Dia 6 tu bai 15 den bai 27

* Gi ớ i thiệu bài: Trên bề mặt các lục địa có một lớp vật chất xốp gọi là thỗ nhưỡng hay lớp đất, do được sinh ra từ các sản phẩm phong hóa của các lớp đá trên bề mặt TĐ nên các [r]

1 Kiến thức: Qua bài học, học sinh cần:

Nêu được các khái niệm: khống sản, mỏ khống sản, mỏ nội sinh, mỏ ngoại sinh Kể tên và nêu được cơng dụng của một số loại khống sản phổ biến

1 T ài liệu tham khảo :

SGK, SGV, tài liệu chuẩn kiến thức kỉ năng

2. Kiểm tra bài c ủ :

( khơng kiểm tra)

3. Gi ảng bài mới:

* Gi ớ i thiệu bài: GV treo bản đồ khống sản yêu cầu một em học

sinh lên đọc tên và chỉ trên bản đồ một số khống sản cho cả lớp nghe và đặt câu hỏi khống sản là gì? Khống sản cĩ lợi ích gì? Chúng ta cùng tìm hiểu qua nội dung bài học hơm nay

CH: Em hãy kể tên một số khoáng sản mà em

biết?

HS: Than đá, dầu mỏ, vàng, đồng, chì, kẽm…

GV: Chỉ trên bản đồ một số khoáng sản phân

bố ở các tỉnh trong nước và hướng dẫn học

sinh quan sát bảng chú giải

CH: Dựa vào công dụng người ta chia ra mấy

loại khoáng sản? Kể tên?

HS: 3 loại, năng lượng, kim loại, phi kim loại

CH: Dựa vào bảng phân loại trang 49 em hãy

lấy VD và nêu công dụng của từng loại?

GV: Cho hs quan sát bộ mẫu vật tất cả các loại

khoáng sản

HS: + Khoáng sản năng lượng( nhiên liệu)

VD: than, dầu mỏ, khí đốt

GV: Cho hs quan sát mẫu vật

+ Khoáng sản kim loại: VD: Sắt, mangan,

đồng, chì, kẽm…

HS: Quan sát mẫu vật

+ Khoáng sản phi kim loại: VD: Muối mỏ,

apatit, đá vôi…

GV: Cho hs quan sát mẫu vật

CH: Em hãy nêu tên một số khoáng sản có ở

địa phương em( xã thuận phú) và có tại tỉnh

CH: Các mỏ khoáng sản nội sinh và các mỏ

khoáng sản ngoại sinh là gì?

HS: - Các mỏ khoáng sản nội sinh là các mỏ

1 C

ác loại khoáng sản:

- Khoáng sản là những tích tụ tựnhiên các khoáng vật và đá có ích được con người khai thác và

+ Khoáng sản phi kim loại: VD: Muối mỏ, apatit, đá vôi…

2 Các mỏ khoáng sản nội sinh

được hình thành do nội lực

- Các mỏ khống sản ngoại sinh là các mỏ

được hình thành do các quá trình ngoại lực

CH: Tại sao gọi là mỏ nội sinh và mỏ ngoại

sinh?

HS: Vì mỏ nội sinh hình thành do nội lực, cịn

mỏ ngoại sinh hình thành do ngoại lực

CH: Kết hợp quan sát H42 và H43 đọc tên 2

loại khống sản đĩ, gv cho học sinh quan sát

mẫu vật

GV: Một số loại khống sản vừa cĩ nguồn gốc

nội sinh và ngoại sinh như quặng sắt…

CH: Các mỏ khống sản hình thành trong thời

gian như thế nào?

HS: Hàng vạn, hang triệu năm

CH: Cần phải khai thác và sử dụng khống sản

như thế nào?

HS: Hợp lí và tiết kiệm

GV: Giáo dục hs biết tiết kiệm điện, khi học

tin học, chào cờ, ra về….phải tắt quạt, điện

CH: Việc khai thác khống sản cĩ ảnh hưởng

gì tới mơi trường?

HS: Làm ơ nhiễm mơi trường nước, khơng

khí… ảnh hưởng tới sức khỏe con người khu

vực xung quang, bị ung thư, phổi, mắt, da…

CH: Liên hệ tại địa phương cĩ một số mỏ đá

em thấy mơi trường, cây cối xung quanh như

thế nào?

HS: Bụi, cây bị chặt…

bạc……

- Các mỏ khống sản ngoại sinh là các mỏ được hình thành do các quá trình ngoại lực( phong hĩa, tích tụ) VD: Than, cao lanh, đá vơi……

- Việc khai thác và sử dụng các loại khống sản phải hợp lí và tiết kiệm 4 Củng cố và dặn dị: a Củng cố: CH: GV: mời 3 em học sinh lên ghi lại tên các khống sản năng lượng, kim loại và phi kim loại? CH: Phân biệt sự khác nhau của mỏ nội sinh và mỏ ngoại sinh? b Dặn dị : Học bài củ, làm bt SGK Tập bản đồ, đọc và soạn bài 16 5 Rút kinh nghiệm và bổ sung sau tiết dạy: ………

………

………

………

………

………

Tuần: 21 Tiết PPCT: 21

Ngày soạn: 04/ 1/ 2011

Ngày dạy: 11/ 1/ 2011

BÀI 16: THỰC HÀNH ĐỌC BẢN ĐỒ(HOẶC LƯỢC ĐỒ) ĐỊA HÌNH TỈ LỆ LỚN

I M ỤC TIÊU:

1 Kiến thức: Qua bài học, học sinh cần:

- Hiểu: Khái niệm đường đồng mức là gì?

- Biết: đọc các bản đồ tỉ lệ lớn cĩ các đường đồng mức

- Vận dụng: Đọc một số loại bản đồ thong dụng

2 Kĩ năng:

Đọc bản đồ( hoặc lược đồ) địa hình tỉ lệ lớn

3 Thái độ: Nghiêm túc, tự giác khi thực hành.

II CHU ẨN BỊ:

1 T ài liệu tham khảo : SGK, SGV.

2 P hương pháp : Vấn đáp, gợi mở, hoạt động nhĩm.

3 Đồ dùng dạy học: H44 SGK, BĐ cĩ các đường đồng mức( nếu cĩ)

III

CÁC BƯỚC LÊN LỚP:

1 Ồn định lớp: KTSSL:6A1……… 6A1………

6A3……… ……6A4……….645………6A6………

2 Kiểm tra bài c ủ :

CH: Khống sản là gì? Dựa vào cơng dụng chia ra mấy loại khống sản? Kể tên và cho ví dụ? Mỏ nội sinh và ngoại sinh là gì?

