điện đi qua dây dẫn+ Điện trở cho ta biết mức độ cản trở dòng điện của dây dẫn đó

- GV yêu cầu 1 HS đứng tại chỗ nêu công

thc của định luật ôm

- Định luật ôm: I = U

R

R : Là điện trở của dây dẫn (

Ω )

I : Cờng độ dòng điện ( A )

2 - Hoạt động2: Giải bài tập số 2.1 SBT

Cách 3: Nhìn vào đồ thị, Khi cờng độ

dòng điện đi qua 3 điện trở có giá trị nh nhau thì hiệu điện thế của dây nào có giá trị lớn nhất thìđiện trở đó lớn nhất

-GV gọi 1 HS lên bảng làm bài tập

3 Giải bài tập số 2.2 SBT Tóm tắt

R = 15 Ω

U = 6 V

I2 = I1 + 0,3 A -

Trang 5

I2 = I1 + 0,3 A = 0,4 A + 0,3 A = 0,7 A

b, Hiệu điện thế U2 là :

U2 = I R = 0,7 15 = 10,5 V

IV – Củng cố :

- Nắm chắc đợc công thức điện trở và công thức của định luật ôm

- Biết đợc phơng pháp giải bài tập vật lý

V – HDVN:

- Học bài và làm bài tập số 2.3 và bài 2.4 trong sách bài tập vật lý 9

- Giờ sau học tiếp bài “ điện trở của dây dẫn - định luật ôm ”

R : Là điện trở của dây dẫn ( Ω )

I : Cờng độ dòng điện ( A )

- Học sinh vận dụng công thức I = U

R để giải các bài tập 2.3 đến bài 2.4 trong

SBT vật lý 9

- Giáo dục ý thức hợp tác của học sinh

- Giáo dục ý thức học tập của học sinh

- Muốn xác định điện trở của một dây dẫn

ta cần biết những đại lợng nào ?

+

-K

Trang 6

Đáp số: R = 5 Ω

- 1 HS lên bảng làm bài tập

3 Giải bài tập số 2.4 SBT Tóm tắt

Ω

- Nắm chắc công thức điện trở và ý nghĩa của điện trở

- Nắm chắc công thức định luật ôm và cách xác định từng đại lợng có trong công thức

- Biết đợc phơng pháp giải bài tập vật lý

V – HDVN:

- Giờ sau học bài định luật ôm trong đoạn mạch nối tiếp

- Làm các bài tập trong sách bài tập vật lý

- Chuẩn bị 6 bảng phụ và bút phoóc viết bảng.

- Củng cố kiến thức về định luật ôm trong đoạn mạch nối tiếp

- Vận dụng đợc các hệ thức để giải các bài tập vật lý trong SBT

Trang 7

U2 = I R2 = 0,2 10 = 2 (V) Hiệu điện thế của mạch là :

U = U1 + U2 = 1 + 2 = 3 (V)

cách 2: Điện trở tơng đơng của đoạn

mạch là :

R = R + R = 5 + 10 = 15 ( Ω ) Hiệu điện thế của mạch là :

U = I R = 0,2 15 = 3 (V)

2, Bài số 4.2 SBT Tóm tắt

R = 10 Ω

U = 12 V -

b, Ampekế phải có điện trở rất nhỏ so với

điện trở mạch, khi đó điện trở củaAmpekếkhông ảnh hởng đến điện trở đoạn mạch Dòng điện chạy qua ampekế chính là dòng điện chạy qua đoạn mạch đang xét

- GV yêu cầu HS ghi tóm tắt 3, Bài số 4.3 SBT Tóm tắt

Trang 8

Cách2: Giữ nguyên mạch nối tiếp đó,

nhng tăng HĐT mạch lên gấp 3 lần

4, Bài số 4.7 SBT Tóm tắt Bài giải

a, R = ? Ω I = U/R = 12/ 30 = 0,4(A)

b, U1 = ? Hiệu điện thế hai đầu R1 là:

U2 = ? U1 = I R1 = 0,4 5 = 2 (V)

U3 = ? Hiệu điện thế hai đầu R2 là:

U2 = I R2 = 0,4 10 = 4 (V) Hiệu điện thế hai đầu R3 là:

U3 = I R3 = 0,4 15= 6 (V)

- Nắm chắc các hệ thức trong đoạn mạch mắc nối tiếp

- Nắm chắc công thức định luật ôm và cách xác định từng đại lợng có trong công thức

- Biết đợc phơng pháp giải bài tập của đoạn mạch nối tiếp

V – HDVN:

- Về nhà làm tiếp các bài tập còn lại

- Giờ sau học bài định luật ôm trong đoạn mạch song song

- Củng cố kiến thức về định luật ôm trong đoạn mạch song song

Trang 9

1, Bài số 5.1 SBT Tóm tắt Bài giải

=6 Ω

- b, Số chỉ của các Ampekế

a, R = ? Ω I1 =U/R1 = 12/15 = 0,8 (A)

b, I1 = ? I2 = U / R2 = 12/10 = 1,2 (A)

I2 = ? I = I1 + I2 = 2 (A)

I = ?

