Làm sao không thú vị, khi rất có thể một ngày nọ bạn bước lên bục giảng, nhìn bao quát xuống lớp, ngạc nhiên nhận ra toàn những gương mặt quen, nào là người bạn thân thiết thuở học trò, [r]
Trang 1Tản mạn về nghề giáo
Mỗi năm, cứ đến ngày 20 tháng 11, chúng ta lại thấy bồi hồi, thấy xôn xao niềm vui và hân hoan niềm kiêu hãnh Bởi một điều thật giản dị mà cũng thật ý nghĩa – chúng ta là những người thầy, là những người làm thầy – một nghề được cả xã hội trân trọng và tôn vinh Nhưng 20 tháng 11 hàng năm không chỉ là ngày của những lời chúc đẹp, những bó hoa tươi, những tấm lòng tri ân ấm áp Đó còn là dịp để mỗi chúng ta có điều kiện suy ngẫm thêm về con đường mình đang đi, về nghề nghiệp mà mình đã lựa chọn và theo đuổi Để rồi, “ngộ” ra thật nhiều điều… Trước hết phải nói rằng, nghề thầy giáo đem lại cho chúng ta không ít niềm vui
Đó là niềm vui của những người có kiến thức, có cơ hội để sẻ chia, truyền đạt vốn kiến thức của mình cho những người khác, và đặc biệt nếu được lắng nghe trong niềm trân trọng, niềm vui ấy sẽ lớn lên thành niềm hạnh phúc Với giáo viên Trường Chính Trị - những người thường xuyên phải di chuyển từ nơi này đến nơi khác – lại còn có vô số lý do để thú vị với nghề Làm sao không thú vị, khi về với địa phương nào, dù tới nông thôn hay lên miền ngược, ở đâu cũng có người nhận
ra mình, cũng có thể nghe những tiếng “chào thầy, chào cô” quen quen, là lạ Làm sao không thú vị, khi rất có thể một ngày nọ bạn bước lên bục giảng, nhìn bao quát xuống lớp, ngạc nhiên nhận ra toàn những gương mặt quen, nào là người bạn thân thiết thuở học trò, nào là người hàng xóm lâu năm, thậm chí còn có cả người thầy giáo dạy mình năm xưa nay mái đầu đã điểm bạc…
Là một giáo viên trẻ, công tác tại Trường Chính trị - nơi đa số học viên là những người lớn tuổi, những người đến từ thực tiễn, trưởng thành trong thực tiễn, có vốn sống và sự trải nghiệm phong phú, tôi nhận ra rằng nghề giáo nhọc nhằn biết bao
Ai đó đã nhầm lẫn chăng khi nói rằng giáo viên là nghề nhàn hạ, dư dả về thời gian? Thực ra, lao động của nghề dạy học hết sức công phu Chúng ta làm chủ bục giảng nhưng không phải là “ông vua” của bục giảng Chúng ta phải chịu trách nhiệm với từng câu nói, từng nhận định của mình trước học viên Vì vậy, để có một bài giảng hay, giàu sức thuyết phục, người giáo viên nào cũng phải đổ mồ hôi cho từng trang giáo án, thao thức với từng luận điểm, luận cứ, trăn trở, tìm tòi các
ví dụ
Trang 2Đôi khi trong sự nhọc nhằn, không phải không có lúc chúng ta cảm thấy mệt mỏi Thậm chí không tránh khỏi những giây lát chạnh buồn, bởi đâu phải bao giờ điều ta dày công chuẩn bị và nói ra một cách tâm huyết cũng được người nghe chia sẻ hết lòng Thi thoảng, trong cuộc mưu sinh “cơm, áo, gạo, tiền”, cũng
có đôi phút bỗng dưng ta khát khao được làm một cánh chim bay vào trời rộng, vùng vẫy, khoáng đạt Nhưng đó chỉ là những khoảnh khắc nhất thời Giáo viên trẻ chúng ta vẫn rất yêu nghề Chúng ta tin vào tương lai rạng rỡ của nhà trường, tin vào sự lãnh đạo sâu sát của Đảng ủy và Ban giám hiệu nhà trường, tin vào thế hệ các cô chú đi trước, tin vào ngọn lửa nhiệt tình vẫn đang được truyền từ trái tim đến trái tim
Con đường chúng ta đang đi có núi cao, đèo sâu nhưng cũng có trời xanh, biển rộng Hãy bước những bước chân quả quyết trên hành trình không mệt mỏi ấy để hằng năm, cứ mỗi dịp 20 tháng 11 về, lòng ta lại “xôn xao niềm vui”, “hân hoan niềm kiêu hãnh” - Niềm vui và sự kiêu hãnh của những người thầy!