3 Gi ảng bài mới:

* Giới thiệu bài: Đường đồng mức là gì? Dựa vào đường đồng mức

chúng ta cĩ thể biết được điều gì? Chúng ta cùng tìm hiểu trong bài thực hành hơm nay

HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ NỘI DUNG

CH: Nhắc lại các cách biểu hiện địa hình

CH: Dựa vào đường đồng mức chúng ta

biết được điều gì?

HS: Dựa vào đường đồng mức chúng ta

cĩ thể biết độ cao tuyệt đối của các điểm,

đặc điểm hình dạng địa hình, độ dốc,

hướng nghiêng

Bài tập 1:

- Đường đồng mức là những đường nối các điểm cĩ cùng một

độ cao

- Dựa vào đường đồng mức chúng

ta cĩ thể biết độ cao tuyệt đối của các điểm, đặc điểm hình dạng địa hình, độ dốc, hướng nghiêng

CH: Tại sao dựa vào các đường đồng mức

trên BĐ, chúng ta có thể biết được hình

dạng của địa hình?

HS: Vì nếu các đường đồng mức càng

gần nhau thì địa hình càng dốc, ngược

lại…

GV: Hướng dẫn hs hoạt động nhóm N1: Hãy xác định trên lược đồ H44 hướng từ đỉnh núi A1 đến đỉnh núi A2? Sự chênh lệch về độ cao của 2 đường đồng mức trên lược đồ là bao nhiêu? HS: - Tây sang đông - Sự chênh lệch: 100m N2: Dựa vào các đường đồng mức để tìm độ cao của các đỉnh núi A1, A2, và các điểm B1, B2, B3 HS: A1= 900m, A2> 600m, B1= 500m, B2= 650m, B3> 500m N3: Dựa vào tỉ lệ lược đồ để tính khoảng cách theo đường chim bay từ đỉnh A1 đến đỉnh A2 HS: A1 đến A2: khoảng 7500m N4: Quan sát các đường đồng mức ở 2 sườn phía đông và phía tây của núi A1 cho biết sườn nào dốc hơn? HS: Sườn phía tây của núi A1 dốc hơn sườn đông vì các đường đồng mức gần sát nhau hơn Bài tập 2: - Tây sang đông - Sự chênh lệch: 100m - A1= 900m, A2> 600m, B1= 500m, B2= 650m, B3> 500m - A1 đến A2: khoảng 7500m - Sườn phía tây của núi A1 dốc hơn sườn đông vì các đường đồng mức gần sát nhau hơn 4 C ủng cố và dặn dò: a C ủng cố : Làm bài tập trắc nghiệm, bài tập ở tập bản đồ b Dặn dò : Đọc và soạn bài 17 5 Rút kinh nghiệm và bổ sung sau tiết dạy: ………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

1 Kiến thức: Qua bài học, học sinh cần:

- Biết được thành phần của khơng khí, tỉ lệ của mỗi thành phần phong lớp vỏ khí, biết vai trị của hơi nước trong lớp vỏ khí

- Biết các tầng của lớp vỏ khí: tầng đối lưu, tầng bình lưu, các tầng cao và đặc điểm chính của mỗi tầng

- Nêu được sự khác nhau về nhiệt độ, độ ẩm của các khối khí : nĩng, lạnh; đại dương, lục địa

2 Kĩ năng: Quan sát, nhận xét sơ đồ, hình vẽ về các tầng của lớp vỏ

1 T ài liệu tham khảo :

SGK, SGV, tài liệu chuẩn kiến thức kỉ năng

2 Kiểm tra bài c ũ :

CH: Đường đồng mức là gì? Các đường đồng mức càng gần nhau thì địa hình như thế nào? Sườn phái tây và sườn phía đơng của dãy núi A sườn nào dốc hơn?

3 Gi ảng bài mới:

* Gi ớ i thiệu bài: Chúng ta đang sống ở tầng nào? Nĩ cĩ quan trọng

khơng? Trong bài học ngày hơm nay chúng ta cùng tìm hiểu về các thành phần của khơng khí? Các khối khí?

HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ NỘI DUNG

CH: Quan sát H45 cho biết các thành phần của

khơng khí? Mỗi thành phần chiếm tỉ lệ bao

CH: Vai trị của hơn nước trong khí quyển?

HS: Hơi nước cĩ vai trị rất quan trọng, tuy

lượng hơi nước chiếm tỉ lệ hết sức nhỏ, nhưng lại

là nguồn gốc sinh ra các hiện tượng khí tượng

như mây, mưa

GV: Mời hs lên xác định hình trên bảng

GV: Chuyển ý sang mục 2

CH: Cho biết chiều dày của khí quyển?

HS: Trên 60.000km

CH: Dựa vào H46 cho biết tên đỉnh núi cao nhất

thế giới và độ cao là bao nhiêu? Nằm ở tầng nào?

HS: Evơret- 8848m, tầng đối lưu

GV: Xung quanh TĐ cĩ một lớp khơng khí bao

bọc gọi là khí quyển, cĩ tác dụng điều hịa khí

coac1bonic và khí o6xy trên TĐ

CH: Quan sát H46, hãy cho biết lớp vỏ khí gồm

những tầng nào?

HS: Gồm 3 tầng: Tầng đối lưu, tầng bình lưu,

các tầng cao của khí quyển

GV: Mời hs lên xác định trên hình

CH: Tầng gần mặt đất, cĩ độ cao trung bình đến

16km là tầng gì? Đặc điểm?

