Bên cạnh đó, Vùng có vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng trong sự nghiệp phát triển kinh tế- xã hội của cả nước; hội tụ phần lớn các điều kiện và lợi thế nổi trội để phát triển công nghi
Trang 1I.TIỀM NĂNG PHÁT TRIỂN DU LỊCH ĐÔNG NAM BỘ
Đông Nam Bộ gồm 6 tỉnh, thành phố là: TP Hồ Chí Minh, tỉnh Tây Ninh, Bình Phước, Bình Dương, Đồng Nai, Bà Rịa-Vũng Tàu Phía bắc- tây bắc giáp Campuchia, phía nam giáp biển Đông, phía tây-tây nam giáp Campuchia và Đồng bằng sông Cửu Long, phía đông-đông nam giáp Tây Nguyên và duyên hải Nam Trung Bộ Vùng có diện tích tự nhiên 23.605 km2, chiếm 7,1% diện tích cả nước Theo số liệu tổng điều tra dân số tại thời điểm 01/4/2009, Vùng Đông Nam Bộ có khoảng 14 triệu người, chiếm 16,3% dân số cả nước, trong đó TP Hồ Chí Minh chiếm 51% Mật độ dân số của Vùng là 594 người/km2, gấp gần 2,3 lần mật độ dân số chung của cả nước Vùng có tỷ lệ tăng dân số cao nhất cả nước (3,2%/năm), do thu hút nhiều dân nhập cư từ vùng khác đến sinh sống
Vùng Đông Nam Bộ có vị thế địa chính trị và an ninh quốc phòng quan trọng hàng đầu ở khu vực phía nam Việt Nam Bên cạnh đó, Vùng có vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng trong sự nghiệp phát triển kinh tế- xã hội của cả nước; hội tụ phần lớn các điều kiện và lợi thế nổi trội để phát triển công nghiệp, dịch vụ, đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa–hiện đại hóa; đặc biệt là phát triển công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp điện tử, tin học, công nghiệp dầu khí và sản phẩm hóa dầu; phát triển dịch vụ cao cấp, dịch
vụ du lịch, dịch vụ viễn thông, tài chính, ngân hàng; nghiên cứu ứng dụng
và triển khai khoa học- công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực có trình độ cao,
…
Vùng Đông Nam Bộ là khu vực phát triển kinh tế năng động với mức tăng trưởng cao, nơi tập trung nhiều trung tâm kinh tế, công nghiệp thương mại, dịch vụ, khoa học–kỹ thuật, đầu mối giao thông và giao lưu quốc tế, có lực lượng lao động dồi dào, tay nghề cao, có nhiều cơ sở đào tạo, nghiên cứu khoa học, công nghệ; có hệ thống đô thị phát triển, các khu công nghiệp
Trang 2phát triển mạnh trở thành trung tâm và đầu mối giao lưu của các tỉnh phía Nam với cả nước và quốc tế, được gắn kết bởi đường bộ, đường biển, đường hàng không, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển kinh tế-xã hội Vùng cũng như mở rộng các quan hệ kinh tế liên vùng và quốc tế
Với vị trí nằm liền kề Đồng bằng sông Cửu Long – vựa lúa lớn nhất cả nước, cửa ngõ phía tây nối với các nước Campuchia, Thái Lan, Malaysia thông qua mạng đường bộ xuyên Á, cửa ngõ phía đông có hệ thống cảng biển Sài Gòn, Bà Rịa - Vũng Tàu, Thị Vải, khu vực Đông Nam Bộ giữ vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội của cả nước, đặc biệt là du lịch Đông Nam Bộ hội tụ đầy đủ các điều kiện tự nhiên và nhân văn để phát triển các loại hình du lịch về nguồn, du lịch sinh thái, du lịch nghỉ dưỡng, du lịch biển…
