huong dan su dung phan mem soan nhac ENCORE

Nếu bạn muốn vào lại để sửa lời thì chuyển vào chế độ ghi lời và Click chuột dưới hàng lời nhạc, ô chữ nhật sẽ xuất hiện. Với bản nhạc có nhiều lời,bạn nên để mỗi lời trong một ô chữ nh[r]

Trang 1

Nguyễn Thành Minh – Trường TH Nguyễn trung Trực – TP Tân An – Long An

PHAÀN I

SƠ LƯỢC CHƯƠNG TRÌNH ENCORE 4.5.3

I Cửa sổ chính :

Sau khi mở chương trình Encore sẽ cho cửa sổ chính như hình (H1.1)

H1.1 Trên cửa sổ chính dòng nhạc mặc nhiên được định sẵn: - Hai khuông nhạc trên dòng nhạc hoặc hệ thống dành cho Piano (Khuông nhạc phía trên mang khoá Sol, khuông nhạc phía dưới mang khoá Fa) [Staves per system = 2] (H1.2)

- Số dòng nhạc định sẵn trong trang là 5 [Systems per page = 5]

- Ô nhịp định sẵn trong từng dòng là 3 [Measure per page = 3]

- Tất cả các điều kiện định trước ở trên đều có thể thay đổi dễ dàng để phù hợp tính chất từng bản nhạc (Sẽ được trình bày chi tiết ở phần 2 trong phần bài tập)

H1.2

Trang 2

II Các thành phần trên cửa sổ của Encore :

Trên cửa sổ chính của chương trình Encore 4.5.3 gồm có các phần :

+ 1: Thanh tiêu để (Title Bar)

+ 2: Thanh Menu (Menu Bar)

+ 3: Thanh thuộc tính (Ribbon Bar)

+ 4: Thanh công cụ (Tool Bar)

+ 5: Thanh cuộn dọc (Vertical Scroll Bar)

+ 6: Thanh cuộn ngang (Horizontal Scroll Bar)

+ 7: Màn hình chứa bản nhạc

1 Thanh tiêu đề : (Title Bar - H1.3)

- Thanh tiêu đề nằm phía trên, bên phải có các nút điều khiển phóng to thu nhỏ cửa

sổ

2 Thanh Menu 2 : (Menu Bar - H1.3)

- Thanh Menu chứa 8 mục điều khiển chính của chương trình Encore : File – Edit –

Notes – Measures – Score – View – Windows – Setup – Help

- Khi kích hoạt mục điều khiển có thể dùng chuột bấm vào mục cần chọn, nếu có các chữ có dấu gạch dưới các ký từ thì có thể dùng tổ hợp phím Alt + (phím ký tự có gạch dưới)

3 Thanh thuộc tính : (Ribbon Bar - H1.3)

- Thanh Ribbon có nút điều khiển giọng, âm thanh, ghi, xoá, chuyển trang

1 2 3

H1.3

4 Thanh công cụ : (Tool Bar - H1.4)

Thanh công cụ được đặt thẳng đứng, bao gồm nhiều thanh chức năng đặt chồng lên

nhau - Chỉ xuất hiện một trong các thanh (Thanh Notes - Thanh Clefs - Thanh Graphics - Thanh Epressons - Thanh Tools - Thanh Dynamics - Thanh Marks 1 - Thanh Marks 2 - Thanh Symbols - Thanh Guitar - Thanh Color)

H1.4

Trang 3

 Lưu ý : Trên thanh công cụ có hai nơi cần lưu ý : (H1.5)

- Khoảng trống 1: Bấm vào đây để dời thanh công cụ 1

- Hộp điều khiển 2: Bấm vào đây để chuyển đến từng thanh 2

cụ thể

a Thanh Graphics : (Đồ họa)

- Thanh đồ họa dùng để viết chữ

- Ghi hợp âm ở dạng chữ, dạng thế bấm hợp âm trên Guitar

- Vẽ đường thẳng, đường bao dạng tròn, vuông với các nét đậm, nhạt khác

nhau

b Thanh Clefs : (Khóa nhạc)

- Trên thanh khóa nhạc có các nút để ghi khóa nhạc: khóa Sol, khóa Fa, khóa Đô

c Thanh Color : (Màu)

