LICH SU 7 FULL

GV : Dùng bản đồ giới thiệu sơ lược về quá trình hình thành nhà nước phong kiến Trung Quốc bên lưu vực sông Hoàng Hà, với những thành tựu văn minh rực rỡ thời cổ đại phong kiến Trung Q[r]

Ngày:10/ 08/ 2010

Tiết 1

SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA XÃ HỘI

PHONG KIẾN Ở CHÂU ÂU

( Thời sơ – trung kì trung đại )

2.Kiểm tra bài cũ:

3 Dạy bài mới:

1

Hoạt động của GV và HS Nội dung

Cho HS đọc sách giáo khoa phần 1

HS quan sát bản đồ

GV giảng: Từ thiên niên kỉ thứ I TCN các quốc gia

Hi Lạp, Rô-ma cổ đại phát triển và tồn tại đến thế kỉ

thứ V Từ phương Bắc người Giéc-man tràn xuống

tiêu diệt các quốc gia này Lập nên nhiều vương quốc

mới ( Kể tên )

CH : Khi tràn vào lãnh thổ của đế quốc Rô-ma ,

người Giéc-man đã làm gì?

HS: Chia ruộng đất , phong tước vị cho nhau

CH : Những việc làm ấy làm cho xã hội phươngTây

biến đổi như thế nào?

CH :Những người như thế nào được gọi là lãnh chúa

phong kiến?

HS: Những người vừa có ruộng đất vừa có tước vị

CH :Nông nô do tầng lớp nào hình thành?

HS: Nô lệ và nông dân

CH :Quan hệ giữa lãnh chúa và nông nô như thế nào?

GV yêu cầu HS đọc SGK phần 2

CH :Em hiểu như thế nào là ''lãnh địa phong kiến''?

HS: Lãnh địa phong kiến là vùng đất do quý tộc

phong kiến chiếm được

GV yêu cầu HS quan sát H.1/ SGK/ Tr.4

CH : Hãy miêu tả và nêu nhận xét về lãnh địa phong

kiến ?

HS dựa vào SGK trả lời

CH : Em hiểu như thế nào là “lãnh chúa phong kiến”?

HS : Lãnh chúa là những người đứng đầu lãnh địa

CH : Nông nô là những người như thế nào trong lãnh

địa ?

HS: : Nông nô là người phụ thuộc lãnh chúa Phải

nạp tô thuế cho lãnh chúa

CH : Trình bày đời sống sinh hoạt trong lãnh địa?

CH : Nêu đặc điểm chính của nền kinh tế lãnh địa?

HS : Tự sản xuất và tiêu dùng, không trao đổi với bên

ngoài  tự cấp, tự túc

GV tổ chức cho HS thảo luận theo bàn (3 phút)

CH : Phân biệt sự khác nhau giữa xã hội cổ đại và xã

hội phong kiến ?

HS : - Xã hội cổ đại gồn có chủ nô và nô lệ Nô lệ chỉ

là “công cụ biết nói”

- Xã hội phong kiến gồm lãnh chúa và nông nô Nông

nô phải nộp tô thuế cho lãnh chúa

GV yêu cầu HS đọc phần 3 SGK

 GV khái quát : Lãnh địa là đơn vị chính trị và kinh

tế cơ bản trong thời kì phong kiến phân quyền ở châu

Âu Hàng hóa đều do nông nô làm ra Nền kinh tế

chính trong lãnh địa là tự cung tự cấp, chưa có sự trao

1 Sự hình thành xã hội phong kiến ởchâu Âu :

* Hoàn cảnh lịch sử

Cuối thế kỉ thứ V, người Giéc-man tiêu diệt các quốc gia cổ đại Lập nên nhiều vương quốc mới

* Biến đổi trong xã hội:

- Bộ máy nhà nước chiếm hữu nô lệ sụp đổ

- Các tầng lớp mới xuất hiện :+ Tướng lĩnh quý tộc được chia nhiều ruộng đất, phong chức tước Các lãnh chúa phong kiến

+ Nô lệ và nông dân hình thành tầnglớp nông nô

Nông nô phụ thuộc vào lãnh chúa

 Xã hội phong kiến ở châu Âu hình thành

2 Lãnh địa phong kiến

* Tổ chức : Là vùng đất rộng lớn do lãnh chúa làm chủ, trong đó có lâu đài và thành quách

* Đời sống trong lãnh địa:

- Lãnh chúa sống xa hoa đầy đủ

- Nông nô đói nghèo, khổ cực và phải sống phụ thuộc

* Đặc điểm kinh tế: tự cấp, tự túc không trao đổi với bên ngoài

3 Sự xuất hiện của các thành thị trung đại

* Nguyên nhân:

4 Củng cố: - Xã hội phong kiến ở châu Âu được hình thành như thế nào?

3

- Vì sao lại có sự xuất hiện của thành thị trung đại?

4

- Kinh tế thành thị có gì mới?

5

- Vai trò của thành thị trung đaị?

6

5 Dặn dò: - Học bài cũ Trả lời các CH cuối bài Tr.5/ SGK

7

- Chuẩn bị bài sau'' Sự suy vong của XHPK và sự hình thành chủ nghĩa tư bản ở châu Âu'' :

8

Ngày:10/ 8/ 20

9

Tiết 2

10

SỰ SUY VONG CỦA CHẾ ĐỘ PHONG KIẾN VÀ SỰ HÌNH THÀNH CHỦ NGHĨA TƯ BẢN Ở CHÂU ÂU

11

I Mục tiêu

12

- Nguyên nhân và hậu quả của cuộc phát kiến địa lí, một trong những nhân tố quan trọng, tạo điều kiện để cho sự hình thành quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa.

13

Quá trình hình thành sản xuất Tư bản chủ nghĩa trong lòng XHPK châu Âu.

14

- Thấy được tính tất yếu, tính quy luật của quá trình phát triển từ XHPK lên XH - TBCN ở châu Âu Mở rộng thị trường giao lưu buôn bán ở các nướclà thứ yếu.

15

- Bồi dưỡng kĩ năng quan sát bản đồ Biết khai thác tranh ảnh lịch sử

16

II Chuẩn bị của GV và HS :

17

1 GV : Bản đồ thế giới

18

2 HS : - SGK + đồ dùng học tập

19

- Bảng phụ + bút lông

20

III Tiến trình dạy học

21

1.Tổ chức:

22

2.Kiểm tra bài cũ: Xã hội phong kiến châu Âu được hình thành như thế nào ?

23

3 Dạy bài mới

24

Hoạt động của GV và HS Nội dung

GV tồ chức cho HS thảo luận nhóm (3 phút) theo

nội dung sau :

N 1 : Vì sao lại có các cuộc phát kiến địa lí?

N 2 :Các cuộc phát kiến địa lí thực hiện nhờ những

điều kiện nào?

N 3 : Kể tên các cuộc phát kiến địa lí lớn, nêu sơ

lược các cuộc phát kiến địa lí đó trên bản đồ Thế

giới ?

N 4 : Hệ quả của các cuộc phát kiến địa lí?