2- Bài số 5.2 SBT Tóm tắt Bài giải

3- Bài số 5.3 SBT Tóm tắt Bài giải

R1 = 20 Ω Điện trở tơng đơng của

R2 = 30 Ω đoạn mạch là:

I = 1,2 A R = R1.R2/ (R1+R2)=12(

Ω ) - Hiêu điện thế mạch điện là

I1 = ? U = I R = 1,2.12= 14,4(V)

I2 = ? Ta có U = U1 = U2 = 14,4 V - Số chỉ của các Ampekế lần

I1 = ? lợt là:

I2 = I1 = U1/R1 = 14,4 / 20 = 0,72(A)

I2 = U2 / R2 = 14,4 / 30 = 0,48 (A)

4 - Bài tập 5.6 SBT Tóm tắt

R1 = 10 Ω

R2 = R3 = 20 Ω

U = 12 V -

Trang 10

 R = 5 ( Ω )

Cờng độ dòng điện qua mạch chính là:

I = U / R = 12 / 5 = 2,4 (A)Cờng độ dòng điện đi qua R1 là:

I1 = U / R1 = 12 / 10 = 1,2 (A)Cờng độ dòng điện đi qua R2, R3 là:

I2 = I3 = ( I - I1 )/ 2 = 0.6 (A)

- Nắm chắc các hệ thức trong đoạn mạch mắc song song

- Nắm chắc công thức định luật ôm và cách xác định từng đại lợng có trong các hệ thức của đoạn mạch song song

- Biết đợc phơng pháp giải bài tập của đoạn mạch song song

V – HDVN:

- Giờ sau học bài định luật ôm trong đoạn mạch hỗn hợp

- Củng cố kiến thức về định luật ôm trong đoạn mạch hỗn tạp

1 Bài số 6.1 Tóm tắt

Trang 11

Tỉ số Rnt

R// =

40

10 = 4

2 - Bài số 6 2 SBT Tóm tắt

U = 6 V

I1 = 0,4 A

I2 = 1,8 A

-a, Vẽ sơ đồ ? b, R1 = ? Ω R2 = ? Ω Bài giải a, Có hai cách mắc: Cách1: R1 nối tiếp với R2 Cách 2 : R1 song song với R2 b, ta thấy Rtđ của điện trở nối tiếp lớn hơn Rtđ của

đoạn mạch song song: R1 + R2 = U / I1 = 15 (1) R1 R2 / ( R1 + R2 ) = U / I2 = 10/3 (2)

Từ (1) và (2) ta có R1 R2 = 50 Từ (1) và (3) => R1 = 10 Ω ; R2 = 5 Ω ( Hoặc R1 = 5 Ω ; R2 = 10 Ω )

3 - Hoạt động3: Giải bài tập số 6.3 - GV yêu cầu HS ghi tóm tắt - HS suy nghĩ giải bài tập - 1 HS lên bảng làm bài tập - HS thảo luận thống nhất lời giải 3- Bài tập 6.3 SBT Tóm tắt

UĐ = 6 V

IĐ = 0,5 A

U = 6 V

I = ? Bài giải Khi hai đèn mắc nối tiếp thì I = U / 2R = IĐ /2 = 0,25 A Vậy hai đèn sáng yếu hơn mức bình th-ờng vì dòng điện chạy qua đèn nhỏ

hơn cờng độ định mức của mỗi đèn 4 - Hoạt động4: Giải bài tập số 6.4 - GV yêu cầu HS ghi tóm tắt - HS suy nghĩ giải bài tập - 1 HS lên bảng làm bài tập 4 - Bài tập 6 4 SBT Tóm tắt

UĐ = 110 V

IĐ1 = 0,91 A

IĐ2 = 0,36 A

U = 220 V

-R1 + R2 ? Bài giải

Điện trở của các đèn lần luợt là:

R1 = UĐ / IĐ1 = 110 / 0,91 = 121 ( Ω )

Trang 12

R2 = UĐ / IĐ2 = 110 / 0,36 = 306 ( Ω )Khi hai đèn mắc nối tiếp thì điẹn trở của mạch là:

R = R1 + R2 = 121 + 306 = 427 ( Ω )Cờng độ dòng điện thực tế qua đèn là:

I = U / R = 220 / 427 = 0,52 ( A )

Ta nhận thấy IĐ2 < I < IĐ1 vậy không thể mắc nối tiếp hai đèn vào mạch

điện 220 V ( Nếu mắc thì đèn 1 không thểsáng lên đợc, còn đèn 2 có thể cháy )

- Nắm chắc các hệ thức trong đoạn mạch mắc song song

- Nắm chắc công thức định luật ôm và cách xác định từng đại lợng có trong các hệ thức của đoạn mạch song song

- Biết đợc phơng pháp giải bài tập của đoạn mạốngng song

V – HDVN:

- Giờ sau học chuyên đề “ điện trở – công thức điện trở ”

Chuyên Đề II

I mục tiêu :

- Chuyên đề Điện trở – công thức điện trở đợc dạy trong thời lợng 6 tiết Khi học

sinh chuyên đề này sẽ củng cố, đào sâu đợc các kiến thức sau:

+ Nắm đợc công thức điện trở, và các loại điện trở thờng dùng hiện nay

+ Nắm đợc sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài, tiết diện và phụ thuộc vào bản chất của dây dẫn

+ Nắm đợc các loại điện trở trong kỹ thuật

+ có kỹ năng đọc đợc giá trị điện trở trong kỹ thuật

+ Có đợc các kỹ năng giải các bài tập vật lý

+ Có thái độ tốt trong học tập môn vật lý

II Kế hoạch thực hiện :

Tiết 7: Sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn

Tiết 8: Sự phụ thuộc của điện trở vào tiết diện dây dẫn

Tiết 9: Sự phụ thuộc của điện trở vào vật liệu dây dẫn

Tiết 10: Biến trở - điện trở dùng trong kỹ thuật

Tiết 11: Công thức của điện trở

Tiết 12: Công thức của điện trở ( Tiếp theo )

