+ Daïy nghe aâm nhaïc Giaùo vieân phaûi truyeàn ñaït cho caùc em hieåu ñöôïc caùi hoàn, caùi coát loõi, tính bieåu caûm, yù nghóa giaùo duïc cuûa taùc phaåm, giuùp caùc em phaùt trieån t[r]
Trang 1GIẢI PHÁP NHẰM ĐỊNH HƯỚNG THẨM MỸ ÂM NHẠC
CHO HỌC SINH LƠP 7,8,9 Ở TRƯỜNG DTNT LIÊN HUYỆN PHÍA NAM
THÔNG QUA PHÂN MÔN ÂM NHẠC THƯỜNG THỨC
G
A/ PHẦN MỞ ĐẦU :
Aâm nhạc là loại hình nghệ thuật phản ảnh hiện thực khách quan bằng những hình tượng có sức biểu cảm của âm thanh cùng với các phương tiện diễn tả âm nhạc: Giai điệu, cường độ, tiết tấu, âm sắc, hoà âm, hình thức…Bản chất thời gian trong âm nhạc làm cho nó có thể truyền đạt sự vận động của tình cảm và ý tưởng trong tất cả những sắc thái tinh tế nhất, âm nhạc được sinh ra từ quá trình lao động của con người và trở lại phục vụ con người trong sản xuất và sáng tạo Aâm nhạc gắn liền với con người qua những khúc hát ru, những bài hát đồng dao, những điệu hò trong lao động, những bài hát giao duyên, những điệu múa trong kho tàng âm nhạc dân gian từ lúc chào đời cho đến lúc về với tự nhiên Vì vậy nó tác động trực tiếp đến tình cảm, đạo đức, trí lực và nhân cách con người Tuy nhiên trong giai đoạn cách mạng hiện nay với công cuộc đổi mới, chính sách mở cửa giao lưu với quốc tế, song song những mặt tích cực của nền khoa học hiện đại tiên tiến…đang góp phần làm thay đổi mọi mặt trong đời sống kinh tế, xã hội, văn hoá là những mặt tiêu cực xấu xa độc hại… len lỏi đi vào mọi ngõ nghách của cuộc sống, không loại trừ tầng lớp nào trong xã hội, trong đó mục tiêu lớn nhất của bọn phản động là nhằm vào lớp trẻ Bức tranh về hoạt động âm nhạc đa dạng, phức tạp, nhiều màu sắc như hiện nay thì việc giáo dục thị hiếu âm nhạc cho học sinh là vấn đề cần phải được quan tâm đúng mức, không thể xem nhẹ Giáo dục thị hiếu âm nhạc tốt cho học sinh để các em biết yêu thích âm nhạc lành mạnh, giàu tính nhân văn, đậm đà bản sắc dân tộc Giáo dục thị hiếu âm nhạc tốt sẽ góp phần làm trong sáng tình cảm đạo đức và làm phong phú đời sống tinh thần của các em trong hiện tại và tương lai
Thực tế cho thấy đa số HS dân tộc ở trường DTNT liên huyện phía Nam rất yêu thích âm nhạc nhưng phần đông các em thích hát các bài hát người lớn thuộc dòng nhạc “Thị trường” hơn là các bài hát thiếu nhi, những ca khúc cách mạng Vì vậy việc giáo dục thẩm mỹ âm nhạc cho các em trở thành nhiệm vụ hàng đầu trong công tác giảng dạy âm nhạc ở trường DTNT
Xuất phát từ những lí luận trên, trong khuôn khổ nội dung của bộ môn âm
nhạc, tôi muốn đề cập vấn đề giảng dạy Âm nhạc thường thức trong nhà trường
DTNT Bên cạnh việc học hát, nhạc lí, tập đọc nhạc Việc học âm nhạc thường
Trang 2thức nhằm trang bị cho các em một số hiểu biết về âm nhạc Thế giới, âm nhạc Việt Nam, đặc biệt là âm nhạc dân gian Kho tàng âm nhạc dân gian Việt Nam vô cùng phong phú, đa dạng về thể loại, hình thức, phong cách… để từ đó các em có một số kiến thức về “Văn hoá âm nhạc“, biết cảm thụ cái hay, cái đẹp của nghệ thuật âm nhạc và giúp các em có thị hiếu âm nhạc đúng đắn, tìm được tiếng nói, niềm vui của mình trong những tác phẩm âm nhạc dành cho tuổi thơ Nói cách khác là giúp các em tìm đúng “ Khẩu vị“ âm nhạc của thế giới tuổi thơ, cho chính mình
