Hình 23.3: Phản ứng sinh trưởng của cây đối với trọng lực a ,c: đối chứng: Cây được gắn vào máy hồi chuyển quay chậm để triệt tiêu kích thích của trọng lực từ mọi phía. b,d: Thí nghiệm[r]
Trang 1KÍNH CHÀO QUÍ THẦY CÔ GIÁO
VÀ CÁC EM HỌC SINH LỚP 11A 2
HỘI THI GIÁO VIÊN GIỎI CẤP TRƯỜNG THPT BÌNH YÊN
NĂM HỌC 2010 - 2011
Trang 2CHƯƠNG II: CẢM ỨNG
A CẢM ỨNG Ở THỰC VẬT
Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
Trang 3I KHÁI NIỆM HƯỚNG ĐỘNG
II CÁC KIỂU HƯỚNG ĐỘNG III VAI TRÒ CỦA HƯỚNG ĐỘNG
NỘI DUNG BÀI HỌC
Trang 4I KHÁI NIỆM HƯỚNG ĐỘNG
1 Khái niệm về tính cảm ứng ở thực vật
Lá cây trinh nữ Cây bắt mồi Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
8
Trang 5I Khái niệm hướng động:
1 Khái niệm về tính cảm ứng của thực vật:
Vd1: Cây mọc ở bờ ao
? Trong Vd1, yếu tố nào kích thích đến
hoạt động của rễ cây ? Rễ cây có hướng
phát triển như thế nào ?
- Yếu tố kích thích hoạt động của rễ là
Trang 6I Khái niệm hướng động:
1 Khái niệm về tính cảm ứng của thực vật:
? Trong Vd2, yếu tố nào kích thích đến
hoạt động của cành, lá ? Cành, lá có
hướng phát triển như thế nào ?
- Yếu tố kích thích hoạt động của
cành, lá là ánh sáng.
- Cành, lá có hướng phát triển về phía
nguồn sáng.
Vd2: Chậu cây đặt gần cửa sổ
Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
Trang 7I Khái niệm về hướng động:
1 Khái niệm về tính cảm ứng của thực vật:
kích thích từ môi trường.
? Tại sao rễ, cành, lá lại có hướng phát
triển như vậy ?
Chúng phản ứng lại các kích thích từ
môi trường.
Vd1: Cây mọc ở bờ ao
Vd2: Chậu cây đặt gần cửa sổ
Thế nào là tính cảm ứng của thực vật ?
Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
Trang 8ứng đối với kích thích của môi trường.
*Vd: - Hiện tượng cụp lá của cây trinh nữ khi bị tác
động cơ học.
- Cây nắp ấm(bắt ruồi)cụp lại khi có côn trùng bám vào
- Cây mọc uốn cong về phía ánh sáng.
- Cây mọc bờ ao…
Trang 9I KHÁI NIỆM HƯỚNG ĐỘNG
Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
2 Hướng động
Trang 10Cơ chế hướng động tế bào là sự sinh trưởng không đồng đều của các TB tại 2 phía đối diện nhau của cơ quan…
? Nguyên nhân nào gây ra
sự sinh trưởng không đồng
đều như vậy?
Trang 112 Hướng động
Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
I KHÁI NIỆM HƯỚNG ĐỘNG
Rễ tránh xa nguồn kích thích Thân, lá hướng tới nguồn kích
thích
Trang 122 Hướng động
Ánh sáng
(H.23.2) (H.23)
? Nhận xét sự sinh trưởng của thân và rễ cây trong các hình vẽ trên?
? Hướng động là gì?