N 5 :Các cuộc phát kiến địa lí có ý nghĩa như thế

nào?

Các nhóm tiến hành thào luận, trình bày kết quả

trước lớp và nhận xét, bổ sung

GV nhận xét, bổ sung và chuẩn xác kiến thức

GV giảng : Các cuộc phát kiến địa lí đã giúp cho

việc giao lưu kinh tế và văn hoá được đẩy mạnh

Quá trình tích luỹ tư bản cũng dần dần hình thành

Đó là quá trình tạo ra vốn ban đầu và những người

làm thuê

CH : Quý tộc và thương nhân châu Âu đã tích luỹ

vốn và giải quyết nhân công bằng cách nào?

HS: +Cướp bóc của cải, tài nguyên từ thuộc địa

+ Buôn bán nô lệ da đen

+Đuổi nông nô ra khỏi lãnh địa  không có

viêc làm  làm thuê

CH : Với nguồn vốn và nhân công có được quý tộc

và thương nhân châu Âu đã làm gì?

HS: -Lập xưởng sản xuất quy mô lớn

-Lập các công ty thương mại

-Lập các đồn điền rộng lớn

Những việc làm đó tác động gì đối với kinh tế ?

HS : Hình thức kinh doanh TB ra đời – công trường

thủ công – dây là cơ sở sản xuất được xây dựng dựa

trên việc phân công lao động và kĩ thuật làm bằng

tay, chuẩn bị chuyển sang giai đoạn sản xuất bằng

máy móc Ở nông thôn, sản xuất nhỏ của nông dân

được thay thế bằng đồn điền hay các trang tại sản

xuất với quy mô lớn Các công ty thương mại nổi

tiếng thời đó như công ty Đông Ấn, Tây Ấn…

CH : Những việc làm đó tác động gì đối với xã hội ?

Giai cấp tư sản và vô sản hình thành từ những

tầng lớp nào trong XHPK châu Âu ?

CH : Về chính trị, xã hội châu Âu tồn tại những mâu

thuẫn nào ?

GV kết luận : Quan hệ sản xuất TBCH hình thành

ngay trong lòng xã hội phong kiến

1 Những cuộc phát kiến lớn về địa lí

* Nguyên nhân: Sản xuất phát triển nảy sinh nhu cầu về thị trường, nhiên liệu…

* Điều kiện : Khoa học – kĩ thuật tiến bộ

* Các cuộc phát kiến tiêu biểu : + 1487: Đi-a-xơ Vòng qua cực Nam châu Phi

+ 1498 Va-xcô đơ Ga-ma đến Ấn Độ+ 1492 Cô-lôm-bô tìm ra châu Mĩ.+ 1519- 1522 Ma-gien-lan Vòng quanh Trái Đất

* Kết quả:

+Tìm ra những con đường mới + Đem lại những món lợi khổng lồ cho giai cấp tư sản châu Âu

+ Đặt cơ sở cho việc mở rộng thị trường của các nước châu Âu

* Hậu quả :

- Về kinh tế : hình thức kinh doanh theo lối tư bản chủ nghĩa ra đời ( các công trường thủ công, các công ty thương mai…)

- Về xã hội: các giai cấp mới hình thành: Tư sản và vô sản

- Về chính trị:

+ Giai cấp tư sản mâu thuẩn với quý tộc phong kiến  đấu tranh chống phong kiến

+ Tư sản bóc lột kiệt quệ vô sản

 Quan hệ sản xuất tư bản hình thành

4 Củng cố: * CH : Kể tên và trình bày trên bản đồ thế giới các cuộc phát kiến địa lí

- Quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa ở châu Âu được hình thành như thế nào?

* Chọn câu trả lời đúng nhất : Tác động của các cuộc phát kiến địa lí tới xã hội châu Âu đã làm

A Tìm ra vùng đất mới, con đường mới, tộc người mới, mang lại nguồn lợi khổng lồ cho giai cấp tư sản

B Làm cho nền kinh tế các vùng đất mới phát triển

C Bước đầu tạo cho ngành hàng hải phát triển

- Nguyên nhân xuất hiện và nôi dung tư tưởng của phong trào văn hoá Phục hưng

Nguyên nhân dẫn đến phong trào cải cách tôn giáo và những tác động của phong trào này đến XHPK châu Âu bấy giờ

- Nhận thức được sự phát triển hợp quy luật của xã hội loài người: XHPK lạc hậu, lỗi thời sụp đổ thay vào đó là XHTB Phong trào văn hóa phục hưng đã để lại nhiều giá trị to lớn cho nền văn hoá nhân loại

- Phân tích những mâu thuẫn xã hội để thấy được nhuyên nhân sâu xa của cuộc đấu tranh của giai cấp tư sản chống phong kiến

II Chuẩn bị của GV và HS :

1 GV :- Bản đồ châu Âu - Tranh ảnh về thời kì văn hoá phục hưng

CH : Chế độ phong kiến châu Âu tồn tại trong bao lâu?

Đến thế kỉ XV nó bộc lộ những hạn chế nào?

HS: Từ thế kỉ V đến thế kỉ XV khoảng X thế kỉ

GV (giảng) : Trong suốt 1000 năm đêm trường trung cổ,

chế độ phong kiến đã kìm hãm sự phát triển của XH

Toàn XH chỉ có Trường học để đào tạo giáo sĩ Những di

sản VH cổ đại bị phá huỷ hoàn toàn, trừ nhà thờ và tu

viện Do đó giai cấp tư sản đấu tranh chống lại tư tưởng

ràng buộc của phong kiến

CH : Phục hưng là gì?

HS: Khôi phục lại nền VH Hi Lạp và Rô Ma cổ đại Sáng

tạo nền VH mới của giai cấp TS

CH : Tại sao giai cấp TS lại chọn VH làm cuộc mở đường

cho đầu tranh chống phong kiến?

HS: Vì những giá trị văn hoá là tinh hoa nhân loại việc

1 Phong trào văn hoá phục hưng:

* Nguyên nhân:

- Chế độ phong kiến đã kìm hãm sự phát triển của XH

- Giai cấp tư sản có thế lực về kinh tếnhưng không có địa vị XH => phong trào VH phục hưng

26

khôi phục nó sẽ tác động, tập hợp được đông đảo nhân

dân để chống lại PK

GV yêu cầu HS đọc tên những nhà VH mà em biết

HS Lê-Ô-na đơ Vanh-xi, Ra-bơ-le, Đề-cac-tơ, Cô-pet-níc,

Sêch-pia,

GV giới thiệu tranh ảnh trong thời VH phục hưng

Thành tựu nổi bậc của phong trào VH phục hưng là gì ?

HS : Khoa học kĩ thuật tiến bộ vượt bậc Sự phong phú về

văn học Thành công trong các lĩnh vực nghệ thuật

CH : Qua các tác phẩm của mình,các tác giả thời phục

hưng nói lên điều gì ?

Nguyên nhân nào dẩn đến phong trào cải cách tôn giáo?

