16 đề đáp án HSG văn 7

- Yêu cầu cụ thể: Triển khai hợp lí nội dung đoạn văn: Học sinh có thể viết đoạn văn theo định hướng sau:  Tình yêu quê hương:  Là tình cảm tự nhiên mang giá nhân bản, thuần khiết tron

ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI MÔN NGỮ VĂN LỚP 7

NĂM HỌC 2018 - 2019 Môn thi: Ngữ văn Thời gian: 120 phút (Không kể thời gian giao đề) PHẦN I: ĐỌC HIỂU (6,0 điểm)

Đọc đoạn thơ sau và trả lời các câu hỏi:

“… Quê hương là vòng tay ấm Con nằm ngủ giữa mưa đêm Quê hương là đêm trăng tỏ Hoa cau rụng trắng ngoài thềm.

… Quê hương mỗi người chỉ một Như là chỉ một mẹ thôi Quê hương nếu ai không nhớ

Sẽ không lớn nổi thành người.”

(Trích bài thơ “Quê hương” - Đỗ Trung Quân)

Câu 1: (0.5 điểm) Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn thơ?

Câu 2: (1.0 điểm) Xác định nội dung của đoạn thơ?

Câu 3: (2.5 điểm) Tìm và phân tích tác dụng của các biện pháp tu từ có trong đoạn thơ? Câu 4: (2.0 điểm) Qua đoạn thơ tác giả muốn gửi tới người đọc thông điệp gì?

PHẦN II: TẠO LẬP VĂN BẢN (14.0 điểm)

-HẾT -ĐÁP ÁN ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI MÔN NGỮ VĂN LỚP 7

NĂM HỌC 2018 - 2019 PHẦN I: ĐỌC HIỂU (6,0 điểm)

Câu 1: Phương thức biểu đạt chính: biểu cảm.

Câu 2: Đoạn thơ đã thể hiện được tình cảm yêu thương, gắn bó tha thiết, sâu sắc của nhà

thơ với quê hương yêu dấu

Câu 3:

- Các biện pháp tu từ:

 Điệp ngữ “quê hương” được lặp lại 4 lần

 So sánh: Quê hương là vòng tay ấm, là đêm trăng tỏ, như là chỉ một mẹ thôi

- Tác dụng: nhấn mạnh tình yêu tha thiết, sự gắn bó sâu nặng với quê hương của tác giả.Đồng thời đã làm nổi bật hình ảnh quê hương thật bình dị, mộc mạc nhưng cũng thật ấm

áp, gần gũi, thân thương, máu thịt, thắm thiết

Câu 4:

- Trình bày thành một đoạn văn (từ 5-7 câu)

- Học sinh xác định thông điệp có ý nghĩa nhất đối với bản thân

 Vai trò của quê hương

 Giáo dục tình yêu quê hương

PHẦN II: TẠO LẬP VĂN BẢN (14.0 điểm)

Câu 1 Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ

- Yêu cầu chung:

 Đảm bảo thể thức của một đoạn văn

 Xác định đúng vấn đề nghị luận

- Yêu cầu cụ thể:

Triển khai hợp lí nội dung đoạn văn: Học sinh có thể viết đoạn văn theo định hướng sau:

 Tình yêu quê hương:

 Là tình cảm tự nhiên mang giá nhân bản, thuần khiết trong tâm hồn mỗi con người.Quê hương chính là nguồn cội, nơi chôn nhau cắt rốn, nơi gắn bó, nuôi dưỡng sự sống,đặc biệt là đời sống tâm hồn của mỗi người

 Quê hương là bến đỗ bình yên, là điểm tựa tinh thần của con người trong cuộc sống

Dù đi đâu, ở đâu hãy luôn nhớ về nguồn cội (dẫn chứng)

 Tình cảm đối với quê hương sẽ gợi nhắc đến tình yêu đất nước Hướng về quêhương không có nghĩa chỉ hướng về mảnh đất nơi mình sinh ra mà phải hướng tới tìnhcảm lớn lao, thiêng liêng bao trùm là Tổ quốc

 Có thái độ phê phán trước những hành vi: không coi trọng quê hương, suy nghĩchưa tích cực về quê hương: chê quê hương nghèo khó lạc hậu, phản bội lại quêhương; không cosys thức xây dựng quê hương

 Có nhận thức đúng đắn về tình cảm với quê hương; có ý thức tu dưỡng, học tập,phấn đấu xây dựng quê hương; Xây đắp, bảo vệ quê hương, phát huy những truyềnthống tốt đẹp của quê hương là trách nhiệm, là nghĩa vụ thiêng liêng của mỗi conngười.

- Sáng tạo: cách diễn đạt độc đáo, có suy nghĩ riêng về vấn đề nghị luận

- Chính tả, dùng từ đặt câu: đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ nghĩa tiếng Việt

Câu 2.

Yêu cầu chung:

- Đảm bảo cấu trúc của một bài văn nghị luận: có đầy đủ Mở bài, Thân bài, Kết bài Mởbài giới thiệu vấn đề nghị luận; Thân bài giải thích nhận định và triển khai được các luậnđiểm làm rõ được nhận định; Kết bài khái quát được nội dung nghị luận

- Xác định đúng vấn đề nghị luận: Những tình cảm sẵn có, những tình cảm không có quabài thơ “Bánh trôi nước”

Yêu cầu cụ thể: Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm; thể hiện sự cảm nhận

sâu sắc và vận dụng tốt các thao tác lập luận; có sự kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫnchứng Thí sinh có thể giải quyết vấn đề theo hướng sau:

Giới thiệu vấn đề nghị luận và tác phẩm liên quan đến vấn đề nghị luận: “Văn chương gâycho ta những tình cảm ta không có, luyện cho ta những tình cảm ta sẵn có qua bài Bánhtrôi nước của Hồ Xuân Hương

Giải thích ý kiến:

Văn chương gây cho ta những tình cảm ta không có: Trước khi đọc tác phẩm văn chương,những tình cảm đó chưa xuất hiện trong ta Sau khi đọc tác phẩm, văn chương khơi gợi,giúp ta tiếp thu những tình cảm cao đẹp, mới mẻ, những nét ứng xử tinh tế, những bài học

về cuộc đời để ta làm giàu thêm tâm hồn

Văn chương luyện cho ta những tình cảm ta sẵn có: Văn chương bồi đắp thêm tình cảm,giúp ta nhận thức sâu sắc thêm về vấn đề để ta biết suy nghĩ, ý thức về mình, về nhữngtình cảm đã có, để cho tình cảm ấy sâu sắc hơn, cao đẹp hơn