HS: Tầng đối lưu, Nằm sát mặt đất, tới độ cao

khoảng 16km; tầng này tập trung tới 90% khơng

khí Khơng khí chuyển động theo chiều thẳng

đứng Nhiệt độ giảm dần khi lên cao( trung bình

cứ lên 100m nhiệt độ giảm 0,60C) Là nơi sinh ra

tất cả các hiện tượng khí tượng

CH: Tầng khơng khí nằm trên tầng đối lưu là

tầng gì? Độ cao? Tác dụng của lớp ơdơn

HS: Tầng bình lưu, khoảng 80km, lớp ơdơn, cĩ

tác dụng ngăn cản những tia bức xạ cĩ hại cho

sinh vật và con người

CH: Lớp ơdơn hiện tại đang bị thủng vậy em cĩ

biết nguyên nhân vì sao?

1 Th ành phần của khơng khí:

* Gồm

- Khí nitơ chiếm: 78%

- Khí ơxy chiếm: 21%

- Hơi nước và các khí khác: 1%

- Hơi nước cĩ vai trị rất quan trọng, tuy lượng hơi nước chiếm tỉ lệ hết sức nhỏ, nhưnglại là nguồn gốc sinh ra các hiện tượng khí tượng như mây, mưa

2 Cấu tạo của lớp vỏ khí( lớp khí quyển)

* Gồm 3 tầng:

- Tầng đối lưu:

+ Nằm sát mặt đất, tới độ cao khoảng 16km; tầng này tập trung tới 90% khơng khí.+ Khơng khí chuyển động theo chiều thẳng đứng

+ Nhiệt độ giảm dần khi lên cao( trung bình cứ lên 100m

nhiệt độ giảm 0,60C)+ Là nơi sinh ra tất cả các hiện tượng khí tượng

- Tầng bình lưu:

+ Nằm trên tầng đối lưu, tới

độ cao khoảng 80km

+ Cĩ lớp ơdơn, lớp này cĩ tác dụng ngăn cản những tia bức

xạ cĩ hại cho sinh vật và con người

HS: Do con người thải các chất thải độc ra môi

trường, nhất là các nhà máy CN, hiệu ứng nhà

kính, cháy rừng làm cho nhiệt độ TĐ nóng

lên…

GV: Hiệp định kiôtô, được ký tại Nhật Bản để

nhằm giảm lượng khí thải độc hại ra môi trường,

VN chúng ta cũng đã kí vào hiệp định này…

CH: Trên tầng đối lưu là tầng gì? Độ cao? Không

khí ở tầng này như thế nào và có quan hệ gì với

con người?

HS: Các tầng cao của khí quyển, 80km trở lên,

không khí ở các tầng này cực loãng và hầu như

không có quan hệ trực tiếp với đời sống con

người

CH: Dựa vào kiến thức đã học cho biết vai trò

của lớp vỏ khí đối với đời sống con người trên

TĐ?

HS: Có vai trò cực kì quan trọng với con người,

sinh vật, tự nhiên…

GV: Chuyển ý sang mục 3

CH: Nguyên nhân nào hình thành các khối khí?

HS: Do vị trí hình thành( lục địa hoặc đại dương)

nhiệt độ tương đối thấp

CH: Căn cứ vào đâu người ta chia ra khối khí

nóng và lạnh?

HS: Căn cứ vào nhiệt độ

CH: Khối khí lục địa và đại dương hình thành ở

đâu? Tính chất của mỗi loại?

HS: Các khối khí đại dương hình thành trên các

biển và đại dương có độ ẩm lớn Các khối khí lục

địa hình thành trên các vùng đất liền, có tính chất

tương đối khô

CH: Căn cứ vào đâu người ta chia ra khối khí lục

địa và đại dương?

HS: Căn cứ vào mặt tiếp xúc bên dưới là đại

dương hay đất liền

CH: Các khối khí có đứng yên một chỗ không

- Các tầng cao của khí quyển:Các tầng cao nằm trên tầng bình lưu, không khí ở các tầng này cực loãng

3 Các khối khí:

- Các khối khí nóng hình thành trên các vùng vĩ độ thấp, có nhiệt độ tương đối cao

- Các khối khí lạnh hình thànhtrên các vùng vĩ độ cao, có nhiệt độ tương đối thấp

- Các khối khí đại dương hìnhthành trên các biển và đại dương có độ ẩm lớn

- Các khối khí lục địa hình thành trên các vùng đất liền,

có tính chất tương đối khô

mà chúng như thế nào? VD?

HS: Khơng, di chuyển và làm thay đổi thời tiết

của những nơi chúng đi qua, ở MB nước ta

4 Củng cố và dặn dị:

a Củng cố: CH: Nêu các thành phần của khơng khí và cho biết tỉ lệ? Lớp vỏ

khí gồm những tầng nào? Kể tên các khối khí?

b Dặn dị : Học bài củ, làm bt SGK Tập bản đồ, đọc và soạn bài 18

5 Rút kinh nghiệm và bổ sung sau tiết dạy:

………

………

………

………

………

………

Tuần: 23

Tiết PPCT: 23

Ngày soạn: 18/1/2011

Ngày dạy: 25/ 1/ 2011

BÀI 18: THỜI TIẾT, KHÍ HẬU VÀ NHIỆT ĐỘ KHƠNG KHÍ

I M ỤC TIÊU:

1 Kiến thức: Qua bài học, học sinh cần:

- Biết nhiệt độ của khơng khí, nêu được các nhân tố ảnh hưởng đến sự thay đổi của nhiệt độ khơng khí

- Nêu được sự khác nhau giữa thời tiết và khí hậu

2 Kĩ năng: Quan sát, ghi chép một số yếu tố thời tiết đơn giản ở địa

phương như nhiệt độ trong một ngày qua quan sát thực tế hoặc qua bản tin dự báo thời tiết của tỉnh/ thành phố Dựa vào bảng số liệu tính nhiệt độ trung bình trong ngày, trong tháng, trong năm của một địa phương

3 Thái độ: Nghiêm túc, tự giác chú ý tìm hiểu và phát biểu xây dựng

bài

II CHU ẨN BỊ:

1 T ài liệu tham khảo : SGK, SGV,BT trắc nghiệm, tài liệu chuẩn kiến

thức kỉ năng

2 P hương pháp : Vấn đáp, gợi mở, hoạt động nhĩm, trực quan.

3 Đồ dùng dạy học: Tranh ảnh SGK phĩng to, bảng thống kê thời

tiết( nếu cĩ)

III

CÁC BƯỚC LÊN LỚP:

1 Ồn định lớp: KTSSL:

6A1……… 6A1……… 6A3……… ……

6A4……….645………6A6………

2 Kiểm tra bài c ũ :

CH: Nêu các thành phần của khơng khí và cho biết tỉ lệ? Lớp vỏ khí

gồm những tầng nào? Kể tên các khối khí?