HS: Giáo hội cản trở sự phát triển của giai cấp tư sản đang

lên

CH : Trình bày nội dung tư tưởng của cuộc cải cách của

Luthơ và Can vanh?

HS : + Phủ nhận vai trò của giáo hội

+ Bãi bỏ lễ nghi phiền toái

+ Quay về giáo lí Ki-Tô nguyên thuỷ

GV (giảng): Giai cấp phong kiến châu Âu dựa vào giáo

hội để thống trị nhân dân về mặt tinh thần,giáo hội có thế

lực kinh tế hùng hậu,nhiều ruộng đất => bóc lột nông dân

như các lãnh chúa phong kiến.Giáo hội còn ngăn cấm sự

phát triển của khoa học

Mọi tư tưởng tiến bộ đều bị cấm đoán

Phong trào cải các tôn giáo đã phát triển như thế nào?

HS: Lan rộng sang nhiều nước Tây Âu như Anh,Pháp,

Thuỵ Sĩ

CH : Tác động của phong trào « Cải cách tôn giáo » đến

xã hội như thế nào?

- Nội dung tư tưởng:

Phê phán XHPK và giáo hội Đề cao giá trị con người Mở đường cho sự cho sự phát triển của văn hoá nhân loại

2 Phong trào cải cách tôn giáo

- Bãi bỏ lễ nghi phiền toái

- Quay về giáo lí nguyên thuỷ

* Tác động đến XH :

- Góp phần thúc đẩy các cuộc khởi nghĩa nông dân

- Đạo Ki - tô bị phân hoá

2 Củng cố : - GV khái quát lại nội dung bài học

- Giai cấp tư sản chống phong kiến trên những lĩnh vực nào?

- Tại sao có những cuọc đấu tranh đó?

- Ý nghĩa của phong trào VH phục hưng?

- Sự hình thành XHPK ở Trung Quốc Những triều đại phong kiến lớn ở Trung Quốc

Những thành tựu về VH , khoa học - kĩ thuật của Trung Quốc

27

- Nhận thức Trung Quốc là một quốc gia phong kiến lớn ở phương Đông Là nước láng giềng với Việt Nam, ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình LS của Việt Nam.

- Lập niên biểu cho các triều đại phong kiến Trung Quốc Phân tích các chính sách XH của mới triều đại

II/ Chuẩn bị của GV và HS :

1 GV :Bảng phụ phiếu thảo luận-Bản đồ Trung Quốc thời phong kiến

Tranh ảnh một số công trình kiến trúc của Trung Quốc thời phong kiến

2 HS : Đồ dùng học tập-Bảng phụ

III Tiến trình dạy học :

1.Tổ chức :

2.Kiểm tra bài cũ :

3 Dạy bài mới :

GV : Dùng bản đồ giới thiệu sơ lược về quá trình hình thành

nhà nước phong kiến Trung Quốc bên lưu vực sông Hoàng

Hà, với những thành tựu văn minh rực rỡ thời cổ đại phong

kiến Trung Quốc đóng góp lớn cho sự phát triển của nhân

loại

CH : Đến thời Xuân Thu - Chiến Quốc kinh tế Trung Quốc

có gì tiến bộ (công cụ sắt )

CH : Những biến đổi của sản xuát có tác động như thế nào

đến xã hội?( giai cấp địa chủ ra đời, nông dân bị phân hoá)

CH : Giai cấp địa chủ ra đời từ tầng lớp nào của xã hội? Địa

vị như thế nào? ( quí tộc cũ, nông dân giàu họ là giai cấp

thống trị trong xã hội phong kiến)

CH : Những người như thế nào gọi là tá điền(nông dân bị

mất ruộng phải nhận ruộng của địa chủ để cày cấy và nộp tô

cho địa chủ.)

GV : Giảng thêm về sự hình thành của quan hệ sản xuất

phong kiến Đây là sự thay thế trong quan hệ bóc lột (trước

đây thời cổ đại là quan hệ bóc lột giữa quí tộc với nông dân

công xã, nay được thay thế bởi sự bóc lột của địa chủ với

nông dân lĩnh canh.)

CH : Những chính sách đối nội của nhà Tần?

GV: Chuẩn xác kiến thức và ghi bảng

CH : Em biết gì về Tần Thuỷ Hoàng?

CH : Kể những công trình mà Tần Thuỷ Hoàng bắt nhân

dân xây dựng? ( Vạn Lí Tường Thành, Cung A Phòng )

HS quan sát H.8 SGK

CH : Em có nhận xét gì về những tượng gốm trong

hìnhđó? (cầu kì, số lượng lớn, giống người thật, hàng ngũ

chỉnh tề thể hiện uy quyền của Tần Thuỷ Hoàng.)

GV: Chính sách đối ngoại, sự tàn bạo của Tần Thuỷ Hoàng

→ nông dân nổi dậy lật đổ nhà Tần lập nên nhà Hán

CH : Nhà Hán đã ban hành những chính sách gì? (giảm

thuế, lao dịch )

CH : Tác dụng của chính sách đó? ( kinh tế phát triển, xã

1/ Sự hình thành xã hội phong kiến ởTrung Quốc:

* Những biến đổi trong sản xuất:

- Công cụ bằng sắt xuất hiện → diệntích gieo trồng được mở rộng, năng suất lao động tăng

* Biến đổi trong xã hội:

→ Quan hệ sản xuất phong kiến hình thành

2 / Xã hội Trung Quốc thời Tần – Hán:

Địa chủ

Tá điền

Nông dân mất ruộng

hội ổn định)

CH : Ai là người có công thống nhất Trung Quốc? Cơ cấu

tổ chức bộ máy nhà nước Trung Quốc thời Tần- Hán?

Quan hệ đối ngoại? (bành trướng lãnh thổ)

GV: Việc thống nhất Trung Quốc đã chấm dứt thời loạn

lạc, tạo điều kiện cho chế độ phong kiến được xác lập

CH : Chính sách đối nội của nhà Đường có gì đáng chú ý?

HS : Bộ máy nhà nước được củng cố, hoàn thiện

CH : Tác dụng của các chính sách đó? (kinh tế phát triển, xã

hội ổn định)

CH :Tình hình chính sách đối ngoại của nhà Đường? (mở

rộng lãnh thổ bằng chiến tranh)

GV:Liên hệ với lịch sử Việt Nam

*Sơ kết: Xã hội phong kiến Trung Quốc được hình thành

như thế nào? ( bắt đầu sự thống nhất Trung quốc của Tần

Thuỷ Hoàng)

GV: Nhấn mạnh nhà Tần là triều đại phong kiến đầu tiên

của Trung Quốc

Sự thịnh vượng của Trung Quốc dưới thời Đường được

biểu hiện ở những mặt nào? Tại sao có sự thịnh vượng đó

* Thời Hán:

- Xoá bỏ chế độ pháp luật hà khắc

- Giảm tô thuế, sưu dịch

- Khuyến khích sản xuất → kinh tế phát triển, xã hội ổn định

- Mở khoa thi, chọn nhân tài

-Giảm thuế, chia ruộng đất cho nhân dân

* Chính sách đối ngoại:

- Chiến tranh xâm lược → mở rộng

bờ cỏi trở thành nước cường thịnh nhất châu Á

4 Củng cố:- GV khái quát lại nội dung bài học

* Bài tập: Do sản xuất phát triển, năng suất lao động tăng làm cho xã hộicó nhiều thayđổi sâu sắc

em hãy điền tiếp vào sơ đồ sau để làm rõ sự biến đổi giai cấp và sự hình thành xã hội phong kiến ở trung quốc

Chiếm nhiều ruộng đất

Bị mất ruộng đất

Nhận ruộng cày thuê, nộp tô

- Nhà Đường củng cố bộ máy nhà nước bằng những chính sách gì?