Chứng minh qua bài thơ “Bánh trôi nước”:

Bài thơ Bánh trôi nước bồi đắp cho ta những tình cảm ta sẵn có:

Bài thơ lấy đề tài dân dã, gần gũi, bình dị (Bánh trôi nước) Qua hình ảnh chiếc bánh trôi,bài thơ gửi gắm chủ đề về người phụ nữ trong xã hội phong kiến – một chủ đề quen thuộccủa văn học trung đại Việt Nam (vẻ đẹp và thân phận người phụ nữ trong xã hội phongkiến)

Bánh trôi nước là một bài thơ vịnh vật tài tình, tả chính xác chiếc bánh trôi đồng thời cònkhơi gợi những liên tưởng sâu xa:

Bài thơ thể hiện niềm kiêu hãnh, tự hào của tác giả về vẻ đẹp ngoại hình, đặc biệt là ngợi

ca, khẳng định vẻ đẹp tâm hồn, phẩm chất của người phụ nữ (dẫn chứng)

Bài thơ làm người đọc xúc động, thương cảm sâu sắc về thân phận chìm nổi, đắng cay, bấthạnh, phụ thuộc của người phụ nữ trong xã hội phong kiến bất công (dẫn chứng)

Tác phẩm đã giúp chúng ta hiểu thêm về xã hội phong kiến xưa - một xã hội trọng namkhinh nữ.

Từ đó, khơi gợi trong lòng người đọc niềm căm phẫn, thái độ tố cáo xã hội đầy rẫy nhữngbất công tàn bạo đã chà đạp lên số phận của người phụ nữ

Nghệ thuật thể hiện:

Hình ảnh, ngôn ngữ dân dã, gần gũi không cầu kì kiểu cách, ước lệ, mà tự nhiên, mangđạm dấu ấn dân gian

Giọng điệu: vừa kiêu hãnh, tự hào vừa ngậm ngùi, xót xa, có thách thức

Thể thơ và kết cấu: Thể thơ Đường luật được sử dụng nhuần nhị và sáng tạo Kết cấu chặtchẽ và độc đáo, sự đối lập giữa thân phận và phẩm chất, bài thơ đã tạo ấn tượng về một vẻđẹp ngời sáng của người phụ nữ, về một bản lĩnh Xuân Hương kiên cường, mạnh mẽ dámnhìn thẳng vào số phận, vượt lên số phận và thách thức với hoàn cảnh sống

Đánh giá, mở rộng:

Nhận định trên cho thấy giá trị của văn chương: nuôi dưỡng, bồi đắp tình cảm con người,tạo ra phép màu trong cuộc sống, mở rộng cánh cửa lòng nhân ái, giúp ta hiểu thêm tìnhđời, tình người

Bài thơ vừa ca ngợi vẻ đẹp cao quý, son sắt của người phụ nữ trong xã hội phong kiến,vừa thể hiện niềm thương cảm đối với thân phận khổ đau của họ Bánh trôi nước là mộtbài thơ hay bởi nói giản dị, để lại xúc đọng và ám ảnh trong lòng người đọc, có sức sốnglâu bền trong trái tim những người yêu thơ

Sáng tạo: cách diễn đạt độc đáo, có suy nghĩ riêng về vấn đề nghị luận

Chính tả, dùng từ đặt câu: đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp, ngữ nghĩa tiếng Việt

Không cho điểm cao đối với những bài chỉ nêu chung chung, sáo rỗng

Cần trừ điểm đối với những lỗi về hành văn, ngữ pháp và chính tả

ĐỀ KHÁO SÁT CHẤT LƯỢNG HỌC SINH GIỎI

NĂM HỌC 2014-2015 MÔN: NGỮ VĂN 7 (Thời gian làm bài 60 phút) Câu 1: (5 điểm)

"Mưa xuân Không phải mưa Đó là sự bâng khuâng gieo hạt xuống mặt đất nồng ấm, mặt

đất lúc nào cũng phập phồng, như muốn thở dài vì bổi hổi, xốn xang Hoa xoan rắc nhớ nhung xuống cỏ non ướt đẫm Đồi đất đỏ lấm tấm một thảm hoa trẩu trắng".

(Vũ Tú Nam)Xác định, phân tích giá trị các từ láy và biện pháp tu từ có trong đoạn văn trên để thấyđược những cảm nhận của nhà văn Vũ Tú Nam về mưa xuân

Câu 2: (15 điểm)

Nhà thơ Tố Hữu có đoạn thơ sau:

"Ôi lòng Bác vậy cứ thương ta Thương cuộc đời chung, thương cỏ hoa Chỉ biết quên mình cho hết thảy Như dòng sông chảy nặng phù sa"

Em hãy làm rõ nội dung của đoạn thơ trên qua 3 tác phẩm sau đây: "Đêm nay Bác khôngngủ" Minh Huệ , "Cảnh khuya" và "Rằm tháng riêng" Hồ Chí Minh

ĐÁP ÁN ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI MÔN NGỮ VĂN LỚP 7 Câu 1:

 Xác định được các từ láy và biện pháp tu từ có trong đoạn văn:

o Từ láy: bâng khuâng, phập phồng, bổi hổi, xốn xang, nhớ nhung, lấm tấm

o Hoa xoan rụng được cảm nhận như cây đang rắc nhớ nhung

o Một loạt từ láy nói về tâm trạng, cảm xúc con người kết hợp biện pháp tu từ

so sánh, nhân hóa để diễn tả cảnh vật, thiên nhiên đất trời lúc mưa xuân: làn mưaxuân nhẹ, mỏng, đáng yêu, đem đến hơi thở, sự sống cho thiên nhiên đất trời củamùa xuân Mưa xuân được cảm nhận hết sức tinh tế qua tâm hồn nhạy cảm và tìnhyêu thiên nhiên của nhà văn Vũ Tú Nam

Lưu ý:

 Học sinh có thể kết việc chỉ ra các từ láy và biện pháp tu từ trong quá trình phân tíchnhững cảm nhận của tác giả Vũ Tú Nam về mưa xuân, không nhất thiết phải tách riêngphần xác định các từ láy và biện pháp tu từ

 Khuyến khích những bài làm có khả năng phân tích, cảm nhận tốt, giám khảo có thểcân đối cho điểm phù hợp

Câu 2:

Yêu cầu chung:

1 Kiến thức: học sinh nắm được nội dung chính của đoạn thơ và biết làm rõ nội dung

ấy qua 3 bài thơ đã học

2 Kĩ năng: học sinh biết cách vận dụng văn biều cảm về tác phẩm văn học, bước đầubiết vận dụng văn nghị luận vào để làm bài, diễn đạt dễ hiểu

