Chuyen chuc phan su den Tan Vien

Tác giả bình về lẽ cứng cỏi làm nên người quân tử đã càng tô thêm vẻ đẹp của Tử Văn vì chính. nghĩa[r]

KÕt cÊu bµi gi¶ng

I Giíi thiÖu chung :

I Giíi thiÖu chung:

*Tóm tắt truyện:

Ngô Tử Văn

Người cương trực thấy sự tà gian không thể chịu nổi

-Diªm V ương xử tội tướng giặc và cho Tử Văn sống lại.

-Thổ công hiÖn vÒ mời Tử Văn vào chức phán sự ë đền

Tản Viên- nơi Thổ công tõng đến lánh.

Tử trận gần đền

ở lại làm yêu lµm quái

Tướng giặc mất chỗ nương náu,

Tử Văn Tướng giặc

Tiến cử

Về dương thế

Kể tội

tướng

giặc

II Bố cục: Em có thể chọn lựa từ hai cách dưới đây

Chia theo diễn biến câu chuyện

1.Giới thiệu hai nhân vật và sự viÖc đốt đền

2.Sự xuất hiện của tên bại tướng và Thổ công đền

3.Tử Văn đấu tranh ở cõi âm vµ ® îc trở về dương thế

4 Thổ công tiến cử Tử Văn: chức phán sự đền Tản Viên 5.Kết chuyÖn kÓ vµ lêi b×nh.

Chia theo xung đột

1 Đốt đền

2 Đối mặt ( Tên bại tướng, Lời Thæ công đền)

3 Đối chất, đấu khẩu

4 Phán xét của Diêm Vương

5 Kết chuyện kÓ và lời bình.

A Theo diễn biến

1 Ngụ Tử Văn bất khuất vỡ chớnh nghĩa:

III Phõn tớch:

a.Sự việc đốt đền

b.Cuộc đối mặt với kẻ ỏc và gặp Thổ cụng bị hại

c.Tử văn bị đưa xuống cừi õm

d.Nhậm chức phỏn sự

“Ngô Tử Văn tên là Soạn, ng ời huyện Yên Dũng đất

L ạ ng Giang Chàng vốn khẳng khái nóng nẩy, thấy

sự tà gian thì không thể chịu đ ợc, vùng bắc ng ời ta vẫn khen là một ng ời c ơng trực Trong làng tr ớc có một tòa đền, vẫn linh ứng lắm Cuối đời nhà Hồ,

quân Ngô sang lấn c ớp, vùng ấy thành một nơi

chiến tr ờng Bộ t ớng của Mộc Thạnh có viên Bách

hộ họ Thôi, tử trận ở gần đền, từ đấy làm yêu làm quái trong dân gian Tử Văn rất là tức giận, một

hôm tắm gội sạch sẽ, khấn trời rồi châm lửa đốt

đền Mọi ng ời đều lắc đầu lè l ỡi, họ lo sợ thay cho

Tử Văn, nh ng Tử Văn vung tay không cần gì cả.

a.Sự việc đốt đền:

-Bản chất nhân vật:

+ “Cương trực”

+ “Rất là tức giận” dù cái ác chưa ph¹m đến Tử Văn

Nỗi uất giận của người anh hùng ( “ ì nghÜa diÖt th©n” v )

-Hành động đốt đền

+ Chuẩn bị: “tắm gội sạch sẽ”: tÈy trÇn lµm việc thiªng, tiªn liÖu kÕt côc xấu “khấn trời” : xin phÐp tõ tµ, đốt chỗ ngụ của ma ác Bất đắc dĩ phải phạm đạo trời và sự linh ứng của

ngôi đền Không phải hành động của kẻ vì danh, vì lợi hay vì sự liều lĩnh nhất thời Thái độ tôn kính, nghiêm túc

Tử Văn: Vung tay không cần gì

→ Một thái độ dứt khoát, bất chấp

hậu quả xấu cho bản thân mình

Mọi người lắc đầu lè lưỡi

Lo sợ thay cho Tử Văn (quý nể ngầm )

+ “Châm lửa đốt đền” :

.