5 Dặn dò: - Học bài cũ- Chuẩn bị bài “ Trung Quốc thời phong kiến ( tt)

****************************

Tiết : 5 TRUNG QUỐC THỜI PHONG KIẾN (Tiếp theo)

I/ Mục tiêu:- Thứ tự, tên gọi các triều đại phong kiến Trung Quốc Tổ chức bộ máy chính quyền Quá trình suy thoái của chế độ phong kiến Trung Quốc, chủ yếu là sự hình thành quan hệ sản xuấtTBCN dưới triều Minh

- Hiểu được Trung Quốc là một quốc gia phong kiến lớn, điển hình ở phương Đông, đồng thời là nước láng giềng, gần gũi ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình lịch sử Việt Nam

- Lập niên biểu, vận dụng phương pháp lịch sử để phân tích và hiểu giá trị của các chính sách xã hội, những thành tựu văn hoá

II/ Chuẩn bị của GV và HS:

III Tiến trình dạy học :

Dạy bài mới :

29

Nông dân

Quan lại, quí tộc,

Nông dân giàu

Bài cũ : Xã hội phong kiến Trung Quốc được hình

( ổn định đời sống nhân dân )

CH : Nhà Nguyên ở Trung Quốc được thành lập như

thế nào?

Giảng thêm về sức mạnh quân Mông Cổ: làm chủ nhiều

vùng rộng lớn, lảnh thổ không ngừng được mở rộng

GV cho HS thảo luận nhóm (2 phút)

Chính sách cai trị của nhà Nguyên có gì khác so với

nhà Tống? Tại sao có sự khác nhau đó ? ( phân biệt đối

xử, vì nhà Nguyên là người ngoại bang đến xâm lược)

CH : Sự phân biệt giữa người Mông Cổ và người Hán

được biểu hiện như thế nào?

GV: Giảng về diển biến chính trị ở Trung Quốc từ sau

thời Nguyên đến cuối thời Thanh

CH : Nhà Minh được thành lập như thế nào?

CH : Nhà Thanh được thành lập như thế nào?

GV: Giảng thêm về nguồn gốc và các chính sách bóc

CH : Cuối triều Minh về kinh tế Trung Quốc có gì biến

đổi (xuất hiện các cơ sở sản xuất, các công trưòng thủ

công với qui mô lớn )

GV: Đó là biểu hiện của nền sản xuất TBCN

GV: Thời Minh - Thanh tồn tại khoảng 500 năm ở Trung

Quốc → nhiều thành tựu

CH : Trình bày những thành tựu nổi bậc về văn hoá Trung

Quốc thời phong kiến?

GV: giảng thêm về tư tưởng Nho giáo

CH : Kể tên các tác phẩm văn học mà em biết?

HS quan sát H.10 SGK/ Tr.15

CH : Em có nhận xét gì về nghệ thuật hội hoạ, điêu khắc,

kiến trúc? (đạt trình độ cao)

CH : Về khoa học người Trung Quốc thờ phong kiến có

những phát minh nào?( tư đại phát minh)

4/ Trung Quốc thời Tống -Nguyên:

* Thời Tống:

- Miển giảm thuế, sưu dịch

-Mở mang thuỷ lợi, phát triển thủ công nghiệp

- Có nhiều phát minh

* Thời Nguyên:

- Thi hành nhiều biện pháp phân biệt, đối xử giữa người Mông Cổ và người Hán

- Nhân dân nhiều lần nổi dậy khởi nghĩa

5/ Trung Quốc thời Minh -Thanh:

* Biến đổi trong xã hội:

Cuối thời Minh – Thanh vua quan ăn chơi sa đoạ, nông dân đói khổ

* Biến đổi về kinh tế: mầm mống kinh

- Tư tưởng: Nho giáo

-Văn học, thơ ca phát triển đặc biệt là thơ Đường

- Nghệ thuật hội hoạ, kiến trúc điêu khắc đạt trình độ cao

* Khoa học, kĩ thuật: có nhiều phát minh quan trọng, có công lao đóng góp to lớn đối với nhân loại

4 Củng cố:- GV khái quát lại nội dung bài học

- Chính sách cai trị của của nhà Tống có gì khác so với nhà Nguyên? Vì sao nhân dân Trung Quốc nhiều lần nổ dậy chống Nguyên?

30

- Mầm mống kinh tế TBCN được hình thành như thế nào ở Trung Quốc?

* Về khoa học người Trung Quốc thời phong kiến có những phát minh nào quan trọng sau đây?

Kỉ thuật làm giấy Chế tạo máy hơi nước- Kĩ thuật in-Làm thuốc súng.-Làm la bàn

5 Dặn dò: - Học bài cũ - Chuẩn bị bài sau “Ấn Độ thời phong kiến” :

*******************************

Ngày soạn: 3/ 9/ 20

Tiết 6

ẤN ĐỘ THỜI PHONG KIẾN

I/ Mục tiêu:- Các giai đoạn lớn của lịch sử Ấn Độ từ thời cổ đại đến giữa TK XIX Những chính sách cai trị của các vương triều và những biểu hiện của sự phát triển thịnh đạt của Ấn Độ thời phong kiến Một số thành tựu văn hoá Ấn Độ thời cổ, trung đại Lịch sủ Ấn Độ thời phong kiến gắn sự hưng thịnh, li hợp dân tộc và đấu tranh tôn giáo

- Nhận thức được Ấn Độ là một trong những trung tâm của văn minh nhân loại, có ảnh hưởng sâu rộng đến sự phát triển lịch sủ và văn hoá của nhiều dân tộc Đông Nam Á.Bồi dưởng kỉ năng quan sát bản đồ

- Tổng hợp những kiến thức trong bài để đạt được mục tiêu bài học

II/ Chuẩn bị của GV và HS:

1 GV :- Bản đồ tự nhiên khu vực Nam Á - Tư liệu về các triều đại phong kiến Ấn độ,

- Một số tranh ảnh về các công trình văn hoá

2 HS : - Đồ dùng học tập - Bảng phụ

III Tiến trình dạy học :

1.Tổ chức:

2.Kiểm tra bài cũ:

3 Dạy bài mới :

CH : Các tiểu vương quốc đầu tiên được hình thành ở đâu

trên đất Ấn Độ ? Vào thời gian nào ? (lưu vực sông Ấn

2500 năm TCN, sông Hằng 1500 năm TCN)

GV: Dùng bản đồ Nam Á để giới thiệu vị trí của các công

sông lớn góp phần hình thành nền văn minh từ rất sớm của

Vương triều Ma-ga-đa được tồn tại đến thời gian nào?