Địa hình:
- Đông Nam Bộ nằm trên vùng đồng bằng và bình nguyên rộng, chuyển tiếp từ cao nguyên Nam Trung Bộ đến Đồng bằng sông Cửu Long
Độ cao địa hình thay đổi từ 200 đến 200 mét, rải rác có một vài ngọn núi trẻ Nhìn chung địa hình của vùng tạo thuận lợi cho phát triển nông nghiệp, phát triển công nghiệp và đô thị, xây dựng hệ thống giao thông vận tải,
Khí hậu
Số giờ nắng cao trong năm, nhiệt độ không khí khá ổn định, không có mùa đông và ít bão là các yếu tố tạo cho tỉnh có lợi thế hơn hẳn so với các tỉnh ven biến miền Bắc và miền trung trong phát triến du lịch biển
Tài nguyên rừng:
- Diện tích rừng của Đông Nam Bộ không lớn, còn khoảng 532.200 ha chiếm 2,8% diện tích rừng cả nước và phân bố không đều ở các tỉnh Rừng trồng tập trung ở Bình Dương, Bình Phước với 15,2 nghìn ha; Bà Rịa - Vũng Tàu 14,3 nghìn ha
- Rừng Đông Nam Bộ có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp gỗ dân dụng, phòng hộ cho cây công nghiệp, giữ nước, cân bằng sinh thái cho
Trang 3toàn vùng Đặc biệt rừng quốc gia Cát Tiên là một cơ sở cho nghiên cứu lâm sinh và thắng cảnh
Tài nguyên biển:
- Bờ biển dài 350 km với vùng biển Ninh Thuận- Bà Rịa Vũng Tầu là một trong bốn ngư trường trọng điểm của nước ta với trữ lượng cá khoảng 290-704 nghìn tấn chiếm 40% trữ lượng cá của vùng biển phía Nam Diện tích có khả năng nuôi trồng thuỷ sản là khoảng 11,7 nghìn ha
- Thiên nhiên ưu đãi cho Đông Nam Bộ bãi biển Vũng Tàu, Long Hải phát triển ngành du lịch trong vùng
Tài nguyên nhân văn
Với sự kết hợp hài hòa giữa cảnh quan thiên nhiên, kiến trúc đô thị và công trình văn hóa, các tỉnh còn lại của Đông Nam Bộ cũng tập trung nhiều điểm
du lịch đặc sắc và ấn tượng như: núi Bà Đen - khu du lịch với hệ thống cáp treo đầu tiên ở Việt Nam, vườn quốc gia Lò Gò - Xa Mát – nơi có hệ động thực vật phong phú, đặc biệt là hệ chim nước quý hiếm, hồ Dầu Tiếng – một trong những hồ nước nhân tạo lớn nhất Việt Nam và Đông Nam Á (Tây Ninh); núi Châu Thới, vườn cây ăn trái Lái Thiêu (Bình Dương); thác Mơ, núi
Bà Rá, trảng cỏ Bàu Lạch (Bình Phước); núi Dinh, Côn Đảo, bãi tắm Long Hải, bãi Sau, bãi Dứa, suối khoáng nóng Bình Châu (Bà Rịa – Vũng Tàu); vườn quốc gia Cát Tiên (Đồng Nai) - một trong 8 khu dự trữ sinh quyển của Việt Nam được UNESCO công nhận, nơi lưu trữ một trong 5 khu đất ngập nước Ramsar của Việt Nam (Bàu Sấu)…
Bên cạnh đó, các di tích lịch sử, văn hóa cũng là một nét hấp dẫn thu hút du khách đến Đông Nam Bộ, điển hình như tượng chúa Jesus, Bạch Dinh (Bà Rịa – Vũng Tàu); chùa Bà, chùa Hội Khánh (Bình Dương); di tích Bù Đăng,
Bù Đốp, Sóc Bom Bo, căn cứ Tà Thiết (Bình Phước); khu mộ cổ Hàng Gòn,
di chỉ khảo cổ Óc Eo (Đồng Nai); tòa thánh cao đài Tây Ninh, di tích cách mạng Trung ương Cục miền Nam (Tây Ninh)…
Trang 4Với tiềm năng du lịch phong phú, đặc sắc, Đông Nam Bộ sẽ góp phần đáng
kể vào sự phát triển của du lịch cả nước
Về giao thông:
Trước hết, đó là hệ thống các trục giao thông đường bộ, đường sắt, đường biển và đường hàng không khá tốt; ngoài ra còn có đầu mối giao thông và các tuyến giao thông quan trọng mang ý nghĩa cả nước và quốc tế như: sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất (tương lai cả sân bay Long Thành, tỉnh Đồng Nai),
hệ thống cảng Sài Gòn, Vũng Tàu-Thị Vải, đường xuyên Á nối liền các nước Đông Nam Á, đường sắt Bắc–Nam, quốc lộ 1A, quốc lộ 51, QL 13, QL
14 nối với Tây Nguyên Hệ thống hạ tầng giao thông này tạo điều kiện thuận lợi cho vùng có thể mở rộng quan hệ kinh tế với các tỉnh Tây Nguyên, các tỉnh duyên hải Miền Trung trong việc cung cấp đầu vào và tiêu thụ sản phẩm
Đông Nam Bộ hội tụ đầy đủ các điều kiện tự nhiên và nhân văn để phát triển các loại hình du lịch về nguồn, du lịch sinh thái, du lịch nghỉ dưỡng, du lịch biển…
II.HIỆN TRẠNG XÂY DỰNG SẢN PHẨM VÙNG ĐÔNG NAM BỘ
Vùng Nam Bộ (Á vùng du lịch Nam Bộ) là vùng đất khá rộng lớn từ vùng núi Nam Trường Sơn xuống tới vùng đồng bằng châu thổ, vùng Nam Bộ được chia thành 2 khu vực là khu Đông Nam Bộ và Đồng Bằng Sông Cửu Long ( ĐBSCL )
Vùng Nam Bộ được xem là vùng có nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú và đa dạng đặc biệt cảnh quan vùng Nam Bộ khá hấp dẫn với sự đan xen của nhiều dân tộc cùng chung sống đã tạo cho vùng Nam Bộ có nét văn hóa khá đặc trưng mà khó vùng nào trên cả nước lại có sự trùng lập Có thể nói với sự đa dạng về cảnh quan như núi, đồng bằng, sông hồ và biển… thì Nam
Bộ được ví như 1 Việt Nam thu nhỏ với đầy đủ những phong cảnh tuyệt đẹp
Trang 5mang đậm chất miệt vườn đã làm cho vùng Nam Bộ này khá hấp dẫn đối với khách du lịch trong và ngoài nước
Khu Đông Nam Bộ
+ Khu Đông Nam Bộ : Đông Nam Bộ là một trong hai phần của Nam Bộ Việt Nam, có tên gọi khác ngắn gọn được người dân miền Nam Việt Nam thường gọi là Miền Đông Bao gồm 6 tỉnh và thành phố là Bình Dương, Bình Phước, Đồng Nai, Bà Rịa – Vũng Tàu và thành phố Hồ Chí Minh với diện tích trên 23.000 km2, dân số trên 20 triệu người Có địa thế cao, khí hậu nóng quanh năm và có một mùa khô rất điển hình
+ Khu Đông Nam Bộ có nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú và đa dạng đặc biêt là về cây công nghiệp, dầu khí…
Bản đồ vùng Nam bộ
1 Vị trí địa lý
Theo kết quả điều tra dân số ngày 1/4/2009, dân số vùng Đông Nam Bộ là 14.025.387 người, chiếm 16,34% dân số Việt Nam , là vùng có tốc độ tăng dân số cao nhất nước, do thu hút nhiều dân nhập cư từ các vùng khác đến sinh sống
Địa lí
Phía Bắc và phía Tây giáp với Campuchia.
Phía Nam và Tây Nam giáp với Đồng bằng sông Cửu Long.
Phía Đông Bắc giáp với Tây Nguyên.
Phía Đông và Đông Nam giáp với Nam Trung Bộ và Biển Đông.
Chợ Bến Thành
2 Tài nguyên tự nhiên.
Đông Nam Bộ là khu vực tự nhiên chuyển tiếp từ vùng núi Nam Trường sơn xuống đồng bằng châu thổ sông Cửu Long
Các núi đá xâm nhập granit xuất hiện trên bán bình nguyên đất xám, đất đỏ dưới dạng các núi đơn độc, vươn cao trên đồng bằng:
Núi Chứa Chan 839m (Đồng Nai).
