- Nếu học sinh không làm được câu a mà vẫn có kết quả để làm câu b thì bài đó không được tính điểm.6. - Trong mỗi bài nếu học sinh không ghi đơn vị của các đại lượng cần tìm hai lần hoặ[r]
Trang 1THCS CAO DƯƠNG
Đề thi môn: Vật lý7 Thời gian 120’
Câu 1(4 điểm):
Một mẩu hợp kim chì - thép có khối lượng là 664g, có khối lượng riêng là 8,3g/cm3 Xác định khối lượng của thiếc và chì có trong hợp kim Biết khối lượng riêng của thép và chì lần lượt là: 7,3g/cm3, 11,3g/cm3 Coi thể tích của hợp kim bằng tổng thể tích của thiếc và chì
Câu 2(4 điểm):
Cho hai điểm A, B bất kì trước gương phẳng
a, Dựng đường truyền ánh sáng đi từ A tới gương phẳng rồi phản xạ tới B
b, Chứng minh đườn truyền vừa dựng được là đường truyền ngắn nhất và duy nhất
Câu 3(4 điểm):
Ba gương phẳng được lắp thành một lăng
trụ có đáy là tam giác cân Trên gương G1 có
một lỗ nhỏ S người ta chiếu một chum tia
sáng hẹp qua lỗ S vào bên trong theo
phương vuông góc với G1 Tia phản xạ lần
lượt trên các gương lại đi ra ngoài theo lỗ S
và không bị lệch so với tia chiếu vào Hãy
xác định góc hợp bởi các gương
Câu 4 (6 điểm):
a,(4 điểm): Thiết kế mạch điện gồm 2 bóng đèn, 3 công tắc và 2 pin, có một số dây nối sao cho thỏa mãn các yêu cầu sau:
Khi cả ba khóa cùng đóng hoặc cùng mở thì cả hai đèn đều tắt
Khi K1 đóng, K2 K3 mở thì chỉ có đèn Đ1 sáng
Khi K1 K3 mở, K2 đóng thì chỉ có đèn Đ2 sáng
Khi K1 K2 đóng, K3 mở thì cả hai đèn sáng
Khi K1 K2 mở, K3 đóng thì cả hai đèn tắt
b,(2 điểm): Cho mạch điện như hình vẽ,
biết ampe kế chỉ 5A Cường độ dòng điện
chạy qua đèn Đ1 bằng cường độ dòng điện
chạy qua đèn Đ2 và cường độ dòng điện chạy
qua đèn Đ3 là 2,5A
Tính cườn độ dong điện chạy qua các đèn
Câu 5(2 điểm):
Một ống thép dài 25,5 m, khi một em học sinh dung búa gõ vào một đầu của ống thép thì có một
em học sinh khác đặt tai ở đầu kia của ống nghe được 2 tiếng gõ cách nhau 0,07s
a, Giải thích tại sao em học sinh lại nghe được hai tiếng gõ
G 1
G 2
G 3 S
.