- Thanh màu dùng để trang trí bản nhạc có nhiều màu sắc khác nhau

d Thanh Experession : (Sắc thái)

- Thanh sắc thái ghi chú cường độ tình cảm cần thể hiện trong một câu, một đoạn hay cả bài nhạc

e Thanh Mark 1, Mark 2 : (Dấu hiệu)

- Thanh dấu hiệu để ghi các dấu hóa bất thường cho các nốt phụ, dấu hiệu lượn, dấu

vê, dấu nhấn (được thể hiện trên các ô của thanh)

f Thanh Tools : (công cụ)

- Thanh công cụ tạo dấu nối cho các nốt nhạc

- Tạo các đường kẻ kết hợp với dấu tái đoạn

- Tạo các dấu vê, dấu rải

- Tạo dấu ghi cường độ

g Thanh Dynamics : (Cường độ)

- Thanh cường độ để ghi chú mức độ mạnh yếu của nốt nhạc

+ p = nhẹ pp = nhẹ vừa ppp = rất nhẹ

+ f = mạnh ff = mạnh vừa fff = rất mạnh

h Thanh Symbols : (ký hiệu)

Thanh ký hiệu để ghi các dấu: chấm lưu, hồi đoạn, Coda, dấu nhắc, các chữ số

5 Thanh cuộn dọc, thanh cuộn ngang, màn hình chương trình Encore

III Mở một tập tin mới :

- Để mở tập tin mới : [File  New] hoặc tổ hợp phím [Ctrl + N] Màn hình sẽ hiện

ra hộp thoại Choose Page Layout : [H1.6]

H1.5

Trang 4

- Trong phần Layout : (Phần này khi chúng ta chọn

Single Staves trong Staff Format thì cả 3 ô đều sáng lên

lưu ý các nghĩa của nó

- Staves per system: Số khuông nhạc trên dòng

nhạc

- Systems per page: Số dòng nhạc trong trang

- Measures per system: Số ô nhịp trên dòng nhạc

- Trong phần Staff Format:

- Định dạng khuông nhạc sẵn đó là: Dùng khuông

đơn (Single Staves), Piano hoặc Piano - Vocal

1 Staff Format : Định dạng khuông nhạc

a Single Staves : Khuông đơn, được dùng phổ biến

để ghi bản nhạc, phần này là phần hay dùng cho giáo viên

dạy nhạc phổ thông

- Ví dụ : Bài Đi cấy - Dân ca Thanh Hóa được viết bằng khuông đơn

H1.6

Trang 5

b Piano :

- Có 2 khuông nhạc trong một hệ thống, một khuông khóa Sol ghi bè cao và một

khuông khóa Fa ghi trầm Ví dụ: Bài Au revoir của Robert Burns được viết cho Piano,

bè cao viết khóa Sol, bè trầm viết ở khóa Fa

Trang 6

PHÇN 2

BÀI TẬP THỰC HÀNH

Để quý thầy cô làm quen với phần này (Bài tập thực hành viết nhạc trên Encore 4.5.3), tôi xin trình bày dưới dạng các bài tập mẫu từ dễ đến khó, chủ yếu nằm trong chương trình Âm nhạc của THCS Các bài tập sau nếu có trùng các thao tác với bài tập trước thì chúng tôi sẽ không nhắc lại để quý thầy cô có cơ hội vừa suy nghĩ vừa ôn lại bài

cũ Chúng tôi chỉ xin trình bày các bài tập được viết đơn giản trên Single Staves, còn dòng nhạc viết trên Piano hoặc trên Piano - Vocal thì quý thầy cô tự tìm hiểu

1 Bài mẫu 1 : Bài tập này để quý thầy cô nắm các thao tác ban đầu khi khởi động

Encore

- Khởi động vào chương trình Encore, màn hình ban đầu như sau: (H2.1)

- Cửa sổ Encore mặc nhiên xuất hiện như đã giới thiệu ở phần 1 Riêng thanh công

cụ chúng ta có thể di chuyển thế nào cho thuận lợi trong việc ghi nhạc

Trang 7

 Bấm OK màn hình mở ra dạng (H2.3)