Ngày giảng:

- Củng cố kiến thức về sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài của dây dẫn

Trang 13

- GV yêu cầu HS nhắc lại mối quan hệ

giữa điện trở với chiều dài của dây

- Điện trở của dây dẫn tỉ lệ thuận với chiều dài của dây dẫn R ~ l

Ta có hệ thức R1

R2 =

l1

l2

2 - Hoạt động2: Giải bài tập 7.1

2 Bài tập số 7.1 tóm tắt

ρ 1 = ρ 2

l1 = 2 m

l2 = 6 m -

R1

R2 = ? Bài giải

Vì điện trở của dây dẫn tỉ lệ thuận với chiều dài của dây dẫn , nên ta có:

R0 = 240/120 =2 ( Ω )

4 Bài tập 7.3 Tóm tắt

AM = MN = NB -

- GV cho HS thảo luận theo nhóm chọn 5 Bài tập 7.4

Trang 14

- Về nhà xem lại các bài tập đã chữa

- Giờ sau học tiếp chuyên đề “ điện trở – công thức điện trở ”

-Ngày giảng:

- Củng cố kiến thức về sự phụ thuộc của điện trở vào tiết diện của dây dẫn

giữa điện trở với tiết diện của dây

- Điện trở của dây dẫn tỉ lệ nghịch với tiết diện của dây dẫn R ~ 1

- GV cho HS thảo luận theo nhóm chọn

- GV yêu cầu HS ghi tóm tắt 4 Bài tập 8.3 Tóm tắt

S1 = 5 mm2

R1 = 8,5 Ω

Trang 15

Ngày giảng:

- Củng cố kiến thức về sự phụ thuộc của điện trở vào vật liệu làm dây dẫn

1 - Hoạt động1 Củng cố kiến thức – Làm bài tập trắc nghiệm

giữa điện trở với tiết diện của dây - Điện trở của dây dẫn phụ thuộc vào vật liệu làm dây R ρ

Trang 16

b, điện trở củacuộn dây là:

- Củng cố kiến thức về biến trở và hiểu biết thêm điện trong kỹ thuật

- Vận dụng đợc các hệ thức để giải các bài tập vật lý

Trang 17

1 - Hoạt động1 Giải bài tập 10.3

= 0,4.10-6 500 3 , 14 0 , 04

0,4 10−6 = 42 Ω

Biến trở chịu đợc dòng điện có cờng độ lớn nhất là: U = 6,7 V => I = U / R = 67 / 42 = 1,6 (A)

2 - Hoạt động2: Giải bài tập 10 5

3 Bài số10.6 SBT

U = 12 V

UV = 6 V

I = 0,5 A -

Trang 18

- Học sinh nắm vai trò của biến trở trong mạch điện là thay đổi giá trị cờng độ dòng

điện trong mạch điện

V – HDVN:

- Củng cố kiến thức về biến trở và công thức của điện trở

- HS thảo luận thống nhất

- Công thức tính điện trở của dây dẫn

Trang 19

trong mạch điện Biến trở có tác dụng làm thay đổi cờng độ dòng điện trong mạch

điện

2 - Bài số 11.1 SBT

R1 = 7,5 Ω

R2 = 4,5 Ω

IĐ = 0,8 A

U = 12 V

ρ = 0,1 10 - 6 Ω m

l = 0,8 m

-R3 = ?

S = ? Bài giải Điện trở của mạch điện RM là: RM = U/I = 12 / 0,8 = 15 Ω Điện trở của R là: R3 = RM - R1 - R2 = 15 - 7,5 - 4,5 = 3 Ω Tiết diện của dây R3 là : R3 = ρ l S

=> S = ρ l R3 = 0,1.10-6 0,8 3 = 0,29 mm2

3 - Hoạt động3: Giải bài tập 11.3 - GV yêu cầu HS ghi tóm tắt - HS suy nghĩ giải bài tập - 1 HS lên bảng làm bài tập - HS thảo luận thống nhất lời giải 3 - Bài số 113 SBT U1 = 6 V U2 = 3 V R1 = 5 Ω R2 = 3 Ω U = 9 V Rb = 25 Ω ρ = 0,1 10 - 6 Ω m

S = 0,2 mm2 = 0,2.10-6 m2

R = ? Ω I = ? Bài giải Cờng độ dòng điện qua đèn Đ1là: I1 = U1 / R1 = 6 / 5 = 1,2 A Cờng độ dòng điện đi đèn Đ2 là: I2 = U2 / R2 = 3 / 3 = 1 A Cờng độ dòng điện đi qua biến trở là: Ib = I1 - I2 = 1,2 - 1 = 0,2 ( A) Điện trở của biến trở là: Rb = U2 / Ib = 3 / 0,2 = 15 Ω Chiều dài của biến trở là: l = R b S ρ = 25 0,2 10−6 0,1 10−6 = 50 m

IV – Củng cố : - Học sinh nắm vai trò của biến trở trong mạch điện là thay đổi giá trị cờng độ dòng điện trong mạch điện - Nắm chắc công thức điện trở + R = ρ l S

Trang 20

+ I = U

R

V – HDVN:

- Giờ sau học tiếp chuyên đề “ Điện trở – công thức điện trở ”