A Mở bài:

 Giới thiệu tác giả Tố Hữu hoặc đề tài về Bác

 Trích dẫn đoạn thơ

B Thân bài

1 Làm rõ nội dung đoạn thơ

Học sinh bám vào các từ ngữ trong đoạn thơ để làm rõ nội dung của bài thơ:

 "thương": tình cảm yêu thương tha thiết thể hiện ở sự quan tâm chăm sóc

 "Thương cuộc đời chung": cảnh dân tộc và người dân Việt Nam trong vòng nô lệ, chịu nhiều khó khăn, vất vả

 "thương cỏ hoa": tình yêu dành cho những cảnh vật thiên nhiên (yêu trăng )

 "như dòng sông chảy nặng phù sa": nghệ thuật so sánh gợi lên sự cống hiến suốt đời

âm thầm, lặng lẽ

=> Đoạn thơ thể hiện tình cảm lo lắng cho dân,cho nước và tình yêu thiên nhiên tha thiếtcủa Bác

2 Làm rõ nội dung đoạn thơ qua 3 tác phẩm: học sinh biết cách vận dụng văn chứng minh

và phát biểu cảm về tác phẩm văn học để làm bài

a Tâm trạng lo lắng trăn trở cho vận mệnh đất nước, cho cuộc sống của người dân

- Nhiều đêm không ngủ để suy nghĩ việc nước:

"Lặng yên bên bếp lửa

"Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà"

=> Nghệ thuật so sánh khắc hoạ hình ảnh Bác nhiều đêm trằn trọc không ngủ vì vận mệnh của nước nhà

"Giữa dòng bàn bạc việc quân"

=> Hình ảnh thơ vừa đẹp, lãng mạn khắc hoạ hình ảnh Bác vừa mang tâm hồn thi sĩ, vừamang cốt cách chiến sĩ Giữa bức tranh nên thơ đầy ắp ánh trăng Bác và các cán bộ đangbàn việc nước Câu thơ toát lên một phong thái ung dung lạc quan của Bác

- Lo lắng cho cuộc sống của người dân:

"Bác thương đoàn dân công

Làm sao cho khỏi ướt."

"Người cha mái tóc bạc

Bác nhón chân nhẹ nhàng."

=> Hình ảnh Bác hiện lên lo lắng cho từng giấc ngủ của đoàn dân công, đi dém chăn chotừng chiến sĩ Những câu thơ mang tính hiện thực gợi lên hình ảnh Bác cao cả với tấmlòng yêu thương mênh mông, gần gũi như người cha

b Tình yêu thiên nhiên tha thiết:

Tình yêu trăng:

"Tiếng suối trong như tiếng hát xa

Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa"

Hai câu thơ như một bức tranh quả đúng thật là "thi trung hữu hoạ" ánh trăng lồng vào lá

cổ thụ tạo nên những mảng tối đậm nhạt, đen, trắng gợi nên cảnh chập chùng nhiều tầnglớp, đường nét, hình khối Nghệ thuật điệp từ tạo nên một bức tranh hoà hợp, quấn quýt,

ấm áp

=> Với những chi tiết, hình ảnh chọn lọc, đặc biệt việc sử dụng ba từ "xuân" trong một câuthơ tác giả đã cho ta thấy một bức tranh thiên nhiên đầy sắc xuân lung linh, huyền ảo, trànngập ánh sáng Dù bận trăm công ngàn việc song lúc nào Bác vẫn dành cho trăng mộttình cảm đậm sâu tha thiết Các câu thơ giúp ta hiểu thêm những rung động nhạy cảm, tinh

tế trước cái đẹp và tâm hồn thanh cao trong sáng của Bác

C Kết bài:

 Đánh giá đoạn thơ

 Cảm nghĩ chung về hình ảnh Bác Hồ

Câu 1: (3 điểm) Em hãy chỉ ra và phân tích giá trị nghệ thuật của phép tu từ được sử

dụng trong khổ thơ sau:

"Trên đường hành quân xa Dừng chân bên xóm nhỏ Tiếng gà ai nhảy ổ:

"Cục cục tác cục ta"

Nghe xao động nắng trưa Nghe bàn chân đỡ mỏi Nghe gọi về tuổi thơ"

(Tiếng gà trưa – Xuân Quỳnh)

Câu 2: (5 điểm).

"Việt Nam, ôi Tổ quốc thương yêu!

Trong khổ đau, người đẹp hơn nhiều, Như bà mẹ sớm chiều gánh nặng, Nhẫn nại nuôi con, suốt đời im lặng "

Trình bày cảm nhận của em về khổ thơ trên

Câu 3: (12 điểm) Hãy phát biểu những suy nghĩ của em về hình ảnh người bà trong bài

thơ "Tiếng gà trưa" của Xuân Quỳnh

ĐÁP ÁN ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI MÔN NGỮ VĂN LỚP 7

Câu 1 (3 điểm):

Yêu cầu:

Học sinh chỉ ra được các biện pháp nghệ thuật được sử dụng trong khổ thơ:

Cả khổ thơ là những rung cảm ban đầu của người lính trên đường hành quân khi nghetiếng gà trưa

 Dòng thứ tư "Cục cục tác cục ta" với việc lặp âm và những dấu chấm lửng đã môphỏng sát đúng tiếng gà làm cho chuyện kể như được lồng vào một bức tranh nổi cótiếng gà vang vọng trong không gian

 Lối dùng ẩn dụ chuyển đổi cảm giác, lấy thính giác (nghe) thay cho cảm giác (thấy)

và điệp ngữ "nghe" lặp lại ba lần ở đầu dòng thơ có tác dụng đem lại ấn tượng nhưtiếng gà ngưng lại, làm xao động không gian và xao động lòng người

 Trật tự đảo của kết cấu so sánh: Nghe xao động nắng trưa (nổi bật nghĩa bóng) vớiNghe nắng trưa xao động (nổi bật nghĩa đen) xen vào những trật tự đảo của câu trước

và câu sau, làm cho âm điệu câu thơ thay đổi, tránh được sự nhàm chán và diễn tả được

sự bồi hồi, xao xuyến của tâm hồn

* Kết bài: (0 5 điểm) Cảm nghĩ chung về khổ thơ

Câu 3: (12 điểm)

Yêu cầu chung:

 Kiểu bài: Văn biểu cảm

 Nội dung: Người bà

 Phạm vi: Trong bài thơ "Tiếng gà trưa" của Xuân Quỳnh

Yêu cầu cụ thể:

 Giới thiệu tác giả Xuân Quỳnh và bài thơ "Tiếng gà trưa"

 Nêu khái quát cảm xúc về bà: Yêu mến, kính trọng người bà với nhiều phẩm chất tốt đẹp (2 điểm)

 Trình bày những cảm xúc và suy nghĩ về hình ảnh người bà: 8,0 điểm

 Cảm xúc: Yêu quý, trân trọng, khâm phục

* Hiểu, yêu mến người bà gần gũi, gắn bó và yêu thương cháu tha thiết (4 điểm)

Bà bảo ban nhắc nhở cháu, ngay cả khi có mắng yêu cháu khi cháu nhìn trộm gà đẻ cũng

là vì thương cháu

Bà dành trọn vẹn tình thương yêu để chăm lo cho cháu:

 Bà dành dụm, chi chút chăm sóc, nâng đỡ từng quả trứng, từng chú gà con như chắtchiu, nâng đỡ những ước mơ hạnh phúc đơn sơ nhỏ bé của đứa cháu yêu:

 Bà hi vọng cháu có niềm vui khi mùa xuân đến qua một quá trình lâu dài: Từ lúc soitrứng cho gà ấp, nuôi gà lớn, chăm sóc khi mùa đông đến, bán lấy tiền mua quần áomới:

* Khâm phục người bà giàu đức hi sinh vì con cháu, vì đất nước (2 điểm)

Bà là người giàu đức hi sinh vì con cháu Bà không giành cho mình điều gì cả Chính vìthế tình yêu thương và những kỉ niệm về bà đã trở thành hành trang của người lính trẻ trênđường hành quân, trở thành một mục đích sống và chiến đấu của anh:

3 Khẳng định lại cảm nghĩ: Bà hiện lên với nhiều phẩm chất tốt đẹp, tiêu biểu cho vẻ đẹptruyền thống của người phụ nữ Việt Nam

Liên hệ: Biết ơn những người bà (2 điểm)

KHẢO SÁT HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN

NĂM HỌC 2012-2013 Môn: Ngữ văn 7 Thời gian: 120 phút (Không kể thời gian giao đề) Câu 1 (3 điểm)

Trong văn bản "Ý nghĩa văn chương", Hoài Thanh khẳng định:

"Văn chương sẽ là hình dung của sự sống muôn hình vạn trạng Chẳng những thế, văn chương còn sáng tạo ra sự sống "

Em hiểu ý kiến trên như thế nào?

Câu 2 (7 điểm)

Hoa cau rụng trắng ngoài thềm.

Sẽ không lớn nổi thành người."

(Trích bài thơ "Bài học đầu cho con" - Đỗ Trung Quân)

Trình bày cảm nhận của em về những dòng thơ trên đây

ĐÁP ÁN ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI MÔN NGỮ VĂN LỚP 7

Câu 1 3 điểm

Yêu cầu học sinh vận dụng kiến thức đã học để giải thích rõ hai ý:

 Ý thứ nhất: "Văn chương sẽ là hình dung của sự sống muôn hình vạn trạng."

 Ý thứ hai: " văn chương còn sáng tạo ra sự sống "

Học sinh có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau, nhưng phải nêu được các nội dung

cơ bản sau đây:

 Ý thứ nhất: Nói "văn chương sẽ là hình dung của sự sống muôn hình vạn trạng":(1,5 điểm)

o Cần hiểu nhà văn lấy tư liệu từ cuộc sống, phản ánh vào trong tác phẩm mộtcách chân thực những gì đang diễn ra trong thực tế cuộc sống (0,5 điểm)

o Như vậy văn chương có nhiệm vụ phản ánh đời sống phong phú và đa dạngcủa xã hội và con người (0,5 điểm)

o Nội dung văn chương vì thế cũng đa dạng, phong phú sinh động như cuộcsống, qua văn chương ta hiểu được cuộc sống (0,5 điểm)

 Ý thứ hai: Nói " văn chương còn sáng tạo ra sự sống "

o Là sự khẳng định: qua các tác phẩm văn chương, bằng trí tưởng tượng baybổng, bằng khát vọng và tình cảm nhân văn cao đẹp, nhà văn dựng nên trong tácphẩm bức tranh đời sống mà có thể bức tranh đời sống hiện tại không có hoặc chưa

có, để mọi người phấn đấu, xây dựng biến chúng thành hiện thực tốt đẹp trongtương lai (1,5 điểm)

Câu 2 7 điểm

Trình bày cảm nhận về hai khổ thơ trích trong bài thơ Bài học đầu cho con của nhà thơ ĐỗTrung Quân) Bài thơ đã được nhạc sĩ Giáp Văn Thạch phổ nhạc thành bài hát khá quenthuộc: bài hát Quê hương

Học sinh có thể trình bày cảm nhận theo nhiều cách khác nhau, nhưng phải nêu đượcnhững ý cơ bản như sau:

 Trình bày cảm nhận khái quát về hình ảnh quê hương trong thơ ca: quê hương luôn

là hình ảnh đẹp được các nhà thơ thể hiện rất thành công Trong ta ai cũng có một quêhương, một vùng đất để khi đi xa mà thương mà nhớ, một vùng đất để khi trưởng thànhnhìn lại một thời của tuổi thơ với những kỷ niệm ngọt ngào (1 điểm)

 Cảm nhận được hình ảnh quê hương thể hiện qua 2 khổ thơ: quê hương là những gìgắn bó, gần gũi, thân thuộc nhất với mỗi người: (2 điểm)

Hoa cau rụng trắng ngoài thềm."

 Càng đẹp hơn, ý nghĩa hơn khi nhà thơ so sánh quê hương với mẹ và khẳng định: (2điểm)

Sẽ không lớn nổi thành người "

 Quê hương trong thơ của Đỗ Trung Quân chỉ không đơn thuần là những hình ảnhcủa một vùng quê sông nước, mà còn chất chứa tâm hồn của dân tộc Bài thơ giàu nhạcđiệu và cảm xúc, bài thơ đã được phổ nhạc thành bài hát quen thuộc Mỗi người ViệtNam chúng ta thật xúc động khi nghe bài hát này (2 điểm)

1) Yêu cầu chung:

Học sinh thực hiện các yêu cầu sau:

 Văn nghị luận chứng minh (làm sáng tỏ một nhận định qua bài văn nghị luận vănhọc)

 Yêu cầu HS biết vận dụng kiến thức đã học về tập làm văn và văn học để làm bài,trong đó có kết hợp giải thích, phát biểu cảm xúc, suy nghĩ và mở rộng bằng một số bàithơ trữ tình trung đại Việt Nam khác để làm phong phú thêm bài làm

