7 - 8 điểm: Vận dụng tương đối tốt kĩ năng làm bài biểu cảm về tác phẩm văn học, đáp ứng được hầu hết các yêu cầu về nội dung và phương pháp, có cảm xúc và suy nghĩ tương đối sâu sắc v[r]
Trang 1Câu 1: ( 4 điểm) Chỉ ra biện pháp nghệ thuật và nêu hiệu quả củ biện
pháp nghệ thuật đó trong đoạn thơ sau:
Trong lµn n¾ng öng, khãi m¬ tan
§«i m¸i nhµ tranh lÊm tÊm vµng
Sét so¹t giã trªu tµ ¸o biÕc
Trªn giµn thiªn lÝ Bãng xu©n sang
( Mùa xuân chín- Hàn Mặc Tử)
Câu 2: (6 điểm)
Suy nghĩ của em từ câu chuyện sau đây:
NHỮNG ĐIỀU VÔ GIÁ
Người mẹ đang bận rộn nấu bữa cơm tối dưới bếp, bất ngờ cậu con trai bé bỏng chạy ù vào, và đưa cho mẹ một mẩu giấy nhỏ Sau khi lau
tay, người mẹ mở tờ giấy ra và đọc:
- Cắt cỏ trong vườn: 5 đô la
- Dọn dẹp phòng của con: 1 đô la
- Đi chợ cùng với mẹ: 50 xu
- Trông em giúp mẹ: 25 xu
- Đổ rác: 1 đô la
- Kết quả học tập tốt: 5 đô la
- Quét dọn sân: 2 đô la
- Mẹ nợ con tổng cộng: 14,75 đô la Sau khi đọc xong, người mẹ nhìn con trai đang đứng chờ với vẻ mặt đầy hy vọng Bà cầm bút lên, lật mặt sau của tờ giấy và viết:
- Chín tháng mười ngày con nằm trong bụng mẹ: Miễn phí
- Những lúc mẹ bên cạnh chăm sóc, cầu nguyện mỗi khi con ốm đau:
Miễn phí
- Những giọt nước mắt con làm mẹ khóc trong những năm qua: Miễn phí
- Tất cả những đồ chơi, thức ăn, quần áo mà mẹ đã nuôi con trong suốt mấy năm qua: Miễn phí
Và đắt hơn cả chính là tình yêu của mẹ dành cho con: Cũng miễn phí luôn con trai ạ
Phòng GD & ĐT Thanh Oai
Trường THCS Phương Trung
ĐỀ THI OLIMPIC LỚP 7
Năm học :2014-2015 Môn thi :Ngữ văn
Thời gian làm bài :150 phút(Không kể thời gian giao đề)
(Đề thi gồm 02 trang)
Trang 2Khi đọc những dũng chữ của mẹ, cậu bộ vụ cựng xỳc động, nước mắt lưng trũng Cậu nhỡn mẹ và núi: “Con yờu mẹ nhiều lắm!” Sau đú, cậu đặt bỳt viết thờm vào tờ giấy dũng chữ thật lớn: “MẸ SẼ ĐƯỢC NHẬN LẠI TRỌN VẸN”
(Dẫn từ Bỏo Nụng nghiệp Việt Nam)
Cõu 3 (10 điểm)
Bài thơ Tiếng gà trưa của nhà thơ Xuõn Quỳnh là một bài thơ hay để lại
nhiều ấn tượng trong lũng người đọc Em hóy phỏt biểu cảm nghĩ của mỡnh
về bài thơ đú
HƯỚNG DẪN CHẤM THI HỌC SINH GIỎI LỚP 7
NĂM HỌC 2014-2015 Mụn thi : Ngữ văn Cõu 1 : Yờu cầu chung:
* Hỡnh thức: Viết thành đoạn văn hoặc một văn bản ngắn
* Nội dung: HS cú nhiều cỏch cảm thụ khỏc nhau nhưng nhỡn chung cần đỏy ứng được cỏc ý sau:
- Chỉ ra được cỏc biện phỏp nghệ thuật được sử dụng trong khổ thơ: từ lỏy, nhõn húa,