Trên cơ sở những thuận lợi của nhà trường trong việc chia lớp HS theo trình độ Đề tài này được khảo nghiệm trên hai lớp 7a1, 8a1 (năm học 2007-2008 hiện nay là lớp 8a1 và 9a1) là những lớp có học lực từ khá trở lên Dự kiến nếu giải pháp này thành công sẽ nhân rộng ra cho toàn bộ HS cấp THCS ở trường DTNT
B/NỘI DUNG:
I/Cơ sở lý luận:
Aâm nhạc có sức mạnh vô cùng to lớn trong việc thể hiện thế giới nội tâm của con người: những niềm vui, nỗi buồn, sự day dứt, suy tư và những trạng thái tâm lí, tình cảm khác của con người nói chung
Với tư cách là một chức năng xã hội, giáo dục – đào tạo con người là nhiệm vụ đặc trách và trực tiếp của nhà trường phổ thông, trong đó có đào tạo và giáo dục thẩm mỹ, giáo dục nghệ thuật Nó được tiến hành trong một quá trình có tổ chức, kế hoạch chặt chẽ với nhiều giai đoạn và nhiều hình thức, nội dung hoạt động giáo dục khác nhau, hợp thành một hệ thống mà trước đây ta vẫn gọi là TRÍ, ĐỨC, THỂ, MỸ, hướng vào việc lĩnh hội các giá trị văn hoá, những kinh nghiệm xã hội của con người, xây dựng và phát triển ở con người những nhân cách mới, căn cứ vào mục đích, yêu cầu, điều kiện của xã hội quy định
Ngoài việc giáo dục thẩm mỹ, âm nhạc còn góp phần vào việc giáo dục đạo đức, trí lực như tinh thần đoàn kết thân ái, phát huy tính tự lập, tự chủ, phát triển toàn diện nhân cách, tạo niềm vui, sự hưng phấn trong học tập và sáng tạo
Trong khi tác động đến tình cảm của học sinh (HS), âm nhạc cũng hình thành ở các em tình cảm đạo đức, đôi khi tác dụng còn mạnh hơn cả những lời khuyên răn hay sự ra lệnh nghiêm khắc Tình yêu quê hương, thiên nhiên, đất nước, con người lòng yêu kính cha mẹ…được nhân lên qua những tác phẩm âm nhạc ngợi ca thiên nhiên, đất nước, con người bằng những lời ca hay, giai điệu đẹp
Trang 3Cảm thụ âm nhạc gắn chặt với sự phát triển trí tuệ, đòi hỏi HS phải chú ý, quan sát, nhạy bén Thông qua việc cảm thụ âm nhạc làm phong phú thêm vốn hiểu biết của HS bằng những khái niệm về xã hội, thiên nhienâ, truyền thống, những trạng thái tình cảm trong quan hệ của con người Các hoạt động âm nhạc ngày càng khó dần, phức tạp theo các lớp đòi hỏi HS phải tích cực, tư duy, tưởng tượng, sáng tạo
Tóm lại môn Âm nhạc trong nhà trường THCS không nhằm đào tạo các em thành những người đàn giỏi, hát hay mà chủ yếu thông qua môn học giúp các em có một số kiến thức về âm nhạc, hiểu được cái hay, cái đẹp và ý nghĩa của nghệ thuật âm nhạc trong đời sống Góp phần phát triển nhân cách, bồi dưỡng tình cảm đạo dức trí tuệ cho học sinh Tạo cho nhà trường không khí vui tươi lành mạnh để các em say sưa học tập, hoà mình vào tập thể và càng yêu trường, yêu lớp, yêu thầy, cô, bạn bè, hoàn thiện nhân cách HS
