- Truyện ngắn được trao giải nhì trong cuộc thi thơ - văn viết về quyền trẻ em tổ chức tại Thuỵ Điển 1992 của tác giả Khánh Hoài.. Thể loại: Truyện ngắn (Tự sự xen mta và biểu cảm); v[r]
Trang 1Ngày soạn:
11/9/18
Tiết: 5-6
CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP Bấ
Khỏnh Hoài
-I Mục tiờu cần đạt:
1, Kiến thức:
- Tình cảm anh em ruột thịt thắm thiết ,sâu nặng và nỗi đau khổ của những đứa
trẻ không may rơi vào hoàn cảnh bố mẹ li dị
- Đặc sắc nghệ thuật của văn bản
2, Kĩ năng:
- Đọc - hiểu văn bản truyện ,đọc diễn cảm lời đối thoại phù hợp với tâm trạng
các nhân vật
- Kể và tóm tắt truyện
3, Thái độ:
- Trân trọng tình cảm gia đình, thơng yêu những ngời ruột thịt
II Chuẩn bị của gv và hs:
- GV: Sgk, sgv,tài liệu chuẩn KTKN, soạn giáo án
- HS: Chuẩn bị bài theo định hớng sgk và hớng dẫn của GV
III tiến trình tổ chức các hoạt động dạy - học:
1- ổn định tổ chức:
2- Kiểm tra bài cũ:
? Trình bày cảm nhận của em về hình ảnh và vai trò của người mẹ qua hai văn
bản nhật dụng vừa mới học : Cổng trờng mở ra và m
3 Bài mới : (GV thuyết trỡnh
Hoạt động của thầy và trũ Nội dung kiến thức
Hoạt động 1 : Hớng dẫn HS đọc và tìm
hiểu chung
*Mục tiêu: HS nắm đợc nét chính về xuất xứ,
bố cục, thể văn
*Phơng pháp:Vấn đáp , phân tích, giảng
bình…
? Dựa vào chỳ thớch 1, em hóy nờu 1 vài nột
về tỏc phẩm?
- GV: HD đọc: Giọng nhẹ nhàng, xỳc động,
chỳ ý ngụn ngữ đối thoại
- GV đọc mẫu một đoạn –gọi HS đọc tiếp.
( 3HS đọc)
- GV: Gọi HS đọc chỳ thớch.
? VB thuộc thể loại nào?
? Tại sao tờn truyện lại là cuộc chia tay của
những con bỳp bờ Tờn truyện cú liờn quan gỡ
đến ý nghĩa cõu chuyện?
->những con bỳp bờ vốn là đồ chơi của
tuuoir nhỏ, thg gợi lờn thế giới trẻ em với sự
ngộ nghĩnh, trog sỏng, thơ ngõy, vụ tội
Những con bỳp bờ trog truyện cũng như hai
anh em thành và thủy trong sỏng, vụ tư,
I.TèM HIỂU CHUNG VB.
1 Tỏc giả, tỏc phẩm:
- Là văn bản nhật dụng viết về quyền trẻ em
- Truyện ngắn được trao giải nhỡ trong cuộc thi thơ - văn viết về quyền trẻ em tổ chức tại Thuỵ Điển 1992 của tỏc giả Khỏnh Hoài
2 Đọc:
3.Chỳ thớch: SGK.
4 Thể loại: Truyện ngắn (Tự sự xen mta và
biểu cảm); vb nhật dụng viết theo kiểu tự sự
5 Bố cục : 3 phần
* Phần 1: Từ đầu ->“như vậy” : chia bỳp bờ
* Phần 2: Tiếp –“ cảnh vật”: chia tay lớp học
* Phần 3: Cũn lại : anh em chia tay
Trang 2khụng cú tội lỗi gỡ thế mà phải chia tay Tờ
truyện gợi lờn một tỡnh huống buộc ng đọc p
theo dừi và gúp phần thể hiện đc ý đồ mà ng
viết muốn thể hiện.
? Văn bản cú thể chia làm mấy phần ? Mỗi
phần từ đõu đến đõu? ý của từng phần?
Hoạt động 2: Hớng dẫn HS đọc-tìm hiểu
chi tiết VB.
* Mục tiêu: Giúp HS nắm giá trị nội dung,
nghệ thuật của văn bản
*Phơng pháp: Vấn đáp, phân tích, trực quan,
nêu và giải quyết vấn đề
? Em hóy cho biết, truyện viết về ai, về việc
gỡ? Ai là nhõn vật chớnh? Vỡ sao?
- HS theo dừi phần đầu VB
? Vỡ sao anh em Thành, Thuỷ phải chia đồ
chơi và chia bỳp bờ?