- Với sự cảm nhận tinh tế và cách lựa chọn từ ngữ độc đáo, nhà thơ đã vẽ ra trớc mắt ta một bức tranh xuân với các hình ảnh không gian rộng tràn ngập sắc vàng, tươi mới trong trẻo: Nắng, khói mơ, mái tranh Từ láy “lấm tấm” là
từ láy tợng hình, dùng để mtả những sự vật nhỏ, hình chấm, rải rác trên bề mặt Câu thơ thứ nhất đã tái hiện vẻ đẹp của những giọt nắng rải qua vòm lá,
in trên mái nhà tranh Mùa xuân mang vẻ đẹp dịu dàng,
- Từ lỏy “Sột soạt” là âm thanh của những sự vật nhỏ, khô va chạm vào nhau phát ra tiếng động Từ láy này gợi tả tiếng động nhỏ liên tục thu hút sự chú ý
và tò mò Từ lỏy khụng chỉ núi được cỏi chuyển động của giú, cỏi õm vang từ
tà ỏo, mà cũn diễn tả được cỏi rạo rực của lũng người Cùng với đú là hình
ảnh nhân hoá “trêu tà áo biếc”, câu thơ đã mang đến sự cảm nhận về sự chuyển động sức sống của mùa xuân Cả hỡnh búng mựa xuõn như soi mỡnh kết tụ nơi giàn thiờn lý thềm nhà đơn sơ Đoạn thơ đã gợi vẻ đẹp giản dị của một buổi mai ấm áp, bình yên của mùa xuân nơi làng quê VN
Vận dụng cho điểm
- Điểm 4: Đỏp ứng được đủ cỏc yờu cầu trờn, hành văn trong sỏng, biểu cảm, cũn mắc một vài sai sút nhỏ
Trang 3- Điểm 3: Đáp ứng được đủ các yêu cầu trên, diễn đạt rõ ràng, lưu loát, biểu cảm, còn mắc một vài sai sót nhỏ
- Điểm 2: Làm được 2 ý , diễn đạt rõ ràng, lưu loát, biểu cảm, còn mắc một vài sai sót nhỏ về chính tả
- Điểm 1: Làm được 1 ý , diễn đạt rõ ràng, lưu loát, biểu cảm, còn mắc một vài sai sót nhỏ về chính tả, dùng từ
- Điểm 0,5: Học sinh viết chung chung về nội dung của khổ thơ, không hiểu
rõ đề
- Điểm 0: Không viết được gì hoặc sai lạc cả về nội dung và hình thức
Câu 2: (6,0 điểm)
1 Yêu cầu kĩ năng
- Trình bày suy nghĩ thành một bài văn nghị luận xã hội ngắn
- Đáp ứng được yêu cầu của một bài nghị luận xã hội, biết vận dụng kiến thức về đời sống xã hội để làm rõ ý nghĩa câu chuyện trên
- Bố cục hợp lý, lập luận chặt chẽ, chữ viết rõ ràng, không mắc lỗi diễn đạt, dùng từ, đặt câu
2 Yêu cầu kiến thức
Học sinh có thể trình bày theo cách hiểu của mình, tuy nhiên cần đáp ứng được những ý chính sau đây:
a Ý nghĩa câu chuyện
– Tình cảm mẹ con là tình cảm thiêng liêng, cao quý Biết đón nhận tình thương, sự quan tâm của mẹ thì phải biết ơn và cũng biết mang đến cho mẹ niềm vui, niềm hạnh phúc
– Câu chuyện mang đến một bài học về “cho” và “nhận” trong cuộc sống
b Suy nghĩ về vấn đề mà câu chuyện đặt ra
