BÀI THƠ về TIỂU đội XE KHÔNG KÍNH

Đề tài: người lính và chiến tranh Thể thơ: tự do  Cảm xúc: liền mạch  Hình ảnh nổi bật: chiếc xe không kính và người lính lái xe... Bài thơ về tiểu đội xe không kính là cách đưa ch

THỰC HÀNH BÀI GIẢNG

LỒNG GHÉP GIÁO DỤC

QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH

ĐỐI VỚI CẤP THCS

Ta đi theo ánh lửa từ trái tim mình…

Con đường Trường Sơn huyền thoại

“Đường Trường Sơn - Hồ Chí Minh thực sự ghi vào lịch sử dân tộc ta như một con đường huyền thoại, một kỳ tích của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, một “kỳ tích của thế kỷ XX”

(Phạm Tiến Duật)

Tiết 47

III Tổng kết

Bài 1 Bài 2

 Quê huyện Thanh Ba, tỉnh

Phú Thọ.

 Ông là gương mặt tiêu

biểu của thế hệ các nhà thơ

trẻ thời chống Mĩ

 Thơ ông thường viết về

người lính và nữ thanh niên

xung phong trên tuyến đường

Trường Sơn Phong cách thơ:

sôi nổi, trẻ trung, hồn nhiên,

tinh nghịch mà sâu sắc.

Phạm Tiến Duật (1941 – 2007)

1 Tác giả

Xuất xứ: Giải nhất cuộc thi thơ báo Văn nghệ 1969

-1970 In trong tập Vầng trăng quầng lửa.

2 Tác phẩm

Đề tài: người lính và chiến tranh

Thể thơ: tự do

 Cảm xúc: liền mạch

 Hình ảnh nổi bật: chiếc xe không

kính và người lính lái xe.

2 Tác phẩm

Nhan đề: Bài thơ về tiểu đội xe không kính

Nhan đề lạ, độc đáo.

Làm nổi bật hình ảnh của toàn bài: xe không kính.

Thể hiện cách nhìn, cách khai thác chất thơ của hiện thực, của tuổi trẻ hiên ngang, dũng cảm.

“Tôi phải thêm “Bài thơ về” để báo cho mọi

người biết rằng là tôi viết thơ chứ không phải

là một khúc văn xuôi Bài thơ về tiểu đội xe

không kính là cách đưa chất liệu văn xuôi vào

thơ, những câu thơ “đặc” văn xuôi được kết

hợp lại trong một cảm hứng chung”

( Tác giả nói về tác phẩm)

III Tổng kết

Bài 1 Bài 2

Xe: không kính, không đèn, không mui, thùng xe có xước

Vì: Bom giật, bom rung

Nhưng xe không kính vẫn băng băng trên tuyến đường Trường

Sơn: Xe vẫn chạy vì miền Nam phía trước…

Giọng điệu thơ: ngang tàng, hóm hỉnh Nghệ thuật liệt kê, điệp ngữ.

 Hình ảnh chiếc xe hiện lên chân thực, trần trụi.

Ý nghĩa

- Thể hiện sự khốc liệt của chiến tranh

- Làm nổi bật hình ảnh người lính lái xe kiên cường, quả cảm

- Thể hiện hồn thơ nhạy cảm với nét ngang tàng, tinh

nghịch, yêu thích cái lạ của Phạm Tiến Duật

 Hình ảnh chiếc xe không kính đã trở thành hình tượng độc đáo của thơ ca kháng chiến.

Tư thế hiên ngang của một dân tộc anh hùng.

Ung dung buồng lái ta ngồi Nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng

+ Giọng điệu tự tin, mạnh mẽ

 Tư thế thoải mái, ung dung,

đường hoàng

Nhìn thấy gió vào xoa mắt đắng

Thấy con đường chạy thẳng vào tim Thấy sao trời và đột ngột cánh chim Như sa, như ùa vào buồng lái.

Không có kính ừ thì có bụi

Bụi phun tóc trắng như người già

Chưa cần rửa phì phèo châm điếu thuốc

Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha

Không có kính ừ thì ướt áo

Mưa tuôn mưa xối như ngoài trời

Chưa cần thay lái trăm cây số nữa Mưa ngừng gió lùa khô mau thôi.