- Củng cố kiến thức về biến trở và công thức của điện trở

1 - Hoạt động1 Giải bài tập 11.4

GV yêu cầu HS ghi tóm tắt

Rb = ? Ω

H = ? % Bài giảiKhi mắc đèn nối tiếp với biến trở thì dòng

điện của mạch IMạch = IĐ = 0,75 AHiệu điện thế của biến trở là

- GV yêu cầu HS suy nghĩ trả lời câu hỏi 2 - Bài số 11.5 SBTPhơng án đúng B

Trang 21

- 1 HS lên trả lời ( trọn phơng án đúng)

- HS thảo luận thống nhất phơng án đúng

- GV yêu cầu HS suy nghĩ trả lời câu hỏi

3 - Bài số 11.6 SBT

Phơng án đúng D

4- Hoạt động 4: giải bài tập 11.7

- Học sinh nắm vai trò của biến trở trong mạch điện là thay đổi giá trị cờng độ dòng

điện trong mạch điện

- Giờ sau học tiếp chuyên đề “ Công, Công suất - Định luật Jun Len xơ ”

Tiết 13: Công suất điện

Tiết 14: Công suất điện ( Tiếp theo )

Tiết 15: Điện năng – công của dòng điện

Tiết 16: Điện năng – công của dòng điện ( Tiếp theo )

Tiết 17: Định luật Jun – Len Xơ

Tiết 18: Định luật Jun – Len Xơ ( Tiếp theo )

Tiết 22: Sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng

Trang 22

Ngày giảng:

Tiết 13 : Công , công suất - định luật jun len xơ

- Củng cố kiến thức về công suất điện

- Vận dụng đợc các hệ thức để giải các bài tập vật lý về công suất điện

1 - Hoạt động1 Củng cố kiến thức – Làm bài 12.1

- GV yêu cầu HS nhắc lại kiến thức về

biến trở và công thức điện trở

* Công thức cồn suất điện:

P = U Itrong đó P là công suất điện ( w )

I = ?

R = ? Ω

Bài giải

a, 12 V là hiệu điện thế định mức cần đặt vào hai đầu bóng đèn để đèn sáng bình th-ờng Khi đó đèn tiêu thụ công suất định mức là 6W

b, Cờng độ định mức của đèn là:

I = P / U = 6 / 12 = 0,5 ( A )

c, Điện trở của đèn là :

R = U2 / P = 12 12 / 6 = 24 Ω

- GV yêu cầu HS đọc kỹ bài tập

- HS suy nghĩ để trả lời câu hỏi

- 1 HS đứng tại chỗ trả lời câu hỏi

Bài tập 12.3

Khi đó công suất của đèn lớn hơn và độ sáng của đèn sáng hơn lúc đầu vì chiều dài của sợi tóc bóng đèn ngắn đi nên điện trở của đèn tăng lên

Trang 23

- GV yêu cầu HS đọc kỹ bài tập viết tóm

- Củng cố kiến thức về công suất điện

- Vận dụng đợc các hệ thức để giải các bài tập vật lý về công suất điện

1 - Hoạt động1 Giải bài tập số 1

1 Bài tập Có hai bóng đèn với công suất

định mức là P1 = 40W và P2 = 60W ,

hiệu điện thế định mức nh nhau ngời ta

mắc nối tiếp hai bóng đèn này vào mạch

điện có cùng hiệu điện thế nh ghi trên

bóng đèn Tính công suất tiêu thụ của các

bóng đèn đó

Kí hiệu công suất tiêu thụ của các bóng

đèn khi mắc nối tiếp là P1' và P2' , ta có:

Trang 24

- 1 HS lên bảng làm bài tập giáo viên trợ

giúp học sinh làm bài

U

R  R

2 =

2 2

U

P (4)

Thay (3) và (4) vào (1) ta có: P1' =

2 1

U P

60.40

9,6

60 40   W

2 - Hoạt động2: Giải bài tập 2

Bài tập 2: Có hai bóng đèn ghi

40W-110V và 100W- 110V

a) Tính điện trở của mỗi đèn

b) Tính cờng độ dòng điện qua mỗi đèn

khi mắc song song hai bóng vào mạch

điện 110V Đèn náo sáng hơn?

c) Tính cờng độ dòng điện qua mỗi đèn

khi mắc nối tiếp hai bóng vào mạch điện

220V Đèn nào sáng hơn? Mắc nh thế có

hại gì không?

110

302,5 40

110

121 100

110

0,36 302,5

110 0,91 121

điện thế ở hai đầu của cả hai đèn là 220V , và cờng độ dòng điện qua hai đèn bằng nhau:

220

0,52 302,5 121

Trang 25

hơn bình thờng

- Học sinh nắm các công thức về công suất điện

- Có kỹ năng giải các bài tập tính công suất điện

- Biết so sánh công suất của các vật tiêu thụ điện

V – HDVN:

- Củng cố kiến thức về điện năng – công của dòng điện

1 – Hoạt động 1: Giải bài 13.1 SBT

1 Bài tập 13.1 SBT

Phơng án đúng B

2 – Hoạt động 2: Giải bài tập 13.2 SBT

2 Bài tâp 13.2 SBT

Phơng án đúng C

3 - Hoạt động3 Giải bài tập 13.3 SBT

RĐ = ? Ω

A = ? Bài Giải

Trang 26

Đề bài :

Một động cơ làm việc trong thời gian

30 phút dới hiệu điện thế 220V Khi

đó cờng độ dòng điện qua nó là 0,5A

Hiệu suất của động cơ là 75% Hãy

. 75%.198000

tp ci

ci tp

H A A

c) Năng lợng hao phí là 25% năng lợng tòan phần

- Củng cố kiến thức về điện năng – công của dòng điện

- Giáo dục ý thức học tập của HS

1 - Hoạt động1: Giải bài tập 13.4 SBT

Tóm tắt

U = 220 V

t = 15 ph = 900 s

A = 720KJ = 720000 J -

P = ?