H2.3

 Đã xuất hiện hình H2.3, hãy Click vào thanh notes ở notes móc đơn, kéo chuột đến khuông nhạc và Click vào (Nếu toàn là notes móc đơn thì Click hết notes này đến notes

khác, nếu có những loại hình notes khác thì phải Click lại ở thanh notes), chúng ta sẽ có tám notes từ Đô thấp đến Đô cao như sau : (H2.4)

Chọn số 1

Chọn Single Staves

H2.2

Trang 8

 Cần điều chỉnh cho đẹp hơn như bài mẫu, hãy làm thêm bước cuối cùng:

 Click chuột vào mũi tên trên thanh Ribbon để chuyển từ chế độ ghi chép sang

chế độ dời (H2.4) (thao tác này cũng cần phải lưu ý khi ghi chép muốn chỉnh sửa)

 Đưa dấu mũi tên chuột đến góc cao của các notes Đô thấp và Sol, bấm kéo rê để

điều chỉnh gạch nối nằm ngang sẽ có kết quả như trên

 Lưu ý:

 Nếu khi ghi bị phạm lỗi cần phải xóa để chữa lại, có thể làm bằng 02 cách:

- Click vào ô mang hình cục tẩy , lúc đó dấu mũi tên chuột có hình , cần

xóa notes nào hoặc lời nhạc nào thì để dấu ngay ở vị trí đó, click chuột để xóa

- Click vào ô mang dấu chuyển sang chế độ dời Bôi đen chỗ cần xóa bằng

cách rê chuột, bấm phím Delete để xóa

2 Bài mẫu 2 : (TĐN số 2 – Âm Nhạc lớp 7)

Click vào vị trí này

H2.4

Vị trí Click chuột để kéo rê lên

Trang 9

Trong bài tập này chúng ta thấy rằng chỉ khác bài mẫu 1 đó là thêm lời vào bản nhạc và có thêm ký hiệu dấu tái đoạn , Chúng ta chưa trình bày lời nhạc

 Mở Encore và chọn hộp thoại như sau:

Trang 10

 Để các khuông nhạc xích lại gần nhau ta làm như sau:

- Dùng thanh cuộn dọc dưa khuông nhạc thứ hai lên, đưa mũi tên chuột đến góc cao bên trái hoặc bên phải khuông nhạc, bấm giữ kéo rê lên cho gần khuông thứ nhất (tùy khoảng cách ta cần chọn), tương tự khuông 3 cũng vậy

- Để xác định chính xác khoảng cách chính xác giữa các khuông nhạc, chúng ta chọn

[Menu  View  Show/Hide rulers Centimeters ] Có nghĩa là vào View trên Menu, chọn Show/Hide, đặt rulers với chế độ Centimetert (Sau này các bước chỉ viết

tắt như dòng trên) Nếu chọn đặt thước thì phần điều chỉnh các khuông nhạc sẽ làm sau

Màn hình sẽ xuất hiện thước Centimet ngang và dọc như hình sau: (H2.6)

Trang 11

- Công việc cuối cùng là ghi dấu tái đoạn ở ô nhịp 1 và ô nhịp 4, chúng ta có thể làm theo hai cách như sau:

- Cách 1: Đặt vị trí con nháy hình gạch đứng ở ô nhịp 1 sau đó chọn: [Menu 

Measures  Barline Types] ( H2.7) Chọn dấu ở bên trái (Left Style)

H2.7 H2.8

- Tương tự như vậy ta đặt con nháy ở ô nhịp 4 cũng chọn [Menu  Measures 

Barline Types] (H2.8), chọn dấu ở bên phải (Right Style)

- Cách 2: Chúng ta vào ngay [Menu  Measures  Barline Types] chọn From

Measure từ 1 đến 4, Chọn dấu ở bên trái (Left Style), chọn dấu ở bên phải

(Right Style) Màn hình như hình : (H2.9)

- Cách này nhanh hơn cách 1, tuy nhiên phải đếm chỉ số ô nhịp chính xác

- Chúng ta đã hoàn tất bài mẫu 2

Trang 12

3 Bài mẫu 3 (TĐN số 8 – Âm Nhạc lớp 7)

CHÚ CHIM NHỎ DỄ THƯƠNG NHẠC PHÁP – LỜI VIỆT : HOÀNG ANH

- Bài này chúng ta sẽ trình bày lời nhạc, thêm ơ nhịp và thêm ký hiệu

- Chọn Choose Page Layout : Staves per system = 1

H2.9

Trang 13

(Sẽ có sự thay đổi ô nhịp ở khuông nhạc thứ 4)