3 Gi ảng bài mới:

* Gi ớ i thiệu bài: Hằng ngày các em thường được nghe dự báo thời

tiết của VN hoặc của tỉnh BP về nắng, mưa, nhiệt độ, giĩ…Vậy thời

tiết là gì? Khí hậu là gì? Chúng cĩ gì khác nhau? ….Trong bài học

hơm nay chúng ta cùng tìm hiểu qua bài 18…

CH: Dựa vào sự quan sát hằng ngày em hãy cho biết

thời tiết gồm những yếu tố nào?

HS: Nắng, mưa, giĩ, nĩng, lạnh…

CH: Thời tiết diễn ra trong một thời gian dài hay

ngắn?

HS: Ngắn

CH: Vậy thời tiết là gì?

HS: Là sự biểu hiện của các hiện tượng khí tượng ở

một địa phương trong một thời gian ngắn

CH: Thời tiết cĩ giống nhau ở mọi lúc, mọi nơi

khơng? Và cĩ thay đổi khơng?

HS: Thời tiết khơng giống nhau ở khắp mọi nơi và

luơn thay đổi

CH: Khí hậu là gì? VD?

HS: Là sự lặp đi lặp lại của tình hình thời tiết ở một

địa phương trong thời gian dài và đã trở thành quy

luật VD: Ở MB nước ta cĩ giĩ mùa đơng bắc thổi từ

tháng 10 năm trước đến tháng 4 năm sau

CH: Thời tiết và khí hậu cĩ gì khác nhau?

HS: Thời tiết biểu hiện trong một thời gian ngắn, cịn

khí hậu trong một thời gian dài và trở thành quy luật

GV: Chuyền ý sang mục 2

GV: Mời hs đọc SGK từ “ MT… gọi là nhiệt độ của

khơng khí”

GV: Bức xạ MT qua lớp khơng khí, trong khơng khí

cĩ chứa bụi và hơi nước nên hấp thụ phần nhỏ năng

lượng nhiệt MT Phần lớn cịn lại được mặt đất hấp thụ

do đĩ mặt đất nĩng lên tỏa nhiệt vào khơng khí làm

cho khơng khí nĩng lên

CH: Vậy nhiệt độ khơng khí là gì?

HS: Nhiệt độ khơng khí: là độ nĩng, lạnh của khơng

1 Th ời tiết và khí hậu :

a Thời tiết: là sự biểu hiện của

các hiện tượng khí tượng ở một địa phương trong một thời gian ngắn

- Thời tiết khơng giống nhau ở khắp mọi nơi và luơn thay đổi

b Khí hậu: là sự lặp đi lặp lại

của tình hình thời tiết ở một địa phương trong thời gian dài và đã trở thành quy luật

CH: Người ta dung dụng cụ nào để đo nhiệt độ không

khí?

HS: Nhiệt kế

CH: Người ta thường đo nhiệt độ không khí mỗi ngày

ít nhất mấy lần? Thời gian của từng lần đo?

HS: 3 lần(bức xạ MT yếu nhất, mạnh nhất, khi chấm

dứt), 5h sáng, 13h và 21h

CH: Khi đo người ta phải để nhiệt kế ở đâu?

HS: Để trong bóng râm và cách mặt đất 2m

CH: Tại sao khi đo nhiệt độ không khí người ta phải

để nhiệt kế trong bóng râm và cách mặt đất 2m

HS: Vì để đo nhiệt độ thực của không khí, nếu để

nhiệt độ dưới ánh nắng MT thì nhiệt độ đo được không

phải là nhiệt độ của không khí?

CH: Thời gian nhiệt độ trong ngày cao nhất vào mấy

giờ?( 13h)

CH: Giả sử có một ngày ở Hà Nội, người ta đo nhiệt

độ lúc 5 giờ được 200c, lúc 13h được 240c và lúc 21h

được 220c Hỏi nhiệt độ trung bình của ngày hôm đó là

bao nhiêu? Em hãy nêu cách tính?

HS: Nhiệt độ TB ngày = tồng nhiệt độ các lần đo

Số lần đo

= 20+24+22 = 220c

3

GV: Chuyển ý sang mục 3

CH: Sự tăng, giảm nhiệt độ của mặt đất và mặt nước

khác nhau như thế nào?

HS: Ở mặt đất nhiệt độ mong nóng, nhưng cũng mau

nguội Còn nước thì nóng chậm hơn nhưng cũng lâu

nguội hơn

CH: Vậy vì sao lại có sự khác biệt đó?

HS: Do đặc tính hấp thu nhiệt của đất và nước khác

nhau

GV: VD khi ta cho đất, đá ….lên đốt qua lửa thì nhanh

nóng, khi bỏ ra ngoài thì nhanh nguội, ngược lại khi

cho nước lên đun thì thấy lâu nóng hơn, lâu nguội hơn

CH: Sự khác biệt nhiệt độ giữa đất và nước?

HS: Nhiệt độ không khí ở những miền nằm gần biển

và những miền nằm sâu trong lục địa có sự khác nhau

CH: Tại sao về mùa hạ, những miền gần biển có

không khí mát hơn trong đất liền; ngược lại về mùa

lạnh của không khí

b Dụng cụ đo nhiệt độ không khí:

Nhiệt kế

c Cách đo nhiệt độ không khí:

- Khi đo nhiệt độ không khí người

ta phải để nhiệt kế trong bóng râm

và cách mặt đất 2m

- Nhiệt độ TB ngày = tồng nhiệt độ các lần đo

a Nhiệt độ không khí thay đổi tùy theo vị trí gần hay xa biển.

Nhiệt độ không khí ở những miềnnằm gần biển và những miền nằmsâu trong lục địa có sự khác nhau

đông, những miền gần biển lại có không khí ấm hơn

trong đất liền?

HS: Vì do đặc tính hấp thu và tỏa nhiệt nhanh hoặc

chậm của mặt đất và nước biển khác nhau do đó về

mùa hạ trong đất liền nóng hơn so với vùng gần biển,

còn mùa đông nước biển giữ được nhiệt độ lâu hơn

nên ấm hơn trong đất liền

CH: Tại sao vào mùa hè người ta thường ra biển tắm

và nghĩ mát?