GV : Quá trình suy yếu → vương triều Gup ta

CH : Kinh tế, văn hoá, xã hội Ấn Độ dưới vương triều

Gup-ta như thế nào? Nêu những biểu hiện của sự phát

triển đó ?( công cụ sắt được sử dụng rộng rãi )

CH : Vương triều Gup ta tồn tại đến thời gian nào ? Quá

trình sụp đổ ra sao ?

Người Hồi Giáo Đê - li đã thi hành những chính sách gì?

1/ Những trang sử đầu tiên:

- Khoảng 2500 năm TCN những thành thị xuất hiện ở sông Ấn

- Khoảng 1500 năm TCN một số thành thị xuất hiện ở lưu vực sông Hằng

- TK VI TCN nhà nước Ma-ga-đa hình thành, trở nên hùng mạnh vào cuối TK III TCN

- TK IV Ấn Độ được thống nhất dướivương triều Gup-ta

2/ Ấn Độ thời phong kiến:

* Vương triều Gup ta (TK IV –TK VI): Phục hưng và phát triển cả miềnBắc Ấn Độ về kinh tế - xã hội và vănhóa :

- Luyện kim rất phát triển

- Các nghề thủ công: dệt chế tạo kim hoàn

* Vương triều Hồi giáo Đê li (TK XII –TK XVI)

31

CH : Vương triều Đê - li tồn tại trong bao lâu ?

CH : Chính sách cai trị của người Mông Cổ ?

GV: giới thiệu thêm về vua A- cơ- ba

CH : Chế độ phong kiến ở Ấn Độ kết thúc như thế nào ?

HS : TK XIX, thực dân Anh xâm lược Ấn Độ

Hoạt đông 3:

KT bài cũ : Hãy nêu những thành tựu lớn về văn hoá, khoa

học - kĩ thuật của nhân dân Trung Quốc thời phong kiến?

CH : Chữ viết đầu tiên được người Ấn Độ sáng tạo là loại

chữ gì ? Dùng để làm gì ?

CH : Văn học Ấn Độ được viết bằng thể loại nào ?

CH : Kể các tác phẩm văn học nổi tiếng ở Ấn Độ thời bấy

giờ ? (2 bộ sử thi Ma-ha-bha-ra-ta và Ra-ma-ya-na)

CH : Kiến trúc Ấn Độ có gì đặc sắc?

GV cho HS quan sát H.11/ Tr.17 SGK, và tranh về các

công trình kiến trúc của Ấn Độ

- Người Thổ Nhỉ Kì theo đạo Hồi thôn tính miền bắc Ấn → vương triềuHồi giáo Đê li

- Chính sách: chiếm ruộng đất, cấm đạo Hin đu → mâu thuẩn dân tộc gaygắt

* Vương triều Mô Gôn (TK XI - TKXIX)

- Người Mông Cổ → vương triều Môgôn

*Chính sách: xoá bỏ kì thị tôn giáo Khôi phục kinh tế, phát triển văn hoá

3/ Văn hoá Ấn Độ:

- Chữ viết: Chữ Phạn

- Văn học: Sử thi, kịch, thơ ca phát triển

- Kinh Vê-đa, kinh phật

- Kiến trúc: chịu sự ảnh hưởng sâu sắc của tôn giáo ( kiến trúc kiểu Hin

đu và kiến trúc Phật giáo)

4 Củng cố:- GV khái quát lại nội dung bài học

- GV cho HS thảo luận: Vì sao ấn độ được coi là một trong những trung tâm văn minh của nhân loại ? ( được hình thành sớm; có một nền văn hoá phát triển cao, phong phú, toàn diện.Trong đó có một số thành tựu vẩn được sử dụng đến ngày nay )

* Bài tập: người Ấn Độ đạt được những thành tựu gì về văn hoá:

 Chữ viết: chữ Phạn ra đời sớm (khoảng 1500 năm TCN)  Các bộ kinh khổng lồ: kinh Vê đa, kinh Phật

 Văn học: với nhiều thể loại như sử thi, kịch thơ

 Nghệ thuật kiến trúc

5 Dặn dò: - Học bài cũ Làm bài tập (câu hỏi 1 SGK trang 17)-

- Soạn bài “Các quốc gia phong kiến Đông Nam Á”

- Biết xác định vị trí các quốc gia cổ và phong kiến Đông Nam Á trên bản đồ

Lập niên biểu các giai đoạn phát triển chủ yếu của lịch sử khu vực Đông Nam Á

II/ Chuẩn bị của GV và HS:

1 GV- Lược đồ khu vực Đông Nam Á - Tranh ảnh, tư liệu liên quan

- Phiếu thảo luận và bảng phụ

2 HS :- Đồ dùng học tập - Bảng phụ

32

III Tiến trình dạy học :

1 Tổ chức:

2 Kiểm tra bài cũ:

3 Dạy bài mới :

GV: Giới thiệu lược đồ khu vực Đông Nam Á

CH : Kể tên các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á hiện nay

xác định vị trí trên lược đồ ?

GV : Cho HS biết thêm nước Đông- ti -mo vừa mới tách ra từ

In-đô-nê-xi-a từ tháng 5 – 2002

CH : Em hãy chỉ ra đặt điểm chung về điều kiện tự nhiên các

nước đó? (ảnh hưởng của gió mùa)

CH : Điều kiện tự nhiên đó có những thuận lợi và khó khăn gì

cho sự phát triển nông nghiệp?

GV: Điều kiện tự nhiên đó → con người cổ đại ở đây sớm biết

trồng lúa nước, lúa trở thành cây lương thực chính xã hội

phân hoá → nhà nước ra đời

CH : Các quốc gia cổ ở Đông Nam Á xuất hiện từ bao giờ?

GV: Những quốc gia này được gọi là vương quốc cổ Mỗi

vương quốc đều chưa có ranh giới rõ ràng và chưa gắn với tộc

người nhất định Ở một số vương quốc, người ta chỉ biết tới tên

gọi và địa điểm trung tâm của vương quốc đó mà thôi

Hãy xác định và kể tên các quốc gia đó? ( dùng lược đồ)

GV: Vào giữa thiên niên kỉ I các quốc gia cổ Đông Nam Á suy

yếu dần và tan rã → các quốc gia phong kiến dân tộc được hình

thành, sở dĩ gọi như vậy là vì mỗi quốc gia được hình thành

dựa trên cơ sở phát triển của một tộc người nhất định chiếm đa

số và phát trển nhất ( như Đại Việt của người Việt; Cham pa

của người Chăm )

CH : Thời kì phát triển thịnh vượng của các quốc gia phong

kiến Đông Nam Á ?

CH : Trình bày sự hình thành của quốc gia phong kiến

In-đô-nê-xi-a?

CH : Kể tên một số quốc gia phong kiến khác và thời điểm

hình thành các quốc gia đó?