- Tăng thêm vào khuông nhạc thứ 3 một ô nhịp chọn Add Measure trong Measure của thanh Menu [H2.10]

- Lúc này ô nhịp số 9 sẽ chuyển sang trang 2, còn trang 1 chúng ta vẫn thấy giữ nguyên

- Muốn chuyển ô nhịp 9 từ trang 2 sang khuông nhạc 4 của trang 1 ta làm như sau :

- Đặt con nháy ở khuông nhạc thứ 4 sau đó vào Menu

- [Menu  Score  Measure per System ] , chọn Set measures per system to =

Trang 14

 Lưu ý : Ghi các hình notes lên khuông nhạc, Notes đen có dấu chấm dôi thì bấm chuột ở ô có notes đen , bấm tiếp chuột ở dấu chấm dôi sau đó ghi lên khuông

- Chọn Barline Types trong Measure ở các ô nhịp 1, 4, 9 để ghi vạch nhịp

kép

- Ghi lời nhạc : Click vào Thanh công cụ cho đến xuất hiện thanh

Graphics (có thể vào [Windows  Palette  Graphics] ta cũng được thanh

Graphics

- Click vào biểu tượng chữ T, báo hiệu Encore đang ở chế độ ghi chép,

Trên thanh Menu chữ Notes đổi thành chữ Text (Encore đổi từ chế độ ghi notes

sang chế độ chi chữ Click vào Text, chọn Font sẽ xuất hiện như sau Hình

[H2.12]

- Chọn Font chữ, kiểu chữ, cỡ chữ, lúc này Click vào nơi muốn ghi lời chương trình hiện ra một ô chữ nhật dạng :

- Bấm chuột ở chấm đen và rê về phía phải để tạo vùng ghi lời

- Cuối cùng Vào Tools trên Thanh công cụ chọn dấu hồi để ghi vào phía trên vạch nhịp kép tương tự như ghi notes nhạc

 Lưu ý : Khi chép xong, ô chữ nhật sẽ biến mất Nếu bạn muốn vào lại để sửa lời

thì chuyển vào chế độ ghi lời và Click chuột dưới hàng lời nhạc, ô chữ nhật sẽ xuất hiện Với bản nhạc có nhiều lời,bạn nên để mỗi lời trong một ô chữ nhật để tiện cho việc chỉnh sửa

- Bạn có thể dời vị trí cả dòng lời một cách dễ dàng bằng cách Click vào mũi tên và bấm chuột vào lời nhạc rà đến vị trí thích hợp

Sau khi hoàn thành bài mẫu 3 hãy hoàn thành hai bài tập sau :

Bài tập 1: (TĐN số 5 – Âm Nhạc lớp 7)

H2.12

Trang 15

EM LÀ BÔNG HỒNG NHỎ – TRỊNH CÔNG SƠN

 Lưu ý : Bài này cần lưu ý khuơng nhạc 3 chỉ cĩ 3 ơ nhịp: vào Measure để xĩa

(Delete Measure); Chuyển nhịp

4

sang nhịp C [Measures  Time Signature  C]

chọn từ nhịp 1 đến 11

- Chọn số 1 và 2 ở Thanh Symbols, gạch các đường nối vàoThanh Graphics

để làm ký hiệu khung thay đổi

Bài tập 2 : (Trích nhạc Beethoven trong bản giao hưởng số 9 – Âm nhạc 7)

Ludwig Van Beethoven

Trang 16

- Bài này cĩ dấu nối giữa các notes: vào Tools chọn ơ , rê chuột đến Click vào

dưới 2 notes sẽ xuất hiện 2 dấu chấm, Click tiếp dưới 2 dấu chấm này sẽ cĩ dấu nối

Bài tập 3 : ( Âm nhạc 7)

MÁI TRƯỜNG MẾN YÊU – LÊ QUỐC THẮNG

Trang 17

- Vào Chooses Page Layout chọn: Single Stave với :

