- Dân cư phân bố không đồng đều ngay cả ở các vùng cùng dạng địa hình như: + Ở các vùng đồng bằng: vùng đồng bằng sông Hồng có mật độ dân số cao hơn vùng đồng bằng sông Cửu Long (dẫn ch[r]
Trang 1UBND TỈNH BẮC NINH
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH
NĂM HỌC 2011 – 2012
MÔN THI: ĐỊA LÝ – LỚP 9 – THCS
Thời gian làm bài: 150 phút( Không kể thời gian giao đề)
Ngày thi 20 tháng 3 năm 2012
================
Câu I (4,0 điểm):
1/ Chuyển động tự quay quanh trục của Trái Đất sinh ra những hệ quả địa lý nào?
2/ Một máy bay cất cánh tại sân bay Tân Sơn Nhất (Việt Nam) lúc 6 giờ sáng ngày 01/02/2012 đến Luân Đôn Sau 12 giờ bay thì máy bay hạ cánh Tính giờ và ngày tại các địa điểm sau tương ứng với giờ máy bay hạ cánh tại Luân Đôn
Vị trí Tôkyo Newdeli Sydney Washington LosAngeless
Câu II (4,0 điểm):
Cho bảng số liệu sau đây: Mật độ dân số các vùng nước ta năm 2006
Địa phương Mật độ dân số (người/km 2 )
Trung du và miền núi Bắc Bộ + Đông Bắc
+ Tây Bắc
119 148 69 Duyên hải Miền Trung
+ Bắc Trung Bộ + Duyên hải Nam Trung Bộ
204 207 200
Hãy nêu nhận xét và giải thích về sự phân bố dân cư của các vùng nước ta năm 2006 ?
Câu III (6,0 điểm):
Cho bảng số liệu: Cơ cấu GDP nước ta thời kì 1991 – 2007 (đơn vị: %)
Nông, lâm, ngư nghiệp 40,5 27,2 25,8 23,3 21,0 20,3 Công nghiệp - xây dựng 23,8 28,8 32,1 38,1 41,0 41,5
1/ Em hãy vẽ biểu đồ thích hợp nhất thể hiện sự chuyển dịch cơ cấu GDP nước ta thời kì 1991 – 2007 2/ Dựa vào bảng số liệu và biểu đồ đã vẽ, em hãy nhận xét về cơ cấu và sự chuyển dịch cơ cấu GDP nước ta thời kì 1991 – 2007
Câu IV (6,0 điểm):
1/ Nêu các thế mạnh kinh tế chủ yếu của vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ?
2/ Tại sao trung du Bắc Bộ là địa bàn đông dân và phát triển kinh tế - xã hội cao hơn miền núi Bắc Bộ? 3/ Nhờ những điều kiện thuận lợi gì mà cây chè ở Trung du và miền núi Bắc Bộ chiếm tỉ trọng lớn về diện tích và sản lượng so với cả nước?
Hết -(Đề thi gồm 01 trang)
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 2SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH
NĂM HỌC 2011 - 2012
MÔN THI : ĐỊA LÝ – LỚP 9 – THCS
Ngày thi 20 tháng 3 năm 2012
==============
Câu I( 4,0 điểm):
1/ Chuyển động tự quay quanh trục của Trái Đất sinh ra những hệ quả địa lý nào?
2/ Một máy bay cất cánh tại sân bay Tân Sơn Nhất (Việt Nam) lúc 6 giờ sáng ngày 01/02/2012 đến Luân Đôn Sau 12 giờ bay thì máy bay hạ cánh Tính giờ và ngày tại các địa điểm sau tương ứng với giờ máy bay hạ cánh tại Luân Đôn
Vị trí Tôkyo Newdeli Sydney Washington LosAngeless
I 1 Hệ quả của chuyển động tự quay quanh trục của Trái Đất
- Hiện tượng ngày và đêm kế tiếp luân phiên nhau ở khắp nơi trên trái đất
- Mọi vật chuyển động trên bề mặt Trái Đất đều có sự lệch hướng
- Giờ trên Trái đất và đường chuyển ngày quốc tế
0,50 0,50 0,50
2 Vị trí Tôkyo Newdeli Sydney Washington Los Angeless
Kinh độ 1350Đ 750Đ 1500Đ 750T 1200T Giờ 20 giờ 16 giờ 21 giờ 6 giờ 3 giờ Ngày 1/2/2012 1/2/2012 1/2/2012 1/2/2012 1/2/2012
2,50
Câu II (4,0 điểm):
Cho bảng số liệu sau đây:
Mật độ dân số các vùng nước ta năm 2006
Địa phương Mật độ dân số (người/km 2 )
Trung du và miền núi Bắc Bộ + Đông Bắc
+ Tây Bắc
119 148 69 Duyên hải Miền Trung
+ Bắc Trung Bộ + Duyên hải Nam Trung Bộ
204 207 200
Hãy nêu nhận xét và giải thích về sự phân bố dân cư của các vùng nước ta năm 2006 ?