Trên cơ sở những mục tiêu nhiệm vụ, những tác dụng tích cực của âm nhạc với mọi người trong xã hội nói chung, trẻ em nói riêng, việc học tập và hoạt động âm nhạc là nhu cầu, nguyện vọng tha thietá, chính đáng của các em đặt ra cho giáo viên giảng dạy âm nhạc một trọng trách lớn
II/ Thực trạng quá trình giảng dạy:
a/ Thuận lợi :
- Về giáo viên : Được đào tạo chính quy về nghiệp vụ, chuyên môn sư phạm
âm nhạc, có đầy đủ khả năng, trình độ, chuyên môn, nghiệp vụ để hoàn thành tốt công tác giảng dạy bộ môn âm nhạc trong nhà trường phổ thông THCS
-Điều kiện cơ sở vật chất của nhà trường tương đối đầy đủ đáp ứng được nhu cầu kỹ thuật trong giảng dạy
- Về học sinh : Aâm nhạc là môn học được các em yêu thích, do đó thái độ
học tập của các em nhiệt tình, say mê, thích thú trong các hoạt động âm nhạc, tạo điều kiện tốt để thu được kết quả cao trong quá trình dạy – học
b/ Khó khăn :
-Thời lượng dành cho phân môn nói riêng bộ môn âm nhạc nói chung còn ít không đủ thời gian cho học sinh thực hành
-Một bộ phận học sinh chưa nhận thức đầy đủ về môn học, coi âm nhạc là môn học phụ nên chưa có tinh thần, thái độ học tập nghiêm túc, chưa thật sự hứng thú, say mê
-Trình độ tiếp thu, khả năng hoạt động âm nhạc giữa học sinh chênh lệch quá nhiều (HS các lớp giỏi so với HS các lớp yếu)
Trang 4-Khá nhiều học sinh chưa nhận thức đúng đắn về thẩm mỹ âm nhạc, chỉ
thích các bài nhạc trôi nổi trên thị trường “nghèo nàn về giai điệu dung tục về nội dung”.
-Phương tiện nghe nhìn, thực hành còn thiếu như:
+ Phòng học âm nhạc riêng
+Băng đĩaTài liệu tham khảo chuyên môn còn ít (khó tìm ngoài thị trường kể cả trên mạng Internet)
+Sân chơi âm nhạc dành cho tuổi thơ ở địa phương còn nghèo nàn (cả hình thức lẫn qui mô), chưa đáp ứng được nhu cầu thưởng thức, hoạt động âm nhạc, do đó không có điều kiện để các em bộc lộ khã năng nghệ thuật âm nhạc Thông qua đó giúp định hướng thẩm mỹ âm nhạc cho các em
C/Nguyên nhân:
-Các em không đủ trình độ để phân biệt cái hay giữa một tác phẩm âm nhạc chính thống có giá trị nghệ thuật cao với một tác phẩm âm nhạc “Thị trường” phi nghệ thuật Mặt khác do tính hiếu ky,ø các em thích hát những bài hát người lớn
-Ít có phụ huynh định hướng cho con em mình về việc nghe nhạc
-Nhạc “Thị trường” được bày bán tràn lang trên thị trường với giá rất rẻ trong khi những tác phẩm âm nhạc hay viết cho thiếu niên rất ít
-Địa phương chưa có Nhà thiếu nhi chuyên dàn dựng các chương trình âm nhạc mang tính nghệ thuật cao cho thiếu nhi
III/ MỘT SỐ GIẢI PHÁP :
Do tính đặc thù của nghệ thuật âm thanh, của bộ môn âm nhạc trong nhà trường phổ thông THCS, mong muốn đạt được kết quả tốt trong việc dạy học và giáo dục âm nhạc cần phải có những giải pháp, biện pháp mang tính tích cực, khả thi, vừa sưcù, đặc trưng và đặc dụng Qua thực tiển giảng dạy tôi đưa ra một số giải pháp sau:
1/ Hiểu rõ đối tượng dạy học :
-Phải hiểu rõ được đặc điểm, năng lực âm nhạc của học sinh Phần đông ở