Systems per page = 8 Measures per system = 3

- Đổi nhịp: Vào [Measasures  Time Signature] chọn nhịp C từ nhịp 1 đến 24

- Bài này có một dấu hóa suốt Fa thăng ở khuông nhạc (Cung Em) vì vậy chúng ta

vào [Measures  Key Signature] Chọn đến Khóa 1 dấu thăng, từ nhịp 1 đến 24 [H2.13,

H2.14]

- Ghi giai điệu bản nhạc ở thanh Notes Muốn loại bỏ chức năng tự nối các notes

móc [Setup  Auto Guess/Beam].Muốn loại bỏ chức năng tự định vị notes nhạc [Setup

Trang 18

Nhạc và lời : Trương Quang Lục

Trang 19

- Muốn làm cho các notes móc nối lại với nhau  ta làm như sau :

bôi đen các notes đó vào bấm Ctrl + M hoặc [Notes  Beam Beam Group ]

- Ghi dấu nối hoặc dấu luyến vào Tools chọn để ghi

- Ghi lời nhạc vào Graphics chọn để ghi, đừng quên chọn Font thích hợp

- Sau khi hoàn thành bài mẫu 4 chúng ta cần hoàn thiện 3 bài tập sau:

- Bài tập 1: Bài Tuổi hồng của Trương Quang Lục (Âm Nhạc 8)

- Bài tập 2: Bài Tiếng chuông và ngọn cờ của Phạm Tuyên (Âm Nhạc 6)

- Bài tập 3: Bài Nụ cười - Nhạc Nga (Âm Nhạc 9)

- Tất cả các bài tập này, nếu có phần nào mới chúng tôi sẽ trình bày tóm tắt phía dưới, không nhắc lại các bước tương tự như các bài tập mẫu ở trên

Bài tập 2 :

Trang 20

 Lưu ý : Từ nhịp 1 đến nhịp 16 chọn Key Signature 01 dấu giáng, còn lại 2 dấu thăng

Trang 21

Bài mẫu 5 :

khóc h¸t chim s¬n ca

Nhạc và lời: Đỗ Hòa An

Trang 23

Bài mẫu này cần tạo dấu láy ngắn: của một số ô nhịp

Trước khi ghi hình notes cần phải tắt Auto Space, Auto Guess/Beam trên Setup

- Ví dụ : Ở ô nhịp 1, ta ghi cả 5 notes nhạc lên sau đó muốn chuyển notes La thành

La có dấu láy ngắn như trong bài ta làm như sau :

- Bôi đen note La đầu tiên để tạo dấu láy, vào [Notes  Make Grace/Cue] đặt

Grace Note với Scale duration by 2%[H2.15], nếu lỡ thao tác sai muốn lấy lại hình

dạng note cũ chọn Standard Note

 Lưu ý : Có những trường hợp Encore không nhận là dấu láy ngắn, khi chọn Grace Note sẽ không chấp nhận Lúc này phải chọn Cue Note, Encore sẽ không cho dấu gạch chéo ở note tạo dấu láy, muốn gạch chéo có thể vào Graphic của thanh công cụ

H2.15

Trang 24

Bài tập 1: Hãy hoàn thành bài "Bóng dáng một ngôi trường" của Hoàng Lân

Trang 25

Nguyễn Thành Minh – Trường TH Nguyễn trung Trực – TP Tõn An – Long An

Bài tập 2 : Hoàn thành bài: "Cụ gỏi miền đồng cỏ" của Peter Ilyich Tchaikovsky

Cô gái miền đồng cỏ

Nhạc : P.I Tchaikovxky Phỏng dịch lời : Võn Đụng

Trang 26

 Lưu ý : Bài này có một số ký hiệu: dấu ngân vào thanh Simbols, còn các ký hiệu lớn dần hoặc nhỏ dần vào thanh Rraphics, nếu dấu lớn dần ta chọn xong đặt vào vị trí kéo rê chuột về phải, còn dấu nhỏ dần thì kéo rê chuột về bên trái

Tiêu đề	Hướng dẫn sử dụng phần mềm soạn nhạc Encore
Tác giả	Nguyễn Thành Minh
Trường học	Trường TH Nguyễn Trung Trực
Thể loại	Hướng dẫn
Thành phố	Tân An

Định dạng
Số trang	30
Dung lượng	1,36 MB