-GV : Đây là câu chuyện cảm động của 2 anh
em chia tay nhau khi mẹ cùng em sẽ phải rời
gia đình vỡ bố mẹ li hụn: Thuỷ phải theo mẹ
về quờ ngoại- Thành ở lại với nhau
- nhõn vật chớnh là Thành và em Thủy.
?Tỡm những chi tiết miờu tả tõm trạng của
Thành và Thuỷ khi mẹ bảo : “Thụi, 2 đứa
liệu mà chia đồ chơi ra đi” ?
? Em cú nhận xột gỡ về nghệ thuật miờu tả
tõm trạng của tỏc giả ở đoạn văn này?
? Đú là tõm trạng gỡ?
? Chi tiết nào núi về tỡnh cảm của 2 anh em
Thành - Thuỷ?
? Những chi tiết trờn cho em thấy được tỡnh
cảm của 2 anh em như thế nào?
? Việc chia bỳp bờ diễn ra như thế nào?
? Lời núi và hành động của Thuỷ cú gỡ mõu
thuẫn?
II.PHÂN TÍCH:
1.
Hoàn c ả nh x ả y ra các s ự vi ệ c trong truy ệ n:
- Bố mẹ Thành và Thuỷ li hôn -Thành và Thuỷ buộc phải chia tay nhau
2 Cuộc chia tay của hai anh em Thành và thủy
* Tõm trạng của 2 anh em Thành - Thuỷ:
- Thuỷ: run bần bật, kinh hoàng, tuyệt vọng, buồn thăm thẳm, mi sưng mọng vỡ khúc nhiều
- Thành: cắn chặt mụi , nước mắt tuụn ra như suối
-> Sử dụng 1 loạt cỏc động từ, tớnh từ kết hợp với phộp so sỏnh làm nổi rừ tõm trạng của nhõn vật
=> Tõm trạng buồn bó, đau đớn, khổ sở và bất lực.
* Tỡnh cảm của 2 anh em:
- Thuỷ: vỏ ỏo cho anh, bắt con vệ sĩ gỏc cho anh
- Thành: chiều nào cũng đi đún em, nhường
đồ chơi cho em
=> Tỡnh cảm yờu thương gắn bú và luụn quan tõm, chăm súc, giỳp đỡ lẫn nhau.
* Chia bỳp bờ:
- Thành: lấy 2 con bỳp bờ đặt sang 2 phớa
- Thuỷ tru trộo lờn giận dữ
-> khụng muốn chia rẽ bỳp bờ, khụng muốn
Trang 3? Qua đú cho thấy tỡnh cảm hai anh em ntn ?
HẾT TIẾT 5 – CHUYỂN TIẾT 6.
- GV: Nhắc lại nội dung của tiết 1.
? Theo em cú cỏch nào giải quyết được mõu
thuẫn đú khụng? ( gia đỡnh Thành – Thuỷ
phải đoàn tụ, hai anh em khụng phải chia tay
nhau )
Gv :Yêu cầu hs đọc lại đoạn văn kể lại cuộc
chia tay giữa Thuỷ với cô giáo và các bạn.
? Khi đến trờng để chia tay với cô giáo và các
bạn, tâm trạng của Thuỷ nh thế nào?
? Khi đến trờng để chia tay với cô giáo và các
bạn, tâm trạng của Thuỷ nh thế nào?
? vỡ sao cú tõm trạng đú?
-> Trờng học là nơi ghi khắc những kỉ niệm
đẹp đẽ của thầy cô, bạn bè, niềm vui, nỗi
buồn trong học tập
? Chi tiết nào trong cuộc chia tay của Thuỷ
với lớp học làm cụ giỏo và cỏc bạn bàng
hoàng?
? Cuộc chia tay giữa Thuỷ với cô giáo và các
bạn trong câu chuyện làm cho ngời đọc hiểu
thêm điều gì ?
? Em hóy giải thớch vỡ sao, khi dắt tay Thuỷ
ra khỏi trường tõm trạng Thành lại: “ kinh
ngạc thấy mọi người vẫn đi lại bỡnh thường
và nắng vẫn vàng ươm trựm lờn cảnh vật” ?
? Em cú nhận xột gỡ về cỏch miờu tả diễn biến
tõm lớ nhõn vật của tỏc giả? Cỏch miờu tả đú
cú tỏc dụng gỡ?
? Từ hoàn cảnh của Thành và Thuỷ, tác giả
muốn gửi đến ngời đọc thông điệp gì ?
? Khi về đến nhà đã thấy đồ đạc chất lên xe
chuẩn bị cho cuộc ra đi,Thuỷ đã có thái độ
nh thế nào?
? Kết thỳc truyện, khi hai anh em chia tay,
Thuỷ đó chọn cỏch giải quyết như thế nào?
? Em đã nhắn nhủ gì với anh? Lời nhắn nhủ
ấy toát lên ý nghĩa sâu xa nào?