 Khuyến khích những bài làm có sự sáng tạo, có cảm xúc, giàu chất văn

2 Yêu cầu cụ thể:

Mở bài: 1 điểm

 Giới thiệu khái quát: thơ trữ tình trung đại Việt Nam có nội dung rất phong phúnhưng vẫn tập trung vào hai chủ đề lớn là tinh thần yêu nước và tình cảm nhân đạo.(0,5 điểm)

 Giới thiệu khái quát các bài thơ "Sông núi nước Nam", "Phò giá về kinh", "Buổichiều đứng ở phủ Thiên Trường trông ra" đã thể hiện rõ tinh thần yêu nước của dân tộcta (0,5 điểm)

Thân bài: 8 điểm

Bằng lí lẽ và dẫn chứng tiêu biểu qua 3 văn bản trên, bài viết của học sinh làm sáng tỏ tinhthần yêu nước được thể hiện qua thơ trữ tình trung đại Việt Nam Học sinh có thể trình bàytheo nhiều cách khác nhau, nhưng phải nêu được các ý cơ bản như sau:

 Ý thứ nhất: Giải thích về nội dung yêu nước được thể hiện qua thơ trữ tình trung đạiViệt Nam: (2 điểm)

o Là một nội dung lớn của văn học nói chung, của thơ trữ tình trung đại ViệtNam nói riêng Nội dung yêu nước được thể hiện qua thơ trung đại rất phong phú

và đa dạng (1 điểm)

o Nội dung yêu nước thể hiện ở sự khẳng định chủ quyền về lãnh thổ, nêu cao ýchí quyết tâm bảo vệ đất nước; thể hiện hào khí chiến thắng và khát vọng thái bình,thịnh trị của dân tộc; đồng thời cũng thể hiện ở sự hòa hợp với cảnh sắc thiên nhiênnên thơ, bình dị, sự gắn bó máu thịt với quê hương thôn dã (1 điểm)

 Ý thứ hai: Bài thơ "Sông núi nước Nam" (2 điểm)

o Là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên của dân tộc ta, khẳng định nước Nam làcủa người Nam, đó là điều đã được "sách trời" định sẵn: (1 điểm)

"Sông núi nước Nam vua Nam ởVằng vặc sách trời chia xứ sở"

o Bài thơ nêu cao ý chí quyết tâm bảo vệ chủ quyền của đất nước, kẻ thù khôngđược xâm phạm, nếu xâm phạm thì sẽ chuốc lấy thất bại thảm hại: (1 điểm)

Chúng mày nhất định phải tan vỡ."

 Ý thứ ba: Bài thơ "Phò giá về kinh"của Trần Quang Khải (2 điểm)

o Thể hiện hào khí chiến thắng của dân tộc ta trong cuộc chống quân Nguyên xâm lược: "Chương Dương cướp giáo giặc (1 điểm)

Mông-"Hàm Tử bắt quân thù"

o Thể hiện khát vọng thái bình thịnh trị của dân tộc ta ở thời đại nhà Trần vàniềm tin sắt đá vào sự bền vững muôn đời của đất nước: (1 điểm)

Non nước ấy ngàn thu"

 Ý thứ tư: Bài thơ "Buổi chiều đứng ở phủ Thiên Trường trông ra" của Trần NhânTông:( 2 điểm)

o Là bức tranh đẹp về vùng quê trầm lặng mà không đìu hiu: (1 điểm)

Bóng chiều man mác có dường không"

o Trong bức tranh trầm lặng ấy vẫn ánh lên sự sống: "Mục đồng sáo vẳng trâu

về hết" – "Cò trắng từng đôi liệng xuống đồng" Điều đó thể hiện tình yêu quêhương, đất nước sâu sắc của một vị vua – dù ở cương vị tối cao nhưng tâm hồn vẫngắn bó máu thịt với quê hương thôn dã của mình (1 điểm)

* HS có thể mở rộng, nâng cao bài viết bằng một số bài thơ trung đại khác

(Vũ Tú Nam)

Xác định, phân tích giá trị các từ láy và biện pháp tu từ có trong đoạn văn trên để thấyđược những cảm nhận của nhà văn Vũ Tú Nam về mưa xuân

Câu 2: (2 điểm)

Mẹ gom lại từng trái chín trong vườn

Rồi rong ruổi trên nẻo đường lặng lẽ

Ôi, những trái, na, hồng, ổi, thị…

Có ngọt ngào năm tháng mẹ chắt chiu!

(Lương Đình Khoa)

Hãy nêu cảm nhận của em về đoạn thơ trên

Câu 3: (6,0 điểm)

Hãy phát biểu những suy nghĩ của em về hình ảnh người bà trong bài thơ

“Tiếng gà trưa” của Xuân Quỳnh

HƯỚNG DẪN CHẤM THI CHỌN HỌC SINH NĂNG KHIẾU NGỮ VĂN 7

Năm học 2013 – 1014 Tổng điểm bài thi: 10,0 điểm

A Hướng dẫn chung:

– Đáp án chỉ nêu một số ý chính có tính chất gợi ý, giám khảo cần chủ động linh hoạtvận dụng, cân nhắc trong từng trường hợp cụ thể, cần nắm bắt được nội dung trình bàytrong bài làm của thí sinh để đánh giá tổng quát, tránh đếm ý cho điểm

– Nếu thí sinh làm bài theo cách riêng, nhưng đáp ứng được yêu cầu cơ bản, hợp lí, cósức thuyết phục, giám khảo vẫn cho điểm Đặc biệt khuyến khích những bài viết có cảmxúc, có khả năng tư duy sáng tạo Tổng điểm toàn bài là 10 điểm, điểm toàn bài cho lẻ đến0,25 điểm

B Đáp án và thang điểm:

Câu 1: (2,0 điểm )

– Xác định được các từ láy và biện pháp tu từ có trong đoạn văn: (0,5điểm)

+ Từ láy: bâng khuâng, phập phồng, bổi hổi, xốn xang, nhớ nhung, lấm tấm

+ Hoa xoan rụng được cảm nhận như cây đang rắc nhớ nhung

Þ Một loạt từ láy nói về tâm trạng, cảm xúc con người kết hợp biện pháp tu từ so sánh,nhân hóa để diễn tả cảnh vật, thiên nhiên đất trời lúc mưa xuân: làn mưa xuân nhẹ, mỏng,đáng yêu, đem đến hơi thở, sự sống cho thiên nhiên đất trời của mùa xuân Mưa xuân đượccảm nhận hết sức tinh tế qua tâm hồn nhạy cảm và tình yêu thiên nhiên của nhà văn Vũ TúNam