Trang 6Núi Bà Rá 736m (Bình Phước).
Núi Bà Đen 986m (Tây Ninh).
Nhìn từ xa bán bình nguyên đất đỏ badan làm thành dải đất cao và chồng lên đồng bằng đất xám phù sa cổ
2.1 Địa hình.
Núi Chứa Chan – Đồng Nai
Núi Bà Rá - Bình Phước
Núi Bà Đen – Tây Ninh
Du lịch địa hình biển đảo
Biển Vũng Tàu: có nhiều bãi biển đẹp nhưng chỉ có hai bãi tắm chính là Bãi Trước và Bãi Sau
+ Bãi Trước còn gọi là bãi “Tầm Dương” có nghĩa là nhìn thấy mặt trời lúc hoàng hôn Bãi nằm giữa núi lớn và núi nhỏ hình vong cung Nước biển không trong bằng bãi Sau
+ Bãi Sau nằm ở phía đông nam thành phố, cách Vũng Tàu 3km Có tên gọi là “Thùy Vân” chạy dài khoảng 8km từ chân núi nhỏ đến cửa Ấp Đây là bãi đẹp nhất ỏ Vũng Tàu, có bãi cát trắng , sóng thay đổi theo mùa (gió Tây Nam và gió Đông Bắc)
Bãi Trước
Cảnh tắm biển ở Bãi Sau
Côn Đảo (Vũng Tàu): là một tên gọi tắt của quần đảo Côn Lôn gồm 14 hòn đảo lớn nhỏ nằm ở phía đông năm bờ biển Nam Bộ, trong đó có 3 đảo: Côn Lôn lớn, Côn Lôn nhỏ, hòn Bảy Cạnh
Côn Đảo là nơi có núi liền biển, ở đây có hệ sinh thái rừng, biển với sự đa dạng sinh học cao và đã có một phần trên đất liền và được công nhận là VQG Côn Đảo Đây là điều kiện thuận lợi để phát triển du lịch
Một góc ở Côn Đảo
2.2 Sông ngòi.
Hệ thống sông Đồng Nai là hệ thống sông lớn thứ ba Việt Nam
Trang 7Lượng mưa trung bình 1.500 mm/năm, tương ứng khoảng 183 tỷ m3 Trong vùng có hai hồ chứa lớn là Dầu Tiếng và Trị An dung tích khoảng 3,6 tỷ m3 Ngoài ra còn có một số hồ nhỏ ở phía Đông Như vậy, tổng lượng nước mặt dự trữ hiện tại hàng năm lên đến gần 4 tỷ m3
Nguồn nước ngầm có trữ lượng khá lớn, có tiềm năng thủy điện
Sông Đồng Nai
Khu du lịch suối khoáng Bình Châu nằm cách thành phố Hồ Chí Minh 150
km Từ TP Hồ Chí Minh theo Quốc lộ 51 khoảng 100 km du khách sẽ xuống đến thị xã Bà Rịa
Du khách có thể thả bộ để hít thở bầu không khí tinh khiết, trong lành phảng phất mùi hương thơm cỏ cây
Thật thú vị khi nhìn thấy nước từ trong lòng đất tuôn ra, sôi sủi thành bọt, xung quanh những lùm cây đước cây tràm vẫn xanh tươi và có thể ngâm chân
ở những con suối có nhiệt độ 400C Muốn thưởng thức trứng gà luộc hồng đào đi tới giếng nước ở nhiệt độ 800C, bạn cho trứng vào giỏ rồi thả xuống ngâm chừng 10 phút sau vớt lên là dùng được
Bờ biển khu vực này thuộc các địa phương: Bà Rịa-Vũng Tàu, Thành phố
Hồ Chí Minh Khu vực ven biển này có nhiều bãi biển đẹp là khu nghỉ mát nổi tiếng như: bãi Sau, bãi Dứa (Vũng Tàu) Vùng biển ấm, ngư trường rộng , hải sản phong phú Phát triển ngành khai thác va nuôi trồng thủy sản
+ Gần tuyến đường biển quốc tế suy ra phát triển giao thông vận tải biển + Thềm lục địa nông rộng giàu tiềm năng dầu khí
