- Sau khi củng cố tinh thần, quân giặc phản công chiếm Hoàng thành.[r]
Trang 1Bài 25: KHÁNG CHIẾN LAN RỘNG RA TOÀN QUỐC (1873 – 1884)
I/ Thực dân Pháp đánh Bắc Kì lần thứ nhất Cuộc kháng chiến ở Hà Nội và các tỉnh đồng bằng
Bắc Kì:
1/ Tình hình Việt Nam trước khi Pháp đánh chiếm Bắc Kì
Pháp:
- Củng cố bộ máy cai trị, quân sự
- Đẩy mạnh bóc lột
- Đào tạo đội ngũ tay sai
Biến miền Nam thành bàn đạp đánh chiếm miền Bắc
Triều đình:
- Luôn nhượng bộ và thương thuyết với Pháp
- Tăng cường đàn áp, bóc lột nhân dân
2/ Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần thứ nhất (1873)
- Lợi dụng việc triều đình nhờ Pháp đem tàu ra vùng biển Hạ Long đánh dẹp “hải phỉ”, Pháp cho tên lái buôn Đuy-puy vào gây rối ở HN
- Lấy cớ giải quyết vụ Đuy-puy, 200 quân Pháp do Gac-ni-ê chỉ huy kéo ra Bắc
- 20/11/1873, Pháp đánh chiếm thành Hà Nội → Pháp chiếm Hải Dương, Hưng Yên, Ninh Bình, Nam Định
3/ Kháng chiến ở Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc Kì (1873 – 1874)
- Khi Pháp kéo vào HN, nhân dân ta anh dũng chống trả, như trận chiến đấu ở cửa ô Thanh Hà (ô Quan Chưởng)
- Các căn cứ kháng chiến được hình thành ở Thái Bình, Nam Định
- 21/12/1873, Pháp bại trận ở Cầu Giấy
- 15/03/1874, Triều đình Huế kí Hiệp ước Giáp Tuất: Pháp rút khỏi Bắc Kì, triều đình thừa nhận 6 tỉnh Nam Kì thuộc Pháp
II/ Thực dân Pháp đánh Bắc Kì lần th ứ hai Nhân dân Bắc Kì tiếp tục kháng chiến trong những năm 1882-1884
1/ Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần th ứ hai (1882)
- Lấy cớ triều đình vi phạm Hiệp ước 1874, ngày 3/4/1882, Ri-vi-e kéo quân ra Hà Nội
- 25/4/1882, Pháp tấn công và chiếm thành Hà Nội
Pháp chiếm Hòn Gai, Nam Định và nhiều tỉnh khác
2/ Nhân dân Bắc Kì tiếp tục kháng Pháp
Hà Nội và các tỉnh miền Bắc :
- Nhân dân tổ chức thành đội ngũ, tự trang bị khí giới chống giặc
- Khi thành mất, nhân dân tiếp tục chiến đấu trong lòng địch
Trận Cầu Giấy lần II
- 19/5/1883, quân ta giành thắng lợi trong trận Cầu Giấy lần II
- Ý nghĩa: Nhân dân phấn khởi, có khả năng đánh thắng Pháp Pháp hoang mang, lo sợ 3/ Hiệp ước Pa-tơ-nốt Nhà nước phong kiến Việt Nam sụp đổ (1884)
- 18/8/1883, Pháp tấn công Thuận An (Huế) 20/8/1883, chiếm Thuận An
- 25/8/1883, triều đình kí Hiệp ước Hác-măng Nội dung: thừa nhận quyền bảo hộ của Pháp
ở Bắc Kì và Trung Kì
- 6/6/1884, kí Hiệp ước Pa-tơ-nốt Chấm dứt sự tồn tại độc lập của triều đại phong kiến nhà Nguyễn
Trang 2ài 26 : PHONG TRÀO KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP TRONG NHỮNG NĂM
CUỐI THẾ KỈ XIX
I/ Cuộc phản công của phái chủ chiến tại kinh thành Huế Vua Hàm Nghi ra “Chiếu Cần vương”
1/ Cuộc phản công quân Pháp của phái chủ chiến ở Huế tháng 7 – 1885
Nguyên nhân:
Phái chủ chiến, đứng đầu là Tôn Thất Thuyết, nuôi hi vọng giành lại chủ quyền từ tay Pháp
Diễn biến:
- Đêm mùng 4, rạng sáng 5/7/1885, Tôn Thất Thuyết hạ lệnh tấn công quân Pháp ở tòa
Khâm sứ và đồn Mang cá
- Sau khi củng cố tinh thần, quân giặc phản công chiếm Hoàng thành.
2/ Phong trào Cần vương
- Tôn Thất Thuyết đưa vua Hàm Nghi ra Tân Sở (Quảng Trị).
- Ngày 13/7/1885, ông nhân danh vua ra “Chiếu Cần vương” Dấy lên phong trào yêu
nước chống xâm lược kéo dài đến cuối TK XIX – Phong trào Cần vương
- Chia làm 2 giai đoạn:
+ 1885-1888: phong trào bùng nổ khắp cả nước, sôi động nhất ở Trung Kì, Bắc Kì + 1888-1896: quy tụ thành những cuộc khởi nghĩa lớn có quy mô và trình độ tổ chức cao hơn
II/ Những cuộc khởi nghĩa lớn trong phong trào Cần vương
3/ Khởi nghĩa Hương khê ( 1885-1896)
- Địa b àn : huyện Hương Khê và Hương Sơn (Hà Tĩnh), sau đó lan rộng ra nhiều tỉnh khác
- Lãnh đạo: Phan Đình Phùng và Cao Thắng
- Diễn biến:
+ 1885-1888: Nghĩa quân xây dựng lực lượng, luyện tập quân đội, rèn đúc vũ khí
+ 1888 -1895: khởi nghĩa bước vào giai đoạn quyết liệt, đẩy lùi nhiều cuộc càn quét của địch Sau đó Phan Đình Phùng hy sinh, cuộc khởi nghĩa dần dần tan rã
- Ý nghĩa: là cuộc KN tiêu biểu, có quy mô lớn nhất, trình độ tổ chức cao và chiến đấu bền bỉ
Bài 27: KHỞI NGHĨA YÊN THẾ VÀ PHONG TRÀO CHỐNG PHÁP
CỦA ĐỒNG BÀO MIỀN NÚI CUỐI THẾ KỈ XIX
I/ Khởi nghĩa Yên Thế (1884-1913)
Giai đoạn 1 (1884-1892)
Nhiều toán nghĩa quân hoạt động riêng rẽ, chưa có sự chỉ huy thống nhất Thủ lĩnh: Đề Nắm
Giai đoạn 2 (1893-1908)
- Thủ lĩnh: Hoàng Hoa Thám (Đề Thám)
- Nghĩa quân vừa chiến đấu vừa xây dựng cơ sở.
- Hai lần giảng hòa với Pháp.
Giai đoạn 3 (1909-1913)
- Pháp tập trung lực lượng tấn công lên Yên Thế, lực lượng nghĩa quân hao mòn dần.
- 10/2/1913, Đề Thám bị sát hại, phong trào tan rã.
DẶN DÒ:
1/ Các em chép bài cẩn thận vào vở ( GV sẽ giảng bài sau)
2/ Đọc trước nội dung bài trong SGK
3/ Ôn bài: Bài 24 , phần II
Trang 3Học bài : 26 ( phần 2 của I và phần 3 của II)