HS: Vì nước biển có tác dụng điều hòa nhiệt độ, làm

cho khí hậu vào mùa hạ sẽ mát mẽ, mùa đông ấm áp

GV: Chính sự khác biệt này đã sinh ra 2 loại khí hậu là

khí hậu lục địa và khí hậu đại dương

CH: Nhắc lại sự hình thành của khối khí lục điạ và

khối khí đại dương ở bài trước

GV: Mời hs đọc phần b

CH: Dựa vào những kiến thức đã biết, hãy tính sự

chênh lệch về độ cao giữa 2 địa điểm trong hình 48?

HS: Sự chênh lêch về nhiệt độ giữa 2 địa điểm là 60c,

ở bài trước đã học cứ lên cao 100m , thì nhiệt độ giảm

đi 0,60c, ta lấy 100 x 6 : 0,6 = 1000m

CH: Càng lên cao không khí như thế nào? Vì sao?

HS: Càng lên cao nhiệt độ không khí càng giảm Vì ở

mặt đất không khí dày đặc, chứa nhiều bụi và hơi nước

nên hấp thu được nhiều nhiệt hơn, lên cao không khí

loãng nên nhiệt độ thấp hơn

GV: Mùa đông ở vùng núi lạnh hơn đồng bằng, ngược

lại mùa hè ở đồng bằng lại nóng hơn miền núi

GV: Mời hs đọc phần c

CH: Quan sát H49 nhận xét nhiệt độ của vùng XĐ đến

cực?

HS: Nhiệt độ giảm dần từ XĐ về 2 cực

CH: Vì sao ở XĐ nhiệt độ cao hơn so với vùng cực?

HS: Vì XĐ có góc chiếu tia sang MT lớn hơn, nhận

được nhiều ánh sang và nhiệt…

b Nhiệt độ không khí thay đổi theo độ cao:

Trong tầng đối lưu, càng lên cao nhiệt độ không khí càng giảm

c Nhiệt độ không khí thay đổi theo vĩ độ.

Không khí ở các vùng vĩ độ thấp nóng hơn không khí ở các vùng vĩ

độ cao.( nhiệt độ giảm dần từ XĐ

về 2 cực)

4 Củng cố và dặn dò:

a Củng cố: CH: Dụng cụ đo nhiệt độ không khí? Sự khác nhau giữa khí

hậu và thời tiết? Sự thay đổi nhiệt độ không khí?

b Dặn dò : Học bài cũ, làm bt SGK Tập bản đồ, đọc và soạn bài 19

5 Rút kinh nghiệm và bổ sung sau tiết dạy:

………

………

………

………

………

Tuần: 24

Tiết PPCT: 24

Ngày soạn: 25/1/2011 Ngày dạy: 08/ 2/ 2011 BÀI 19: KHÍ ÁP VÀ GIĨ TRÊN TRÁI ĐẤT I M ỤC TIÊU: Qua bài học, học sinh cần: 1 Kiến thức: Nêu được khái niệm khí áp và trình bày được sự phân bố các đai khí áp cao và thấp trên trái đất - Nêu được tên, phạm vi hoạt động và hướng của các loại giĩ thổi thường xuyên trên TĐ 2 Kĩ năng: Nhận xét hình các đai khí áp và các loại giĩ chính 3 Thái độ: Nghiêm túc, tự giác chú ý tìm hiểu và phát biểu xây dựng bài, vận dụng vào thực tế II CHU ẨN BỊ: 1 T ài liệu tham khảo : SGK, SGV,BT trắc nghiệm, tài liệu chuẩn kiến thức kỉ năng 2 P hương pháp : Vấn đáp, gợi mở, trực quan 3 Đồ dùng dạy học: Khí áp kế(nếu cĩ), BĐ thế giới, tranh các đai khí áp trên TĐ III CÁC BƯỚC LÊN LỚP: 1 Ồn định lớp: KTSSL: 6A1……… 6A1……… 6A3……… ……

6A4……….645………6A6………

2 Kiểm tra bài c ũ :

CH: Thời tiết là gì? Khí hậu là gì? Sự khác biệt giữa thời tiết và khí

hậu? Nêu sự thay đổi của nhiệt độ khơng khí?

3 Gi ảng bài mới:

* Gi ớ i thiệu bài: Mặc dù con người cảm thấy sức ép của khơng khí

trên mặt đất nhưng nhờ cĩ khí áp kế, người ta vẫn đo được khí áp

trên mặt đất Vậy khí áp là gì? Dụng cụ để đo khí áp? Giĩ là gì?

Trong bài học ngày hơm nay chúng ta cùng tìm hiểu nội dung này

CH: Khơng khí cĩ trọng lượng khơng? Vì sao? 1 Kh í áp và các đai khí áp trên

GV: Không khí tuy nhẹ nhưng vẫn có trọng lượng ở

ngang mực nước biển TB 1m3 không khí nặng 1,3kg

CH: Khí áp là gì?

HS: Khí áp là sức ép của không khí lên bề mặt TĐ

CH: Để đo được khí áp người ta dùng dụng cụ nào?

Các loại khí áp kế?

HS: Khí áp kế, bằng kim loại, ống thủy tinh

CH: Cách đo và các dụng cụ?

HS: SGK trang 58

GV: Giới thiệu về khí áp(nếu có)

GV: Nhỏ hơn 760mm thủy ngân là các khí áp thấp,

ngược lại là khí áp cao

CH: Trên TĐ khí áp được phân bố như thế nào?

HS: Khí áp được phân bố trên TĐ thành các đai khí

áp thấp và khí áp cao từ XĐ về cực

GV: Khí áp thấp: ( T)

Khí áp cao: ( C)

CH: Các đai khí áp này có liên tục không? Vì sao?

HS: Các đai khí áp không liên tục mà bị chia cắt thành

từng khu khí áp riêng biệt, vì do sự xen kẽ nhau giữa

lục địa và đại dương

CH: Quan sát H50 và cho biết:

- Các đai khí áp thấp (T) nằm ở những vĩ độ nào?

- Các đai khí áp cao( C) nằm ở những vĩ độ nào?