Trang 3Tôn sư - Trọng đạo xưa và nay
Dân tộc ta có truyền thống “tôn sư trọng đạo” Thời phong kiến, trong bậc thang giá trị, nhà giáo xếp sau vua nhưng trước cha mẹ: “Quân – Sư – Phụ”
Với vinh dự và trọng trách ấy, nhiều nhà giáo đã làm rạng rỡ non sông đất nước như Chu Văn An, Nguyễn Bỉnh Khiêm và Nguyễn Tất Thành, tức Chủ tịch Hồ Chí Minh kính mến của chúng ta
Dưới chế độ mới, nhà giáo được vinh danh “kỹ sư tâm hồn”, nghề dạy học là
“nghề cao quý nhất trong các nghề cao quý” Lớp lớp nhà giáo đã đóng góp xứng đáng cho sự nghiệp “trồng người” và khi Tổ quốc cần họ cũng sẵn sàng xả thân vì độc lập, tự do
Tuy nhiên, do đất nước trải qua chiến tranh, qua nhiều thời kỳ với nhiều khó khăn, thử thách, nhà giáo VN cũng trải qua nhiều bước thăng trầm Thời bao cấp, cũng như các nghề khác, nhà giáo không thể sống được bằng nghề, phải làm thêm nhiều công việc khác không liên quan gì đến dạy học để kiếm sống
Xã hội không mặn mà với sự học, sinh viên thi vào trường sư phạm chỉ là “chuột chạy cùng sào” Nền kinh tế khủng hoảng kéo theo đạo học suy vi, nhiều nhà giáo
bỏ dạy về nhà nuôi heo gà, vá xe đạp, đạp xích lô… Hình ảnh người thầy có phần
bị mai một
Đất nước đổi mới, kinh tế phát triển, nghề dạy học được trả lại đúng vị trí Đời sống nhà giáo ngày càng khá giả, sinh viên sư phạm được miễn học phí, trường sư phạm thu hút tài năng do đó chất lượng đội ngũ giáo viên ngày càng cao Nhà nước, xã hội lấy ngày 20/11 hằng năm làm Ngày nhà giáo VN để tôn vinh nhà giáo
Là nhà giáo dù giảng dạy ở cấp học nào thì cũng đã từng là học trò trước khi bước lên bục giảng Nhờ có công lao của bao thế hệ thầy cô giáo mới có thế hệ nhà giáo hôm nay “Trọng thầy mới được làm thầy” Nếu để mất đi sự kính trọng đó thì phải
tự trách mình trước
Trong cơ chế thị trường, không ít nhà giáo đánh mất nhân cách, lòng tự trọng, tự biến mình thành “người bán chữ” lạnh lùng, sòng phẳng có khi đến mức tàn nhẫn
Có giáo viên coi học sinh như cái máy ATM để thoả sức rút tiền; họ bán điểm, bán
đề thi, đáp án, bán danh hiệu thi đua, gạ tình đối với học sinh
Có người nói đó chỉ là “con sâu làm rầu nồi canh” Là người trong ngành, tôi thấy không phải chỉ là một con sâu nữa mà có nhiều con sâu Vì thế, một số học sinh, cha mẹ học sinh nhìn nhà giáo với con mắt khác, truyền thống “tôn sư trọng đạo”
bị tổn thương Nguyên nhân do đâu? Rõ ràng phải tìm nguyên nhân chủ quan từ phía nhà giáo
Trang 4Nhưng theo tôi, cũng phải kể đến nguyên nhân khách quan từ phía học sinh và cha
mẹ học sinh đã góp phần làm hư hỏng thầy cô giáo Có người coi dạy học cũng như nghề đi buôn, cũng mặc cả, trả treo, thêm bớt
