Nội dung ôn tập môn Ngữ văn 11

Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý kiến được nêu trong phần đọc hiểu trên: Đặc trưng chủ yếu của người đọc sách là một tư duy độc lập và một khao khát b[r]

Trang 1

Nội dung ôn tập môn Ngữ văn 11 trong thời gian học sinh

tạm dừng đến trường (từ ngày 22/2/2021)

Đề 18:

I/ Đọc hiểu:

Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:

Sống đơn giản là sống sâu sắc hơn, quan tâm đến nhau hơn, thân thiết với nhau hơn Cần phải thiết lập một mối quan hệ thân thiết, gần gũi với con người và cảnh vật trong môi trường sống của chúng ta hơn Trong cuộc sống hãy dành một khoảng thời gian và không gian của mình để tìm hiểu, gần gũi và yêu quý những con người sống xung quanh chúng ta Hãy tự mình sống một cuộc sống chân thực và tạo dựng xung quanh mình một cuộc sống hoàn toàn chân thực đối với mình Chỉ có khi nào bạn cảm thấy thực sự nhẹ nhàng, bắt đầu sống an nhàn, có ý nghĩa thì bạn mới có thể phát hiện ra tinh hoa của cuộc sống này…

(…) Trong cuộc sống hiện đại ngày nay, con người luôn trong tráng thái phải chịu đựng một áp lực quá tải do cuộc sống mang lại Ngay từ khi đang còn là một đứa trẻ, người ta đã bị cuốn theo một nhịp sống gấp gáp của thời đại Chính vì vậy, đã nảy sinh ra những căn bệnh mang tính thời đại như bệnh stress, làm tổn thương đến cuộc sống của biết bao con người Trong một hoàn cảnh như vậy, việc xây dựng cho mình một cuộc sống đơn giản – một cuộc sống nhãn nhã theo đúng nghĩa: nhàn tâm, làm việc có khoa học, biết dừng lại

ở mức đủ, biết mình biết người, có thái độ ứng xử đúng đắn, có văn hóa – là việc làm có ích cho mỗi người Điều này không những phù hợp với xu thế văn minh của thời đại mà cũng rất phù hợp với truyền thống văn hóa của dân tọc Việt Nam chúng ta

(Theo Ngữ văn 11, tập một, NXB Giáo dục,

2009, tr16,17)

Câu 1 Nêu phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích

Câu 2 Theo tác giả, trong cuộc sống hiện đại ngày nay, bệnh stress đã nảy sinh từ những nguyên nhân nào?

Câu 3 Đoạn trích đang đề cập đến vấn đề gì?

Trang 2

Câu 4 Câu văn “Trong cuộc sống hãy dành một khoảng thời gian và không gian của mình để tìm hiểu, gần gũi và yêu quý những con người sống xung quanh chúng ta” gợi cho anh/chị suy nghĩ gì?

II/ LÀM VĂN:

Từ đoạn trích ở phần đọc hiểu trên, hãy viết một đoạn văn (khoảng

200 chữ), trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý kiến cho rằng: Trong hoàn cảnh con người luôn trong trạng thái phải chịu đựng một áp lực quá tải do cuộc sống mang lại “Việc xây dựng cho mình một cuộc sống đơn giản – một cuộc sống nhàn nhã theo đúng nghĩa: nhàn tâm, làm việc có khoa học, biết dừng lại ở mức đủ, biết mình biết người, có thái độ ứng xử đúng đắn, văn hóa – là việc làm có ích cho mọi người”

Có thể triển khai:

- Cuộc sống hiện đại đầy rẫy những áp lực quá tải khiến cho con người mất đi trạng thái cân bằng, thậm chí rơi vào tình trạng khủng hoảng tinh thần, stress nặng nề

- Việc xây dựng một cuộc sống đơn giản theo đúng nghĩa của nó (nhàn tâm, là việc có khoa học, biết dừng lại ở mức đủ, biết mình biết người, có thái

độ ứng xử đúng đắn và có văn hóa…) là vô cùng cần thiết

- Nó giúp chúng ta sống chậm để hưởng thụ cuộc sống, giải thoát mỗi người khỏi bon chen, giành giật, sống chan hòa với mọi người, với thiên nhiên…

Đề 19:

I/ Đọc hiểu:

Khi Thomas Edison hỏi thầy giáo ở trường rằng liệu có thể cho âm thanh vào một cái hộp không, tất nhiên câu hỏi đó là một câu “hỏi ngu” tuyệt đối theo nhận định của xã hội lúc bấy giờ Những câu hỏi “ngu” đến mức người ta đã đuổi học Edison kèm lời nhắn cho mẹ cậu bé rằng tốt nhất nên để trò Thomas đi chăn lợn thì hơn Nhưng cuối cùng, những câu hỏi ngu của cậu

bé ấy lại trở thành tiền đề thay đổi lịch sử công nghệ Khi Warren Buffett và Bill Gates, bây giờ là người giàu thứ nhất và thứ nhì nước Mỹ, gặp nhau lần đầu tiên vào ngày 5/7/1991, họ đã nói chuyện gì với nhau? Bàn chuyện mua một hòn đảo để nghỉ dưỡng hay siêu xe?

Trang 3

Câu chuyện đã được kể lại nhiều lần: Lúc đầu, cả hai đều rất bối rối khi được hẹn gặp nhau, chẳng biết phải nói chuyện gì, với Buffett thì máy tính và rau bắp cải cũng giống nhau (đến giờ ông vẫn chưa có e-mail), còn Bill Gates thì than phiền với mẹ rằng: “Con biết nói chuyện gì với một người suốt ngày chơi cổ phiếu?” Cuối cùng, họ chỉ ngồi đó để đặt các câu hỏi cho nhau Buffett ra sức hỏi Gates về các cổ phiếu công nghệ, vì ông thấy các công ty công nghệ “cứ ra đời rồi lại biến mất” Gates lại hỏi Buffett về việc đầu tư vào truyền thông Họ ngồi tâm sự ba giờ đồng hồ, rồi trở thành bạn bè thân thiết trong suốt 25 năm sau đó, cùng xây dựng quỹ từ thiện lớn nhất thế giới, chỉ vì

ấn tượng của Bill Gates ngày hôm đó: “Ông già đó đặt các câu hỏi rất hay” Vấn đề là câu hỏi Các tỷ phú cũng không giấu rằng họ có cái cần phải học, phải… hỏi ngu

(Trích Doanh nhân Nguyễn Thành Nam: Hỏi ngu để trưởng thành,

theo www.diendannhalanhdao.com)

Câu 1 Nêu phương thức biểu đạt chính của đoạn trích

Câu 2 Theo đoạn trích, Edison đã từng bị đuổi học vì điều gì?

Câu 3 Đoạn trích đề cập đến vấn đề gì?

Câu 4 Anh/chị có đồng tình với ý kiến cho rằng Vấn đề là câu hỏi Các tỉ phú cũng không giấu rằng họ có cái cần phải học, phải… hỏi ngu không?

Vì sao?

II/ LÀM VĂN:

200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về tầm quan trọng của việc đặt câu hỏi trong học tập cũng như trong đời sống

- Những câu hỏi, dù là câu hỏi…ngu luôn có tác dụng kích thích trí não của chúng ta vận hành, buộc chúng ta phải suy nghĩ để tìm ra câu trả lời hoặc sáng tạo để giải quyết vấn đề trong học tập và trong đời sống

- Nếu không có những câu hỏi đặt ra, con người sẽ không phải đối diện với những thách thức, do đó sẽ không có tư duy, không có hành động và thậm chí không có sự phát triển…

Đề 20:

Trang 4

Nâng cao văn hóa đọc thông qua hoạt động tôn vinh văn hóa đọc hay tổ chức những ngày hội sách là công việc đáng khích lệ Song quan trọng hơn là cần khích lệ người đọc tìm ra ý nghĩa của việc đọc sách, tìm ra tác dụng của sách đối với cuộc sống của mỗi người Ðó không phải là nhận xét đại khái chung chung như đọc sách giúp chúng ta sống tốt hơn, suy nghĩ đẹp hơn, tăng

sự hiểu biết, vốn sống, vì đó là điều mà nhiều lĩnh vực khác trong xã hội cũng giúp làm được Cũng không phải những ai đọc nhiều, đọc rộng sẽ là người hiểu biết, suy nghĩ chín chắn

Ðọc, suy ngẫm tìm ý nghĩa tích cực, lành mạnh từ mỗi cuốn sách đã đọc

sẽ có ý nghĩa hơn nhiều Văn hóa đọc thường được biểu hiện từ những việc làm giản dị, mà trước hết là qua việc lựa chọn một cuốn sách để đọc, là phản ứng với các cuốn sách có sai sót nội dung hay phản cảm, có thể tác động tới nhận thức chung, làm tha hóa con người Bởi vậy, điều quan trọng là cần tìm thấy lợi ích thật sự của mỗi cuốn sách, từ đó sẽ có văn hóa đọc; và văn hóa đọc chỉ thật sự phát triển khi người đọc tìm thấy lợi ích của sách vở cho đời sống của

họ nói riêng, cho xã hội nói chung

(Trích Luận bàn về văn hóa đọc, theo www.nhandan.com.vn, 11

– 12 – 2014)

Câu 1 Tìm câu văn nêu chủ đề chính của đoạn trích

Câu 2 Theo tác giả, văn hóa đọc chỉ thực sự phát triển khi nào?