I = ?

R = ? Ω

Trang 27

I = P / U = 800 / 220 = 3,64 A

Điện trở của bàn là :

R = U / I = 220 / 3,64 = 60,5 Ω

Đề bài 2 : Giữa hai điểm A, B có hiệu

điện thế 110V đợc mắc song song bóng

đèn Đ(220V-120W) và một điện trở R

C-ờng độ dòng điện trong mạch chính đo

đ-ợc 0,5A Bỏ qua sự phụ thuộc của điện trở

110 220 0,5

AB

U R I

o

U U

Đề bài: Khi mắc một bóng điện vào hiệu

điện thế 220V thì dòng điện chạy qua nó

có cờng độ là 455 mA

a) Tính điện trở và công suất của bóng khi

đó

b) Bóng này đợc sử dụng trung bình 5 giờ

trong một ngày Tính điện năng mà bóng

tiêu thụ trong 30 ngày theo đơn vị jun và

số đếm tơng ứng của công tơ điện

Tóm tắt

U = 220 V

I = 455mA = 0,455 A

t = 5 30 h -

Trang 28

P = UI = 220V 0,455A = 100Wb) Điện năng bóng đèn tiêu thụ :A= UIt = 220 0,455.540000 = 54054000J

Số đếm của công tơ điện tơng ứng :

54054000

15 3600000

J N

- Củng cố kiến thức về công, công suất, định luật Jun – Len xơ

- GV hệ thống lại kiến thức cho hS

- HS thảo luận thống nhất tham gia xây

dựng bài

+ Định luật : Nhiệt lợng tỏa ra ở dây dẫnkhi có dòng điện chạy qua tỉ lệ thuận với bình phơng cờng độ dòng điện , với điện trở của dây dẫn và thời gian dòng điện chạy qua

Q = 0,24I2Rt+ Hiệu suất bếp điện đợc tính theo công thức :

i tp

Q H Q



2 - Hoạt động2: Giải bài tập

Trang 29

Bài 1: Chứng minh : Trong một đọan

mạch gồm hai điện trở mắc nối tiếp thì

nhiệt lợng tỏa ra trên mỗi điện trở tỉ lệ

thuận với điện trở đó

Bài 2: Chứng minh: Trong một đọan

mạch mắc song song , nhiệt lợng tỏa ra ở

dây dẫn tỉ lệ nghịch với điện trở của dây

2 2

U t

U

t R

- Học sinh nắm công thức tính của định luật jun – Len xơ

- Học sinh biết đợc khi hai điện trở mắc nối tiếp thì :

2 2

U t

U

t R

V – HDVN:

- Củng cố kiến thức về công, công suất, định luật Jun – Len Xơ

- Giáo dục ý thức học tập, ý thức hợp tác nhóm

B - Chuẩn b I :

- GV : Giáo án + Sách bài tập vật lý + Bảng phụ

Trang 30

- HS : Vở ghi + Sách bài tập vật lý

C - tiến trình lên lớp :

I - ổ n định tổ chức : 9A:

II - KTBC : ( kết hợp trong giờ )

1 - Hoạt động1 Giải bài tập 16 – 17.1

- HS thảo luận thống nhất trọn phơng án

đúng

1 bài tập 16- 17.1 SBT

Phơng án đúng D

2 - Hoạt động2: Giải bài tập 16-17.2 SBT

- GV yêu cầu HS thảo luận thống nhất lời

phơng án đúng

2 Bài tập 16-17 2 SBT

Phơng án đùng B

Đề bài : Cho mạch điện nh sơ đồ

b) Dùng bếp điện để đun sôi 1 lít nớc có

nhiệt độ ban đầu là 25oC thì thời gian đun

sôi nớc là 30 phút Tính hiệu suất của

bếp, cho biết nhiệt dung riêng của nớc là

c = 4200J/kg.K

Qđ = RđIđ t = 484

2

100 60 6000

Nhiệt lợng mà bếp tỏa ra trong 30 phút

Q = Qb.30 = 13200.30 = 396000J Hiệu suất của bếp:

Trang 31

- Củng cố kiến thức về Công, Công suất - Định luật Jun Len xơ

Bài 1 : Một ấm điện khi hoạt động bình

thờng có điện trở R = 220 và cờng độ

Qi = mct o = 3.4200.(100o – 25o) = 945000 J

Nhiệt lợng mà ấm tỏa ra trong 20 phút:

Q = Q1.20 = 52800.20 = 1056000J Hiệu suất của bếp:

945000

89,5%

1056000

i Q H Q

b) Cờng độ dòng điện chạy trong mạch

c) Tính nhiệt lợng do bếp và do dây tỏa ra

trong một phút

5 1,7.10 0,085

10

d

l R

Qd = RdI2t = 0,085.(4,54)2.60 = 1053J

Bài 6: Một dây dẫn nhúng ngập trong 1 lít

nớc có nhiệt độ ban đầu 20oC Hỏi sau

bao lâu nớc sôi ? Biết hiệu điện thế giữa

hai đầu dây là 220V và cờng độ dòng điện

trong dây là 5A Bỏ qua nhiệt lợng do ấm

thu đợc và nhiệt lợng tỏa vào môi trờng

Giải:

Nhiệt lợng cần để 1 lít nuớc tăng từ 20oC lên đến 100oC :

Q = mc(t2 – t1) = 1.4200.(100 – 20) = 336000J

Nhiệt lợng này do dòng điện cung cấp

Q = UIt Vậy thời gian cần có :

Trang 32

336000

305, 45 220.5

Bài 1 : Hãy giải thích vì sao với cùng một

dòng điện chạy qua mà dây tóc của đèn

thì nóng lên tới nhiệt độ rất cao còn dây

dẫn nối với bóng đèn thì hầu nh không

nóng lên?