Hướng động dương
Hướng động âm
Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
I KHÁI NIỆM HƯỚNG ĐỘNG
13
Trang 13TB ở phía không được kích
thích ST nhanh hơn so với các
Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
I KHÁI NIỆM HƯỚNG ĐỘNG
Trang 14II CÁC KIỂU HƯỚNG ĐỘNG
-Tùy thuộc vào tác nhân kích thích mà có các
kiểu hướng động tương ứng:
Trang 16Giá thể T.X
P Ư sinh trưởng của TV với kích thích ánh sáng
-Thân: hướng sáng dương Rễ hướng sáng âm
P Ư sinh trưởng của cây với kích thích từ 1 phía của trọng lực
-Thân:hướng trọng lực âm.Rễ:hướng trọng lực dương
P Ư sinh trưởng của cây với hợp chất hóa học
-Rễ: Sinh trưởng về hướng có chất dinh dưỡng, tránh xa hóa
P Ư sinh trưởng của cây đối với sự tiếp xúc
Tua quấn vươn thẳng đến khi tiếp xúc với giá thể thì quấn quanh giá thể
Giúp cây tìm nguồn sáng để Q.H
Bảo đảm sự phát triển của
bộ rễ
Rễ hướng đến nguồn phân bón
và dinh dưỡng
Rễ thực hiện trao đổi nước
Cây leo vươn lên cao
Do tốc độ sinh trưởng không đều của các tế bào ở 2 phía đối diện của cơ quan TV,
do sự phân
bố không đều của
AUXIN
dưới tác động của kích thích
Ánh sáng
Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
Trang 17Ánh sáng
Rễ cây hướng sáng âm
Thân cây hướng sáng dương
Hình: 23.2 (SGK) Vận động hướng sáng của cây Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
Trang 18a Ánh sáng đều b Ánh sáng 1 phía
Cơ chế hướng sáng Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
Trang 19Tính hướng sáng
Trang 20Tính hướng sáng của cây
17
Trang 21Hình 23.3: Phản ứng sinh trưởng của cây đối với trọng lực
a ,c: đối chứng: Cây được gắn vào máy hồi chuyển quay chậm để
triệt tiêu kích thích của trọng lực từ mọi phía.
b,d: Thí nghiệm: Tác động của trọng lực lên thân và rễ.
Thân uốn cong lên trên(hướng
Trang 22? So sánh sự khác nhau giữa hai chậu
Đất
Hạt đậu nảymầm
17
Trang 23Cây dừa
17
Trang 24 Hướng tiếp xúc
Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
Trang 26III VAI TRÒ CỦA HƯỚNG ĐỘNG
Tiết 23 - Bài 23: HƯỚNG ĐỘNG
=> Giúp cây thích nghi được đối với sự biến đổi của môi trường để tồn tại và phát triển.
? Vai trò của hướng sáng dương của thân, cành cây? Cho ví dụ?
? Hướng sáng âm và hướng trọng lực dương của rễ có ý nghĩa gì đối với
đời sống của cây?
Vai trò của hướng hóa đối với sự dinh dưỡng khoáng
và nước của cây?
- Tìm đến nguồn sáng để QH Ví dụ: Cây mọc sát các bức tường cao luôn hướng ra phía xa tường có nhiều ánh sáng hơn….
- Đảm bảo cho rễ mọc vào đất để giữ cây, để hút nước cùng với các chất khoáng có trong đất
- Nhờ có tính hướng hóa rễ cây sinh trưởng tới các nguồn nước và phân bón để dinh dưỡng.
Trang 27Rễ cây hướng tới vùng đất ẩm thuộc kiểu hướng động nào?
Hướng sáng
Hướng trọng lực Hướng tiếp xúc Hướng nước
* CỦNG CỐ
Trang 28Vào rừng nhiệt đới ta gặp rất nhiều dây leo quấn quanh những cây gỗ lớn để vươn lên cao, đó là kết quả của:
Hướng sáng
Hướng tiếp xúc Hướng trọng lực âm
Cả 3 loại trên
* CỦNG CỐ
Trang 29* CỦNG CỐ
Vào rừng nhiệt đới ta gặp rất nhiều dây leo quấn quanh những cây gỗ lớn để vươn lên cao, đó là kết quả của:
Hướng sáng
Hướng tiếp xúc Hướng trọng lực âm
Hướng hóa
Trang 30Sự sinh trưởng của cây non trong điều kiện chiếu sáng khác nhau dẫn tới:
Cây mọc cong về phía ánh sáng, lá màu xanh nhạt
Cây mọc thẳng đều, lá màu xanh lục
Cây mọc vồng lên, lá màu vàng úa
Cây sinh trưởng không giống nhau
* CỦNG CỐ
Trang 31Kể tên một số thực vật có tính hướng tiếp xúc ?
Trang 32Giải thích tại sao cây mọc ở sát các bức tường cao luôn hướng ra phía xa tường?
- Cây mọc sát các bức tường cao luôn hướng ra phía xa tường để có nhiều ánh sáng hơn Đây là đặc điểm của tính hướng sáng của cây, giúp cây tìm đến nguồn sáng để quang hợp.
* CỦNG CỐ
Trang 33Tính hướng nước của rễ cây là:
Trang 34Hãy nêu vai trò của hướng trọng lực trong đời sống của cây ?
+ Đảm bảo cho rễ cây mọc vào đất, để giữ cây và để hút nước cùng các chất khoáng có trong đất.
* CỦNG CỐ
Trang 35? Hãy sắp xếp các hình A, B, C, D tương ứng với các kiểu hướng động cho phù hợp?
Trang 37CẢM ƠN QUÍ THẦY CÔ GIÁO