2.3 Khí hậu.
Nằm trong miền khí hậu phía Nam, Đông Nam Bộ có đặc điểm của một vùng khí hậu cận xích đạo với nền nhiệt độ cao và hầu như không thay đổi trong năm
Những diễn biến thất thường từ năm này qua năm khác rất nhỏ, ít có thiên tai, không gặp thời tiết quá lạnh,ảnh hưởng của bão hạn chế
2.4 Tài nguyên sinh vật.
Trang 8Rừng Nam Cát Tiên cách thành phố Hồ Chí Minh 160km về phía Bắc Từ thành phố, bạn theo quốc lộ 20 (đường đi Ðà Lạt) đến Km 125 (ngã ba Tân Phú) thì rẽ trái, đi thêm 24 km nữa đến bến phả, bạn vượt sông Ðồng Nai là đến ngay cửa rừng
Nam Cát Tiên là tên gọi một vùng đất nằm gọn trong đoạn uốn khúc của sông Ðồng Nai, toạ lạc ngay trên ranh giới của cả 3 tỉnh Ðồng Nai, Bình Phước và Lâm Ðồng Còn khu rừng cấm Nam Cát Tiên là phần chót và cao nhất của huyện Tân Phú (Ðồng Nai) có diện tích 36.000 ha, đại diện cho cả hệ thực vật và động vật Nam Bộ
Vườn quốc gia Côn Đảo được công nhận là khu bảo tồn thiên nhiên từ năm
1984 và được công nhận là vườn quốc gia từ năm 1993; có môi trường, tài nguyên rừng, biển còn tương đối nguyên vẹn, tiềm năng đa dạng sinh học cao, cảnh quan thiên nhiên ít bị tác động Tổng diện tích được bảo vệ của vườn là 20.000ha, trong đó 14.000ha là biển và 6.000ha là rừng trên 14 hòn đảo Rừng Côn Đảo xanh tốt um tùm với nhiều loại cây gỗ quý như bời lời, lát hoa, sao đen, cẩm thi, thiên niên kiện, săng đào, dầu lá bóng…
Khu dự trữ sinh quyển Cần Giờ còn gọi là Rừng Sác là một quần thể gồm các loài động, thực vật rừng trên cạn và thuỷ sinh, được hình thành trên vùng châu thổ rộng lớn của các cửa sông Đồng Nai, Sài gòn và Vàm Cỏ Đông, Vàm Cỏ Tây UNESCO đã công nhận đây là khu dự trữ sinh quyển thế giới với hệ động thực vật đa dạng độc đáo điển hình của vùng ngập mặn Nơi đây được công nhận là một khu du lịch trọng điểm quốc gia Việt Nam Bên cạnh
đó các khu du lịch sinh thái khác của vùng: VQG Xa Mát ( Tây Ninh), VQG
Bù Gia Mập (Bình Phước)
3 Tài nguyên nhân văn.
Địa đạo Củ Chi là một hệ thống phòng thủ trong lòng đất ở huyện Củ Chi, cách Thành phố Hồ Chí Minh 70 km về hướng tây - bắc Hệ thống địa đạo bao gồm bệnh xá, nhiều phòng ở, nhà bếp, kho chứa, phòng làm việc, hệ
Trang 9thống đường ngầm dưới lòng đất Hệ thống địa đạo dài khoảng 200 km và có các hệ thống thông hơi vào các vị trí các bụi cây Địa đạo Củ Chi được xây dựng trên vùng đất được mệnh danh là "đất thép", nằm ở điểm cuối Đường mòn Hồ Chí Minh