HS suy nghĩ trả lời câu hỏi

Giải:

Bóng đèn và dây dẫn nối bóng đèn vào nguồn điện đợc mắc nối tiếp nên cờng độ dòng điện qua dây dẫn và qua bóng đèn là

nh nhau Theo định luật Jun-Lenxơ thì nhiệt lợng tỏa ra trên vật dẫn thì tỉ lệ thuậnvới điện trở của vật dẫn đó

( Q= I2Rt ) , dây tóc bóng đèn có điện trở lớn nên nhiệt lợng tỏa ra nhiều làm nó có thể nóng sáng lên , trong khi đó dây nối

có điện trở nhỏ nên nhiệt lợng tỏa ra ít và

có thể truyền ngay cho môi trờng xung quanh , vì vậy dây dẫn hầu nh không nónglên

Bài 2: Ngời ta mắc hai điện trở R1 = R2

lần lợt bằng hai cách : nối tiếp và song

song rồi mắc vào mạch điện có hiệu điện

thế U = 100V

a) Tính dòng điện qua các điện

trở trong mỗi trờng hợp

Trang 33

- GV gọi 1 HS lên bảng làm bài tập

- GV tổ chức HS thảo luận

Q1 = Q2 = I1 R1t = 12.50.30.60 = 90000J+ khi R1 // R2 :

Q'1= Q'2 = I'1 R1t = 22.50.30.60 = 360000J

Từ 2 công thức ta có :

Vậy trờng hợp 2 nhiệt lợng tỏa ra trên mỗi

điện trở tăng 4 lần so với trờng hợp 1

Bài 3 : Dây tóc của bóng đèn ôtô có

điện trở khi thắp sáng là 24 Tính công dòng điện sản ra trên dây tóc trong 1 giờ ,biết hiệu điện thế của bóng đèn là 12V

Giải:

áp dụng công thức tính công của dòng

điện : A = UIMặt khác :

U I R

1 - Hoạt động1 Giải bài tập số 1

Bài 1 : Cho mạch điện nh sơ đồ:

3  

Điện trở của cả mạch điện là:

RTM = R + RĐ = 8 = 12 = 20

A

Trang 34

Ampe kế có điện trở không đáng kể, ngời

ta thấy kim của ampe kế chỉ 0,5A Tính:

a) Điện trở tòan mạch( bỏ qua điện trở

của nguồn điện và các dây nối)

b) Hiêu điện thế giữa hai dầu điện trở và

của đèn

c) Điện năng tiêu thụ của toàn mạch trong

thời gian 5 giờ

d) Đèn sáng bình thờng không ? Tại sao?

- GV hớng dẫn HS làm bài tập

b, Hiệu điện thế hai đầu điện trở là:

UR = I.R = 0,5 8 = 4(V)Hiệu điện thế hai đầu bóng đèn là:

UĐ = I.RĐ = 0,5.12 = 6(V)c) Điện năng tiêu thụ của toàn mạch là :

t = 5.3600 = 18000(s)

U = UR + UĐ = 4 + 6 = 10 (V)

A = UIt = 10.0,5.18000 = 90000(J) = 90 kJ

d, P =

3 12

- GV cho HS đọc đầu bài

Bài 2: Đờng dây từ mạng điện chung tới

một gia đình có chiều dài tổng cộng là 80

m và có lõi bằng đồng với tiết diện0,5mm2 Hiệu điện thế cuối đờng dây(tại nhà) là 220V Gia đình này sử dụngcác dụng cụ điện có tổng công suất là165W trung bình 4 giờ mỗi ngày Biết

điện trở suất của đồng là 1,7.10-8m.a) Tính điện trở của tòan bộ dây dẫn từmạng điện chung tới gia đình

b) Tính cờng độ dòng điện chạy trong dâydẫn khi sử dụng công suất đã cho trên c) Tính nhiệt lợng tỏa ra trên dây dẫn nàytrong 30 ngày theo đơn vị kWh

220  A

c) Nhiệt lợng tỏa ra trên dây dẫn trong 30 ngày

Q = I2Rt = 0,75 2,72.30.4.3600 =660960JTính ra kWh :

Q =

660960

0,1836

3600000  kWh

- GV cho HS đọc kỹ đầu bài

Bài 3 : Một bếp điện mắc vào hiệu điện

thế không đổi U = 220V , ngời ta đo

đợc cờng độ dòng điện qua bếp là 5A

Trang 35

a) Tính điện trở của bếpb) Tính công suất tiêu thụ của bếp

và nhiệt lợng tỏa ra ở bếp trong 40 phút

Giải:

a) Ap dụng định luật Ôm :

220 44 5

U R I

b) Công suất tiêu thụ của bếp:

P = UI = 220.5 = 1100W Nhiệt lợng tỏa ra ở bếp trong 40 phút:

Q = I2Rt = 52 44 2400 = 264.104J

- Học sinh nắm phơng pháp giải bài tập.