? Qua văn bản này em cảm nhận đợc t/c ntn
giữa hai anh emThành và Thuỷ?
GV: Xõy dựng chi tiết kết thỳc chuyện như
chia rẽ anh em
=>Tình cảm chân thành, sâu nặng, tấm lòng nhân hậu,vị tha của hai anh em
2 Chia tay lớp học.
- Thuỷ cắn chặt môi im lặng, mắt đăm đăm nhìn khắp sân trờng; bật khóc thút thít; nức nở; từ chối món quà của cô giáo
- Cô giáo: sửng sốt; ôm chặt lấy em; mở cặp lấy một quyển sổ cùng với chiếc bút máy nắp vàng đa cho Thuỷ; tái mặt, nớc mắt giàn giụa; các thầy cô ái ngại nhìn theo
- Các bạn: kinh ngạc, sững sờ, nắm chặt lấy tay Thuỷ; khóc mỗi lúc một to hơn
-> Thể hiện tình thầy trò, bạn bè trong sáng,
ấm áp => Gợi sự cảm thụng, xút thương cho
hoàn cảnh bất hạnh của Thuỷ
- NT: đối lập nội tõm – ngoại cảnh
=> nổi bật nỗi đau khổ bất hạnh của thành thủy chịu sự đau đớn nghiệt ngó
-> Miờu tả diễn biến tõm lớ chớnh xỏc làm tăng thờm nỗi buồn sõu thẳm và sự thất vọng
bơ vơ – đặc sắc nt truyện
=> Cần yêu thương và quan tâm đến quy lợi của trẻ em , đừng làm tổn hại đến những tình cảm tự nhiên, trong sáng của các em
3 Anh em chia tay.
- Mặt tái xám nh tàu lá
- Chạy vội vào nhà
- Khóc nức lên, dặn dò -> Thuỷ: đặt con Em Nhỏ quàng tay vào con
Vệ Sĩ
=> Tỡnh anh em khụng thể chia lỡa
-> Tình cảm gắn bó, yêu thơng nhau, chăm lo
Trang 4thế, nhà văn muốn nhắn gửi tới mọi người
rằng: Cuộc chia tay của cỏc em nhỏ là rất vụ
lớ, là khụng nờn cú, khụng nờn để nú xảy ra í
nghĩa ấy nhắc nhở những người làm cha làm
mẹ hóy sống vỡ con cỏi, cố gắng giữ gỡn tổ
ấm gia đỡnh đừng để nú tan vỡ
( KNS: Kỹ năng nhận thức, kỹ năng giao
tiếp, ra quyết định làm việc đồng đội )
Hoạt động 3 : Hớng dẫn HS tổng kết sau
khi đọc- hiểu VB.
*Mục tiêu : giúp HS khái quát lại nội
dung,nghệ thuật, ý nghĩa của văn bản
*Phơng pháp : Tổng hợp, khái quát hoá…
? Khỏi quỏt những đặc sắc về nghệ thuật của
VB?
? Qua cõu chuyện, tỏc giả Khỏnh Hoài muốn
gửi đến chỳng ta thụng điệp gỡ?
- GV yờu càu hS nhắc lại
? Sau khi học xong VB này, em rỳt ra được
bài học gỡ?
GV giảng : Qua cuộc chia tay đau đớn và
đầy cảm động của hai em nhỏ trong truyện
khiến người đọc thấm thớa rằng: Hạnh phỳc
gđ vụ cựng quý giỏ, mọi người hóy cố gắng
bảo vệ và giữ gỡn, khụng nờn vỡ bất cứ lớ do gỡ
mà làm tan vỡ hạnh phỳc gđ.
* Hoạt động 4: HD luyện tập.
GV: gọi HS đọc phần đọc thờm ở SGK
cho nhau hết mực của hai anh em Thành và Thuỷ
III TỔNG KẾT.
1.Nghệ thuật :
- XD tỡnh huống tõm lớ
- Lựa chọn ngụi kể thứ nhất
- Khắc hoạ hỡnh tượng nhõn vật trẻ nhỏ, qua
đú gợi suy nghĩ về sự lựa chọn, ứng xử của những người làm cha, mẹ
- Lời kể tự nhiờn theo trỡnh tự sự việc
2 í nghĩa văn bản.
Là cõu chuyện của những đứa con nhưng lại gợi cho những người làm cha, mẹ phải suy nghĩ Trẻ em cần được sống trong mỏi ấm gia đỡnh.Mỗi người cần phải biết giữ gỡn gia đỡnh hạnh phỳc
IV LUYỆN TẬP.
1.Đọc thờm: SGK (27 – 28)
4 Củng cố, dặn dũ:
-Qua văn bản tỏc giả muốn đề cặp đến quyền lợi gỡ của trẻ em?
-Gv đỏnh giỏ tiết học
- Học bài và soạn bài “Bố cục trong văn bản”