HS: + Các đai khí áp thấp nằm ở khoảng vĩ độ 00 và

khoảng vĩ độ 600 Bắc và Nam

+ Các đai khí áp cao nằm ở khoảng vĩ độ 300 Bắc và

Nam và 900 Bắc và Nam( cực Bắc và Nam)

GV: Chuyền ý sang mục 2

CH: Nguyên nhân sinh ra gió?

HS: Không khí luôn chuyển từ nơi khí áp cao về nơi

khí áp thấp nên sinh ra gió

CH: Gió là gì?

HS: Gió là sự chuyển động của không khí từ các khu

khí áp cao về các khu khí áp thấp

CH: Hoàn lưu khí quyển là gì?

HS: Hoàn lưu khí quyển là sự chuyển động của không

khí giữa các đai khí áp cao và thấp tạo thành hệ thống

gió thổi vòng tròn

CH: Quan sát H51 cho biết ở 2 bên XĐ loại gió thổi

theo 1 chiều quanh năm từ khoảng vĩ độ 300 B và N về

b Các đai khí áp trên bề mặt TĐ:

- Khí áp được phân bố trên TĐ thành các đai khí áp thấp và khí

áp cao từ XĐ về cực

+ Các đai khí áp thấp nằm ở khoảng vĩ độ 00 và khoảng vĩ độ

600 Bắc và Nam

+ Các đai khí áp cao nằm ở khoảng vĩ độ 300 Bắc và Nam và

900 Bắc và Nam( cực Bắc và Nam)

2 Gió và các hoàn lưu khí quyển:

- Gió là sự chuyển động của không khí từ các khu khí áp cao

về các khu khí áp thấp

- Hoàn lưu khí quyển là sự chuyển động của không khí giữa các đai khí áp cao và thấp tạo thành hệ thống gió thổi vòng tròn

B và N về XĐ?

HS: Vì vùng XĐ cĩ nhiệt độ quanh năm cao, khơng

khí nở ra bốc lên cao thành vành đai khí áp thấp XĐ,

khơng khí nĩng lê, bốc lên cao tỏa ra 2 bên đường XĐ

đến vĩ độ 300 B và N 2 khối khí chìm xuống đè lên

khối khơng khí tại chổ sinh ra 2 vành đai áp cao chí

tuyến Sự chênh lẹch về khí áp giữa vùng XĐ và các

vùng vĩ độ 300 B và N về XĐ

CH: Cũng từ khoảng các vĩ độ 300 B và N, loại giĩ thổi

quanh năm lên khoảng các vĩ độ 600 B và N, là giĩ gì?

HS: Tây ơn đới

CH: Vì sao giĩ tây ơn đới lại thổi từ khoảng các vĩ độ

300 B và N lên khoảng các vĩ độ 600 B và N?

HS: giĩ tây ơn đới là giĩ sinh ra do sự chênh lệch khí

áp giữa vùng vĩ tuyến 300 B và N và vùng vĩ tuyến 600

B và N là vùng khí áp thấp

CH: Vì sao giĩ tín phong và giĩ tây ơn đới khơng thổi

thẳng theo hướng kinh tuyến mà hơi lệch về phía tay

phải ở NCB và về phía tay trái ở NCN?

HS: Vì do sự vận động tự quay quanh trục của TĐ

GV: Tín phong và giĩ tây ơn đới tạo thành 2 hồn lưu

khí quyển quan trọng nhất trên bề mặt TĐ

hướng Đơng Bắc; ở nửa cầu nam giĩ cĩ hướng Đơng Nam

- Giĩ tây ơn đới:

+ Thổi từ khoảng các vĩ độ 300 B

và N( các đai áp cao chí tuyến) lên khoảng các vĩ độ 600 B và N( các đai áp thấp ơn đới) + Hướng giĩ: ở nửa cầu bắc, giĩ

cĩ hướng tây nam, ở nửa cầu nam giĩ cĩ hướng tây bắc

- Giĩ đơng cực:

+ Thổi từ khoảng các vĩ độ 900 B

và N( cực B và N) về khoảng các

vĩ độ 600 B và N ( các đai áp thấp

ơn đới) + Hướng giĩ: ở nửa cầu bắc, giĩ

cĩ hướng Đơng Bắc; ở NCN giĩ

cĩ hướng Đơng Nam

4 Củng cố và dặn dị:

a Củng cố: CH: Dụng cụ để đo khí áp? Khí áp là gì? Kể tên các loại giĩ?

Hướng của từng loại?

b Dặn dị : Học bài cũ, làm bt SGK Tập bản đồ, đọc và soạn bài 20

5 Rút kinh nghiệm và bổ sung sau tiết dạy:

………

………

………

………

………

………

Tuần: 25

Tiết PPCT: 25

Ngày soạn: 08/2/2011

Ngày dạy: 15/ 2/ 2011

BÀI 20: HƠI NƯỚC TRONG KHƠNG KHÍ MƯA

I M ỤC TIÊU: Qua bài học, học sinh cần:

1 Kiến thức: Biết được vì sao khơng khí cĩ độ ẩm và nhận xét được

mối quan hệ giữa nhiệt độ khơng khí và độ ẩm

- Trình bày được quá trình tạo thành mây, mưa Sự phân bố lượng mưa trên

TĐ

2 Kĩ năng: Đọc biểu đồ nhiệt độ, lượng mưa và rút ra nhận xét về nhiệt

độ và lượng mưa của một địa phương, đọc bản đồ phân bố lượng mưa trên thế

giới và rút ra nhận xét về sự phân bố lượng mưa trên thế giới Quan sát ghi

chép lượng mưa trong một ngày, qua quan sát thực tế

3 Thái độ: Nghiêm túc, tự giác chú ý tìm hiểu và phát biểu xây dựng

bài, vận dụng vào bài và thực tế

II CHU ẨN BỊ:

1 T ài liệu tham khảo : SGK, SGV,BT trắc nghiệm, tài liệu chuẩn kiến

thức kỉ năng

2 P hương pháp : Vấn đáp, gợi mở, trực quan.

3 Đồ dùng dạy học: Thùng đo mưa( nếu cĩ) BĐ phân bố lượng mưa

2 Kiểm tra bài c ũ :

CH: Khí áp là gì? Nguyên nhân sinh ra giĩ? Kể tên các đai khí áp

trên TĐ?