CH : Kể tên một số thành tựu thời phong kiến của các quốc gia

Đông Nam Á?( kiến trúc, điêu khắc với nhiều công trình nổi

tiếng: Ăng-co, đền Bô-rô-bu-ra )

CH : EM có nhận xét gì về kiến trúc của các nước Đông Nam

Á qua H.12/ Tr.18 và h.13/ Tr.19 SGK ?

HS: Đồ sộ, hình vòm, kiểu bát úp, có tháp nhọn, khắc họa

nhiều hình ảnh sinh động

CH : Các quốc gia phong kiến bước vào thời kì suy thoái với

với thời gian nào?

GV: Giảng thêm về sự xâm lược của CNTB phương Tây: từ

giữa TK XIX hầu hết các quốc gia Đông Nam Á trừ Thái Lan

đều trở thành thuộc địa của chủ nghĩa thực dân phương Tây

1/ Sự hình thành các vương quốc cổ Đông Nam Á

- Điều kiện tự nhiên: Chịu ảnh hưởng của gió mùa → tạo nên 2 mùa : mùa khô và mùa mưa

→ Thuận lợi : nông nghiệp phát triển

→ Khó khăn : có nhiều thiên tai

- Những TK đầu công nguyên,các quốc gia đầu tiên ở Đông Nam Á xuất hiện

- Trong khoảng 10 TK đầu sau

CN hàng loạt các quốc gia cổ

ra đời ở khu vực Đông Nam Á

2/ Sự hình thành và phát triểncác quốc gia phong kiến Đông Nam Á

- Từ nửa sau TK X → đầu TK XVIII là thời kì phát triển thịnh vượng của các quốc gia phong kiến Đông Nam Á:

+ In-đô nê-xi-a : vương triều Mô-giô-pa-hit (1213 – 1527)+ Cam-pu-chia : thời kì Ăng-co

+ Mi-an-ma: vương quốc gan (TK XI)

Pa-+ Thái Lan : vương quốc khô-thay (TK XIII)

Su-+ Lào: vương quốc Lạn Xạng (TK XV - XVII)

- Nữa sau TK XVIII các quốc gia phong kiến Đông Nam Á bước vào thời kì suy thoái33

4 Củng cố:- GV khái quát lại nội dung bài học

- Đánh dấu x vào những đáp án đúng Khu vực Đông Nam Á ngày nay gồm những nước nào? Trung Quốc Lào Thái Lan Ấn Độ Việt Nam In-đô-nê-xi-a

Mi-an-ma Đông ti mo Bra xin Ma-lai-xi-a Xin-ga-po Phi-lip-pin

 Bru nây

- Lập niên biểu các giai đoạn phát triển lịch sử lớn của khu vực Đông Nam Á đến giữa TK XIX

5 Dặn dò: - Học bài cũ - Hoàn thành bảng niên biểu GV đã hướng dẫn

- Chuẩn bị tiếp phần 3,4 của bài « Các quốc gia phong kiến Đông Nam A ! (tiếp theo) »

II/ Chuẩn bị của GV và HS:

1 GV :- Bản đồ hành chính khu vực Đông Nam Á

Cam-pu-3 Dạy bài mới :

GV: Cam pu chia là một trong những nước có lịch sử khá lâu

đời và phong phú: thời tiền sử (đồ đá) cư dân cổ Đông Nam Á

xây dựng nên nhà nước Phù nam

CH : Cư dân Cam-pu-chia do tộc người nào tạo nên ?

GV: Người khơ me là một bộ phận của cư dân cổ ĐNA, lúc

ban đầu họ sống ở phía bắc cao nguyên Cò Rạt sau mới di cư

dần về phía nam

CH : Người Khơ-me thành thạo những việc gì ? Họ tiếp thu

văn hoá Ấn Độ như thế nào?

CH : Người Khơ-me xây dựng vương quốc riêng của mình

vào thời gian nào ? Tên gọi là gì ?

GV : Trình bày sự phát triển của Chân lạp đến khi bị Gia-va

xâm chiếm năm 774 và thống trị đến năm 802

CH : Thời Ăng-co tồn tại khoảng thời gian nào ? (802 trở đi

lịch sử Cam pu chia bước sang thời kì mới - Thời Ăng-co và

đây là giai đoạn phát triển)

CH : Tại sao thời kì phát triển thịnh vượng của Cam-pu-chia

còn gọi là thời kì Ăng-co?( kinh đô đóng ở Ăng co - một địa

điểm của vùng Xiêm Riệp ngày nay.)

GV cho HS Tìm hiểu kênh hình H.10/ Tr.20 SGK

CH : Em có nhận xét gì về khu đền Ăng-co Vát ?

3/ Vương quốc Cam pu chia:

- Từ TK I – TK VI nước Phù Nam

- Từ TK VI – TK IX nước Chân Lạp: tiếp xúc với văn hoá Ấn Độ

- TK IX – TK XV thời kì Ăng co: sản xuất phát triển, xây dựng được nhiều côngtrình kiến trúc độc đáo Lãnh thổ được mở rộng

- Từ TK XV – 1863 thời kì suy yếu Cuối TK XIX thành thuộc địa của Pháp

4/ Vương quốc Lào:

- Trước TK III người Lào Thơng

34

HS : Đồ sộ, độc đáo, thể hiện óc thẩm mỉ và trình độ kiến trúc

rất cao

GV : Giới thiệu thêm đây là một trong nhiều công trình kiến

trúc nổi tiếng của Cam pu chia

GV cho HS thảo luận theo bàn (2 phút)

CH : Sự thịnh vượng của Cam pu chia thời Ăng co được biểu

hiện như thế nào? (có nhiều công trình kiến trúc độc đáo, sản

xuất phát triển )

CH : Chế độ phong kiến Cam-pu-chia bước vào suy yếu vào

thời gian nào ?

CH : Chủ nhân cổ nhất trên đất Lào ngày nay là ai ? Họ đã để

lại những gì ?

GV: Nguời Lào thơng trước đó gọi là người Khạ họ là chủ

nhân của nền văn minh đồ đá, đồng, sắt, họ đã để lại hàng

trăm chiếc chum đá khổng lồ to nhỏ khác nhau

CH : Người Lào Lùm xuất hiện như thế nào? (TK XIII sự

thiên di của người Thái )

CH :Vì sao có sự thiên di của người Thái từ phía Bắc xuống ?

HS : Do sự tấn công của người Mông Cổ

CH : Đời sống của bộ lạc Lào như thế nào ?

HS : Sống trong các mường cổ, chủ yếu bằng nghề trồng lúa

nước, săn bắn và làm một số nghề thủ công

CH : Trình bày sự ra đời của nước Lạn xạng ?

CH : Em biết gì về pha Ngừm? (là cháu Phía-khăm-phòng)

theo cha là Phía-pha sang pu-chia Ông được vua

Cam-pu-chia giúp đỡ, nuôi dạy và gã con gái cho Khi trưởng thành

ông về nước và trở thành một tộc trưởng, tập hợp, liên kết

giữa các bộ lạc → nước Lạn xạng

CH : Vương quốc Lạn xạng phát triển thịnh vượng vào

khoảng thời gian nào?