lứa tuổi này vốn kinh nghiệm, tích luỹ về âm nhạc của các em đã nhiều hơn Do điều kiện sống được cải thiện, nâng cao, nhịp độ phát triển khoa học kỹ thuật, thông tin,văn hoá, văn nghệ ngày càng cao, các em được tiếp xúc nhiều hơn với âm nhạc qua các phương tiện thông tin đại chúng Các em rất nhạy cảm, nhận biết nhanh, rất ham thích hoạt động âm nhạc, nếu có những sân chơi âm nhạc sẽ giúp các em được tham gia ca hát, được bộc lộ sự ham thích và khả năng âm nhạc của
Trang 5mình Vì vậy phải tạo điều kiện cho các em được tham gia các hoạt động âm nhạc Từ đó các em sẽ hứng thú hơn trong việc học âm nhạc Hoà mình vào tập thể và tự khẳng định mình bằng cách tăng thời lượng cho học sinh nghe những tác phẩm âm nhạc có giá trị nghệ thuật cao, kết hợp giữa nghe và nhìn bằng cách chọn lựa những hình ảnh về quê hương đất nước, con người Việt nam trong công cuộc đấu tranh dựng nước và giữ nước
-Phải hiểu đặc điểm năng lực âm nhạc của học sinh từng lớp, để lựa chọn nội dung và phương pháp truyền thụ thích hợp
2/ Thiết kế bài giảng :
-Bài giảng cần đầu tư kỹ lưỡng và làm rõ về mặt nội dung phương pháp, thời lượng đảm bảo tính chính xác khoa học
-Mục tiêu cần đạt được của mỗi bài phù hợp với năng lực của học sinh -Những công việc cần chuẩn bị của giáo viên và học sinh trước bài giảng: + Những hoạt động của giáo viên học sinh trên lớp
+ Thiết kế hệ thống câu hỏi hợp lý và phát huy tính sáng tạo tư duy
+ Hướng dẫn học sinh học ở nhà
+ Dành thời gian nhiều hơn cho phần nghe và phân tích tác phẩm âm nhạc
3/ Chuẩn bị và sử dụng phương tiện thiết bị dạy học:
Việc chuẩn bi thiết bị dạy học góp phần không nhỏ trong thành công của việc dạy học Vì vậy, đồ dùng dạy học phải chính xác, đep, phù hợp với trọng tâm từng bài dạy, khai thác triệt để tính tiện dụng của thiết bị, phương tiện dạy học với
tư cách là phương tiện nhận thức mà không đơn thuần chỉ là phương tiện minh hoạ đơn giản như:
-Phát huy hết tiện ích của công nghệ thông tin vào trong bài giảng như soạn bài trên phần mềm PowơrPoint, Encore, Sounfond, Proshow, khai thác các tác phẩm âm nhạc cũng như hình ảnh trên Mạng Internet làm thànhVideo clip…
-Phát huy hết tính năng của công cụ hiện có như đàn organ làm sẵn các phần đệm đảm bảo về mặt hoà âm làm cho tác phẩm âm nhạc không bị đơn điệu khô cứng, có như thế mới giúp học sinh nhận thấy được cái hay của các tác phẩm âm nhạc được giới thiệu trong sách giáo khoa
-Sử dụng song song các tác phẩm âm nhạc chính thống có chất lượng nghệ thuật cao (“đẹp” về ca từ “hay” về giai điệu và hoà âm) với các bài hát thị trường, thông qua đó phân tích giúp học sinh nhìn nhận đúng cái hay, tính thẩm mỹ của một tác phẩm âm nhạc
Trang 6IV/ TỔ CHỨC TH Ự C HIỆN :
Giáo án minh họa:
Tiết 3
-Ôn bài hát: Mái trường mến yêu
-Ôn tập Tập đọc nhạc: TĐN số 1
-Âm nhạc thường thức: Nhạc sỹ Hoàng Việt và bài hát Nhạc rừng
1.Chuẩn bị:
-Soạn bài TĐN trên phần mềm soạn nhạc Encore
-Làm phần đệm cho bài hát Mái trường mến yêu trên đàn Organ.