3 Gi ảng bài mới:

* Gi ớ i thiệu bài: Hơi nước là một thành phần chiếm tỉ lệ rất nhỏ

trong khơng khí, nhưng nĩ lại là nguồn gốc sinh ra các hiện tượng

mây, mưa Vậy hơi nước là gì? Cách tính lượng mưa như thế nào

chúng ta cùng tìm hiểu quan nội dung bài học hơm nay

CH: Hơi nước trong khơng khí do đâu mà cĩ?

HS: Do hiện tượng bốc hơi của nước trong các biển,

hồ, ao, sơng ngịi…

CH: Nguồn cung cấp chính hơi nước cho khí quyển

là nước ở đâu?

HS: Biển và đại dương

CH: Dụng cụ để đo độ ẩm của khơng khí?

HS: Ẩm kế

CH: Thế nào là khơng khí đã bảo hịa hơi nước?

HS: Khơng khí bảo hịa hơi nước khi nĩ chứa một

lượng hơi nước tối đa

CH: Dựa vào bảng “lượng hơi nước tối đa trong

1 Hơi nước và độ ẩm của khơng khí:

a Độ bảo hịa nước trong khơng khí.

- Khơng khí bao giờ cũng chứa một lượng hơi nước nhất định, lượng hơinước đĩ làm cho khơng khí cĩ độ ẩm

- Dụng cụ đo độ ẩm khơng khí: ẩm kế

- Khơng khí bảo hịa hơi nước khi

nĩ chứa một lượng hơi nước tối đa

không khí”, em hãy cho biết lượng hơi nước tối đa

mà không khí chứa được khi ở nhiệt độ: 100c, 200c,

300c

CH: Nhiệt độ có ảnh hưởng như thế nào tới lượng

nước của không khí?

HS: Nhiệt độ không khí càng cao, lượng hơi nước

chứa được càng nhiều( độ ẩm càng cao)

CH: Khi nào hơi nước trong không khí sẽ bị ngưng

tụ?

HS: Khi không khí đã bảo hòa mà vẫn được cung

cấp thêm hơi nước…

CH: Khi ngưng tụ thì sinh ra hiện tượng gì?

HS: Sương, mây, mưa…

CH: Quan sát H53 cho biết tháng nào mưa nhiều

nhất, tháng nào mưa ít nhất? Lượng mưa là bao

- Chỉ ra các khu vực có lượng mưa TB năm trên

2.000mm, các khu vực có lượng mưa TB năm dưới

200mm?

- Nhận xét về sự phân bố lượng mưa trên TG?

CH: VN có lượng mưa khoảng bao nhiêu?

HS: Từ 1001- 2000 mm

- Nhiệt độ có ảnh hưởng đến khả năng chứa hơi nước của không khí Nhiệt độ không khí càng cao, lượng hơi nước chứa được càng nhiều( độ

bị hóa lạnh thì không khí sẽ ngưng

tụ và đọng lại thành hạt nước, tạo thành mây, mưa, sương

2 Mưa và sự phân bố lượng mưa trên TĐ.

- Qúa trình tạo thành mây, mưa: Khikhông khí bốc lên cao, bị lạnh dần, hơi nước sẽ ngưng tụ thành các hạt nước nhỏ, tạo thành mây Gặp điều kiện thuận lợi, hơi nước tiếp tục ngưng tụ, làm các hạt nước to dần, rồi rơi xuống đất thành mưa

a Tính lượng mưa trung bình của một địa phương.

- Để tính lượng mưa của một địa phương người ta dùng thùng đo mưa( vũ kế)

- Lượng mưa TB năm = lượng mưa nhiều năm của một địa phương cộnglại : số năm

b Sự phân bố lượng mưa trên TĐ:

- Trên TĐ, lượng mưa phân bố không đều từ XĐ về cực Mưa nhiềunhất ở vùng XĐ, mưa ít nhất là 2 vùng cực Bắc và Nam

CH: Lượng mưa ở BP trong những năm qua và năm

vừa rồi?

HS: Trước đây mưa nhiều 6 tháng mùa mưa và 6

tháng mùa khơ Năm vừa qua lượng mưa giảm rất

nhiều do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu chung của

TG…

4 Củng cố và dặn dị:

a Củng cố: CH: Dụng cụ để đo độ ẩm khơng khí? Cách tính nhiệt độ TB

ngày, tháng, năm? Sự phân bố lượng mưa trên TĐ? GV hướng dẫn HS làm bt 1

b Dặn dị : Học bài cũ, làm bt SGK Tập bản đồ, đọc và soạn bài 21, ơn tập

từ bài 15 đến 20 để tiết sau KT 15 phút

5 Rút kinh nghiệm và bổ sung sau tiết dạy:

………

………

………

………

………

………

Tuần: 26

Tiết PPCT: 26

Ngày soạn: 15/2/2011

Ngày dạy: 22/ 2/ 2011

BÀI 21: THỰC HÀNH PHÂN TÍCH BIỂU ĐỒ NHIỆT ĐỘ, LƯỢNG MƯA

I M ỤC TIÊU: Qua bài học, học sinh cần:

1 Kiến thức: Biết một số đặc điểm về nhiệt độ và lượng mưa, đọc và

khai thác thong tin và rút ra nhận xét về nhiệt độ, lượng mưa của một địa phương được thể hiện trên biểu đồ

2 Kĩ năng: Quan sát biểu đồ, phân tích bảng thống kê.

3 Thái độ: Nghiêm túc, tự giác chú ý tìm hiểu và phát biểu xây dựng

bài, vận dụng vào bài và thực tế

II CHU ẨN BỊ:

1 T ài liệu tham khảo : SGK, SGV,BT trắc nghiệm, tài liệu chuẩn kiến

thức kỉ năng

2 P hương pháp : Vấn đáp, gợi mở, hoạt động nhĩm, trực quan.

3 Đồ dùng dạy học: H55, H56, H57 phĩng to( nếu cĩ)

III

CÁC BƯỚC LÊN LỚP:

1 Ồn định lớp: KTSSL:

6A1……… 6A1……… 6A3……… ……6A4……….645………6A6………

2 Kiểm tra bài c ũ :

KI

ỂM TRA 15 PHÚT C

âu 1 : ( 2 điểm) Dựa vào tính chất và cơng dụng khống sản được

chia làm mấy nhĩm? Kể tên?