CH : Trình bày những nét chính trong chính sách đối nội, đối

ngoại của vua Lạn xạng?

Trong thời kì này Lạn xạng để lại nhiều công trình kiến trúc

nổi tiếng như Thạt Luổng → chứng minh cho sự phát triển

GVcho HS quan sát H.15/ Tr.21 SGK khai thác kênh hình

Thạt Luổng

CH : Kiến trúc Thạt Luổng xó gì giống và khác với công trình

kiến trúc của các nươc trong khu vực ?

HS : Uy nghi, đồ sộ, theo kiến trúc Hin-đu đồ sộ, nhiều tầng,

hình tháp nhọn…

GV : Lạn Xạng phát triển thịnh vượng nhất dưới thời vua

Xu-li-nha Vông-xa, thời kì này quân dân Lào đã đánh bại 3 lần

xâm lược của quân Miến Điện

CH : Nguyên nhân nào dẫn đến sự duy yếu của vương quốc

Lạn Xạng ?

Vì những cuốc tranh chấp ngôi vua trong hoàng tộc Vương

quốc Xiêm nhân cô hội đã xâm chiếm và cai trị nước Lào

- Từ TK XIII người thái di cư

→ Lào lùm

- Năm 1353: nước Lạn xạn được thành lập

- TK XV-TK XVII thời kì phát triển thịnh vượng của vương quốc Lạn xạng :+ Đối nội: chia đất nước thành các mường, đặt quan cai trị, xây dựng quân đội + Đối ngoại: giữ quan hệ hoà hiếu với các nước láng giềng,chống quân xâm lược nước ngoài

- TK XVIII – XIX suy yếu Cuối TK XIX thành thuộc địacủa Pháp

35

4 Củng cố: - GV khái quát lại nội dung bài học

- Chứng minh Ăng co là thời kì phát triển cao của chế độ phong kiến Cam-pu-chia ?

- Trình bày những chính sách đối nội, đối ngoại của Lạn xạng ?

- Hãy lập niên biểu các giai đoạn lịch sử lớn của Cam-pu-chia và lào đến giữa TK XIX ?

5 Dặn dò: - Học bài cũ

- Làm bài tập đã cho vào vở

- Chuẩn bị bài sau “Những nét chung về xã hội phong kiến”

So sánh xem XHPK phương Đông và phương Tây có những nét gì giống và khác nhau về :

II/ Chuẩn bị của GV và HS :

1 GV :Phiếu thảo luận, bảng phụ -Bảng tóm tắt những nét chung về xã hội phong kiến

2 HS :- Đồ dùng học tập - Bảng phụ

III Tiến trình dạy học :

1.Tổ chức:

2.Kiểm tra bài cũ:

3 Dạy bài mới :

GV cho HS thảo luận nhóm (3 phút)

N1: Nhận xét thời gian hình thành của XHPK phương Đông và

Châu Âu ?

N2: Nhận xét về thời kì phát triển của XHPK phương Đông và

Châu Âu ?

N3: Nhận xét về thời kì khủng hoảng và suy vong chủa XHPK

phương Đông và Châu Âu ?

HS thảo luận và điền kết quả vào bảng phụ

- XH PK phương Đông : hình thành sớm, phát triển chậm, quátrình khủng hoảng và suy vong kéo dài

- XH PK châu Âu: hình thành muộn và cũng kết thúc sớm 36

GV nhận xét, chuẩn xác kiến thức và kết luận

GV cho HS thảo luận (2 phút)

N 1: Cơ sở kinh tế của XHPK châu Âu và phương Đông có gì

giống và khác nhau?

N 2: Nêu các giai cấp cơ bản trong xã hội phong kiến châu Âu và

phương Đông ?

N 3: Hình thức bóc lột của CHPK ? Em hãy giải thích hình thức

bóc lột này ? ( địa tô – giao ruộng đất và thu tô thuế)

CH : Nhà nước phong kiến được tổ chức như thế nào? (chế độ

quân chủ)

CH : Chế độ quân chủ là gì ?

GV cho HS thảo luận (1 phút) : Chế độ quân chủ ở phương Đông

và châu Âu có điểm gì khác nhau cơ bản ?

- Phương thức bóc lột: địa tô.3/ Nhà nước phong kiến:

- Thể chế nhà nước: chế độ quân chủ

*Chế độ quân chủ ở châu Âu vàphương Đông có sự khác nhau

về mức độ và thời gian

4 Củng cố: - GV khái quát lại nội dung bài học

- Hãy so sánh những nét chính về XH PK phương Đông và châu Âu theo mẫu: (gọi 2 HS lên bảng, mỗi em 1 cột)

XH PK phương Đông XH PK châu ÂuThời kì hình thành

Thời kì phát triển

Thời kì khủng hoảng và suy

vong

Cơ sở kinh tế

Xã hội (các giai cấp cơ bản)

5 Dặn dò: - Học bài cũ, lập lại bảng so sánh vào vở

- Ôn lại các bài đã học để chuẩn bị bài tập lịch sử

- Khái quát lại lịch sử thế giới trung đại

- Chuẩn bị tiết “làm bài tập lịch sử”

***********************************

Ngày soạn : 15/ 9/ 20

Tiết 10 ÔN TẬP LỊCH SỬ

I Mục đích :- HS nắm được phần trọng tâm kiến thức LS thế giới thời kì trung đại

- Khái quát hóa lại nội dung kiến thức lịch sử Thế Giới trung đại

II Chuẩn bị của GV và HS :

III Tiến trình dạy học :

1.Tổ chức

2 Dạy bài mới :

Hoạt động 1

Hãy đánh dấu X vào ô vuông trong các câu sau mà em cho là đúng :

1.Cuối thế kỉ thứ V xã hội Tây Âu có những biến đổi to lớn là do:

a) Dân số tăng

b) Sự xâm nhập của người Giéc-man

c) Công cụ sản xuất đuợc cải tiến

Bài tập 1 :

Đáp án :

1 - b

37

d) Kinh tế hàng hoá phát triển

2 Phát kiến địa lí là :

a) Quá trình tìm ra những con đường mới của người châu Âu

b) Quá trình tìm ra những vùng đất mới

c) Quá trình tìm ra những dân tộc mới

d) Cả 3 câu trên đều đúng

3 Khu vực Đông Nam Á ngày nay gồm những nước nào sau đây

Trung Quốc Lào Thái Lan Ấn Độ Việt Nam

In-đô-nê-xi-a

Mi-an-ma Đông ti mo Bra xin

Ma-lai-xi-a Xin-ga-po Phi-lip-pin

 Bru-nây

Hoạt động 2 :Chon ý đúng trong các câu sau:(Hãy khoanh tròn chữ

cái đứng đầu câu)

1 Thực chất phong trào văn hoá phục hưng là:

A Đả phá xã hội phong kiến, con người phải được tự do và phát

triển

B Đề cao khoa học tự nhiên, xây dựng thế giới khoa học tiến bộ

C Văn hoá phục hưng là cuộc CM văn hoá tiến bộ vĩ đại

D Cả 3 câu trên đều đúng

2 Lãnh địa phong kiến là gì ?

A Là vùng đất đai rộng lớn, có nhiều nông nô sinh sống do lãnh chúa

cai quản

B Là vùng đất đai của quý tộc phong kiến

C Là vùng đất mà quý tộc tước đoạt được bao gồm đất đai canh tác,

rừng, ao, hồ và biến nó thành khu đất riêng của mình

Hoạt động 3 : Hãy gép các chữ cái đứng trước các ý ở cột A với chữ

cái đứng trước ở cột B cho đúng:

n ) Thạt LuổngHoạt động 4

CH : Hãy nêu nguyên nhân Kết quả và ý nghĩa của những cuộc phát

kiến địa lí?