Đ 3
Đ 2 Đ 4
Trang 2b, Tính vận tốc truyền âm trong thép biết vận tốc truyền âm trong không khí là 340m/s
Đáp án:
Bài 1: (4
điểm)
- Ta có D1 = 7300kg/m3 = 7,3g/cm3 ; D2 = 11300kg/m3 = 11,3g/cm3
- Gọi m1 và V1 là khối lượng và thể tích của thiếc trong hợp kim
- Gọi m2 và V2 là khối lượng và thể tích của chì trong hợp kim
Ta có m = m1 + m2 664 = m1 + m2 (1)
Từ (1) ta có m2 = 664- m1 Thay vào (2) ta được (3)
Giải phương trình (3) ta được m1 = 438g và m2 = 226g
0, 5
1
1
1 0,5
Bài 2
(4 điểm)
a, Vẽ A’ là ảnh của A qua gương phẳng G
Để tia phản xạ từ gương tới B thì đường kéo dài qua B sẽ qua A’
Nối A’ với B cắt gương tại I
Đường truyền ánh sáng AIB là đường cần vẽ
b, *Giả sử có I’ khác I nằm trên G thỏa mãn có đường truyền AI’B thỏa mãn yêu cầu
bài
Tia I’B có đường kéo dài qua A
A, I’, B thẳng hàng nhau (1)
Mà A, I, B cũng thẳng hàng (phần a) (2)
(1) và (2) là vô lý => I’ trùng I
Vậy đường truyền ánh sáng ta dựng AIB thỏa mãn đầu bài la duy nhất
*Theo tính chất tạo ảnh bởi gương phẳng ta có AH = A’H
=>AI+IB = A’I+IB = A’B là đường thẳng => Đây là đường truyền ngắn nhất
Bài 3
(4 điểm)
Vì sau khi phản xạ lần lượt trên các gương, tia phản xạ ló ra ngoài lỗ S trùng đúng
với tia chiếu vào Điều đó cho thấy trên từng mặt phản xạ có sự trùng nhau của tia tới
và tia phản xạ Điều này chỉ xảy ra khi tia KR tới G3 theo hướng vuông góc với mặt
gương
1
3 , 11 3 , 7 3 , 8
2 2 1
D
m D
m D
m
3 , 11
664 3 , 7 3 , 8
664 m1 m1
B
A
I
A’
H
Trang 3Trên hình vẽ ta nhìn thấy
Tại I: I1=I2=A
Tại K: K1=K2
mặt khác
K1=I1+I2=2A
Do KR BC Góc K2=B=C=2A
Trong tam giác ABC: Góc A+B+C=1800
A+2A+2A=5A=1800 A=180/5=360 Góc B=C=2A=720
Vẽ đúng hình cho 1 điểm, giải thích đúng cho 1 điểm
1
1
Bài 4
(6 điểm)
a,
b, Xét mạch điện gồm (Đ1//Đ2//Đ3)ntĐ4
Số chỉ của ampe kế A là 5A
=> Cường độ dòng điện trong mạch chính I = 5A
Ta có I = I123 = I4 = 5(A)
Xét mạch gồm Đ1//Đ2//Đ3
Ta có I123 = I1 + I2 + I3=I1 + I1 + 2,5
=> I1 =I2 = (I123 – I3) : 2 = (5 – 2,5) : 2 =1, 25(A)
4
2
Bài 5
(4 điểm)
a Nghe được hai tiếng vì âm xuất phát từ đầu ống thép truyền trong hai môi trường khác nhau: truyền trong thép và truyền trong không khí với vận tốc khác nhau Âm thanh truyền trong thép với vận tốc lớn hơn nên đến trước, âm truyền trong không khí với vận tốc nhỏ hơn đến sau
b Thời gian âm truyền trong không khí là
t = l:340 = 25,5 : 340 = 0,075 (s)
Thời gian âm truyền trong thép là:
2
0,75
A
I
K
R
S
C
B
1
2
1
.
Đ 3
Đ 2 Đ 4
Đ1
Đ1
K2
K3
K1
Trang 4t1 = t - ∆t = 0,075 – 0,07 = 0,005 (s)
Vận tốc truyền âm trong thép là:
v1 = l: t1 = 25,5 : 0,005 = 5100 (m/s)
Vậy vận tốc âm truyền trong thép là 5100 m/s
0,75 0,5
Trang 5TRƯỜNG THCS NGUYỄN TRỰC
TTKB
ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 7
NĂM HỌC 2013 – 2014 MÔN: VẬT LÝ
Thời gian: 120 phút (Không kể thời gian giao đề)
Câu 1 (4 điểm): Hãy tính thể tích V, khối lượng m, khối lượng riêng D của một vật rắn
biết rằng: khi thả nó vào một bình đầy nước thì khối lượng của cả bình tăng thêm là m1 = 21,75g, còn khi thả nó vào một bình đầy dầu thì khối lượng của cả bình tăng thêm là m2 =
51,75g (Trong cả hai trường hợp vật đều chìm hoàn toàn) Cho biết khối lượng riêng của
nước là D1= 1g/cm3, của dầu là D2 = 0,9g/cm3
Câu 2 (4điểm): Tia sáng Mặt Trời nghiêng 1 góc = 480 so với phương ngang Cần đặt một gương phẳng như thế nào để đổi phương của tia sáng thành phương nằm ngang?
