báo cáo tâm lí học đại cương

Tâm lý học là ngành khoa học nghiên cứu về các hiện tượng tâm lý hay hiện tượng tinh thần nảy sinh trong não người. Đây là một bộ môn học thuật với quy mô nghiên cứu rất rộng. Các nhà tâm lý học tìm hiểu về những tính chất rõ nét của não bộ và những hiện tượng đa dạng liên kết với những tính chất trên.

Bùi Tấn Phát Mai Nguyễn Phương Trâm

Đỗ Văn Sơn

Lê Thị Tú Trinh Nguyễn Vinh

Trung

Lê Ngọc Trúc Linh

Bùi Tấn Phát Mai Nguyễn Phương Trâm

Đỗ Văn Sơn

Lê Thị Tú Trinh Nguyễn Vinh

Trung

Lê Ngọc Trúc Linh

TAM GIÁC ĐỀU

Chương 2:

TÂM LÝ HỌC TUỔI THIẾU

NIÊN

2.1 Những điều kiện phát triển tâm lý của thiếu

niên

2.2 Hoạt động giao tiếp của

thiếu niên

2.3 Đặc điểm hoạt động nhận thức

của thiếu niên

2.4 Đặc điểm đời sống xúc cảm – tình cảm của

thiếu niên

2.5 Đặc điểm nhân cách của thiếu niên

2.1 Những điều kiện phát triển tâm lý của thiếu

niên

2.1.1 Khái niệm tuổi thanh

thiếu niên

2.1.2 Điều kiện về sinh lý

2.1.3 Điều kiện xã hội

• Độ tuổi: 11,12 tuổi đến 14,15 tuổi

Thời điểm bắt đầu:

• Dấu hiệu cơ bản: hiện tượng dậy thì…

Tuổi thiếu niên là gì???

Sự phát triển về chiều cao

và cân nặng Sự phát

triển của

hệ cơ xương

Sự phát triển của

hệ tim mạch

Sự phát triển của

04/01/2024 6

2.1.2.1 Sự phát triển về chiều

cao cân nặng

Những năm gần đây, cân nặng và

chiều cao của thiếu niên phát triển

nhanh hơn,mạnh hơn

• Cân nặng tăng từ 2,4-6 kg

• Chiều cao:

-Các em gái cao thêm từ 5-6cm

-Các em trai cao them từ 6-7cm

2.1.2.2 Sự phát triển của hệ cơ

xương

• Xương ống tay ống chân & Xương bàn tay

và các đốt ngón tay phát triển không đều

• Hệ xương sống đang cốt hóa(dễ bị cong, vẹo)

Các em trai cao hơn, có cơ bắp

Các em gái hình thành các mảnh xương

chậu

2.1.2.3 Sự phát triển của hệ tim

2.1.2.4 Sự phát triển của hệ

thần kinh

• Trọng lượng não phát triển

• Phát triển tư duy trừu tượng,

logic, sáng tạo

• Hoạt đông hệ thần kinh chưa

cân bằng; hưng phấn mạnh

2.1.2.5 Sự phát triển của hệ nội

tiết

2.1.2.6 Sự phát triển của tuyến sinh dục (hiện tượng dậy thì)

• Sự trưởng thành về mặt sinh dục

• Tuyến sinh dục bắt đầu hoạt

động mạnh

04/01/2024 14

• Tuổi dậy thì:

• Nữ: bắt đầu 11,12 tuổi và kết thúc

sau khoảng 3-5 năm

• Nam: bắt đầu và kết thúc chậm hơn

nữ 1-2 năm

• Hiện tượng dậy thì phụ thuộc: thể

chất, dinh dưỡng, môi trường sống

và hoạt động, sinh hoạt

• 15-16 tuổi, dậy thì kết thúc

Có thể sinh sản được

• Lưu ý, người lớn cần giúp đỡ các em một cách tế nhị để các em yên tâm học tập, tránh hiện tượng “yêu sớm” gây ra hậu quả đáng tiếc