CH : Sự hình thành và phát triển của XHPK Phương Đông và châu

Âu như thế nào?

2 – d

3 – Lào, Thái Lan, Viết Nam, In-đô-nê-xi-a, Mi-an-ma, Đông Ti-mo, Ma-lai-xi-a, Xin-ga-po, Phi-líp-pin, Bru-nây

CHƯƠNG I : BUỔI ĐẦU ĐỘC LẬP THỜI NGÔ – ĐINH - TIỀN LÊ (THẾ KỈ X)

Bài 8 : NƯỚC TA BUỔI ĐẦU ĐỘC LẬP

I/Mục tiêu :- Ngô Quyền xây dựng nền độc lập không phụ thuộc vào các triều đại phong kiến Trung Quốc Nắm được quá trình thống nhất đất của Đinh Bộ Lĩnh

- Giáo dục Ý thức độc lập tựchủ và thống nhất đất nước của dân tộc Ghi nhớ công ơn Ngô Quyền

và Đinh Bộ Lĩnh đã có công giành quyền tự chủ, thống nhất đất nước

- Bồi dưỡng HS kĩ năng lập biểu đồ, sơ đồ sử dụng bản đồ khi học bài

2.Kiểm tra bài cũ:

3.Giới thiệu bài mới

Hoạt động 1: Chiến thắng Bạch Đằng Năm 938 có ý nghĩa

như thế nào?

HS : Đánh lại âm mưu xâm lược của nhà Nam Hán, chấm

dứt hơn 10 thế kỉ thống trị của các triều đại phong kiến

phương Bắc, mở ra thời kì phát triển mới của đất nước

CH : Chiến thắng Bạch Đằng đem lại kết quả gì ?

CH : Sau khi lên ngôi vua, Ngô Quyền làm gì ?

HS : Thiết lập một triều đình mới ở Trung ương

CH : Tại sao Ngô Quyền bải bỏ bộ máy cai trị của họ Khúc

để thiếc lập triều đại mới ?

HS : Họ Khúc mới chỉ dành được quyền tự chủ, trên danh

nghĩa vẫn phụ thuộc nhà Hán => Ngô Quyền quyết tâm xây

dựng một quốc gia độc lập

GV cho HS thảo luận nhóm (2 phút)

1 Ngô Quyền dựng nền độc lập tựchủ:

- Năm 939 Ngô Quyền lên ngôi vua, đóng đô ở Cổ Loa

BỘ MÁY NHÀ NƯỚC

VUA

39

CH : Vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước của Ngô Quyền.

GV : hướng dấn HS vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước

CH : Tại sao Ngô Quyền lại quyết định bỏ chức Tiết độ sứ?

HS : Vì chức Tiết độ sứ của phong kiến phương Bắc, Ngô

Quyền quyết tâm xây dựng một quốc gia độc lập

CH : Vua có vai trò gì trong bộ máy nhà nước ?

HS : Đứng đầu triều đình, quyết định mọi công việc chính

trị, ngoại giao, quân sự

CH : Em có nhận xét gì về bộ máy nhà nước thời Ngô?

HS : Còn đơn giản, sơ sài nhưng bước đầu đã thể hiện ý

thức độc lập tự chủ

Hoạt động 2

CH : Sau khi trị vì đất nước được 5 năm, Ngô quyền qua

đời, lúc đó tình hình đất nước ta như thế nào?

HS: Đắt nước rối loạn, các phe phái nhân cơ hôi này nổi len

giành quyền lự Dương Tam Kha cướp ngôi?

GV (giảng) : Năm 952 Ngô Xương văn giành được lại ngôi

vua song uy tín của nhà Ngô đã giảm sút => Đất nước

không ổn định

CH : Sứ quân là gì ?

Là các thế lực phong kiến nổi dậy chiến lĩnh một vùng đất

GV cho HS quan sát H 17/ Tr.26 SGK, tìm hiểu về vùng

đất các sứ quân chiếm đóng Yêu cầu HS đánh dấu các sứ

quân vào các khu vực trên bản đồ

CH : Việc chiếm đóng của các sứ quân điều đó ảnh hưởng

như thế nào đến đất nước ?

HS : Các sứ quân chiếm đóng ở nhiều vị trí quan trọng trên

khắp đất nước, liên tiếp đánh nhau => đất nước loạn lạc =>

là điều kiện thuậnlợi cho giặc ngoại xâm tấn công

GV (giảng) : Loạn12 sứ quân gây biết bao tan tóc cho nhân

dân Trong khi đó nhà Tống đang có âm mưu xâm lược

nước ta Do vậy việc thống nhất đất nước trở nên cấp bách

hơn bao giờ hết

CH : Đinh Bộ Lĩnh là người như thế nào?

HS : Con của thứ sử Đinh Công Trứ, người Ninh Bình, có

tài thống lĩnh quân đội

CH : Ông đã làm gì để dẹp loạn 12 sứ quân?

?Tổ chức lực lượng, rèn vũ khí X/dựng căn cứ ở Hoa Lư ?

CH : Vì sao Đinh Bộ Lĩnh dẹp loạn được 12 sứ quân ?

HS : Được nhân dân ủng hộ,có tài đánh đâu thắng đó =>

các sứ quân xin hàng hoặc lần lượt bị đánh bại

CH : Việc Đinh Bộ Lính dẹp loạn được 12 sứ quân có ý

nghĩa gì?

HS: Thống nhất đất nước, lập lại hoà bình trong cả nước

=> Tạo điều kiện để xây dựng đất nước vững mạnh chống

lại âm mưu của kẻ thù

THỨ SỬ CÁC CHÂU

2 Tình hình chính trị cuối thời Ngô

- Năm 944 Ngô Quyền mất → Dương Tam Kha cướp ngôi → Triều đình lục đục

- Năm 950 Ngô Xương Văn giànhlại ngôi vua nhưng không quản lí được đất nước → uy tín nhà Ngô giảm sút

- Năm 965 Ngô Xương Văn chết

→ đất nước rơi vào tình trạng chiacắt, loạn lạc → Loạn 12 sứ quân

3 Đinh Bộ Lĩnh thống nhất đất nước

- Được nhân dân ủng hộ → đánh dâu thắng đó

→ 967, đất nước thống nhất40