Đốt đền xong, chàng về nhà thấy trong mỡnh khó chịu, đầu l o đ o và bụng run run, rồi nổi lên ả ả một cơn sốt nóng sốt rét Trong khi sốt, chàng thấy một ng ời khôi ngô, đầu đội mũ trụ đi đến, nói năng, quần áo, rất giống ng ời ph ơng Bắc, tự x ng là

c sĩ, đến đòi làm tr lại tòa đền nh cũ, và nói: ả

- Nhà ng ơi đã theo nghiệp nho, đọc sách thánh hiền, há không biết cái đức của quỷ thần ra sao, cớ gỡ lại dám lăng miệt, hủy t ợng đốt đền, khiến cho h ơng lửa không có chỗ tựa n ơng, oai linh không có nơi hiển hiện, vậy b o làm sao bây giờ? Biết điều th ả ỡ

dựng tr tòa đền nh cũ ả Nếu không thỡ vô cớ hủy

đền L sơn, Cố Thiệu sẽ khó lòng tránh khỏi tai vạ”.

Tử Văn mặc kệ, vẫn cứ ngồi ngất ng ởng tự nhiên, ng

ời kia tức giận nói:Phong Đụ không xa xôi gỡ, ta tuy hèn, há lại không đem nổi nhà ng ời đến đấy Không nghe lời ta thỡ rồi sẽ biết

Nói rồi phất áo đi

Chiều tối, lại có một ông già, áo v i mũ đen, ả phong

độ nhàn nhã, thủng thỉnh đi vào đến tr ớc thềm, vái

chào mà rằng:

-Tôi là vị Thổ công ở đây, nghe thấy việc làm rất

thú của nhà thầy, vậy xin đến để tỏ lời mừng

Ông già chau mặt nói:

- Rễ ác mọc lan, khó lòng lay động Tôi đã định th a

kiện, nh ng mà có nhiều nỗi ngăn trở Nh ng đền miếu ữgần quanh, vỡ tham của đút, đều bênh vực cho nó cả Tôi chỉ gi đ ợc ữ một chút lòng thành thực, nh ng không làm thế nào để thông đạt đ ợc lên cho nên đành tạm ẩn nhẫn mà ngồi xó một nơi

Tử Văn nói:

Hắn có thực là tay hung hãn, có thể gieo vạ cho tôi

không?

- Hắn quyết chống chọi với nhà thầy, hiện đã kiện thầy

ở Minh ty Tôi thừa lúc hắn đi vắng nên lén đến đây

báo cho nhà thầy biết để mà liệu kế, khỏi ph i chết ả

một cách oan uổng

b.Cuộc đối mặt với kẻ ỏc và gặp Thổ cụng bị hại:

*Tướng giặc: trỏch mắng, đũi trả đền, đe doạ

Tử Văn : ngồi ngất ngưởng, tự nhiờn ( khụng sợ)

*Thổ cụng: phong độ nhàn nhó > < nỗi khiếp đảm

Mừng + Lo (Kể thực trạng: “Rễ ỏc lan nhanh, quan cừi õm ăn

của đỳt” )

Tử Văn hoang mang : “Hắn cú thể gieo vạ cho tụi khụng?”

*Thổ cụng là nạn nhõn đang khiếp sợ đó tụ đậm sự bạo tàn của tờn giặc Thổ cụng là đ “ ồng minh" giúp chứng lý nhưng đồng thời lại đem đến sự hoang mang cho Tử V ă n.