- Phải biết “cho” mọi người những điều tốt đẹp thì sẽ nhận được những điều tốt đẹp
- Nhưng có những “cho – nhận” đáng ca ngợi, lại có những “cho – nhận” đáng lên án:
+ “Cho – nhận” sự quan tâm, lo lắng, tình cảm bao dung, nhân ái Đó
là hành động “cho – nhận” đáng ca ngợi, cần được nhân lên
+ Kẻ “nhận” mà không “cho” là kẻ ích kỉ
c Xác định thái độ sống của bản thân
Vận dụng cho điểm
- Điểm 6: Đáp ứng tốt các yêu cầu trên, lập luận chặt chẽ, văn viết có cảm xúc, ý tưởng mới mẻ, sáng tạo
- Điểm 4-5: Đáp ứng khá tốt các yêu cầu của đề, bố cục rõ, lập luận chặt chẽ, bày tỏ được suy nghĩ riêng
Trang 4- Điểm 2-3: Đáp ứng được ½ yêu cầu trên, viết còn sơ lược Văn chưa lưu loát nhưng diễn đạt được ý
- Điểm 1: Nội dung sơ sài, còn lúng túng về phương pháp Bố cục lộn xộn Sai nhiều lỗi diễn đạt
- Điểm 0: Sai lạc cả nội dung và phương pháp
Lưu ý : HS có thể chọn một số phương án trả lời khác miễn là hợp lí,
thuyết phục đều có thể chấp nhận được
Câu 3 ( 10 điểm )
1) Yêu cầu chung:
- Biểu cảm về tác phẩm văn học
- HS cần biết vận dụng kiến thức đã học về tập làm văn và văn học để làm bài, có kết hợp phát biểu cảm xúc, suy nghĩ và mở rộng bằng một số bài văn, bài thơ khác để làm phong phú thêm cho bài làm
- Bố cục đầy đủ ba phần Hành văn mạch lạc, lưu loát
- Khuyến khích những bài làm có sự sáng tạo, có cảm xúc, giàu chất văn… 2) Yêu cầu cụ thể:
A Mở bài: 1,5 điểm
- Giới thiệu khái quát về nhà thơ Xuân Quỳnh: là nhà thơ nữ xuất sắc trong nền thơ hiện đại Việt Nam Thơ Xuân Quỳnh thường viết về những tình cảm gần gũi, bình dị trong đời sống gia đình và cuộc sống thường ngày, biểu lộ những rung cảm và khát vọng của một trái tim phụ nữ chân thành,
- Giới thiệu hoàn cảnh sáng tác bài thơ: bài thơ được viết trong thời kì đầu của cuộc kháng chiến chống Mĩ, bài thơ thể hiện vẻ đẹp trong sáng về những kỉ niệm tuổi thơ và tình bà cháu Tình cảm ấy đã làm sâu sắc thêm
B Thân bài: 7 điểm
Nêu cảm nghĩ về nội dung và nghệ thuật qua từng khổ thơ
- Khổ 1: Tâm trạng người lính trẻ trên đường hành quân xa ( 2 điểm)
+ Tiếng gà trưa cất lên nơi xóm nhỏ là âm thanh quen thuộc, bình dị của làng quê từ bao đời nay Nhưng với người lính trẻ lại vô cùng xúc động Tiếng gà trưa đã làm xao động nắng trưa và cả hồn người Tiếng gà trưa giúp người lính trẻ xua tan bao mệt mỏi và gợi nhớ về tuổi thơ
Trang 5+ Điệp từ nghe làm cho giọng thơ thêm bồi hồi, tha thiết.