Có người đặt giá với thầy cô giáo: “Thầy làm sao cho con tôi đậu tốt nghiệp loại giỏi, tôi xin gửi thầy 5 vé” Họ dùng tiền tài, vật chất để mua điểm, mua bằng Có
“cầu” ắt có “cung”, nhiều nhà giáo đã “bán linh hồn cho quỷ”…
Sự quý mến thầy cô vì thế cũng khác xưa, ngày 20/11 học sinh chỉ tặng quà cho giáo viên chủ nhiệm và giáo viên dạy các môn chính còn giáo viên thể dục, quân
sự không ai nhớ tới
Quà tặng không chỉ hoa mà rất thực dụng: Ấm chén, xoong nồi, bếp ga, mỹ phẩm,
cả áo dài, quần lót… Có học sinh nọ thấy mọi người đối xử không công bằng với thầy cô, nên đã đến thăm và tặng quà cho thầy giáo dạy thể dục
Lần đầu tiên được nhận quà, thầy giáo rất xúc động coi đó là kỷ niệm đáng nhớ nhất Tình cảm chân thành như em học sinh nọ không phải là ít nhưng tính thực dụng, vụ lợi khi tặng quà cho thầy cô cũng không phải là cá biệt Vì thế, có giáo viên đã phải cầu xin trên báo chí: Ngày 20/11 xin đừng tặng quà cho chúng tôi
Mong muốn của những người thầy chúng tôi là trả lại môi trường trong sáng, vô tư cho nhà trường và thầy cô giáo Điều đó đòi hỏi sự phấn đấu của nhà giáo và sự hưởng ứng của học sinh, cha mẹ học sinh và xã hội
Chúng ta đang chống tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục bằng nhiều biện pháp như chấn chỉnh dạy thêm, học thêm, ngăn chặn “phao” trong các
kỳ thi… nhưng đó chỉ mới là chống cái ngọn
Xin hãy chống tiêu cực ngay trong tư tưởng giáo viên, trong tư tưởng học sinh, cha
mẹ học sinh, trả lại tình cảm thầy – trò đúng nghĩa của nó
Trang 5TÔI LÀM NHÀ GIÁO
Những ngày tháng 11 đang về, mang theo không khí náo nức đón chào Ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11 Giữa không khí náo nức ấy, với niềm vui, sự tự hào vì cũng
là một nhà giáo, tôi không khỏi bồi hồi và nhớ lại những kỷ niệm đã qua – những
kỷ niệm để tôi là một nhà giáo như hôm nay Khi còn nhỏ, có lẽ ước mơ trở thành nhà giáo của tôi mờ nhạt lắm, tôi cũng chẳng còn nhớ mình có ước mơ đó hay không nữa Cho đến khi tôi gặp cô Cô là cô giáo dạy văn cấp 2, còn tôi là một học sinh thích đọc trước những bài văn của các lớp trên đến kỳ lạ Chính vì vậy mà trong giờ dạy văn của cô, tôi thường đứng ngoài cửa sổ để nghe cô giảng bài Một hôm, trong lúc tôi đang chăm chú lắng nghe, bỗng mấy anh chị trong lớp quay ra trêu chọc tôi Cảm giác của tôi lúc đó thật buồn, tôi cúi gầm mặt, bỏ đi, nước mắt tôi trào ra, lăn dài trên hai má Bỗng trong lớp không còn nghe tiếng cô giảng bài nữa Chiều đó, trong giờ ra chơi, cô đã đến bên tôi, bằng cử chỉ ân cần, giọng nói
ấm áp, cô động viên tôi thật nhiều Với sự ân cần của cô đã làm tôi tự tin hơn trong cuộc sống cũng như trong học tập Và cũng từ cô mà ước mơ được làm nghề giáo