V – HDVN:

- Giờ sau học chuyên đề “ Công, Công suất - Định luật Jun Len xơ ”

- Củng cố kiến thức về Sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng

3 - Bài số 19 1 SBT

Phơng án đúng D

2 - Hoạt động 2: Giải bài tập 19 2

- HS thảo luận thống nhất chọn phơng án

3 - Bài số 19 2 SBT

Phơng án đúng D

3 - Bài số 19 3 SBT

Phơng án đúng D

- HS thảo luận thống nhất phơng án

3 - Bài số 19 4 SBT

Phơng án đúng D

- HS thảo luận thống nhất phơng án

3 - Bài số 19.5 SBT

Phơng án đúng B

Trang 36

IV – Củng cố :

- Học sinh nắm đợc cách sử dụng điện an toàn và các biện pháp tiết kiệm điện năng

V – HDVN:

- Về nhà xem lại các các nội dung đã ôn tập

- Giờ sau học chuyên đề “ Nam châm – Từ trờng ”

- Mô tả đợc từ tính của nam châm, xác định đợc các cực từ của nam châm

- Nhận biết sự tồn tại của từ trờng , xác định đợc chiều đờng sức từ

- Biết vận dụng qui tắc nắm tay phải xác định chiều đờng sức từ trong lòng ống dây

- Vận dụng đợc qui tắc bàn tay trái tìm chiều lực điện từ tác dụng lên dây dẫn có dòng

điện chạy qua

- HS biết vận dụng các hệ thức trên để giải các bài tập vật lý và giải thích đợc các hiệntợng có liên quan đến thực tiễn

- Rèn tính cẩn thận khi xác định chiều đờng sức từ , lực từ , dòng điện , các cực của nam châm

- Củng cố hệ thống lại các kiến thức về Nam châm vĩnh cửu

- Biết đợc các tiện ích của Nam châm vĩnh cửu trong cuộc sống và sản xuất

- Vận dụng kiến thức để giải thích đợc một số hiện tợng có liên quan trong thực tế

1 - Hoạt động1 ôn lại kiến thức

- HS trả lời các câu hỏi của GV

+ Nêu các tính chất từ của Nam châm ?

+ Nêu Cách xác định một vật bằng kim loại

có phải là một nam châm hay không

căn cứ vào một trong các đặc điểm nào ?

1 Tính chất từ của Nam châm :

- Bất kì nam châm nào cũng có hai từ cực.Khi để tự do, cực luôn chỉ hớng Bắc gọi làcực Bắc, còn cực luôn chỉ hớng Nam gọi

là cực Nam

- Khi đặt hai nam châm gần nhau, các từcực cùng tên đẩy nhau, các từ cực kháctên hút nhau

2 Cách xác định một vật bằng kim loại

có phải là một nam châm hay không căn cứ vào một trong các đặc điểm sau:

+ Có khả năng hút sắt hay bị sắt hút

Trang 37

Cách 1: căn cứ vào kí hiệu trên nam châmCách 2: Nếu nam châm bị mất các kí hiệu

có thể sử dụng một nam châm khác còn

kí hiệu các cực từ , cho chúng tơng tác với nhau

Cách 3 : Để Nam châm tự do , nó luôn luôn định hớng Bắc- Nam

2 - Hoạt động2: Giải bài tập số 1

- 1 HS đứng tại chỗ trả lời câu hỏi

2 Bài 1: Đa thanh kim loại đến gần một

cái đinh ghim , hiện tợng nào cho phép ta kết luận thanh kim loại là một nam châm?

Giải:

Khi đa thanh kim loại đến gần một đinh ghim , nếu thanh kim loại hút đinh ghim thì thanh kim loại là nam kim loại là nam châm , nếu không hút thì đó không phải là namchâm

3 - Hoạt động 3: Giải bài tập số 2

- 1 HS lên trả lời câu hỏi

trả lời

3 - Bài số 2 : Có hai thanh kim loại luôn

hút nhau bất kể đa đầu nào của chúng lại gần Có thể kết luận gì về từ tính của hai thanhkim loại này ?

đầu của một thanh thì chúng sẽ đẩy nhau

4 - Hoạt động4: Giải bài tập số 3

Giải:

Cách 1: Dựa vào một kim nam châm đã

biết cực Đa đầu thanh nam châm lại gần cực bắc của kim nam châm đã đợc gắn

tự do trên mũi nhọn , nếu thấy nó hút thì

đầu đa lại gần nó là cực nam, đầu còn lại

- Giờ sau học tiếp chuyên đề “ Nam châm – Từ trờng ”

Trang 38

- Củng cố hệ thống lại các kiến thức về tác dụng từ của dòng điện và Từ trờng

- Biết đợc cách xác định Từ trờng trong cuộc sống

1 - Hoạt động1 ôn lại kiến thức

- GV yêu cầu HS đứng tại chỗ trả lời

+ Nêu tác dụng từ của dòng điên ?

+ Nêu khái niệm về từ trờng ? Làm thế

nào để nhận biết đợc từ trờng ?

+ Nêu Cách nhận biết trong dây dẫn có

dòng điện hay không có thể căn cứ vào

tác dụng từ của dòng điện nh thế nào ?

+ Nêu Cách nhận biết trong vùng không

gian đó có từ trờng hay không căn cứ vào

tác dụng từ trờng lên kim nam châm thử

nh thế nào ?

