Ôn tập TN THPT Vật lý 2020

+ Hai nguồn sóng kết hợp là hai nguồn dao động cùng phương, cùng tần số và có độ lệch pha không đổi theo thời gian.. + Hiện tượng giao thoa là hiện tượng hai sóng kết hợp gặp nhau thì[r]

ÔN TẬP THI TỐT NGHIỆP TRUNG HỌC PHỔ THÔNG NĂM 2020

MÔN VẬT LÍ

CHỦ ĐỀ: SÓNG CƠ

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH TRÀ VINH

PHẦN 1: SỰ TRUYỀN SÓNG CƠ SÓNG ÂM

PHẦN 2: GIAO THOA SÓNG CƠ SÓNG DỪNG

GIÁO VIÊN: VIÊN TUẤN ANH

PHẦN 2: GIAO THOA SÓNG CƠ SÓNG DỪNG

1 BÀI TOÁN CƠ BẢN

1 BÀI TOÁN CƠ BẢN VỀ GIAO THOA SÓNG CƠ

VỚI HAI NGUỒN ĐỒNG BỘ

+ Hai nguồn sóng kết hợp là hai nguồn dao động cùng

phương, cùng tần số và có độ lệch pha không đổi theo

thời gian

+ Hiện tượng giao thoa là hiện tượng hai sóng kết hợp

gặp nhau thì có những điểm, ở đó chúng luôn luôn tăng

cường lẫn nhau; có những điểm ở đó chúng luôn luôn

triệt tiêu nhau

+ Hai nguồn kết hợp có cùng pha gọi là hai nguồn

đồng bộ

+ Hai sóng do hai nguồn kết hợp phát ra là hai sóng kết

hợp

Bài toán: Xét hai nguồn A và B cùng phát ra

hai sóng đồng bộ: u 1 = u 2 = acost

* Bỏ qua mất mát năng lượng khi sóng

truyền * Xét điểm M: AM = d1; BM = d2

* Sóng tại M là tổng hợp hai sóng từ A và B

truyền tới, và sóng ở M sẽ có phương trình là:

Hình 2 Các đường cực đại, cực tiểu trong giao thoa sóng của hai nguồn đồng bộ

1 BÀI TOÁN CƠ BẢN VỀ GIAO THOA SÓNG CƠ

VỚI HAI NGUỒN ĐỒNG BỘ

k=0 k= -1 k= -2 k= -3k= 1

k= 2

k=0 k= -1 k= -2 k= 1

k= 2

k= -3 k= 3 M

+ Cực đại giao thoa nằm tại các điểm có hiệu

đường đi của hai sóng tới đó bằng một số nguyên

lần bước sóng:

+ Cực tiểu giao thoa nằm tại các điểm có hiệu

đường đi của hai sóng tới đó bằng một số lẻ lần

nửa bước sóng:

(k  Z)

Trên đoạn thẳng AB nối hai nguồn, khoảng cách

giữa hai cực đại hoặc hai cực tiểu liên tiếp là

(k  Z)

k=0 k= -1 k= -2 k= -3k= 1

k= 2

k=0 k= -1 k= -2 k= 1

k= 2

k= -3 k= 3

Hình 3 Các đường cực đại, cực tiểu trong giao thoa sóng của hai nguồn đồng bộ

1 BÀI TOÁN CƠ BẢN VỀ GIAO THOA SÓNG CƠ

VỚI HAI NGUỒN ĐỒNG BỘ

Hình 4 Đếm trên MN các đường cực đại, cực tiểu trong giao thoa sóng của hai nguồn đồng bộ

Công thức: Đếm số cực đại và cực tiểu trên đoạn

thẳng nối hai điểm MN trong vùng có giao thoa

(M gần B hơn A còn N thì xa B hơn A) là số giá

trị của k (k  Z) tính theo công thức:

Cực đại:

Cực tiểu:

Hai nguồn cùng pha:

k=0 k= -1 k= -2 k= -3k= 1

k= 2

k=0 k= -1 k= -2 k= 1

k= 2

k= -3 k= 3

N

M

1 BÀI TOÁN CƠ BẢN VỀ GIAO THOA SÓNG CƠ

VỚI HAI NGUỒN ĐỒNG BỘ

2.2 Phương trình sóng dừng:

A

B M

d ℓ

+ Chọn phương trình sóng tới tại B:

2 SÓNG DỪNG

Hình 9 Sóng dừng có một đầu cố định, một đầu tự do

+ Để có sóng dừng trên sợi dây với hai nút

ở hai đầu (hai đầu cố định) thì .