-Sưu tầm một số bài hát của nhạc sỹ Hoàng Việt: Lên ngàn, Lá xanh, Tình
ca, Nhạc rừng (Chọn những bài hát có phần hòa âm hay, ca sỹ trình bày nổi tiếng, chất lượng âm thanh tốt) Một số hình ảnh về quê hương đất nước, anh bộ đội, ảnh
nhạc sỹ Hoàng Việt…phù hợp với nội dung các bài hát trên dùng phần mềm Proshowgool làm thành VDEO CLIP
-Đàn và hát tốt bài hát Nhạc rừng để hát và phân tích âm nhạc cho HS nghe.
-Soạn bài trên phần mềm PowơrPoint
-Thiết kế bài giảng trên Word
2.Giảng dạy trên lớp:
a.Giới thiệu sơ lược về tác giả và một số tác phẩm tiêu biểu
b.Nghe âm nhạc: (Cho HS xem VIDEO CLIP)
Dựa trên cơ sở cho học sinh nghe âm nhạc (nhạc hát, nhạc đàn) có phân tích diễn giải để nâng cao trình độ hiểu biết và năng lực cảm thụ âm nhạc cho học sinh
+ Phải luôn dùng âm nhạc để tạo cảm xúc, hứng thú cho học sinh và nâng cao năng lực cảm thụ âm nhạc Cố gắng dùng những tác phẩm ââm nhạc giàu tính nghệ thuật để minh hoạ dẫn chứng
+ Tăng cường hoạt động âm nhạc trong lớp để các em được nghe, được xem, được thể hiện và bình luận
+ Dạy nghe âm nhạc Giáo viên phải truyền đạt cho các em hiểu được cái hồn, cái cốt lõi, tính biểu cảm, ý nghĩa giáo dục của tác phẩm, giúp các em phát triển tai nghe, gợi cho học sinh sự thích thú, chăm chú khi nghe nhạc, nghe hát; thời lượng cho phần nghe nhạc rất ít ỏi, tất cả chỉ hoạt động trên lớp, nên ngoài việc nghe ở lớp, giáo viên hướng dẫn học sinh mua những băng nhạc có trên thị trường phù hợp lứa tuổi và nội dung về nghệ thuật để các em củng cố, rèn luyện và nâng cao kỹ năng nghe nhạc và năng lực cảm thụ âm nhạc
+ Phải dần hình thành khã năng phân tích tính biểu cảm của âm nhạc qua âm thanh (đàn cho học sinh nghe hoặc qua nghe tác phẩm)
Trang 7c.Phân tích âm nhạc: (Giáo viên vừa đàn vừa hát kết hợp phân tích tác phẩm thông qua giai điệu và lời ca).