Lưu ý:

– Học sinh có thể kết việc chỉ ra các từ láy và biện pháp tu từ trong quá trình phân tíchnhững cảm nhận của tác giả Vũ Tú Nam về mưa xuân, không nhất thiết phải tách riêngphần xác định các từ láy và biện pháp tu từ

– Khuyến khích những bài làm có khả năng phân tích, cảm nhận tốt, giám khảo có thểcân đối cho điểm phù hợp

Câu 2 (2,0 điểm):

1, Yêu cầu về kỹ năng: (0,5 đ)

Học sinh cảm nhận dưới dạng bài viết ngắn gọn Có cảm xúc, có chất văn Biết lựa chọnnhững chi tiết hình ảnh hay, đặc sắc để cảm nhận Dùng từ đặt câu đúng, diễn đạt trongsáng và giàu sức biểu cảm

2, Yêu cầu về kiến thức (1,5 đ)

a,Học sinh nêu ý nghĩa được những chi tiết nghệ thuật sau:(1,0 điểm)

– “rong ruổi”: từ láy gợi hình ảnh mẹ với gánh hàng trên vai trên chặng đường dài, gợicuộc đời mẹ nhiều bươn trải, lo toan,

– “Nẻo đường lặng lẽ”: liên tưởng đến hình ảnh con đường vắng lặng một mình mẹ côđơn với gánh hàng để kiếm sống nuôi con

“ôi”, từ cảm thán : bộc lộ một cảm xúc vừa ngỡ ngàng ,vừa thán phục

– Nghệ thuật liệt kê: na, hồng, ổi, thị…=> những món quà quê hương được chắt chiu từbàn tay mẹ qua bao tháng năm.Vị ngọt từ những loài quả được kết tinh từ những giọt mồhôi rơi, từ bàn tay khéo léo, từ đức tảo tần hi sinh của mẹ

b,Khái quát nội dung đoạn thơ:(0,5điểm)

Đoạn thơ cho thấy:

– Vẻ đẹp thầm lặng của một bà mẹ chắt chiu, lam lũ

– Sự cảm thông sẻ chia của đứa con với nỗi vất vả,nhọc nhằn của mẹ

Câu 3: (6 điểm)

Yêu cầu chung:

– Kiểu bài: Văn biểu cảm

– Nội dung: Người bà

Phạm vi: Trong bài thơ “Tiếng gà trưa” của Xuân Quỳnh

Yêu cầu cụ thể:

1 Giới thiệu tác giả Xuân Quỳnh và bài thơ “Tiếng gà trưa”

Nêu khái quát cảm xúc về bà: Yêu mến, kính trọng người bà với nhiều phẩm chất tốt đẹp.(1 điểm)

2 Trình bày những cảm xúc và suy nghĩ về hình ảnh người bà: 4,0 điểm

– Cảm xúc: Yêu quý, trân trọng, khâm phục…

+ Bà dành trọn vẹn tình thương yêu để chăm lo cho cháu :

– Bà dành dụm, chi chút chăm sóc, nâng đỡ từng quả trứng, từng chú gà con như chắtchiu, nâng đỡ những ước mơ hạnh phúc đơn sơ nhỏ bé của đứa cháu yêu :

– Bà hi vọng cháu có niềm vui khi mùa xuân đến qua một quá trình lâu dài : Từ lúc soitrứng cho gà ấp, nuôi gà lớn, chăm sóc khi mùa đông đến, bán lấy tiền mua quần áo mới:

* Khâm phục người bà giàu đức hi sinh vì con cháu, vì đất nước.(1 điểm)

– Bà là người giàu đức hi sinh vì con cháu Bà không giành cho mình điều gì cả Chính vìthế tình yêu thương và những kỉ niệm về bà đã trở thành hành trang của người lính trẻ trênđường hành quân, trở thành một mục đích sống và chiến đấu của anh:

3 Khẳng định lại cảm nghĩ: Bà hiện lên với nhiều phẩm chất tốt đẹp, tiêu biểu cho vẻ đẹptruyền thống của người phụ nữ Việt Nam

ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI Môn: Ngữ văn 7 ( ĐỀ 1)

Thời gian làm bài: 120 phút (không tính thời gian giao đề)

Trình bày cảm nhận của em về đoạn văn sau:

“Đồng bào ta ngày nay cũng rất xứng đáng với tổ tiên ta ngày trước Từ các cụ giàtóc bạc đến các cháu nhi đồng trẻ thơ, từ những kiều bào ở nước ngoài đến những đồngbào ở vùng tạm bị chiếm, từ nhân dân miền ngược đến miền xuôi, ai cũng một lòng nồngnàn yêu nước, ghét giặc Từ những chiến sĩ ngoài mặt trận chịu đói mấy ngày để bám sátlấy giặc đặng tiêu diệt giặc, đến những công chức ở hậu phương nhịn ăn để ủng hộ bộ đội,

từ những phụ nữ khuyên chồng con đi tòng quân mà mình thì xung phong giúp việc vậntải, cho đến các bà mẹ chiến sĩ săn sóc yêu thương bộ đội như con đẻ của mình Từ nhữngnam nữ công nhân và nông dân thi đua tăng gia sản xuất, không quản khó nhọc để giúpmột phần vào kháng chiến, cho đến những đồng bào điền chủ quyên đất ruộng cho Chínhphủ … Những cử chỉ cao quý đó, tuy khác nhau nơi việc làm, nhưng đều giống nhau nơinồng nàn yêu nước”

(Hồ Chí Minh, Tinh thần yêu nước của nhân dân ta)

Câu 3 (10 điểm).

Có ý kiến đã nhận xét rằng:

"Thơ ca dân gian là tiếng nói trái tim của người lao động Nó thể hiện sâu sắc

những tình cảm tốt đẹp của nhân dân ta."

Dựa vào những câu tục ngữ, ca dao mà em đã được học và đọc thêm, em hãy làmsáng tỏ ý kiến trên

ĐÁP ÁN Câu 1 (3 điểm)

* Yêu cầu 1 (1,0 điểm):

Chỉ ra những quan hệ từ: Mặc dầu, mà.