II *Nhận xét và giải thích:
Đặc điểm phân bố dân cư giữa các vùng của nước ta không đồng đều:
- Những vùng có mật độ dân số cao hơn mật độ dân số trung bình cả nước (dẫn chứng), những vùng có mật độ dân số thấp hơn mật độ dân số trung bình cả nước (dẫn chứng)
- Dân cư phân bố chưa hợp lí giữa đồng bằng với miền núi, cao nguyên
+ Ở các vùng đồng bằng có mật độ dân số cao hơn miền núi và cao nguyên (dẫn chứng) vì: Các vùng đồng bằng có nhiều điều kiện thuận lợi như: địa
0,25 0,75 0,50 0,50
Trang 3hình đồng bằng, đất đai màu mỡ…; kinh tế - xã hội phát triển hơn…
+ Vùng miền núi, cao nguyên có nhiều khó khăn như: địa hình hiểm trở, đi lại khó khăn, kinh tế- xã hội chậm phát triển…
- Dân cư phân bố không đồng đều ngay cả ở các vùng cùng dạng địa hình như:
+ Ở các vùng đồng bằng: vùng đồng bằng sông Hồng có mật độ dân số cao hơn vùng đồng bằng sông Cửu Long (dẫn chứng) vì: đồng bằng sông Hồng
có lịch sử khai thác sớm hơn đồng bằng sông Cửu Long, trình độ phát triển kinh tế - xã hội cũng cao hơn…
+ Ở các vùng núi: vùng Đông Bắc có mật độ dân số cao hơn vùng Tây Bắc (dẫn chứng) vì: Đông Bắc có địa hình thấp hơn, điều kiện tự nhiên thuận lợi hơn, có trình độ phát triển kinh tế - xã hội cao hơn…
0,50 0,50 0,50 0,50
Câu III (6,0 điểm)
Cho bảng số liệu:
Cơ cấu GDP nước ta thời kì 1991 – 2007 (đơn vị: %)
Nông, lâm, ngư nghiệp 40,5 27,2 25,8 23,3 21,0 20,3
Công nghiệp - xây dựng 23,8 28,8 32,1 38,1 41,0 41,5
1/ Em hãy vẽ biểu đồ thích hợp nhất thể hiện sự chuyển dịch cơ cấu GDP nước ta thời kì 1991 – 2007 2/ Dựa vào bảng số liệu và biểu đồ đã vẽ, em hãy nhận xét về cơ cấu và sự chuyển dịch cơ cấu GDP nước ta thời kì 1991 – 2007
II 1 Vẽ biểu đồ:
- Biểu đồ thích hợp nhất là biểu đồ miền
- Yêu cầu:
+ Chia đúng khoảng cách năm
+ Chia đúng tỉ lệ của từng miền, ghi giá trị và chú giải cho từng miền
+ Có đơn vị, tên biểu đồ
(Lưu ý: sai mỗi khoảng cách năm hoặc thiếu giá trị, đơn vị, chú giải trừ 0,5 điểm)
3,00
2 Nhận xét:
* Về cơ cấu:
- Năm 1991:
+ Nông – lâm - ngư nghiệp chiếm tỉ trọng cao nhất (40,5%) + Dịch vụ chiếm tỉ trọng cao thứ hai (35,7%)
+ Công nghiệp – xây dựng chiếm tỉ trọng thấp nhất (23,8%)
- Năm 1995, 1997, 2001 + Dịch vụ chiếm tỉ trọng cao nhất(DC) + Công nghiệp xây dựng chiếm tỉ trọng cao thứ 2(DC) + Nông – lâm - ngư nghiệp chiếm tỉ trọng thấp nhất(DC)
- Năm 2005, 2007:
+ Công nghiệp – xây dựng chiếm tỉ trọng cao nhất (DC) + Dịch vụ chiếm tỉ trọng cao thứ hai (DC)
0,50
0,50
0,50
Trang 4+ Nông - lâm – ngư nghiệp chiếm tỉ trọng thấp nhất (DC)
* Về sự thay đổi cơ cấu:
- Cơ cấu GDP nước ta giai đoạn 1991 -2007 chuyển dịch theo hướng giảm tỉ trọng nông lâm –ngư nghiệp, tăng tỉ trọng CN - XD Khu vực dịch vụ chiếm tỉ trọng khá cao nhưng còn chưa ổn định
- Cụ thể:
+ Tỉ trọng ngành nông – lâm - ngư nghiệp liên tục giảm (DC) + Tỉ trọng ngành công nghiệp – xây dựng liên tục tăng (DC) + Tỉ trọng ngành dịch vụ còn nhiều biến động (DC)
Kết luận: quá trình chuyển dịch trên là tích cực phù hợp với quá trình CNH -HĐH của đất nước Tuy nhiên tốc độ chuyển dịch còn chậm
0,50 0,50
0,50
Câu IV (6,0 điểm)
1/ Nêu các thế mạnh kinh tế chủ yếu của vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ?
2/ Tại sao trung du Bắc Bộ là địa bàn đông dân và phát triển kinh tế - xã hội cao hơn miền núi Bắc Bộ? 3/ Nhờ những điều kiện thuận lợi gì mà cây chè ở Trung du và miền núi Bắc Bộ chiếm tỉ trọng lớn về diện tích và sản lượng so với cả nước?
I 1 Thế mạnh kinh tế chủ yếu của trung du và miền núi Bắc Bộ (2đ)
- Khai thác khoáng sản:
+ Giàu KS nhất cả nước: Than ( Quảng Ninh, Thái Nguyên…),Sắt( Thái nguyên), Đồng-chì –kẽm( Cao Bằng, Bắc Cạn…)…
+ Nhiều khoáng sản có trữ luợng lớn: Than, sắt, Apatit,Đá vôi, Cát…
- Thủy điện : Thác Bà, Hòa Bình, Sơn La…
- Trồng cây công nghiệp lâu năm, cây dược liệu, rau, quả cận nhiệt và ôn đới :
Chè, quế, hồi, thuốc lá, mận, đào, cam, chanh, …
- Chăn nuôi gia súc: trâu, bò, lợn…
- Thế mạnh phát triển kinh tế biển (Quảng Ninh)
0,50
0,50 0,50
0,50
2 Trung du Bắc Bộ đông dân và phát triển kinh tế - xã hội cao hơn vùng núi Bắc
Bộ vì:
-Vị trí thuận lợi hơn gần vùng đồng bằng
- Địa hình ít hiểm trở tạo mặt bằng xây dựng tốt → khu CN, đô thị
- Khí hậu đỡ khắc nghiệt hơn, nguồn nước dồi dào, đất đai thuận lợi phát triển cây công nghiệp, chăn nuôi gia súc
- Giao thông thuận lợi hơn, tiện cho cư trú và sinh hoạt của con người
- Miền núi ngược lại (Dẫn chứng)
0,25 0,25 0,25 0,25 1,00
3 Những điều kiện thuận lợi để cây chè ở Trung du và miền núi Bắc Bộ chiếm
diện tích và sản lượng lớn so với cả nước:
- Diện tích vùng trung du rộng, đất feralit phát triển trên đá vôi, đá phiến và các
đá mẹ khác, diện tích lớn, phân bố tập trung
- Khí hậu có mùa đông lạnh, có sự phân hóa theo đai cao phù hợp với đặc điểm sinh thái của cây chè
-Thị trường tiêu thụ rộng: trong nước chè là đồ uống truyền thống Cũng là đồ uống ưa thích của nhiều nước
- Nhiều thương hiệu chè nổi tiếng (Dẫn chứng)
- Dân cư có kinh nghiệm trồng, chế biến chè
- Các điều kiện khác (chính sách, CSVCKT…)
(Lưu ý: HS nêu được ít nhất 4 ý trong đó có 2 ý đầu tiên thì cho điểm tối đa)
0,50 0,50 0,50 0,50