Câu 3 (4 điểm): Hai gương phẳng G1 , G2 quay mặt phản xạ vào nhau và tạo với nhau một góc 600 Một điểm S nằm trong khoảng hai gương
a Hãy vẽ hình và nêu cách vẽ đường đi của tia sáng phát ra từ S phản xạ lần lượt qua G1, G2 rồi quay trở lại S
b Tính góc tạo bởi tia tới xuất phát từ S và tia phản xạ đi qua S
Câu 4 (6 điểm):
1 Vẽ sơ đồ mạch điện gồm có một ắc qui, 2 bóng đèn giống nhau, 1 khoá K đóng, 1 ampe kế đo cường độ dòng điện trong mạch, 1 vôn kế đo hiệu điện thế giữa hai cực ắc qui
2 Cho mạch điện có sơ đồ như hình vẽ
a Biết ampe kế A chỉ 4,5A; cường độ dòng điện
chạy qua đèn 1 và đèn 2 bằng nhau và bằng 1,5A
Xác định cường độ dòng điện qua đèn Đ3 và cường
độ dòng điện qua đèn Đ4
b Mạch điện trên được mắc vào nguồn điện
có hiệu điện thế 12V Biết hiệu điện thế giữa hai đầu bóng đèn Đ2 bằng 4,5V Tìm hiệu điện thế giữa hai đầu các bóng đèn còn lại
Câu 5 (2 điểm): Ở một vùng núi người ta nghe thấy tiếng vang do sự phản xạ âm lên các
vách núi Người ta đo được thời gian giữa âm phát ra và âm nhận được tiếng vang là 1,2 giây
a Tính khoảng cách giữa người quan sát và vách núi Biết vận tốc âm trong không khí là 340m/s
b Người ta có thể phân biệt hai âm riêng rẽ nếu khoảng thời gian giữa chúng là 1/15 giây Tính khoảng cách tối thiểu giữa người quan sát và vách núi để nghe được tiếng vang
- HẾT -
(Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm)
.
Đ3
Đ2 Đ4
Trang 6Họ tên thí sinh SBD:
Trang 7S
Hình 1
HƯỚNG DẪN CHẤM
Khi thả vật rắn vào bình đầy nước hoặc bình đầy dầu thì có một lượng nước
hoặc một lượng dầu (có cùng thể tích với vật) tràn ra khỏi bình 0,5 điểm
Độ tăng khối lượng của cả bình trong mỗi trường hợp:
m 1 = m – D 1 V (1)
m 2 = m – D 2 V (2)
1 điểm
Lấy (2) – (1) ta có: m 2 – m 1 = V(D 1 – D 2 )
300( 3)
2 1
1 2
cm D
D
m m
Thay giá trị của V vào (1) ta có : mm1D1V 321,75(g) 0,75
điểm
Từ công thức 1 , 07 ( )
300
75 , 321
g V
m
điểm
Gọi , lần lượt là góc hợp bởi tia sáng mặt trời với phương ngang và góc
hợp bởi tia tới với tia phản xạ
Trường hợp 1: Tia sáng truyền theo phương ngang cho tia phản xạ từ trái
sang phải
Từ hình 1, Ta có: + = 1800
=> = 1800 - = 1800 – 480 = 1320
0,5 điểm
Dựng phân giác IN của góc như hình 2
Dễ dang suy ra: i’ = i = 660
0,75 điểm
Vì IN là phân giác cũng là pháp tuyến nên ta kẻ đường thẳng vuông góc với
IN tại I ta sẽ được nét gương PQ như hình 3
QIR = 90 - i' = 90 - 66 = 24 Vậy ta phải đặt gương phẳng hợp với phương ngang một góc 0
QIR =24
0,75 điểm
Trường hợp 2: Tia sáng truyền theo phương ngang cho tia phản xạ từ phải