• 2.1.3 Điều kiện xã hội

2.1.3.1 Trong gia đình

• Vị thế đã được thay đổi

• Được thừa nhận thành viên

Hình thành ý thức trách nhiệm cao hơn

• Được tham gia bàn bạc công việc

trong gia đình

• Tuy nhiên, do nhiều điều kiện sinh

sống và hoàn cảnh gia đình khác

nhau nên vị thế và sự phát triển tâm

lý không đồng đều Ảnh hưởng nhiều đến cuộc sống của các em

04/01/2024 20

2.2.3.2 Trong nhà trường

• Đa số thiếu niên ở tuổi đi học trung học cơ sở

• Thứ nhất, có sự thay đổi nội dung

học tập đòi hỏi các em phải có sự

thay đổi về cách học

• Thứ hai, phương pháp và hình thức trong học tập thay đổi đòi hỏi các em phải tích cực và chủ động nhiều hơn trong học tập

• Thứ ba, nhiều loại động cơ học tập

• Thứ tư, thái độ học tập khác

• Được tham gia nhiều hoạt động:

ngoại khóa, văn nghệ…

04/01/2024 24 04/01/2024

2.1.3.3 Ngoài xã hội

2.1.4 Điều kiện về tâm lí

• Có khả năng tổ chức, kiểm soát các hành động, hành vi

• Phát triển ngôn ngữ nói, hình thành nhiều kỹ năng, nhận thức xã hội

• Sự thay đổi về điều kiện

sống và hoạt động

(học tập, giao tiếp…)

2.2 Hoạt động giao tiếp của thiếu niên

2.2.1.1 Giao tiếp của thiếu niên

với người lớn

• Một là, có những nét tính cách “vừa

trẻ con, vừa người lớn”

• Hai là, nhu cầu được độc lập, được

tự khẳng định mình

• Ba là, xuất hiện nhiều mâu thuẫn

• Bốn là, xu hướng cường điệu hóa

2.2.1.2 Các kiểu quan hệ ứng xử của người lớn với

2.2.1.3 Quan hệ giữa

thiếu niên với cha mẹ

• Đây là mối quan hệ thường nảy sinh nhiều xung đột tâm lý (hai bên khác nhau về nhận thức, thái độ, hành

vi…)

04/01/2024 32

2.2.1.4 Quan hệ của thiếu niên

với thầy, cô giáo

• Hay xảy ra nhiều mâu thuẫn

• Về phía thầy cô: hiểu nhầm học sinh, không thiện cảm, cảnh giác dè

2.2.2.1 Giao tiếp của thiếu niên

với bạn cùng giới

2.2.2.2 Giao tiếp của thiếu niên với bạn khác giới (giống cùng giới)

• Có những cảm xúc mới lạ với bạn

khác giới, trải qua 3 giai đoạn:

- Đầu tuổi thiếu niên (học sinh lớp 6-7)

- Giữa tuổi thiếu niên (học sinh lớp 8)

7 Cuối tuổi thiếu niên (học sinh lớp 87 9)

8-• Vì vậy, người lớn nên định hướng giá trị tình bạn, tình yêu một cách đúng đắn cho các em

2.2.2.3 Giao tiếp của thiếu niên với các em nhỏ

• Thể hiện tính người lớn của mình bằng cách: chăm sóc, dạy dỗ, bảo ban các

2.3.2 Trí nhớ

• Trí nhớ từ ngữ- logic phát

triển mạnh…

• Tuy nhiên, ghi nhớ còn nhiều mâu thuẫn và

2.3.3 Tư duy

• Tư duy trừu tượng phát triển

• Suy luận hợp lý và có cơ sở

• Tư duy có căn cứ, linh hoạt

• Tính phê phán phát triển

• Tính độc lập và

sáng tạo phát triển

• Bắt đầu lập luận và

hay cãi lý với người lớn

• Tư duy phát triển không đồng đều

Vì vậy, giáo viên cần chú ý phát triển ngôn ngữ cho

2.4 Đặc điểm đời sống xúc cảm –

tình cảm của thiếu niên

• Về hình thức:

- Biểu hiện sinh lý

- Biểu hiện trên phương diện nhận

thức

- Biểu hiện hành vi, cử chỉ, điệu bộ

???

2.5.2 Sự hình thành ý chí của

thiếu niên

• Ý thức thiếu niên nảy sinh khát vọng tự

tu dưỡng rèn luyện

• Tuy nhiên, giáo dục ý chí còn nhân cách tốt đẹp

 Tự đánh giá của thiếu

Tự giáo dục bản thân của thiếu

Ý nghĩa: tự điều khiển điều chỉnh hành

vi của bản thân cho phù hợp với yêu cầu khách quan