Phân môn Âm nhạc thường thức cung cấp cho các em một số kiến thức về các vấn đề âm nhạc: Dân ca, nhạc khí, các hình thức biểu diễn, các thể loại âm nhạc, nguồn gốc âm nhạc, tác dụng và ý nghĩa của âm nhạc đối với đời sống con người…
Thực hiện bài dạy này cần phải kết hợp giữa thuyết trình và diễn giải, phân tích với các phương pháp trực quan bằng các hình vẽ, tranh ảnh hay cho nghe những đoạn trích âm nhạc, dẫn chứng bằng âm thanh cụ thể ( có thể dùng âm thanh của đàn organ để minh hoạ)
d.Tích hợp:
-Tích hợp giữa các giác quan
Nếu việc dạy và học ngôn ngữ, người ta chú ý đến các hoạt động về kỹ năng: Nghe – Nói – Đọc – Viết, thì việc dạy và học âm nhạc ở trường phổ thông phải chú ý đến kỹ năng: Nghe – Hát – Đọc – Ghi – Cảm thụ Dạy âm nhạc theo hướng tích hợp chính là sự phối hợp các hoạt động đó trong mỗi bài học, mỗi tiết học từ nội dung đến phương pháp, từ cách dạy của Thầy, đến cách học của Trò
-Tích hợp giữa các môn học:
+Âm nhạc với văn học:
Một tác phẩm âm nhạc, song song với giai điệu “đẹp” là lời ca “hay” Hơn nữa có rất nhiều ca khúc phổ thơ cho đến nay đã trở thành tuyệt tác Vì vậy có thể nói văn học cũng là một bộ phận cấu thành một tác phẩm âm nhạc Do đó khi phân tích nghệ thuật âm nhạc, giáo viên cần phân tích tác phẩm trên phương diện văn học, dùng các tác phẩm, hình tượng văn học làm cho tiết học trở nên phong phú, hấp dẫn Thông qua đó giáo dục thẩm mỹ âm nhạc giúp HS nhận ra cái hay của một tác phẩm âm nhạc so với một bài hát bình thường
+Âm nhạc với lịch sử:
Song song với dòng nhạc Tiền chiến , Thị trường, dòng nhạc Cách mạng
chiếm một vị trí quan trọng trong quá trình phát triển âm nhạc Việt Nam Âm nhạc cách mạng gắn liền với lịch sử đấu tranh dựng nước và giữ nước của dân tộc ta Thông qua giai điệu đẹp của bài hát giúp HS khắc sâu hơn hình ảnh Lãnh tụ, các anh hùng dân tộc, những miền quê anh hùng, cũng qua đó giúp HS thêm yêu quê hương đất nước, niềm tự hào dân tộc
e Đổi mới phương pháp:
Trang 8Nhằm cải tiến phương pháp dạy học trong trường THCS cần thực hiện những định hướng đổi mới sau :
-Giờ học âm nhạc phải là giờ học nghệ thuật hấp dẫn với phương châm: Vui học – học vui Phải tạo được hứng thú trong học tập của Học sinh bằng sự phát huy tính chủ động sáng tạo của học sinh trong từng tiết học bằng cách thiết kế các trị chơi âm nhạc như nghe tác phẩm, nhìn hình ảnh đĩn tác phẩm, dịng nhạc, thể loại bài hát Hoặc luyện trí nhớ của HS bằng cách cho HS nghe một đoạn nhạc gồm nhiều bài hát và yêu cầu HS nêu tên bài hát và tác giả trong một thời gian ngắn
-Để tăng hiệu quả giáo dục âm nhạc, phát triển tai nghe và sự nhạy cảm âm nhạc cho HS Trong giảng dạy phải luôn dùng âm nhạc để tạo ra cảm xúc cho học sinh và nâng cao năng lực cảm thụ âm nhạc cho các em (âm nhạc nhất thiết phải vang lên trong phần lớn thời lượng của tiết dạy) Đổi mới phương pháp dạy học âm nhạc phải gắn liền với kết hợp các phương tiện dạy học (hiện nay vi tính và các phần mềm hổ trợ là một phương tiện hữu hiệu cho việc giảng dạy âm nhạc)