Câu 3 Vì sao đối với người đọc, việc Đọc, suy ngẫm tìm ý nghĩa tích cực, lành mạnh từ mỗi cuốn sách đã đọc sẽ có ý nghĩa hơn nhiều?

Câu 4 Văn hóa đọc thường được biểu hiện từ những việc làm giản dị, mà trước hết là qua việc lựa chọn một cuốn sách để đọc… Anh/chị có đồng tình với ý kiến đó không? Vì sao?

II LÀM VĂN:

Từ đoạn trích trên phần đọc hiểu, hãy viết một đoạn văn (khoảng

200 chữ), trình bày suy nghĩ của anh chị về ý nghĩa của việc đọc sách

- Đọc sách giúp ta có thêm kiến thức chuyên môn, khả năng giải quyết vấn đề và tư duy nhạy bén, linh hoạt, đọc sách giúp ta có thêm kĩ năng sống, có thêm những trải nghiệm tâm lý thú vị

- Tất cả những điều đó có thể giúp cho con người có thể sống tốt hơn, hài lòng với cuộc sống của mình hơn

Trang 5

Đề 21:

Mai Phụng Lưu

mỗi bận xuống thuyền lại trực chỉ Hoàng Sa

như có ai dẫn

nỗi nhớ là hải bàn

mãi quay về một hướng

mỗi lần bị bắt mỗi lần bị đánh

lại tay trắng trở về dành dụm ra khơi

không thể sống thiếu Hoàng Sa

không thể sống thiếu biển

anh yêu biển mà đứng trên bờ

anh yêu nước mà không biết bơi

làm sao anh hiểu?

có những người lính đảo

trần lưng trước mưa đạn quân thù

“chỉ được xáp lá cà bằng lê”

nhưng với khoảng cách này là không thể

đành chỉ được chết vì đảo

đành cho lãng quên vùi mấy mươi năm

Gạc Ma Gạc Ma

hãy kể cho con cháu anh điều này:

có những người lính đảo

đã chết theo vòng tròn

tay họ giăng ra và siết chặt tay nhau

như một tràng hoa biển

(Trích Thanh Thảo và Trường ca chân đất, theo www.vanvn.net, 15 –

01 – 2013)

Câu 1 Lòng yêu nước, tinh thần bám biển của ngư dân Mai Phụng Lưu được thể hiện qua những từ ngữ và hình ảnh nào?

Câu 2 Trong quá khứ, những người lính trên đảo Gạc Ma đã chiến đấu và

hi sinh như thế nào để bảo vệ biển đảo quê hương?

Câu 3 Vì sao nhà thơ Thanh Thảo muốn người đọc hãy kể cho con cháu anh điều này?

Trang 6

Câu 4 Hình ảnh tràng hoa biển cuối đoạn thơ gợi cho anh/chị suy nghĩ gì

về sự hi sinh của những người lính đảo

II LÀM VĂN:

200 chữ), trình bày suy nghĩ của anh/chị về sứ mệnh của những người trẻ hôm nay đối với biển đảo tổ quốc

- Trong mỗi chúng ta luôn có sẵn một tình yêu sâu sắc dành cho đất nước của mình

- Tình yêu đó, như cách nói của chủ tích Hồ Chí Minh vĩ đại, là một thứ của báu, được giữ kín trong rương, trong hòm, khi tổ quốc bị xâm lăng, nó mới

lộ phát thành sức mạnh bất diệt, nhấn chìm bè lũ cướp nước và bán nước Trong thời đại ngày nay, khi chủ quyền biển đảo của Việt Nam đã, đang bị Trung Quốc lăm le lấn chiếm, hơn ai hết, những người trẻ cần nhận thức được trách nhiệm, sứ mệnh của mình, sứ mệnh giữ gìn, bảo vệ biển đảo quê hương