- Khổ 2,3,4,5,6 : Những kỷ niệm tuổi thơ của người lính trẻ được gợi lên
từ tiếng gà trưa.( 2,5 điểm)
+ Khổ 2: Hình ảnh đàn gà và những ổ trứng hồng đẹp như tranh vẽ (0,5đ) + Khổ 3: Kỉ niệm về bà- một lần xem gà đẻ bị bà mắng Qua đó ta thấy được tình cảm yêu thương và sự lo lắng cho cháu.( 0,5đ)
+ Khổ 4, 5: Hình ảnh người bà chắt chiu, dành từng quả trứng hồng lo cho cháu Nhớ tới bà là nhớ tới bao nỗi lo, bao niềm mong ước của bà với tình thương bao la (1đ)
+ Khổ 6: Niềm vui của tuổi thơ khi được quần áo mới từ tiền bán gà của
bà 0,5đ)
- Điệp ngữ tiếng gà trưa được nhắc lại nhiều lần, một âm thanh hiện hữu
đồng vọng gợi nhớ bao kỷ niệm một thơ bé Tiếng gà trưa là tiếng vọng của quê hương, là tình hậu phương thiết tha sâu nặng của người lính trong kháng chiến chống Mỹ ( 1 điểm)
- Khổ cuối: Những suy tư được gợi lên từ tiếng gà trưa ( 1,5điểm)
+ Tiếng gà gọi về những giấc mơ tuổi thơ của người lính trẻ
+ Điệp từ vì nhấn mạnh nguyên nhân lên đường của người cháu Tình yêu
gia đình hòa trong tình yêu quê hương đất nước
+ Tình cảm bà cháu đẹp đẽ và thiêng liêng ấy đã làm sâu sắc thêm tình yêu quê hương, đất nước của mỗi chúng ta Tình yêu quê hương, đất nước, tình yêu Tổ quốc bắt nguồn từ những tình cảm gia đình thật gần gũi, thân thương
và cũng thật sâu sắc Những tình cảm thiêng liêng, gần gũi ấy như tiếp thêm sức mạnh cho người chiến sĩ, như tiếp thêm sức mạnh cho mỗi người để chiến thắng
3 Kết bài ( 1,5điểm):
+ Khẳng định lại nội dung bài thơ: Bài thơ Tiếng gà trưa đã gọi về những kỉ
niệm đẹp đẽ của tuổi thơ và tình bà cháu Tình cảm đẹp đẽ và thiêng liêng ấy
đã làm sâu sắc thêm tình yêu quê hương đất nước 0,75 điểm
+ Học sinh có thể tự liên hệ bản thân, nêu cảm nghĩ về tình cảm gia đình
- nguồn sức mạnh cho mỗi người chúng ta trong cuộc sống hôm nay, có thể
mở rộng và nâng cao qua một số tác phẩm văn học khác nói về tình cảm gia
đình 0,75 điểm
Trang 6Vận dụng cho điểm:
9 - 10 điểm: Vận dụng tốt kĩ năng làm bài biểu cảm về tác phẩm văn học, đáp ứng hầu hết các yêu cầu về nội dung và phương pháp, có cảm xúc và suy nghĩ sâu sắc về bài thơ, bài viết có sáng tạo, diễn đạt tốt
7 - 8 điểm: Vận dụng tương đối tốt kĩ năng làm bài biểu cảm về tác phẩm
văn học, đáp ứng được hầu hết các yêu cầu về nội dung và phương pháp, có cảm xúc và suy nghĩ tương đối sâu sắc về bài thơ, bài viết có một số ý sáng tạo, diễn đạt tương đối tốt
5 - 6 điểm: Biết vận dụng kĩ năng làm bài biểu cảm về tác phẩm văn học,
cảm xúc và suy nghĩ về bài thơ chưa sâu sắc nhưng đã làm rõ được các ý chính trong đáp án, còn mắc lỗi về diễn đạt, chính tả
3 – 4 điểm: Vận dụng kĩ năng làm bài biểu cảm về tác phẩm văn học để làm bài chưa tốt, chưa hiểu rõ yêu cầu của đề bài, có chỗ còn diễn xuôi ý bài thơ, cảm xúc và suy nghĩ về bài thơ chưa sâu sắc, còn mắc lỗi về diễn đạt, chính
tả, trình bày
1 - 2 điểm: Chưa biết vận dụng kĩ năng làm bài biểu cảm về tác phẩm văn học để làm bài, chưa hiểu rõ yêu cầu của đề bài, có chỗ còn diễn xuôi ý bài thơ, bài làm có chỗ còn lan man, cảm xúc và suy nghĩ về bài thơ chưa sâu sắc, còn mắc lỗi về diễn đạt, chính tả, trình bày
0 điểm: bỏ giấy trắng