* Cho điểm:

Chỉ đúng mỗi từ cho 0,5 điểm

* Yêu cầu 2: Phân tích được ý nghĩa của việc sử dụng quan hệ từ (2,0 điểm):

- Việc sử dụng các quan hệ từ mặc dầu, mà chỉ sự đối lập giữa bề ngoài của chiếc bánh

trôi nước với cái nhân của nó, chiếc bánh trôi có thể rắn hay nát, khô hay nhão là do tayngười nặn nhưng dù thể rắn hay nát, khô hay nhão thì bên trong cũng có nhân màu hồngson, ngọt lịm

- Đó cũng là sự đối lập giữa hoàn cảnh xã hội với việc giữ gìn tấm lòng son sắt củangười phụ nữ

- Việc sử dụng cặp quan hệ từ trên tạo nên một cách dõng dạc và dứt khoát thể hiện rõthái độ quyết tâm bảo vệ giữ gìn nhân phẩm của người phụ nữ trong bất cứ hoàn cảnh nào

- Việc dùng cặp quan hệ từ trên cũng đã thể hiện thái độ đề cao, bênh vực người phụ nữcủa Hồ Xuân Hương.

Câu 2 (7 điểm)

* Yêu cầu:

- Đoạn văn nói về tinh thần yêu nước của nhân dân trong văn bản nghị luận về Tinh thần

yêu nước của nhân dân ta của Hồ Chí Minh.

- Đoạn văn đã sử dụng phép lập luận chứng minh, cách lập luận rất rõ ràng theo quan hệTổng - Phân - Hợp giàu sức thuyết phục:

+ Câu mở đoạn nêu luận điểm: Đồng bào ta ngày nay cũng rất xứng đáng với tổ tiên ta

ngày trước để giới thiệu tinh thần yêu nước của nhân dân ta ngày nay đồng thời còn có sự

so sánh đối chiếu với tinh thần yêu nước của nhân dân ta ngày trước để bày tỏ thái độ ngợi

ca, trân trọng

+ Các câu 2, 3, 4 liệt kê một loạt dẫn chứng tiêu biểu, cụ thể, toàn diện để chứng minh

làm sáng tỏ tinh thần yêu nước của nhân dân ta ngày nay nêu ra ở câu nêu luận điểm: các

cụ già … các cháu thiếu niên nhi đồng; các kiều bào … đồng bào vùng bị tạm chiếm; nhân dân miền ngược … miền xuôi; những chiến sĩ ngoài mặt trận … các công chức ở hậu phương; những phụ nữ … bà mẹ; nam nữ công nhân và nông dân … những đồng bào điền chủ …

Cùng với những dẫn chứng tác giả trình bày chi tiết, tỉ mỉ những hành động, biểu

hiện của tấm lòng yêu nước của những con người này: Ai cũng một lòng nồng nàn yêu

nước, ghét giặc, … nhịn đói mấy ngày để bám sát lấy giặc đặng tiêu diệt giặc, … nhịn ăn

để ủng hộ bộ đội, … khuyên chồng con đi tòng quân mà mình thì xung phong giúp việc vận tải, … săn sóc yêu thương bộ đội như con đẻ của mình, … thi đua tăng gia sản xuất,

… không quản khó nhọc để giúp một phần vào kháng chiến, … quyên đất ruộng cho chính phủ…

Kiểu câu “Từ … đến” tạo ra lối điệp kiểu câu, cùng với điệp từ những, các và phép

liệt kê rất tự nhiên, sinh động vừa đảm bảo tính toàn diện vừa giữ được mạch văn trôi chảythông thoáng cuốn hút người đọc, người nghe Tác giả đã làm nổi bật tinh thần yêu nướccủa nhân dân ta trong kháng chiến rất đa dạng, phong phú ở các lứa tuổi, tầng lớp, giaicấp, nghề nghiệp, địa bàn, hành động, việc làm

+ Cuối đoạn văn khẳng định: Những cử chỉ cao quý đó, tuy khác nhau nơi việc làm,

nhưng đều giống nhau nơi nồng nàn yêu nước

- Với cách lập luận chặt chẽ, tác giả ca ngợi tấm lòng yêu nước nồng nàn của nhân dân ta

từ đó kích thích động viên mọi người phát huy cao độ tinh thần yêu nước ấy trong cuộckháng chiến chống Pháp

Câu 3 (10 điểm).

1 Yêu cầu về kĩ năng và hình thức:

- Xác định đúng kiểu bài chứng minh nhận định về văn học dân gian (tục ngữ, ca dao)

- Viết bài phải có bố cục rõ ràng, có luận điểm, luận cứ, luận chứng

- Trình bày sạch đẹp, câu chữ rõ ràng, hành văn giàu cảm xúc và trôi chảy

2 Yêu cầu về nội dung:

a) Mở bài:

- Dẫn dắt được vào vấn đề hợp lí

- Trích dẫn được nội dung cần chứng minh ở đề bài, đánh giá khái quát vấn đề

b) Thân bài:

* Thơ ca dân gian là gì? (thuộc phương thức biểu đạt trữ tình của văn học dân gian gồmtục ngữ, dân ca, ca dao…; thể hiện đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân lao độngvới nhiều cung bậc tình cảm khác nhau, đa dạng và phong phú xuất phát từ những trái timlao động của nhân dân; là cách nói giản dị, mộc mạc, chân thành nhưng thể hiện những

tình cảm to lớn, cụ thể; "ca dao là thơ của vạn nhà" - Xuân Diệu; là suối nguồn của tình

yêu thương, là bến bờ của những trái tim biết chia sẻ.)

* Tại sao thơ ca dân gian là tiếng nói trái tim của người lao động (lập luận): Thể hiệnnhững tư tưởng, tình cảm, khát vọng, ước mơ của người lao động

* Thơ ca dân gian "thể hiện sâu sắc những tình cảm tốt đẹp của nhân dân ta":

- Tình yêu quê hương đất nước, yêu thiên nhiên (dẫn chứng)

- Tình cảm cộng đồng (dẫn chứng: "Dù ai đi… mùng mười tháng ba; Bầu ơi thương …

một giàn; Nhiễu điều phủ lấy nhau cùng; máu chảy ruột mềm, Môi hở răng lạnh ").

- Tình cảm gia đình:

+ Tình cảm của con cháu đối với tổ tiên, ông bà (dẫn chứng: Con người có tổ có nguồn;

Ngó lên nuột lạt bấy nhiêu; …).

+ Tình cảm của con cái đối với cha mẹ (dẫn chứng: Công cha như … là đạo con; Ơn cha

… cưu mang; Chiều chiều ra đứng … chín chiều; Mẹ già như đường mía lau…).

+ Tình cảm anh em huynh đệ ruột thịt (dẫn chứng: Anh em như chân … đỡ đần; Anh thuận

em hoà là nhà có phúc; Chị ngã em nâng…).