Tử Văn dự chết mà tà gian vẫn hoành hành = vô ngh a ĩ

Diêm v ơng mắng Tử Văn rằng:

- Kẻ kia là một ng ời c sĩ, trung thuần khích liệt, có

công với tiên triều, nên Hoàng thiên cho đ ợc huyết

thực ở một tòa đền để đền công khó nhọc Mày là một

kẻ hàn sĩ, sao dám hỗn láo, tội nghiệt tự mỡnh làm ra, còn trốn đi đằng nào?

Tử Văn bèn tâu trỡnh đầu đuôi nh lời ông cụ già đã

nói, lời rất c ơng chính, không chịu nhún nh ờng chút

nào Ng ời đội mũ trụ nói:

- ấy là ở tr ớc v ơng phủ mà hắn còn quật c ờng nh thế, mồm năm miệng m ời, đơm đặt bịa tạc Huống hồ ở

một nơi đền miếu quạnh hiu, sợ gỡ mà hắn không dám cho một mồi lửa

Hai bên cãi cọ nhau mãi vẫn ch a phân phải trái, vỡ thế Diêm V ơng sinh nghi Tử Văn nói:

- Nếu nhà vua không tin lời tôi, xin đem giấy đến

đền Tản Viên để hỏi h thực ; không có sự thực nh

thế, tôi lại xin chịu thêm cái tội nói càn.

Ng ời kia bây giờ mới có vẻ sợ, quỳ xuống tâu rằng:

- Gã kia là một kẻ học trò, thật là ngu b ớng, quả

đáng tội lắm Nh ng đã trách mắng nh vậy, cũng đủ

d n đe rồi ă Xin đại v ơng dung tha cho hắn để tỏ cái

đức rộng rãi Bất tất đòi hỏi dây d a và thẳng tay trị tội, sợ có hại cho cái đức hiếu sinh.

C Tử Văn bị đưa xuống cõi âm:

- Vạch mặt tên bại tướng với lẽ phải trong tay:

-Tử văn không được dự vào hàng khoan giảm: Kêu oan quyết liệt

+ Thắng kiện.

+ Xin đem giấy đến đền Tản Viên.

+ Tâu trình Diêm Vương, lời rất cương chính, không nhún nhường.

d Nhậm chức phỏn sự:

-Thổ cụng tiến cử - “Vui vẻ nhận lời”: Không ngại bị chết và sẵn lòng đi thực thi đạo nghĩa ở cừi õm ( gợi liên hệ cừi trần !)

-Phỏn sự: Tử Văn làm người bảo vệ cụng = > Mơ ước của nhõn dõn Đồng thời tỏ tâm sự ngầm về thời thế của tác giả

- Kết truyền kỳ, Tử Văn “chắp tay thi lễ” khi gặp người

quen (sự gần gũi, tỡnh đời); “thoắt cưỡi giú mà đi biến mất” (kỳ

ảo, phộp thiêng).

Tiểu kết:

Hỡnh tượng nhõn vật Tử Văn đại diện cho chớnh nghĩa

trong cuộc đấu trớ, đấu gan cam go, khụng khoan nhượng với gian tà Chức phỏn sự là một " phần thưởng” đưa nhõn vật bất tử trong một cương vị xứng đỏng

Đền Và thờ Thần Tản Viên

- Chết: Làm yêu làm quái

+ Đánh đuổi Thổ công có công đức, cướp đền linh để ngụ gây tội ác.

+ Quấy nhiễu, phá hoại đời sống bình an của dân lành.

+ Đút lót các quan dưới âm, lừa Diêm Vương để hại Tử Văn chết oan

c Kết cục đáng đời :

a Sự độc ác:

- Sống: kẻ ngoại xâm gây đại hoạ, một vùng đất hoá chiến trường

2 Tên bại tướng gian ác:

b Sự gian trá, giảo hoạt:

- Giọng dạy dỗ - lộ mặt- đe doạ

- Lấn át- tố cáo

- Ra vẻ khoan dung khi sợ lộ.