3.1 Di tích văn hóa – lịch sử.
Đền tưởng niệm Bến Dược - Củ Chi là khu vực tưởng niệm những anh hùng của Việt Minh và Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam trong Chiến tranh Đông Dương và Chiến tranh Việt Nam
Đền được khởi công vào ngày 19 tháng 5 năm 1993 nhân kỷ niệm ngày sinh lần thứ 103 của Chủ tịch Hồ Chí Minh trên một vùng đất rộng 7 ha trong quần thể của khu di tích lịch sử địa đạo Củ Chi
Đền khánh thành giai đoạn 1 vào ngày 19 tháng 12 năm 1995 và bắt đầu đón khách trong và ngoài nước đến tưởng niệm
Đền chọn ngày 19 tháng 12 làm ngày lễ chính thức của đền Về phong thủy, đền nằm trên một thế đất cực đẹp của vùng Củ Chi hiện là đền tưởng niệm lớn nhất Việt Nam
Nhà tù Côn Đảo là một khu nhà tù tại Côn Đảo Hệ thống nhà tù này được người Pháp xây dựng để giam giữ những tù phạm đặc biệt nguy hiểm cho chế
độ thực dân Pháp như: tù phạm chính trị, tử tù nơi đây thời Pháp thuộc đã giam giữ những nhân vật cộng sản và những người ái quốc chống lại chính phủ thuộc địa Địa điểm nổi tiếng nhất trong khu nhà tù này là “chuồng cọp” Hình ảnh nhà tù xưa
Tòa Thánh Tây Ninh là một cụm công trình gồm nhiều kiến trúc tôn giáo của đạo Cao Đài, nằm trên địa phận xã Long Thành Bắc, huyện Hòa Thành, tỉnh Tây Ninh, cách thị xã Tây Ninh 4 km về phía Đông Nam Đây cũng là vùng Thánh địa thiêng liêng và nơi đặt Hội Thánh Cao Đài Tây Ninh
Kích thước Tòa thánh được quy định dài 135m, rộng 27m, nền cao 1.8 m Tuy nhiên, khi mới khởi công xây dựng Tòa thánh, tín đồ khi đó còn nghèo,
Trang 10Hội Thánh gặp khó khăn về tài chính nên khi thi công đã thu bớt lại kích thước trên Kích thước thực tế chỉ còn dài 97,5m, rộng 22m
Tổng thể Đền Thánh mang hình tượng Long Mã bái sư
Chung quanh Tòa Thánh có tất cả 112 cây cột tròn để chống đỡ mái hiên nơi hành lang Tính tổng cộng ở tầng trệt Tòa Thánh, cả bên trong và bên ngoài, có tất cả 156 cây cột lớn nhỏ
Bên cạnh đó còn có rất nhiều di tích văn hóa lịch sử khác: Khu lưu niệm Bác Hồ (Bến Nhà Rồng), Dinh Thống Nhất, chùa Thích Ca Phật Đài(Bà Rịa -Vũng Tàu), đền thờ Nguyễn Tri Phương (Đồng Nai), Trung Ương Cục (R) (Tây Ninh),…
3.2 Lễ hội.
Lễ hội Nghinh Ông Vũng Tàu là một trong những lễ hội được Bộ văn hoá Thông tin và Tổng cục Du lịch chọn trong 15 lễ hội lớn của cả nước năm 2000
Lễ hội được tổ chức trùng với ngày Vía (ngày mất) của Cá Lễ hội kéo dài trong ba ngày, từ ngày 16 đến ngày 18 tháng 8 âm lịch hằng năm bao gồm: Lễ cúng Ông, lễ nghinh Ông (đón cá) bằng nhiều ghe thuyền trang trí lộng lẫy, thắp đèn sáng trưng Tổ chức lễ tế Cá Ông, cúng Tiền Hiền, tế lễ Thần linh, cúng tế trong đình làng…
3.3 Tài nguyên nhân văn khác.
Mười tám thôn Vườn Trầu (TP HCM),làng sơn mài Trương Bình Hiệp (Bình Dương), làng Gốm Sứ (Bình Dương), làng gốm và làng Bưởi ven sông Đồng Nai,…
4 Cơ sở vật chất kỹ thuật.
Thế mạnh về giao thông: Trước hết, đó là hệ thống các trục giao thông đường bộ, đường sắt, đường biển và đường hàng không khá tốt, ngoài ra còn
có đầu mối giao thông, và các tuyến giao thông quan trọng mang ý nghĩa cả nước và quốc tế: sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất (tương lai cả sân bay Long Thành, tỉnh Đồng Nai), cảng Sài Gòn, cụm cảng Vũng Tàu – Thị Vải, đường