+ Tình cảm vợ chồng (dẫn chứng: Râu tôm … khen ngon; Lấy anh thì sướng hơn vua…

càng hơn vua; Thuận vợ thuận … cạn…).

- Tình bằng hữu bạn bè thân thiết, tình làng xóm thân thương (dẫn chứng: Bạn về có nhớ…

nhớ trời; Cái cò cái vạc… giăng ca; …).

- Tình thầy trò (dẫn chứng: Muốn sang thì bắc… lấy thầy…).

- Tình yêu đôi lứa (dẫn chứng: Qua đình… bấy nhiêu; Yêu nhau cới… gió bay; Gần nhà

mà …làm cầu; Ước gì sông … sang chơi….).

c) Kết bài:

- Đánh giá khái quát lại vấn đề

- Bộc lộ tình cảm, suy nghĩ của bản thân về vấn đề vừa làm sáng tỏ

ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI Môn: Ngữ văn 7 ( ĐỀ 2)

Thời gian làm bài: 120 phút (không tính thời gian giao đề)

Câu 1 (5điểm): Chỉ ra những cái hay, cái đẹp và hiệu quả diễn đạt của nó được sử dụngtrong đoạn thơ sau:

Đẹp vô cùng tổ quốc ta ơi!

Rừng cọ đồi chè đồng xanh ngào ngạt.

Nắng chói Sông Lô hò ô tiếng hát,

Chuyến phà dào dạt bến nước Bình Ca

(Tố Hữu)

Câu 2 (5 điểm)

Trình bày cảm nhận của em về đoạn văn sau:

“ Tôi yêu Sài Gòn da diết Tôi yêu trong nắng sớm, một thứ nắng ngọt ngào, vào buổichiều lộng gió nhớ thương, dưới những cây mưa nhiệt đới bất ngờ Tôi yêu thời tiết tráichứng với trời đang ui ui buồn bã, bỗng nhiên trong vắt lại như thuỷ tinh Tôi yêu cả đêmkhuya thưa thớt tiếng ồn Tôi yêu phố phường náo động, dập dìu xe cộ vào những giờ caođiểm Yêu cả cái tĩnh lặng của buổi sáng tinh sương với làn không khí mát dịu, thanh sạchtrên một số đường còn nhiều cây xanh che chở Nêú cho là cường điệu, xin thưa:

“Yêu nhau yêu cả đường điGhét nhau ghét cả tông chi, họ hàng”

(Sài Gòn tôi yêu - Minh Hương)

* Yêu cầu về nội dung cần làm nổi bật các ý cơ bản sau:

- Cái đẹp (nghệ thuật của đoạn thơ):

+ Cách gieo vần “a” (câu 1, 4) và “át” (câu 2,3) làm cho khổ thơ giàu tính nhạc điệu

+ Đảo trật tự cú pháp và dùng câu cảm thán ở câu thơ thứ nhất đã nhấn mạnh cảm xúcngợi ca

+ Âm thanh tiếng hát điệu hò tạo cảm giác mênh mông khoáng đạt

+ Cách ngắt nhịp cân đối 4/4

+ Đoạn thơ có màu sắc chói chang của nắng, có cái bát ngát tốt tươi của rừng cọ, đồi chè,nương lúa

+ Có đường nét sơn thuỷ hữu tình - một vẻ đẹp trong thi ca cổ - trên là núi đồi in bóngxuống dòng sông sóng vỗ với những chuyến phà ngang dọc qua sông.

- Cái hay (nội dung của đoạn thơ): Đoạn thơ vẽ lên một bức tranh đẹp, rực rỡ tươi sáng vềthiên nhiên đất nước; tạo cho lòng người niềm tự hào vô bờ bến về Tổ quốc tươi đẹp trànđầy sức sống

cảm của mình bằng một câu ca dao càng làm nổi bật tình yêu sâu sắc đối với quê hương.Thông qua tình yêu của tác giả ta cảm nhận được nét đẹp riêng, độc đáo của thiên nhiên,khí hậu và phố phường Sài Gòn

- Điệp ngữ tôi yêu nhắc đi nhắc lại nhiều lần cùng với hình ảnh gợi cảm nắng ngọt ngào, gió nhớ thương, cây mưa nhiệt đới bất ngờ, trời ui ui buồn bã,… ta như cảm thấy

nhân vật trữ tình huy động tất cả các giác quan để cảm nhận một cách tinh tế thiên nhiên,phố phường Sài Gòn để bộc lộ tình yêu Sài Gòn sâu nặng, thiết tha

- Đoạn văn gợi nhắc mọi người về tình yêu đối với quê hương, đất nước

Câu 3:

* Mở bài:(1 điểm)

- Giới thiệu vài nét về tác giả và hoàn cảnh sáng tác bài thơ (0.5 điểm)

- Nêu được những ấn tượng và cảm xúc về bài thơ : Bài thơ viết về một đêm trăng đẹp ởchến khu Việt Bắc, qua đó cho ta thấy được vẻ đẹp tâm hồn Bác: tình yêu thiên nhiên gắnliền với lòng yêu nước, phong thái ung dung, lạc quan; tâm hồn nghệ sĩ hoà hợp với cốtcách người chiến sĩ….(0.5 điểm)

* Thân bài (5 điểm)

- Học sinh có thể trình bày cảm nhận, suy nghĩ của bản thân theo dàn ý dưới đây:

- Hai câu bở đầu ( cảnh đẹp của đêm trăng dằm tháng riêng):

+ Hai câu đầu là cảnh đẹp tràn đầy sắc xuân của đêm trăng rằm tháng riêng.Trên cao, vầngtrăng đang độ trò(“nguyệt chính viên”) toả ánh vàng mất dịu đến muôn nơi ánh trăngchiếu sáng làm cho mọi cảnh vật đều mang vẻ đẹp hữu tình, cả đất trời bát ngát màu xanh.Điệp từ “xuân” trong câu thơ thứ hai đã làm nổi bật cái thần của nhân vật, sông nước, đấttrời khi vào xuân

+ Đọc hai câu thơ, chúng ta không chỉ cảm nhận được vẻ đẹp viên mãn, đày sức xuân củanon sông, đất nước trong đêm trăng nguyên tiêu mà còn cảm nhận được lòng yêu thiênnhiên, lòng tự hào, sự rung động của tâm hồn Bác trước một đêm trăng đẹp, một đêm trăng

mà đất nước đang trong cuộc kháng chiến anh dũng trước thời kỳ chống thực đân Pháp.(1điểm)

+ Hai câu thơ cuối ( cảnh đẹp của dòng sông, khói sóng, con thuyền và vẻ đẹp tâm hồnBác):