cứ lớn dần trong tôi Tôi đã ước mơ trở thành một giáo viên để đi đến vùng miền núi cao, mang tình yêu thương và kiến thức đến cho các em nhỏ Và ước mơ đó cũng là hành trang để tôi vào Đại học Bốn năm đại học, tôi đã được học nhiều thầy cô tâm huyết với nghề Và điều đặc biệt là tôi được học thầy và gặp thầy Thầy bước vào lớp, với dáng người khỏe khoắn, một tay xách cặp, cũng từ bàn tay
ấy thầy bắt đầu thực hiện các thao tác của một giảng viên Chỉ trong một thời gian ngắn, khi thầy bắt đầu giảng bài, cả lớp trở nên yên lặng và chăm chú đến kỳ lạ Còn tôi, buổi đầu học thầy, tôi không ghi được nhiều, tôi chăm chú nghe và quan sát từng cử chỉ, hành vi của thầy Và có lẽ thầy biết tôi đang nghĩ gì, nên thỉnh thoảng thầy lại nhìn về phía tôi và nở nụ cười hiền Tôi ngưỡng mộ thầy lắm Từ thầy, và từ những buổi đi hoạt động tình nguyện ở làng trẻ mồ côi, ở trung tâm chăm sóc trẻ khuyết tật cùng nhóm sinh viên, ước mơ của tôi càng được nung nấu Tôi ra trường, thật may mắn khi tôi đạt ước mơ của mình – Tôi được làm “nghề giáo” Tôi làm nghề giáo nhưng không phải là nghề “gõ đầu trẻ” mà là nghề như bạn bè tôi nói đùa là nghề “gõ đầu già”, đó là một thuận lợi nhưng cũng có nhiều khó khăn Tôi về công tác ở Trường Chính trị Nghệ An, sống giữa môi trường nhà giáo Một môi trường ấm cúng có sự chia sẻ, động viên của mọi người Ở đây,
Trang 6niềm tin như được chắp thêm cánh Ở đây, trong tôi nghề giáo càng thiêng liêng hơn, cao qúy hơn Được sự quan tâm, giúp đỡ của thầy cô trong khoa, sau gần một năm đi nghe giảng, soạn bài, giảng thử, tôi bước lên bục giảng Tôi vẫn còn nhớ rất
rõ ngày ấy, lớp ấy, nhớ cả đồng chí học viên ngồi bàn đầu với mái tóc hoa râm, cặp kính cận dày cùng với gần 100 mái đầu sợi bạc, sợi đen khác ngước mắt nhìn cô giáo trẻ Lúc này, tôi đọc được trong mắt họ nghĩ gì - nghĩ như tôi trước đây đã nghĩ về thầy Mất 10 phút ổn định, lúng túng, tôi bắt đầu giảng và quên đi những cảm giác ban đầu Buổi giảng kết thúc với những hồi hộp nhất định, tôi nhận được nhiều sự góp ý, động viên của các anh chị học viên trong lớp Họ đã tiếp cho tôi niềm tin và tôi thấy yêu nghề hơn Tôi vào “nghề” đã tròn 6 năm, 6 năm với những
kỷ niệm vui buồn lẫn lộn, những thông cảm, sẻ chia của đồng nghiệp, của học viên 6 năm làm nghề giáo ấy tôi đã tự tin hơn nhiều khi đứng trên bục giảng, khi tiếp xúc với học viên Tự tin bởi tôi hiểu rằng chỉ có sự tự tin vào bản thân mình mới mang đến sự thành công trong công việc và cuộc sống 6 năm làm nghề giáo,
là 6 năm đáng nhớ, 6 năm làm tôi thêm yêu quý nghề giáo 6 năm để tôi nhìn lại và
cố gắng nhiều hơn nữa trong nghề giáo của mình, để cảm ơn cuộc đời, cảm ơn những người đã tin tưởng tôi, những người đã cho tôi niềm tin làm nhà giáo./