“khÈu gỗ nhÐt vµo miÖng , ” “bá vµo ngục cửu u”;

Câi D ¬ng “ng«i mé bÞ bËt tung lªn, hài cốt tan tành ra như cám”

B ị t r ừng phạt: Câi ©m “lồng sắt chụp vµo ®Çu , ”

Tiểu kết: Bản chất tên tướng giặc ngoại xâm => Chết vẫn tàn ác,

gian tham.Kết cục thể hiện lòng căm thù giặc và ước mơ của nhân dân

(Mong muốn diệt từ tận gốc sự tàn ác tà gian của quân lấn cướp.)

3 Hai cõi tương giao và ý nghĩa của truyền kỳ:

a.Hai câi t ¬ng giao :

* Cõi âm:

- Các nhân vật:

-Hai ngôi đền:

*Câi d ¬ng

-Hai địa điểm:

+Nơi khoan giảm: dinh toà rất lớn, thành sắt… +Nơi đoạ đầy: Sông … gió tanh sóng xám, lạnh thấu xương

Thªm vµo c¶nh t îng lµ “ mấy vạn quỷ nanh ác ”

-Các nhân vật :+ Diêm Vương c«ng minh, biÕt söa sai(ChØ cã ë câi ©m!)

+ Tướng giặc và các phán quan ăn của đút

? Nhận xét về sự hiển hiện của hai cõi- ngụ ý nhân sinh

- Nơi nào cũng có thiện- có ác, có chính - có tà.

- Cuộc đấu luôn gay gắt, kÎ sÜ cÇn cã b¶n lÜnh

? Nhận xét về nghệ thuật xuyên suốt của truyện

Bên cạnh nghệ thuật kể chuyện v à xây dựng nhân vật,

là nghệ thuật tương phản (xuyên suốt trong tõng chi tiÕt néi dung vµ c¸ch thøc miªu t¶)

? Giá trị của truyện truyền kỳ

-Huyền bí: sức hấp dẫn, gợi tò mò.

-Luật nhân quả: Sống vì chính nghĩa- chết sẽ

được hưởng phúc và ngược lại.

b.ý nghÜa cña truyÒn kú: Bài học làm người

Ác tµ gian (Tướng giặc)

Thiện đơn thuần là nạn nhân của cái ác (Thổ công)

Thiện đấu tranh vì chính nghĩa (Tử Văn)

biết đấu tranh với cái xấu, cái ác, sự tà gian

* Niềm tin vào lẽ phải:

=>Lẽ phải, công lý không lệ thuộc vào số lượng

người hai phÝa chÝnh-tµ Bè cánh xấu xa chỉ tồn tại nhất thời Chính nghĩa tất thắng Miễn là ng êi

qu©n tö phải có ý chí và không ngại sự thiệt hại đến bản thân mình.

*Lời bình lµ thái độ râ rµng của Nguyễn Dữ:

Tác giả bình về lẽ cứng cỏi làm nên người quân tử

đã càng tô thêm vẻ đẹp của Tử Văn vì chính

nghĩa Câu kết thể hiện tấm lòng của tác giả với

đời và một thái độ rõ ràng về người anh hùng

không thể hèn kém, khư khư cái thiện riêng mình:

“Kẻ sĩ không nên kiêng sợ sự cứng cỏi”.

§ êng lªn nói T¶n

IV Tổng kết :

1 Nội dung :

2 Nghệ thuật

* Bài học nhõn sinh về chớnh – tà, thiện- ỏc trong đời.

* Kể chuyện hấp dẫn với địa điểm, thời gian cụ thể

Cách dựng c ảnh sinh động , tình huống giàu kịch tính.

cùng sự hấp dẫn đặc biệt của truyện truyền kỳ trong dõn gian.

* Qua hình t ợng nhõn vật ng ời trí thức Tử Văn và tờn

giặc ngoại xõm, ca ngợi chớnh nghĩa và thái độ kiờn

Lêi c¶m ¬n

® îc göi tõ nói T¶n!