Gió: vào xoa mắt đắng

Bụi: phun tóc trắng như

Với người lính, lái xe không kính đầy những khó khăn

- Chiếc xe mất hết hệ số an toàn

- Chịu tác động trực tiếp của thiên nhiên, môi trường

- Chịu sự tác động bất thường, hiểm nguy của chiến tranh

Bom giật, bom rung

Gió: vào xoa mắt đắng

Bụi: phun tóc trắng như người già

Mưa: tuôn, xối như ngoài trời

Thái độ của người lính

 Nhìn trực diện vào những khó khăn, không

hề né tránh, chấp nhận khó khăn như một điều tất yếu.

 Bất chấp, thách thức khó khăn.

 Người lính lái xe kiên cường, dũng cảm

Điệp ngữ: ừ thì, chưa cần, mang đậm khẩu

khí.

Giọng điệu thơ ngang tàng.

Điệp cấu trúc không có….ừ thì có…chưa cần

thay, chưa cần rửa…

Như sa như ùa vào buồng lái

 Người lính trẻ trung, cá tính, tâm hồn yêu thiên nhiên.

Những chiếc xe từ trong bom rơi

Đã về đây họp thành tiểu đội

Gặp bạn bè suốt dặm đường đi tới

Bắt tay nhau qua cửa kính vỡ rồi.

Bếp Hoàng Cầm ta dựng giữa trời

Chung bát đũa nghĩa là gia đình đấy

Đoàn kếtChân thành, cởi mở

Ấm cúng như một gia đình

 Tình đồng đội chân thành, bộc trực mà sâu sắc.

 Lái xe không kính là cơ hội

để người lính được đi nhiều nơi, và gặp nhiều bạn bè.

Bếp Hoàng Cầm ta dựng giữa trời

Võng mắc chông chênh đường xe chạy

Lại đi, lại đi, trời xanh thêm.

Nghệ thuật: Nhịp thơ ngắt 2/2/3, hình ảnh ẩn dụ: trời

Không có kính, rồi xe không có đèn

Không có mui xe, thùng xe có xước

Xe vẫn chạy vì miền Nam phía trước:

Chỉ cần trong xe có một trái tim

Nghệ thuật:

Điệp ngữ Liệt kê

Chiếc xe bị biến dạng, tàn tạ.

Sự tàn khốc và sức hủy diệt ghê gớm của chiến

tranh

Tác dụng:

- Tôn lên lí tưởng cao đẹp và thể hiện tấm lòng yêu nước nồng nàn của người lính lái xe.

- Tạo nên một kết thúc bất ngờ, thú vị.

 Tinh thần dân tộc, ý chí giải phóng miền Nam son sắt là cội nguồn của thắng lợi vẻ vang.

Hình ảnh chiếc xe không kính

Lái xe không kính

đầy những khó khăn Nhưng cũng có cái thú của nó

Hình ảnh người lính lái xe: can trường, mạnh mẽ, yêu đời, lạc quan, yêu nước, ý chí giải phóng miền Nam

2 Nghệ thuật

Tác giả đã đưa vào bài thơ chất liệu hiện thực sinh động của cuộc sống ở chiến trường, ngôn ngữ và giọng điệu giàu khẩu ngữ, tự nhiên, khoẻ khoắn.

Có thể bạn chưa biết

Đây là cuốn nhật kí ghi chép hàng ngày của một người nữ bác sĩ về cuộc sống của chị nơi chiến tuyến Cuốn nhật kí là thế giới riêng của người trí thức nhạy cảm mà không yếu đuối, tha thiết với cuộc sống mà không hề sợ hãi trước những gian nan. 

Ngã ba Đồng Lộc

Cho quê hương em Cho Tổ quốc, loài người!

(Tố Hữu, Người con gái Việt Nam)

Cho tôi hôm nay vào Thành Cổ

Thắp một nén nhang cho người nằm

dưới mộ

Cỏ xanh non tơ, cỏ xanh non tơ

Xin chớ vô tình với người hi sinh

Trên mảnh đất quê mình.

Thành cổ Quảng Trị

Câu hỏi:

Từ Bài thơ về tiểu đội xe không kính và

những chiến đấu, hi sinh của thế hệ trẻ Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, em

có suy nghĩ gì về trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với đất nước hiện nay?

1 Bài vừa học:

- Thuộc lòng bài thơ

- So sánh hình ảnh người lính trong Đồng chí của Chính Hữu

và Bài thơ về tiểu đội xe không kính của Phạm Tiến Duật.

2 Bài sắp học:

- Soạn bài Đoàn thuyền đánh cá (Huy Cận).

cá khởi hành

XIN CHÂN THÀNH CẢM ƠN

QUÝ VỊ ĐẠI BIỂU VÀ CÁC THẦY CÔ GIÁO!