Hoûi : Tìm caùc töø gioáng veà aâm nhöng khaùc veà nghóa vôùi caùc töø trong phöông ngöõ khaùc hoaëc ngoân ngöõ toaøn daân.. - Oám ( beänh )/ Oám ( gaày ) - Noùn- Noùn ( muõ ).[r]
Trang 1Tiết : Chương trình địa phương
Phần Tiếng Việt
I/Mục tiêu cần đạt :
Giúp học sinh hiểu được sự phong phú của các phương ngữ trên các vùng,miền đất nước
II/Chuẩn bị :
GV soạn gián án,chuẩn bị đồ dùng dạy học,đọc tài liệu
HS xem bài trước khi lên lớp
III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy và học :
* Hoạt động 1 -Khởi động : 1) Oån định
2) KTBC
3) Giới thiệu :
* Hoạt động 2- Hình thành kiến thức mới :
Hướng dẫn học sinh làm bài tập 1 trong sgk
- Tìm trong phương ngữ mà các em đang sử dụng
hoặc trong các phương ngữ khác
GV cho học sinh thảo luận nhóm ghi vào bảng
phụ và trình bày
GV nhận xét sửa chữa và đánh giá
Hỏi : Những từ ngữ chỉ sự vật hiện tượng …
không có tên gọi trong các phương khác ,ngôn
ngữ toàn dân ?
- Nhút , bồn bồn,sầu riêng,chôm chôm,măng cụt,
mù u…
Hỏi : Các từ giống về nghĩa nhưng khác về âm ?
- Mệ –Bà , mạ- mẹ,tía – bố – bọ ,chộ- thấy …
Hỏi : Tìm các từ giống về âm nhưng khác về
nghĩa với các từ trong phương ngữ khác hoặc
ngôn ngữ toàn dân ?
- Oám ( bệnh )/ Oám ( gầy )
- Nón- Nón ( mũ )
Hỏi : Cho biết vì sao những từ ngữ địa phương
như bài tập 1.a không có từ ngữ tương đương
trong phương ngữ khác và trong ngôn ngữ toàn
dân ?
Gv cho học sinh thảo luận nhóm
Nhưng trình bày độc lập để học sinh phát huy
được tính chủ động,khả năng trình bày một vấn
đề trong học tập
- Cho thấy Việt nam là một đất nước có sự khác
biệt giữa các vùng ,miền,điều kiện tự nhiên ,đặc
điểm tâm lí ,phong tục tập quán ,,, tuy nhiên sự
khác biệt đó không lớn
- Một số từ địa phương trong phần này có thể
chuyển thành từ ngữ toàn dân vì những từ ngữ
này vốn gọi tên những hiện tượng sự vật chỉ xuất
hiện ở vùng này sau đó dần dần phổ biến trong
cả nước …
Hỏi : Quan sát hai bảng mẫu ở bài tập 1 và cho
biết những từ ngữ nào và cách hiểu nào được coi
A/ Tìm hiểu bài : Bài tập :
1 Những từ không có tên gọi …: Nhút,bồn bồn… Các từ giống về nghĩa nhưng khác âm: Mệ-bà Các từ giống âm như khác nghĩa: gầy
2
- Cho thấy sự khác biệt giữa cá vùng miền…
- Một số từ địa phương có thể chuyển thành từ toàn dân khi được dùng phổ biến
3 Học sinh tự trình bày
4 – Chi,rứa, nờ…
- Phương ngữ trung
- Nhấn mạnh hình ảnh vùng quê và tính cách của người mẹ ,sống động gợi cảm
B.Luyện tập : (Bài tập nâng cao )
Trang 2là thuộc về ngôn ngữ toàn dân?
Học sinh suy nghĩ độc lập và trình bày ý kiến
của mình
GV nhận xét
Hỏi : Chỉ ra những từ ngữ địa phương có trong
đoạn trích ? Thuộc phương ngữ nào ? Việc sử
dụng từ ngữ địa phương có tác dụng gì ?
- Chi,rứa,nờ,tui,có răng,ưng,mụ
- Phương ngữ Trung
- Góp phần thể hiện chân thực hơn hình ảnh của
một vùng quê về tình cảm suy nghĩ tính cách
của một người mẹ trên vùng quê ấy
* Hoạt động 2 –Hướng dẫn luyện tập
Học sinh thảo luận nhóm và tìm thêm những từ
ngữ trong các phương ngữ khác sau đó cử người
trình bày GV nhận xét
* Hoạt động 3 – Củng cố,dặn dò:
Củng cố : Theo em vì sao một số từ ngữ địa phương trở thành từ toàn dân ?
Dặn dò : về nhà xem lại bài tập và sạon bài mới : Đối thoại,độc thoại và độc thoại nội tâm trong văn bản tự sự