- Sứ mệnh ấy bắt đầu từ ý thức về chủ quyền biển đảo dân tộc, sau nữa cần thể hiện bằng các hành động tỉnh táo, quyết liệt như chia sẻ với mọi người xung quanh, với bạn bè quốc tế những thông tin chính xác về chủ quyền biển đảo quê hương

- Cùng sưu tầm, tập hợp những chứng cứ lịch sử về thủy giới, hải phận của quốc gia

- Sát cánh cùng ngư dân và các chiến sĩ hải quân của Quân đội Nhân dân Việt Nam trong các cuộc đối đầu với kẻ thù xâm lược

- Tranh thủ sự ủng hộ của bạn bè nhân dân các nước

- Bình tĩnh, khôn khéo trong đấu tranh, tránh xảy ra xung đột vũ trang với lực lượng thù địch

- Sẵn sàng lên đường khi tổ quốc lâm nguy

Đề 22:

Bởi nơi ta về có mười tám thôn vườn trầu, mỗi vườn trầu

có bao nhiêu mùa hạ

Chị đợi chờ quay mặt vào đêm

Hai mươi năm mong trời chóng tối

Hai mươi năm cơm phần để nguội

Trang 7

Thôi tết đừng về nữa chị tôi buồn

Thôi đừng ai mừng tuổi chị tôi

Hai mươi năm chị tôi đi đò đầy

Cứ sợ đắm vì mình còn nhan sắc

Chị tôi không trẻ nữa, xóm làng thương ý tứ vẫn kêu cô

Xóm làng thương không khoe con trước mặt

Hai mươi năm chị tôi đi đò đầy

Cứ sợ đắm vì mình còn nhan sắc

Vẫn được tiếng là người đứng vậy

[…]

Nhưng chị tôi không thể làm như con rắn que cời

Lột cái xác già nua dưới gốc cây cậm quẫy

Chị thiếu anh nên chị bị thừa ra

Trong giỗ tết họ hàng nội ngoại

Bao nhiêu tiếng cười vẫn côi cui một mình

Những đêm trở trời trái gió

Tay nọ ấp tay kia

Súng thon thót ngoài đồn dân vệ

Một mình một mâm cơm

Ngồi bên nào cũng lệch

Chị chôn tuổi xuân trong má lúm đồng tiền

(Trích Đường tới thành phố - Hữu Thỉnh, theo www.dantri.com.vn,

27/4/2014)

Câu 1 Chỉ ra phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn thơ

Câu 2 Nỗi cô đơn, lẻ bóng của chị tôi thể hiện qua những từ ngữ và hình

ảnh nào?

Câu 3 Nêu ý nghĩa biểu đạt của từ côi cui trong câu thơ: Bao nhiêu tiếng cười vẫn côi cui một mình

Trang 8

Câu 4 Cảm nhận của anh/chị về câu thơ: Chị chôn tuổi xuân trong má lúm đồng tiền

II LÀM VĂN:

200 chữ), trình bày suy nghĩ của anh/chị về những hi sinh, đóng góp của người phụ nữ Việt Nam trong chiến tranh

Phụ nữ là phái yếu, bất kì người phụ nữ nào, dù mạnh mẽ đến đâu cũng luôn mang trong mình phần yếu đuối song, trong những hoàn cảnh khắc nghiệt, như chiến tranh, phụ nữ đã rất dũng cảm, kiên cường Có những người xông pha nơi hòn tên mũi đạn, có người ở lại phía sau làm hậu phương vững chắc Tất thảy họ đều chung nhau ở sự hi sinh cao cả: hi sinh tuổi xuân, hi sinh hạnh phúc, giấu nước mắt để những người thân yêu nhất là chồng, là con ra trận Họ ở lại với nỗi cô đơn, với bao gồng gánh, nhọc nhằn Nói như v để thấy rằng, cuộc sống bình yên chúng ta có ngày hôm nay được đổi bằng cả những sự

hi sinh thầm lặng của những người phụ nữ trong chiến tranh

Đề 23:

Hơi ấm ổ rơm

(Nguyễn Duy)

Tôi gõ cửa ngôi nhà tranh nhỏ bé ven đồng chiêm

Bà mẹ đón tôi trong gió đêm:

– Nhà mẹ hẹp nhưng còn mê chỗ ngủ

Mẹ chỉ phàn nàn chiếu chăn chả đủ

Rồi mẹ ôm rơm lót ổ tôi nằm

Rơm vàng bọc tôi như kén bọc tằm

Tôi thao thức trong hương mật ong của ruộng

Trong hơi ấm nhiều hơn chăn đệm

Của những cọng rơm xơ xác gày gò

Trang 9

Hạt gạo nuôi hết thảy chúng ta no

Riêng cái ấm nồng nàn như lửa

Cái mộc mạc lên hương của lúa

Đâu dễ chia cho tất cả mọi người

Bình lục – một đêm lỡ đường,

(Theo Cát Trắng, NXB Quân đội nhân dân, 1973)

Câu 1 Chỉ ra phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn thơ trên

Câu 2 Biện pháp tu từ nào được sử dụng trong câu thơ Rơm vàng bọc tôi như kén bọc tằm?