- Tăng cường các hoạt động âm nhạc trong lớp, trong trường (đưa các em vào tham gia biểu diễn các tiết mục văn nghệ lớn của trường như hợp ca, hợp xướng ) để học sinh được nghe, được xem, được thể hiện Thực vậy, thực hành là sợi chỉ đỏ xuyên suốt quá trình dạy và học môn âm nhạc Thông qua thực hành để dạy lí thuyết, lấy lí thuyết để củng cố kỹ năng thực hành, sử dụng thời gian ở trên lớp một cách tối ưu (tránh thời gian chết) để tất cả học sinh được nhìn, đựơc nghe và được luyện tập nhiều
- Giáo viên khi lên lớp nhất thiết phải có nhạc cụ và phải biết sử dụng nhạc cụ, chuẩn bị tốt phần đệm ở nhà (như đã nói ở trên), vì dạy âm nhạc không thiên về diễn giải dài dòng, trừu tượng, khô cứng mà âm nhạc phải vang lên Đó là nguyên tắc, là bản chất của việc dạy và học âm nhạc, vì vậy dạy âm nhạc thường thức cũng phải tuân thủ nguyên tắc đó
f/ Giáo dục thẩm mỹ :
Bản thân một giờ dạy Aâm nhạc đã là một hoạt động mang tính thẩm mỹ cao,
vì trong giờ học, học sinh được nghe hát, nghe nhạc, tập hát, tập đọc nhạc và tiếp xúc với những tác phẩm âm nhạc chọn lọc giàu tính nghệ thuật Vì vậy để đẩy mạnh việc giáo dục thẩm mỹ, cần phải có những sáng tạo, cải tiến làm cho giờ học sinh động, hấp dẫn, mang đến cho học sinh những tình cảm, xúc cảm thẩm mỹ âm nhạc, thực sự góp phần làm đẹp tâm hồn của các em Phân tích kỹ cho các em thấy được cái hay, cái đẹp trong nội dung, giai điệu, hình tượng âm nhạc giữa âm nhạc chính thống, bác học so với âm nhạc “Thị trường” Qua đó giúp các em có thị hiếu âm nhạc tốt, lành mạnh, tìm đúng ”khẩu vị” âm nhạc của tuổi học trò và
Trang 9giáo dục tình yêu quê hương đất nước, yêu trường lớp, thầy cô, bạn bè, tránh xa những thói hư tật xấu phấn đấu để trở thành con ngoan ở nhà, trò giỏi ở trường và người công dân tốt trong tương lai Biết phê phán các bài hát trôi nổi trên thị trường hiện nay Cũng đồng thời thông qua đó định hướng nghề nghiệp cho các em sau này
g/ Kiểm tra đánh giá:
-Duy trì chế độ kiểm tra bài cũ, bài tập thường xuyên nhưng không nhất thiết phải kiểm tra đầu giờ mà có thể kiểm tra trong tiết học, nên cho điểm vào bước tổng kết, củng cố bài bằng cách cho học sinh nghe trích đoạn một số tác phẩm các em đã được học (khoảng 3-5 bài ) và đón xem đây là tác phẩm nào, do
ai sáng tác, dân ca vùng miền nào, chất liệu âm nhạc dân gian hay hiện đại… hoặc có thể kiểm tra bằng hình thức trắc nghiệm… đây là cách buộc học sinh phải chú ý nghe giảng, tập trung tư tưởng, làm việc trong cả tiết học
-Trong quá trình đánh giá nên cho HS tham gia nhận xét, đánh giá làm như vậy giúp HS một lần nữa khắc sâu kiến thức Mặt khác tạo ra “cảm giác công bằng” trong HS giúp tránh được những phản ứng ngược chiều có thể xảy ra