sang trái
Từ hình 4, Ta có: = = 480
0,5 điểm
S
N
i i' Hình 2
S
N
i i'
Hình 3 P
Q
Trang 8S
I
R
Hình 4 Dựng phân giác IN của góc như hình 5
Dễ dang suy ra: i’ = i = 240
0,5 điểm
Vì IN là phân giác cũng là pháp tuyến nên ta kẻ đường thẳng vuông góc với
IN tại I ta sẽ được nét gương PQ như hình 6
0,5 điểm
Xét hình 6:
Ta có: 0 0 0 0
QIR = 90 - i' = 90 - 24 = 66
Vậy ta phải đặt gương phẳng hợp với phương ngang một góc 0
QIR =66
0,5 điểm
a)
1 điểm
Cách vẽ:
+ Vẽ S1 đối xứng với S qua G1
+ Vẽ S2 đối xứng với S qua G2
+ Nối S1 và S2 cắt G1 tại I cắt G2 tại J
+ Nối S, I, J, S và đánh hướng đi ta được tia sáng cần vẽ
(HS vẽ cách khác và nêu đúng cách vẽ vẫn được điểm tối đa)
1 điểm
b) - Kẻ pháp tuyến tại I và J cắt nhau tại K 0,25
điểm
N
i i' S
I
R
Hình 5
N
i i' S
I R
Hình 6
P
Q
Trang 9- Trong tứ giác IKJO có 2 góc vuông I và J và có góc O = 600
- Do đó góc còn lại IKJ = 1200
0,5 điểm
- Suy ra: Trong JKI có: I1 + J1 = 600 0,25
điểm
- Mà các cặp góc tới và góc phản xạ I1 = I2; J1 = J2
- Từ đó: I1 + I2 + J1 + J2 = 1200
0,5 điểm
- Xét SJI có tổng 2 góc : I + J = 1200 IS J = 600
- Do vậy: ISR = 1200 (Do kề bù với ISJ)
0,5 điểm
2 a (2,0đ)
Xét mạch điện gồm (Đ1//Đ2//Đ3)ntĐ4
Số chỉ của ampe kế A là 4,5A => Cường độ dòng điện trong mạch chính I = 4,5A
Ta có I = I123 = I4 = 4,5(A)
0,5 đ
Ta có I123 = I1 + I2 + I3 0,5 đ
=> I3 = I123 - I1 - I2 = 4,5 – 1,5 – 1,5 = 1,5(A) 0,75 đ
b (2,0đ)
Mà U123 = U1 = U2 = U3 = 4,5 (V) 0,5 đ
Nên U4 = U – U123 = 12 – 4,5 = 7,5 (V) 0,5 đ
Vậy hiệu điện thế giữa 2 đầu đèn 1 bằng hiệu điện thế giữa 2 đầu đèn 3 và
bằng 4,5(V); Hiệu điện thế giữa 2 đầu đèn 4 bằng 7,5(V) 0,5 đ
a Khoảng cách d giữa người quan sát và vách núi bằng một nửa quãng
đường mà âm phản xạ đi được khi quay trở lại tai người
d = 0,5.s = 0,5.v.t = 0,5.340.1,2 = 204 (m)
1 đ
b Khoảng cách tối thiểu giữa người quan sát và vách núi để nghe được tiếng
vang:
dmin = 0,5.v.tmin = 0,5 340 1 11, 3( )
15 m
1 đ
Chú ý:
- Ngoài đáp án trên, nếu học sinh làm theo cách khác mà vẫn đúng bản chất vật lý và
đáp số thì vẫn cho điểm tối đa
- Nếu học sinh làm đúng từ trên xuống nhưng chưa ra kết quả thì đúng đến bước nào cho
điểm đến bước đó
- Nếu học sinh làm sai trên đúng dưới hoặc xuất phát từ những quan niệm vật lí sai thì dù
có ra kết quả đúng vẫn không cho điểm
- Nếu học sinh không làm được câu a mà vẫn có kết quả để làm câu b thì bài đó không
được tính điểm
Trang 10- Trong mỗi bài nếu học sinh không ghi đơn vị của các đại lượng cần tìm hai lần hoặc ghi sai đơn vị thì trừ 0,5 điểm cho toàn bài