Câu 3 Anh/chị hiểu hương mật ong của ruộng là hương gì?

Câu 4 Nêu cảm nhận của anh/chị về khổ thơ cuối cùng trong bài thơ

II LÀM VĂN:

Từ bài thơ trên, hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ), trình bày

suy nghĩ của anh/chị về sức mạnh của tình yêu thương

- Yêu thương là một tình cảm đẹp của con người

- Tình yêu thương có sức mạnh xoa dịu mọi nỗi đau, sưởi ấm mỗi cảnh đời, kết nối những trái tim

- Tình yêu thương chân thành thường rất giản dị, lặng lẽ nhưng ấm áp,

ân cần…

Đề 24:

Ca dao tục ngữ truyện cười ở ta thường có thái độ chế giễu với người đọc sách Dưới những con mắt thế tục, việc đọc sách có vẻ như là một cái gì vô

bổ của loại người “dài lưng tốn vải ăn no lại nằm” (…) Cố nhiên trong thực

tế, lại có một tình trạng tế nhị khác, là các làng xã thường đánh giá nhau bằng

Trang 10

số lượng kẻ cắm đầu vào sách Có gì mâu thuẫn ở đây chăng? Không Học trò xưa ham học để có ngày lều chõng đi thi và trở thành quan chức (từ đây khái quát lên, người ta vẫn tự hào người Việt ham học) Nhưng không thể bảo họ, - đám người “nghiền” sách cốt đi thi kia - là những người đọc sách với đúng nghĩa của nó Người học để đi thi tự giới hạn trong kiến thức của người chấm cho họ đỗ Ngược lại đặc trưng chủ yếu của người đọc sách là một tư duy độc lập và một khao khát bất tận với sự hiểu biết Loại sau ở xã hội ta quá hiếm, lại còm cõi ít ỏi và chưa thành một lớp người ổn định Giải thích sao về hiện tượng này? Suy cho cùng ở xã hội nghèo, mọi việc vẫn do miếng cơm manh áo quyết định Khi có thể dùng sách để lập thân thì người ta đọc sách Khi có nhiều con đường khác lập thân mà ít tốn sức lực hơn – kể cả lối giả vờ đọc sách, gian lận thi cử - thì người ta bỏ sách khá dễ dàng Và đó chính là tình trạng của xã hội hôm nay

Tốn công tốn của để đọc mà thu nhập chả hơn là bao so với người không đọc, thì cha bảo con, vợ bảo chồng từ giã sách vở, ngồi xem tivi cho nhẹ thân Sách không còn là nhân tố tất yếu trên đường mưu sinh, và việc đọc sách thường ngả sang một thứ trò chơi, - lí tưởng làm người có vì vậy mà có vẻ bị

hạ thấp thì người ta cũng chả lấy làm hối tiếc

(Trích Vì sao người Việt không mê đọc sách?, theo www.chungta.com, ngày

13 – 03 – 2014)

Câu 1 Đoạn trích trên bàn về vấn đề gì?

Câu 2 Người đọc sách trong tâm thức văn hóa dân gian là loại người như thế nào?

Câu 3 Theo tác giả, tại sao việc đọc sách ở nước ta không được coi trọng?

Câu 4 Theo anh/chị, cần làm gì để phát triển văn hóa đọc?

II LÀM VĂN:

Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý

kiến được nêu trong phần đọc hiểu trên: Đặc trưng chủ yếu của người đọc sách là một tư duy độc lập và một khao khát bất tận với sự hiểu biết

- Đặc trưng thứ nhất của người đọc là tư duy độc lập Nghĩa là đọc một cách có suy ngẫm, không lệ thuộc máy móc vào những điều có trong sách, chỉ

tin tưởng những gì đọc được khi đã kiểm nghiệm

Định dạng
Số trang	11
Dung lượng	283,55 KB