-Việc đánh giá kết quả học tập, rèn luyện của học sinh theo phương châm: coi trọng động viên, khuyến khích, tránh chê bai, phê phán gay gắt khi học sinh gặp khó khăn trong thực hành Kích thích sự hoạt động và khả năng Aâm nhạc tiềm ẩn trong học sinh
h/ Kết quả qua kiểm nghiệm :
-Kết quả kiểm nghiệm trên 2 lớp: Lớp 8a1 sau 3 học kỳ, lớp 9a1 5 học kỳ
-Khảo sát và đánh giá bằng cách cho HS nghe, phân tích và đánh dấu vào các
bài hát mà em yêu thích qua 3 dịng nhạc: Tiền chiến, Cách mạng, Thị trường Kết
quả thu được như sau:
LỚP SS Thời điểm Tiền chiến Cách mạng Thị trường
Ghi chú
8A1 36 Sau 3 HKKhảo sát 114 11.130.5 155 13.841.6 2710 75.127.9
Sau 5 HK 12 35.2 15 44.3 7 20.5
Qua thực tế giảng dạy và kết quả thu được ban đầu, tôi nhận thấy nếu người
dạy thực hiện tốt giải pháp này trong tiết học Aâm nhạc thường thức sẽ là động lực
chính thúc đẩy và hấp dẫn, cuốn hút học sinh học âm nhạc và tham gia các hoạt
Trang 10động âm nhạc ngoại khóa một cách thích thú, say mê, từ đó khơi dậy khã năng, năng lực âm nhạc tiềm ẩn, sự ham học hỏi, khả năng hoạt động âm nhạc trong học sinh và đặc biệt thông qua đó định hướng thẩm mỹ âm nhạc cho học sinh, góp phần hoàn thành mục tiêu giáo dục toàn diện về Đức – Trí – Thể – Mỹ cho học sinh trong nhà trường phổ thông
VI/ KẾT LUẬN :
Để giảng dạy môn âm nhạc nói chung, phân môn Aâm nhạc thường thức nói
riêng đạt hiệu quả cao, đòi hỏi người dạy phải vững vàng về chuyên môn, có năng lực thực hành tốt, có lòng yêu trẻ Đánh giá phân loại đúng đối tượng học sinh, hiểu được năng lực, khả năng cảm thụ âm nhạc của học sinh, luôn tạo không khí nhẹ nhàng, vui vẻ trong tiết học (Bởi vì âm nhạc trong nhà truờng phổ thông là sự kết hợp chặt chẽ giữa nghệ thuật và sư phạm) thực hiện theo phương châm: Nghệ thuật hoá sư phạm – sư phạm hoá nghệ thuật Do vậy dạy âm nhạc nên tránh gò ép, áp đặt, căng thẳng… mà phải tạo được tình huống kích thích sự hứng thú, hoạt động và năng lực sáng tạo của học sinh
Thiết bị phương tiện dạy học và tài liệu tham khảo phải đáp ứng đầy đủ Đặc biệt là đồ dùng dạy học, dụng cụ trực quan và các phương tiện nghe nhìn, phải đảm bảo tính mỹ quan (Vì ngôn ngữ của âm nhạc là ngôn ngữ âm thanh, nếu chỉ thuyết trình diễn giải suông thì hiệu quả thu được sẽ rất thấp) và đặc biệt tìm
ra giải pháp hữu hiệu nhất cho từng kiểu bài trong phân môn này
Với những thuận lợi và khó khăn đã nêu trên, từ thực tiễn giảng dạy của bản thân và quá trình học tập của học sinh với bộ môn âm nhạc trong thời gian qua Tôi mạnh dạn đưa ra một số giải pháp để các bạn đồng nghiệp cũng như các cấp lãnh đạo quản lí chuyên môn tham khảo và góp ý để giải pháp này được hoàn thiện hơn, góp phần vào nâng cao chất lượng giảng dạy âm nhạc trong nhà trường phổ thông
Những điều tôi đưa ra trong trang viết này chắc chắn không tránh khỏi những sơ xuất và thiếu sót, rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của lãnh đạo và các bạn đồng nghiệp!
Đạ Teh, ngày 25/10/2008
DUYỆT CỦA CHUYÊN MÔN Người viết