Câu 2: ( 4 điểm) Nêu thành phần của khơng khí? Vai trị của hơi

nước?

Câu 3: ( 4 điểm) Sự khác nhau giữa thời tiết và khí hậu? Dụng cụ đo

nhiệt độ khơng khí?

ĐÁP ÁN Câu 1: Cĩ 3 nhĩm

- Khống sản năng lượng

- Khống sản kim loại

- Khống sản phi kim loại Câu 2:

- Khí nito chiếm 78%

- Khí oxi chiếm 21%

- Hơi nước và các khí khác chiếm 1%

Hơi nước cĩ vai trị rất quan trọng là nguồn gốc sinh ra

các hiện tượng khí tượng như mây, mưa…

Câu 3:

- Thời tiết là sự biểu hiện của các hiện tượng

khí tượng ở một địa phương trong thời gianngắn

- Khí hậu là sự lặp đi lặp lại tình hình thời

tiết ở một địa phương trong thời gian dài

- Dụng cụ: Nhiệt kế

0,5 điểm0,5 điểm0,5 điểm0,5 điểm

* Gi ớ i thiệu bài: Ở bất kỳ nơi nào trên TĐ đều cĩ sự ảnh hưởng rất

lớn của nhiệt độ và lượng mưa Vậy khi nhìn vào biểu đồ nhiệt độ vàlượng mưa em nhận ra được những yếu tố nào? Trong bài học ngày hơm nay chúng ta cùng tìm hiểu và phân tích biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa

HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ NỘI DUNG

N1: Quan sát H55 và trả lời các câu hỏi sau?

- Những yếu tố nào được biểu hiện trên biểu đồ?

HS: Nhiệt độ và lượng mưa

- Trong thời gian bao lâu?

N2: Dựa vào các trục của hệ tọa độ vuơng gĩc để

xác định các đại lượng rồi ghi kết quả vào bảng

HS: - Nhiệt độ cao nhất T7: 290C, thấp nhất T12:

170C, chênh lệch: 120C

- Lượng mưa: Cao nhất T8 khoảng 300mm, thấp

nhất T12, T1 khoảng 30mm Lượng mưa chênh lệch

270mm

N3: Từ các bảng số liệu trên, hãy nêu nhận xét về

nhiệt độ và lượng mưa của Hà Nội?

HS: Nhiệt độ và lượng mưa cĩ sự chênh lệch giữa

các tháng trong năm, cĩ tháng nhiệt độ cao, cĩ tháng

nhiệt độ thấp, cĩ tháng lượng mưa nhiều, cĩ tháng

lượng mưa ít, sự chênh lệch giữa tháng cao nhất và

tháng thấp nhất tương đối lớn

N4: Quan sát 2 biểu đồ H56, 57 và trả lời các câu

hỏi trong bảng sau

- Tháng cĩ nhiệt độ cao nhất là tháng mấy?

- Tháng cĩ nhiệt độ thấp nhất là tháng mấy?

- Những tháng cĩ mưa nhiều( mùa mưa) bắt đầu từ

tháng mấy đến tháng mấy?

Bài tập 5:

CH: Từ bảng thống kê trên cho biết biểu đồ nào là

biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa của địa điểm nửa cầu

bắc, biểu đồ nào là của địa điểm nửa cầu nam?

- Lượng mưa: Cao nhất T8 khoảng 300mm, thấp nhất T12, T1 khoảng 30mm Lượng mưa chênh lệch 270mm

Bài tập 3:

Nhiệt độ và lượng mưa cĩ sự chênh lệch giữa các tháng trong năm, cĩ tháng nhiệt độ cao, cĩ tháng nhiệt

độ thấp, cĩ tháng lượng mưa nhiều,

cĩ tháng lượng mưa ít, sự chênh lệch giữa tháng cao nhất và tháng thấp nhất tương đối lớn

Bài tập 4:

T4( 310C) T12T12 ( 210C) T6T5 đến T10 T10 đến T3

b Dặn dị : Học bài cũ, làm bt SGK Tập bản đồ, đọc và soạn bài 22

5 Rút kinh nghiệm và bổ sung sau tiết dạy:

………

………

………

………

………

………

Tuần: 27

Tiết PPCT: 27

Ngày soạn: 22/2/2011 Ngày dạy: 01/ 3/ 2011 BÀI 22: CÁC ĐỚI KHÍ HẬU TRÊN TRÁI ĐẤT I M ỤC TIÊU: Qua bài học, học sinh cần: 1 Kiến thức: Biết được 5 đới khí hậu chính trên TĐ, trình bày được giới hạn và đặc điểm của từng đới 2 Kĩ năng: Quan sát nhận xét hình vẽ 5 đới khí hậu chính trên TĐ 3 Thái độ: Cĩ ý thức bảo vệ mơi trường và bảo vệ khơng khí trong lành II CHU ẨN BỊ: 1 T ài liệu tham khảo : SGK, SGV,BT trắc nghiệm, tài liệu chuẩn kiến thức kỉ năng 2 P hương pháp : Vấn đáp, gợi mở, hoạt động nhĩm, trực quan 3 Đồ dùng dạy học: BĐ khí hậu, tranh các đới khí hậu trên TĐ. III CÁC BƯỚC LÊN LỚP: 1 Ồn định lớp: KTSSL: 6A1……… 6A1……… 6A3……… ……

6A4……….645………6A6………

2 Kiểm tra bài c ũ :

CH: Làm BT ở tập bản đồ hoặc bt thực hành?

3 Gi ảng bài mới:

* Gi ớ i thiệu bài: Trên TĐ cĩ các đới khí hậu nào? Vì sao lại cĩ sự

phân hĩa các đới khí hậu đĩ Trong bài học ngày hơm nay chúng ta

cùng tìm hiểu những nội dung này

CH: Quan sát H24 trang 28 ( SGK) và dựa vào kiến

thức đã học, hãy cho biết các chí tuyến này nằm ở

những vĩ độ nào? Các tia sáng mặt trời chiếu vuơng

1 Các chí tuyến và các vịng cực trên TĐ:

- CTB: 23027, Bắc