1.Tác dụng từ của dòng điện:

Dòng điện chạy trong dây dẫn thẳng hay dây dẫn có hình dạng bất kì đều tác dụng lực ( gọi là lực từ) lên kim nam châm đặt gần nó Ta nói: Dòng điện có tác dụng từ

2 Từ tr ờng :

+ Không gian xung quanh nam châm , xung quanh dòng điện có khả năng tác dụng lực từ lên kim nam châm đặt trong

nó Ta nói không gian đó có từ trờng + Tại mỗi vị trí nhất định trong từ trờng của thanh nam châm hay của dòng điện , kim nam châm đều chỉ một hớng xác định+ Để nhận biết trong một vùng không gian có từ trờng hay không ngới ta dùng kim nam châm thử

3.Cách nhận biết trong dây dẫn có dòng điện hay không có thể căn cứ vào tác dụng từ của dòng điện

+ Đặt dây dẫn lại gần một kim nam châm

có thể quay tự do trên một mũi nhọn+Nếu thấy kim nam châm bị lệch khỏihứơng Bắc- Nam ban đầu thì kết luậntrong dây dẫn có dòng điện

+ Nếu tháy kim nam châm không bị lệch khỏi hớng Bắc - Nam ban đầu thì kếtluận trong dây dẫn không có dòng điện chạy qua

4.Cách nhận biết trong vùng không gian đó có từ tr ờng hay không căn cứ vào tác dụng từ tr ờng lên kim nam châm thử

+ Đa nam châm thử vào vùng khônggian cần kiểm tra

+ Nếu thấy kim nam châm bị lệch khỏi hớng Bắc - Nam ban đầu thì kết luận trong vùng không gian đó có từ trờng

Trang 39

+ Nếu kim nam châm không lệch khỏi hớng Bắc – Nam ban đầu thì kết luận trong vùng không gian đó không có từ trờng

5 - Bài số 22 1 SBT

Phơng án đúng B

trả lời

6 - Bài số 22 2 SBT

Đặt dây dẫn song song với Nam châm rồi cho hai đầu dây dẫn chập vào hai đầu pin Nếu kim Nam châm lệch khỏi hớng Bắc – Nam thì chứng tỏ quả pin này còn

điện Ngợc lại thì pin không còn điện

7 - Bài số 22 3 SBT

Phơng án đúng C

- HS thảo luận thống nhất phơng án trả lời

8 - Bài số 22 4 SBT

Đặt kim Nam châm gần dây dẫn Nếu kim Nam châm lệch khỏi hớng Bắc – Nam thì chứng tỏ dây dẫn có dòng điện, nếu kim Nam châm không lệch khỏi hớngBắc – Nam thì chứng tỏ dây dẫn không

có dòng điện

- Học sinh nắm đợc tác dụng từ của dòng điện và khái niệm về từ trờng.

- HS biết cách xác định từ trờng bằng kim Nam châm

V – HDVN:

- Củng cố hệ thống lại các kiến thức về từ phổ, đờng sức từ

- Biết đợc cách xác định chiều đờng sức từ

1 - Hoạt động1: ôn lại kiến thức đã học về từ phổ - đờng sức từ.

Trang 40

- Từ phổ là gì ? Từ phổ cho ta biết điều

gì ?

- Đờng sức từ cho ta biết điều gì ? ngời ta

quy ớc chiều đờng sức từ nh thế nào ? Bên

ngoài nam châm đờng sức từ có chiều nh

thế nào ?

1.Từ phổ:

Từ phổ cho ta một hình ảnh trực quan về từ trờng Có thể thu đợc từ phổ bằng cách rắc mạt sắt lên tấm bìa đặt trong từ trờng rồi gõ nhẹ cho các mạt sắt

tự sắp xếp trên tấm bìa

2 Đ ờng sức từ :

+ Đờng sức từ chính là hình ảnh cụ thể của từ trờng

+ Các đờng sức từ có chiều xác định ở bên ngoài nam châm , chúng là những đ-ờng cong có chiều đi ra từ cực Bắc và đi vào cực Nam của nam châm

2 - Hoạt động 2: Giải bài tập

- HS suy nghĩ trả lời

- 1 HS đứng tai chỗ trả lời

Bài 2 : Trong thí nhiệm về từ phổ , tại sao ng

ta không dùng mạt đồng hoặc mạt kẽm mà lại dùng mạt sắt ?

Giải

Đồng và kẽm là những chất có từ tính yếu Sắt có từ tính rất mạnh nên khi dùng mạt sắt đặt trong từ trờng , chúng sẽ bị nhiễm từ rấtmạnh Chính vì lí do này mà ngời ta

dùng mạt sắt để làm thí nghiệm về từ phổchứ không dùng mạt đồng hay kẽm

3 - Hoạt động 3: Giải bài tập 23.3 SBT

Bài 4: Có hai nam châm chữ U giống nhau

Cần phải sắp xếp và bảo quản chúng nh thế nào để có thể giử các nam châm đợc bền nhất ?

Giải

Các nam châm đợc sắp xếp sao cho các cực Nam và Bắc của hai nam châm hút chặt với nhau Khi bảo quản không đợc

để chúng va chạm với các vật khác hay nung nóng các nam châm

- Học sinh nắm khái niệm về đờng sức từ và chiều của đờng sức từ.

V – HDVN:

- Củng cố hệ thống lại các kiến thức về từ trờng của ống dây có dòng điện chạy qua

- Biết đợc cách xác định chiều đờng sức từ của ống dây có dòng điện chạy qua bằng

quy tắc nắm tay phải

Định dạng
Số trang	100
Dung lượng	2,89 MB