2.3 Điều kiện để có sóng dừng

Hình 8 Sóng dừng có hai đầu

cố định

+ Để có sóng dừng trên sợi dây với một

đầu là nút một đầu là bụng (một đầu cố

3 LUYỆN TẬP

Câu 1: Điều kiện để hai sóng cơ giao thoa với nhau là hai sóng phải xuất

phát từ hai nguồn dao động

A cùng biên độ và có hiệu số pha không đổi theo thời gian

B cùng tần số, cùng phương

C cùng pha ban đầu và cùng biên độ

D cùng tần số, cùng phương và có hiệu số pha không đổi theo thời gian.

Câu 2: Ở mặt nước có hai nguồn sóng dao động theo phương vuông góc với

mặt nước, có cùng phương trình u = Acost Trong miền gặp nhau của hai

sóng, những điểm mà ở đó các phần tử nước dao động với biên độ cực đại sẽ

có hiệu đường đi của sóng từ hai nguồn đến đó bằng:

Giải:

Cực đại giao thoa nằm tại các điểm có hiệu đường đi của hai sóng tới đó

bằng một số nguyên lần bước sóng: d2 – d1 = k

3 LUYỆN TẬP

A một số lẻ lần nửa bước sóng B một số nguyên lần bước sóng.

C một số nguyên lần nửa bước sóng D một số lẻ lần bước sóng.

Câu 3: Trên một sợi dây đàn hồi có một đầu cố định, một đầu tự do đang

có sóng dừng với 3 bụng sóng Biết sóng truyền trên dây có bước sóng

60 cm Chiều dài của sợi dây là

Câu 4: Một sợi dây đàn hồi, hai đầu cố định có sóng dừng Khi tần số sóng

trên dây là 20 Hz thì trên dây có 3 bụng sóng Muốn trên dây có sóng

dừng với 4 bụng sóng thì phải

Giải:

A tăng tần số thêm Hz B giảm tần số đi Hz.

C tăng tần số thêm Hz D giảm tần số đi Hz

3 LUYỆN TẬP

3 20

80 3

Câu 5: Một sợi dây AB dài 100 cm căng ngang, đầu B cố định, đầu A

gắn với một nhánh của âm thoa dao động điều hòa với tần số 40 Hz

Trên dây AB có một sóng dừng ổn định, A được coi là nút sóng Tốc độ

truyền sóng trên dây là 20 m/s Kể cả A và B, trên dây có

Câu 6: Một sợi dây đàn hồi căng ngang với hai đầu cố định Sóng truyền trên dây

có tốc độ không đổi nhưng tần số f thay đổi được Khi f nhận giá trị 1760 Hz thì

trên dây có sóng dừng với 4 bụng sóng Giá trị nhỏ nhất của f bằng bao nhiêu để

f 1760 f

min 4

v f

2 4v f

S1 S

2

Câu 7: Ở mặt chất lỏng, tại hai điểm S1 và S2

cách nhau 28 cm có hai nguồn dao động cùng

pha theo phương thẳng đứng phát ra hai sóng

kết hợp Gọi ∆1 và ∆2 là hai đường thẳng ở

mặt chất lỏng cùng vuông góc với đoạn thẳng

S1S2 và cách nhau 9 cm Biết số điểm cực đại

giao thoa trên ∆1 và ∆2 tương ứng là 7 và 3

Số điểm cực đại giao thoa trên đoạn thẳng

9 9 3,1 k 3,1



      

28 28 k



      

Câu 8: Một sợi dây căng ngang với hai đầu cố định, đang có sóng dừng

Trên phương truyền sóng, khoảng cách xa nhất giữa hai phần tử dây dao

động với cùng biên độ 5 mm là 80 cm, còn khoảng cách xa nhất giữa hai

phần tử dây dao động cùng pha với cùng biên độ 5 mm là 65 cm Biết

bước sóng là 30 cm Biên độ của một phần tử dây tại vị trí bụng sóng là

Giải câu 8 tiếp theo:

+ Biên độ của các điểm cách điểm nút đoạn d = 5 cm:

k= 2

k=0 k= -1 k= -2 k= 1

k= 2

k= -3 k= 3

+ Cực đại giao thoa d2 – d1 = k;

+ Cực tiểu giao thoa

+ Phương trình sóng tổng hợp tại điểm M:

Hình 2 Các đường cực đại, cực tiểu trong giao thoa sóng của hai nguồn đồng bộ

Sóng truyền trên sợi dây trong trường hợp xuất hiện các nút và bụng

Choose the true answer.

THANK YOU FOR WATCHING